• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Badanie ...

Nawigacja

Badanie konstytucyjności ustaw



Badanie konstytucyjności ustaw


Największą moc spośrd wszystkich aktw prawnych w Rzeczpospolitej Polskiej, tuż po Konstytucji ma ustawa, ktra jako akt normatywny jest źrdłem prawa, czyli tworzy fundamentalne zasady, nakazy i zakazy powszechnie obowiązujące w państwie. Ustawa jest uchwalana przez Sejm i zatwierdzana przez Senat. Niezbędne jest też podpisanie jej przez Prezydenta. Ustawą mogą być uregulowane wszystkie sprawy, ktrych nie normuje Konstytucja. Jest ona aktem oglnym, ponieważ może uchwalić lub zmienić wszystkie inne akty normatywne.



Sytuację, w ktrej ustawa zostaje skierowana do Trybunału Konstytucyjnego staram się zaprezentować w poniższej pracy.



Zanim ustawa zostanie podpisana i wejdzie w życie musi ona przejść szereg czytań, głosowań, poprawek etc.

Po rozpatrzeniu ustawy przez Sejm i Senat, Marszałek Sejmu przekazuje ją do podpisu Prezydentowi RP. Prezydent podpisuje ustawę przekazaną przez Marszałka Sejmu, jeżeli nie budzi ona zastrzeżeń i zarządza jej publikację w Dzienniku Ustaw. Jednak zgodnie z Konstytucją Prezydent może odmwić podpisania ustawy i w ciągu 21 dni przekazać ją Sejmowi z umotywowanym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie ( prawo veta) lub zwrcić się do Trybunału Konstytucyjnego ( w jego skład wchodzi piętnastu sędziw) z wnioskiem o stwierdzenie zgodności jej postanowień z Konstytucją.

Na tle art.193 konstytucji każdy sąd może rozważać kwestię zgodności unormowania ustawowego z postanowieniami Konstytucji.



Przepis ustawy może zostać zbadany pod względem jego zgodności z konstytucją w następstwie:

1) skierowania do Trybunału Konstytucyjnego przez podmiot do tego uprawniony wniosku o zbadanie zgodności przepisu z konstytucją (art. 188 pkt l w związku z art. 191 Konstytucji RP),



2) przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu przez sąd pytania prawnego, co do zgodności przepisu ustawy z konstytucją (art. 193 Konstytucji RP),



3) wniesienia do Trybunału Konstytucyjnego przez tego, czyja konstytucyjna wolność lub prawo zostało naruszone, skargi konstytucyjnej (art. 188 pkt 5 w związku z art. 79 ust. l Konstytucji RP).



Wniosek o zbadanie konstytucyjności ustawy, bądź jednego z artykułw ustawy mogą złożyć: Prezydent Rzeczypospolitej, Marszałek Sejmu, Marszałek Senatu, Prezes Rady Ministrw, 50 posłw, 30 senatorw, Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Prokurator Generalny, Prezes Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznik Praw Obywatelskich, a w sprawach dotyczących sądw i sędziw- Krajowa Rada Sądownictwa. Żaden inny podmiot nie ma legitymacji, aby zwrcić się do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zbadania konstytucyjności aktu prawnego.



Wszystkie wnioski i pytania prawne rozpatrywane są na rozprawie, ktra ma charakter kontradyktoryjny.

Orzekając o zgodności ustawy z Konstytucją, Trybunał bada zarwno treść ustawy, jak też kompetencję oraz dochowanie trybu wymaganego przepisami prawa do wydania aktu. Trybunał w toku sprawy powinien zbadać wszystkie istotne okoliczności w celu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, nie jest on związany wnioskami dowodowymi uczestnikw postępowania i może sam dopuścić do sprawy dowody, ktre uzna za ważne dla sprawy. Trybunał Konstytucyjny może poprosić o pomoc w sprawie inne sądy, aby otrzymać od nich niezbędne dla sprawy akta lub informacje co do wykładni prawa w danej dziedzinie (Naczelny Sąd Administracyjny, Sąd Najwyższy).Postępowanie przed trybunałem Konstytucyjnym jest jawne. Zasada jawności ograniczona zostaje w dwch przypadkach- ze względu na bezpieczeństwo państwa lub tajemnicę państwową.



W postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym znajdują także zastosowanie inne zasady:

- bezpośredniości;

- rwności;

- prawdy materialnej.



Ustawodawca normując tryb postępowania przed Trybunałem skorzystał z klasycznego modelu postępowania cywilno rozpoznawczego, dzięki czemu jest on niezwykle elastyczny i uniwersalny, a także gwarantuje rwny i aktywny udział uczestnikw oraz bezstronność zapadających wyrokw.



Jeżeli do Trybunału Konstytucyjnego zwrci się Prezydent w sprawie zbadania zgodności ustawy budżetowej albo ustawy o prowizorium budżetowym przed jej podpisaniem, Trybunał Konstytucyjny ma dwa miesiące na rozstrzygnięcie tego wniosku, a jeżeli to będzie wiązało się z nieprzewidzianymi nakładami finansowymi, Trybunał Konstytucyjny musi zwrcić się z tą sprawą do Rady Ministrw, ktra to Rada ma 2 miesiące na przedstawienie opinii w tej sprawie, jednak brak opinii Rady Ministrw w wyznaczonym terminie nie blokuje dalszego badania konstytucyjności ustawy.



Trybunał Konstytucyjny zablokował wiele ustaw jedną z nich była ustawa o 50% stawce podatku PIT dla najbogatszych, gdzie ustawę do Trybunału zgłosił nie Prezydent, ktry podpisał ustawę, ale prokurator generalny z powodu niezachowania miesięcznego vocatio legis, ktre zdanie orzecznictwa trybunału konstytucyjnego przysługuje podatnikom. Wyrok ktry ogłosili sędziowie brzmiał:

...przepis wprowadzający 50-proc. stawkę w podatku dochodowym od osb fizycznych jest niekonstytucyjny z powodu niezachowania vacatio legis.

-Konstytucja zobowiązuje państwo do lojalności wobec obywatel, podatnika nie można zaskakiwać - mwił przewodniczący składu sędzia Janusz Niemcewicz

W 2003 r. Sejm przyjął ustawę o biokomponentach stosowanych w paliwach ciekłych. Trybunał Konstytucyjny uznał jednak, że zapisy ustawy są niezgodne z Konstytucją, gdyż zmuszały one klientw do kupowania paliw z dodatkiem biokomponentw, bez możliwości wyboru między nimi a paliwem wyłącznie ropopochodnym.



W sprawie wniosku Prezydenta RP o stwierdzenie zgodności ustawy z konstytucją przed jej podpisaniem trybunał Konstytucyjny orzeka w pełnym składzie, a w sytuacji, gdy wniosek złoży inny mający do tego prawo podmiot- w składzie pięciu sędziw.

Zgodnie z Ustawą o trybunale Konstytucyjnym sędzia Trybunału podlega wyłączeniu z obrad w sprawach w ktrych:

- wydał lub uczestniczył w zakwestionowaniu aktu normatywnego

- był przedstawicielem, pełnomocnikiem, radcą prawnym lub doradcą jednej ze stron sprawy

- w sprawach gdy jedna ze stron jest wspłmałżonkiem, krewnym lub powinowatym w linii prostej, krewnym bocznym do czwartego stopnia i powinowatym bocznym do drugiego stopnia

- oraz innych zawartych w art. 48 Kodeksu postępowania cywilnego.





Uczestnikami postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawach o zbadanie konstytucyjności ustawy są:

- podmiot, ktry złożył wniosek;

- organ, ktry wydał akt objęty wnioskiem;

- centralny konstytucyjny organ państwa, ktrego dotyczy spr kompetencyjny;

- Prokurator Generalny



( w innych przypadkach także : organ statutowy partii- w sprawach o zbadanie zgodności celw lub działalności partii politycznych z konstytucją, przedstawiciele Sejmu, Prezydenta RP i Ministra Spraw Zagranicznych- w sprawach o zbadanie zgodności z Konstytucją umw międzynarodowych ratyfikowanych w trybie art. 89 ust.1 konstytucji i innych umw międzynarodowych).



Jeśli Trybunał Konstytucyjny uzna za niezgodne z konstytucją tylko poszczeglne przepisy ustawy i nie orzeknie, że są one nierozerwalnie związane z ustawą, wyjątkowo Prezydent podpisuje ustawę z pominięciem przepisw uznanych za niezgodne albo zwraca się ustawę Sejmowi w celu usunięcia niezgodności. Jeśli Trybunał Konstytucyjny przedłużoną mu ustawę uzna za zgodną z Konstytucją to w tej sytuacji Prezydent nie może odmwić jej podpisania, czyli bezwarunkowo ją podpisuje i ogłasza w Dzienniku Ustaw. Jeżeli Trybunał uzna badaną ustawę za niezgodną z Konstytucją Prezydent obowiązkowo odmawia jej podpisania.

Od dnia wejścia w życie Konstytucji RP, orzeczenia trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Utrata mocy obowiązującego aktu uznanego za niekonstytucyjny następuje w dniu orzeczenia i orzeczenie to musi być niezwłocznie ogłoszone w organie urzędowym, w ktrym niezgodny z Konstytucją akt została ogłoszony lub w Monitorze Polskim. Trybunał Konstytucyjny może rwnież wskazać inny termin- nie dłuższy niż 18 miesięcy w przypadku ustaw, oraz 12 miesięcy w przypadku innych aktw normatywnych.





Literatura:

-Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

- Elementy prawa Ryszard Seidel (2004r.)

- Badanie konstytucyjności ustaw Wojciech Radecki (publikacja)

-Kontrola konstytucyjności ustaw- Trybunał Konstytucyjny a sądy. Wybr tez orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego z lat 1998- 2001 A. Czarnocka

-Ustawa o Trybunale konstytucyjnym

-Kodeks postępowania cywilnego

-Strony internetowe



Przykadowe prace

Najważniejsze zagadnienia Antyku

Najważniejsze zagadnienia Antyku ANTYK VII w.p.n.e.-V w.n.e. : Epos Homerycki: 1. tematyka: - ważne dla jakiejś zbiorowości wydarzenie historyczne - na tle ważnych wydarzeń przedstawione są losy jakiejś zbiorowości i jednostkowych bohaterw - uczestnictwo bogw w w...

Dokonując analizy i interpretacji "Pieśni III" Jana Kochanowskiego oraz odwołując się do innych utworw poety, przedstaw postawę życiową czołowego twrcy p

Dokonując analizy i interpretacji "Pieśni III" Jana Kochanowskiego oraz odwołując się do innych utworw poety, przedstaw postawę życiową czołowego twrcy polskiego renesansu. Renesans to okres w dziejach kultury europejskiej trwający od polowy XIV w. do końca XVI w. Epoka t...

Warszawa jako produkt turystyczny

Warszawa jako produkt turystyczny Warszawa Jako Produkt Turystyczny Warszawa jako produkt turystycznych Opisywanym przeze mnie produktem turystycznym jest historyczne miasto Warszawa. Warszawa jest miastem niezwykłym, położonym w środku Europy, na przecięciu szlakw komunikacyjny...

Ferien.

Ferien. In Polen kann man Ferien zB. An der Ostseekste verbringen. Dort kann man in einer im Meer, mit dem Schiff fahren, sich sonnen und die Muscheln sammeln. In Polen auch kann man Ferien zB. An der Masurischen Seenplatte verbringen. Dort kann man in mit Segelboot fahren, Fische fangen, Pilze sammeln in der Wald, das Wrstc...

Powłoki ciała

Powłoki ciała Powłoka ciała (integument) okrywa ciało zwierząt i jest zbudowana z nabłonka. Jej budowa zależy od środowiska i trybu życia zwierzęcia. Wykształcenie powłoki ciała jest ważne ponieważ umożliwiło odizolowanie środowiska we...

Dwie racje w "Antygonie" Sofoklesa

Dwie racje w "Antygonie" Sofoklesa Dwie racje w "Antygonie" Sofoklesa "Antygona" napisana została w 440 roku p.n.e. przez jednego z największych tragikw greckich Sofoklesa. Utwr ten związany jest z mitem tebańskim, ktry opowiada o historii Edypa. Istotą tragedii jest konflikt, czyli starcie się...

Zasada Pareto. Diagram Pareto - Lorenza

Zasada Pareto. Diagram Pareto - Lorenza SPIS TREŚCI: 1. WSTĘP 1.1 ZAKRES REFERATU 2. ZASADA PARETO 3. DIAGRAM PARETO-LORENZA 3.1 PRZYKŁAD ANALIZY 3.2 ZASTOSOWANIE WYKRESU PARETO-LORENZA 4. ANALIZA ABC 4.1 PROCEDURA ABC 4.2 PRZYKŁAD METODY ABC 5. PODSUMOWANIE 6. LITE...

Klasycyzm francuski XVII wieku.

Klasycyzm francuski XVII wieku. Dominującym kierunkiem w lit. i sztuce francuskiej XVII w. był nie barok lecz klasycyzm. Nawiązywał on do sztuki starożytnej i renesansowej. U jego podłoża był racjonalizm (kierunek filozoficzny gloryfikujący wartość rozumu). Za jego twrc...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry