• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Bazylika...

Nawigacja

Bazylika Mariacka w Gdańsku.



Bazylika Mariacka w Gdańsku.




GOTYK

Obok francuskiego gotyku kamiennego, w płnocnych Niemczech i Polsce, leżących na obszarze ubogim w kamień, narodził się i rozwinął gotyk ceglany – w porwnaniu z kamiennym bardziej ascetyczny, niemal koszarowy. Stąd na naszym terenie mamy tylko jeden kościł kamienny – w Pręgowie. Nie popadajmy jednak w kompleksy. Posiadamy coś, czego nie mają dumni Francuzi, ani Grecy, ani nikt inny. NAJWIĘKSZY KOŚCIŁ CEGLANY NA ŚWIECIE. Jest nim gdańska Bazylika Konkatedralna pw. Najświętszej Maryi Panny.



POCZĄTKI BUDOWY

Najprawdopodobniej w 1190 r. wzniesiono w Gdańsku pierwszą świątynię chrześcijańską. Postawiono ją w części podgrodzia. Był to drewniany kościłek pw. Św. Mikołaja. Na miejscu obecnego kościoła pw. Najświętszej Maryi Panny w latach 1243 – 1308 był drewniany kościł pod tym samym wezwaniem. Zbudował go książe Świętopełk. Został zniszczony w 1308 r. przez pożar.



NIEKOŃCZĄCA SIĘ BUDOWA

Prace budowlane przy wznoszeniu gdańskiego kościoła Najświętszej Maryi Panny prowadzono w trzech etapach przez 159 lat, od marca r. 1343 do lipca 1502. Jednak nie można mwić, że w 1502 r. budowa została zakończona, została raczej przerwana. Potwierdza to wykończenie zachodniej wieży dzwonnej, prowizoryczne, nie harmonizujące z lekkością strzelistych wież zdobiących korpusy tej najdostojniejszej gdańskiej świątyni. Mimo owej dysharmonii, dla wielu pokoleń Wieża Mariacka, przykryta tymczasowym dachem stała się jednym z symboli Gdańska.



Według przypuszczeń wieżę dzwonną miał zdobic wysoki szczyt, ktrego modelem, wykonanym w skali 1:10, jest wysmukły sakramentarz z 1482 r., stojący przy pn-zach filarze prezbiterium. Z takim szczytem wieża przekroczyłaby wysokość, wynoszącą obecnie 82, osiągając około 160 m!



BEZCENNE

159 lat budowy kościoła Mariackiego to wcale niedużo, uwzględniając ogrom inwestycji wyłącznie gdańszczan, oraz fakt, że kiedyś na budowach pracowano tylko w miesiącach ciepłych. Przypuszczalnie od samego początku planowano, że kościł stanie według modły hanzeatyckiej na planie krzyża łacińskiego. Potwierdzałoby to odkrycie przed ostatnią wojną nie ukończonych fundamentw szykowanych pod nawy poprzeczne.



Konstrukcja początkowo dwupiętrowej wieży dzwonnej, zdolna dźwignąć jeszcze kilka kondygnacji, rwnież sugeruje, że gdańszczanie od samego początku planowali zbudowanie ogromnej świątyni. Przeszkodzili w tym częściowo Krzyżacy, nie godzący się, by jakakolwiek budowla przewyższała ich warownię, usytuowaną w miejscu dawnego grodu książąt pomorskich. Drugą, mniej istotną przeszkodą, były zapewne ujawniające się pustki w kasie budowniczych kościoła.



WIEŻA, DZWONY ...

Wieżę Mariacką ze wszystkich stron opięto wysokimi przyporami na sposb flamandzki. Zbudowana na słabonośnym gruncie, mocno filtrowanym przez podziemne wody, pnie się do wysokości 82 m. Jej mury są grube na ponad 3m. Uwzględniając, że jedna cegła gotycka waży do 7kg, siła ucisku na podłoże jest ogromna. Wieża stoi już tak długo zapewne między innymi dzięki fundamentowi, ktry legł na dębowej palisadzie, a jego szalunek uszczelniono powszechnie stosowanym i niezawodnie izolującym nawozem zwierzęcym.



OŁTARZ GŁWNY

Pierwszy ołtarz głwny stanął w prezbiterium 2. 08. 1476 r. Był bogato rzeźbiony i złocony. Nawiązywał do NMP. Mimo, że jego realizacja, zmusiła gdańszczan do ogromnych wydatkw, bez żalu zdemontowali go w 1516 r. w związku z budową… nowego ołtarza! Nowy powstawał w latach 1510-17. kosztował gdańszczan zawrotną sumę 13 550 grzywień.



OSTROŁUKI Z KAMIENIA I CEGŁY

Choć ostrołuk znany był już budowniczym romańskim, dopiero architekci gotyccy w pełni go poznali i wykorzystali. Odkryli, że uzyskiwany przez niego specyficzny rozkład sił umożliwia wznoszenie szerokich naw o niezwykle wysokich sklepieniach, wspierających się jedynie na smukłych filarach, a nie zasłaniających światło murach. Było to bardzo ważne, ponieważ budowniczowie gotyccy starali się do swych budowli wprowadzić jak najwięcej światła. Okna zaczęły zajmować całe wnęki przęseł gotyckich kościołw. Rozwinęła się sztuka witraży.



WYPADEK PRZY PRACY?

Bazylika Mariacka miała zachwycać ogromem, pięknem i perfekcyjnym wykonaniem. Tymczasem dość łatwo dostrzec można co najmniej dwie poważne pomyłki, powstałe w trakcie budowy. Otż budujący nawę płnocną Hans Brand, by nie wejść ze swoją ścianą prosto w okno pd. tanseptu, skrzywił ją na ostatnich metrach i w ten karkołomny sposb okno wyminął. Mistrz Hetzel natomiast, budujący przeciwległą nawę, nie skopiował skrzywienia Branda, natarł swoją ścianą prosto w okno.

Poza tym, nie udało się postawić świątyni idealnie na planie krzyża, na przeszkodzie stanęła bowiem… plebania.



BUDOWNICZOWIE – JAK ONI TO ZROBILI?

Statut murarski z 1388r. głosił, że mistrz mgł trzymać dwch uczniw i nieograniczoną liczbę czeladnikw. Ilu tych ostatnich pracowało na murach kościoła NMP, trudno dociec. Jedno jest pewne – ważną, choć niedocenianą rolę pełnili wśrd nich tragarze – roznosiciele cegieł. To fakt, że posługiwano się już bloczkami, ale windowano tym sposobem głownie elementy rusztowania i zaprawę. Cegły natomiast były znoszone głwnie na plecach!





PODPORY KOŚCIOŁA

Sklepienie kościoła podtrzymują 22 filary ośmioboczne oraz 4 filary o profilu stylizowanego krzyża greckiego – te ostatnie występują na skrzyżowaniu naw. Wszystkie zbudowano z cegieł. Dla wzmocnienia konstrukcji wszystkie filary spięte są obecnie stalowymi naciągami. Rozkład sił w sklepieniu gotyckim dąży bowiem, nieustannie do rozparcia konstrukcji na boki. Naciągi wspomagają pracę przypr, podpierających kościł, ze wszystkich stron. Przypory te wpuszczone są do środka, co świadczy , o zaawansowaniu technologicznym, nowoczesności i jakości myśli technicznej budowniczych. Ubocznym produktem takiego rozwiązania są liczne wnęki powstałe wewnątrz kościoła, ktre wykorzystane zostały jako małe kapliczki.



OKNA

Światło dzienne napełniające nawy kościoła Mariackiego jest prawie rwne postrzeganemu na dworze. Wynika to stąd, że przedostaje się tam aż 37 wielkimi oknami o wymiarach ok. 4,5 x 18 m. Największe okno przeprute w ścianie wschodniej, nie ma sobie rwnych w całym Gdańsku. Jego szerokość wynosi 6,7 m, a wysokość 19,5 m. Zajmuje ono powierzchnię 130 metrw kwadratowych.






Przykadowe prace

Koncepcja twrcy i twrczości w "Pieśniach" i "Muzie" J.Kochanowskiego.

Koncepcja twrcy i twrczości w "Pieśniach" i "Muzie" J.Kochanowskiego. Renesans był okresem, w ktrym artyści podkreślali swoją indywidualność. Poeta stawał się jednostką wyrżnioną, poważaną. W przeciwieństwie do postawy twrcy z poprzedniego okres...

Sądy administracyjne

Sądy administracyjne Zadaniem sądw administracyjnych jest kontrolowanie legalności decyzji organw administracji publicznej. Obecnie funkcje przewidziane dla sądownictwa admini-stracyjnego wykonuje w całości Naczelny Sąd Administracyjny. Działa on nie tylko w swojej siedzibie w W...

(Praca dyplomowa) Składniki odżywcze i ich znaczenie w żywieniu

(Praca dyplomowa) Składniki odżywcze i ich znaczenie w żywieniu Składniki odżywcze i ich znaczenie w żywieniu Składniki odżywcze są to związki występujące w produktach spożywczych zarwno pochodzenia roślinnego jak i zwierzęcego, ktre po s...

Mein Lieblings Medium

Mein Lieblings Medium Medien werden sich die vierte Macht genannt. So spielen, sie sehr wichtige Rolle. Ich mag kein Fernsehen. Es ist so langweilig und es stehlt unsere Zeit. Ich habe gern nur alte, gute Filme, die ich nicht fernsehen konnte, weil ich zu jung war. Krzlich sehe ich auch Nachtrichten fern, da der Krieg im...

Samotność

Samotność Samotność ... cż po ludziach . Refleksje na temat samotności. Samotność zawsze towarzyszy ludziom wielkim. Buntownicy, nieprzeciętni, samotni. Tragizm i samotność – wpisane są w ludzkie życie. Samotność – indy...

Charakterystyka Antygony

Charakterystyka Antygony Antygona, tytułowa postać z dramatu Sofoklesa, zrodziła się z kazirodczego związku Edypa i Jokasty. Po tragicznej śmierci braci, Eteoklesa i Polinejkesa, postanowiła wbrew zakazowi krla pochować zwłoki Polinejkesa, ktry uważany za zdrajcę oj...

Zbigniew Herbert - Podrż

Zbigniew Herbert - Podrż 1 Jeżeli wybierasz się w podrż niech będzie to podrż długa wędrowanie pozornie bez celu błądzenie po omacku żebyś nie tylko oczami ale także dotykiem poznał szorstkość ziemi i abyś całą skr&...

"Syzyfowe prace" - pamiętnik

"Syzyfowe prace" - pamiętnik 3 styczeń 1879r. Niedawno minęły święta Bożego Narodzenia, ktre spędziłem z ojcem w Gawronkach. Przedwczoraj wrciłem do Klerykowa. Dzisiaj przyszedł do naszej klasy nowy uczeń - Bernard Siger, wydalony z Gimnazjum w Warszawie. Już...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry