• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Biblia w ...

Nawigacja

Biblia w literaturze polskiej.



Biblia w literaturze polskiej.




ŚREDNIOWIECZE



I. Bogurodzica:

a) pieśń religijna

b) jest to ciąg próśb modlitewnych:

- do Matki Boskiej aby pośredniczyła u swego Syna

- do Syna Bożego o wysłuchanie modlitwy, o dobrobyt w życiu ziemskim i wieczne życie po śmierci

c) święta liczba 4:

- Matka Boska

- Chrystus

- Bóg

- Jan Chrzciciel



II. Legenda o Św. Aleksym

a) przedstawiony wzór ascety i świętego

b) w utworze obserwujemy:

- upokorzenie i ubóstwo Aleksego, które znosi

- interwencję matki boskiej

- cuda po śmierci bohatera

d) model biografii świętego:

- doskonalenie duszy

- odrzucenie wszelkich dóbr ziemskich, kontemplacja



III. Rozmowa Mistrza Polikarpa ze śmiercią

a) taniec ze śmiercią:

- śmierć zrównuje stany

b) przedstawieni śmierci jako rozkładającego się ciała

c) temat przemijania ludzkiego istnienia



IV. Lament Świętokrzyski /Żale Matki Boskiej pod Krzyżem lub posłuchajcie, bracia miła/

a) apostrofa do Matki Boskiej

b) opis męki Chrystusa, przy której obecna jest Matka Boska:

- Maryja jest tu nie wybraną matką Boga lecz utożsamia się z ludzkim bólem

c) apostrofa do Syna Bożego

d) wołanie do Archanioła Gabriela

e) zestawienie boskiej idei ze zwykłym ludzki życiem



ˇ RENESANS



I. Żywot człowieka poczciwego- Mikołaj Rej:

a) utwór parenetyczny czyli kreujący wzór godny naśladowania

b) wzorowa postawa człowieka:

- przestrzeganie obowiązków obywatelskich

- Ożenek

- Życie zgodne z przykazaniami

- Życie w zgodzie z naturą

- Pogodna wizja pożegnania się ze światem

- Rozwaga

- Umiejętność czerpania radości z życia



II. Pieśń o Rolandzie:

1. Ze względu na porównanie Rolanda z Jezusem:

a) Roland podobny do Jezusa, jest prawdziwym chrześcijaninem;

b) Roland jest wasalem Karola Wielkiego ale także Boga;

c) rycerz umiera na górze, która symbolizuje Golgotę, umiera leżąc krzyżem- chce odejść tak jak jego Pan Jezus Chrystus

d) w chwili śmierci Roland opuści głowę na ramię- umiera podobnie jak Chrystus nie myśli o sobie tylko o swych najbliższych i rzeczach bliskich jego sercu.



III. Kazania Sejmowe- Piotr Skarga:

1. Poglądy Skargi:

a) trzeba myśleć o kraju

b) wyzbyć się chorób takich jak:

- kłótliwość

- chciwość

- obojętność

2. Ojczyzna jako:

a) Matka

b) Tonący okręt





IV. Fraszki- Jan Kochanowski

1. Religijne:

- Na dom w Czarnolesie

- Do pana

- Modlitwa o deszcz

2. Mądrość fraszek:

a) życie ludzkie nie składa się z samych radości

b) można patrzeć bez lęku w stronę Boga

c) Bóg Kochanowskiego nie jest surowym sędzią karzącym grzeszników, lecz miłosiernym Stwórcą, opiekunem człowieka

V. Pieśni -Kochanowskiego:

1. Pieśń XXV- Czego chcesz od nas Panie za twe hojne dary...:

a) pieśń ma miano hymnu do Boga

b) jest pieśnią pochwalną

c) kosmos i ziemia to dzieło Boga

d) człowiek jest dziedzicem Boga na ziemi

2. Pieśń II:

a) harmonia świata

b) uroda i piękno natury

c) radość dla każdego elementu świata:

- lasu

- lodu

- zboża etc.



ˇ BAROK



I. Sonety- Mikołaj Sęp Szarzyński:

1. Ważna jest tylko miłość do Boga, bo:

a) może przepędzić lęki i trwogi człowiecze

b) poradzić na okrucieństwo przemijania

miłość ta jest trwała i słuszna



ˇ OŚWIECENIE



1. Pieśni i kolędy Franciszka Karpińskiego

a) kolęda Bóg się rodzi, moc truchleje...:

- motyw narodzin Jezus

b) Kiedy ranne wstają zorze...

c) Wszystkie nasze dzienne sprawy...

2. Bóg Karpińskiego jest :

- Wszechmocny,

- jest Stwórcą,

- Opatrznością,

- Stróżem

- Sędzią człowieczym



ˇ ROMANTYZM



1. Dziady cz.II- Adam Mickiewicz:

a) motyw grzechu:

- lekki- popełniają je małe dzieci /tu: Józio i Rozalka- nie zaznali goryczy na ziemi/

- ciężkie- dorośli:

ˇ zły dziedzic- żałował głodnej kobiecie jabłka i ona umarła

ˇ piękna dziewczyna- nikogo nie kochała

b) zjawy, duchy, widma

2. Dziady cz.III Adam Mickiewicz

a) martyrologia ( cierpienie) narodu polskiego:

- cierpienie przybliża nas do Boga

- cierpienie sprawia, że stajemy się narodem moralnym

b) mesjanizm narodu polskiego- Polska Chrystusem narodu:

- Polacy to naród wybrany przez Boga

- jak odrodził się Chrystus, tak odrodzi się Polska

c) widzenie Ks. Piotra /wizja Powstania Listopadowego, przyszłe losy Polski/:

- Car Mikołaj I porównany do Heroda

- Polska- Chrystus

- Francja- Piłat /umywa ręce/

- szlachta- Barabasz

- wolność- Matka Święta

- męki Polski- ukrzyżowanie Chrystusa

- krzyż- 3 zabory

- śmierć narodu polskiego- śmierć Chrystusa

- polska odradza się- zmartwychwstanie

d) bunt Kordiana przeciwko Bogu

3. Smutno mi Boże...-Juliusz Słowacki

a) podmiot liryczny pokorny wobec Boga

b) podmiot liryczny zali się Bogu



4. Nie- boska komedia- Zygmunt Krasiński

a) I część:

- walka dobra ze złem

- szatan kusi Hrabiego

- Bóg nie zapomina o Henryku- wysyła do niego Anioła Stróża aby ten powiedział mu o dziecku, daje mu szansę

- świat bez Boga by się rozpadł, oszalałby

b) motywy biblijne:

- przywołanie potęgi Izraela- przechrzci

- szydzenie z Chrystusa, chęć ponownego zabicia go

- obrona chrześcijaństwa przed pogaństwem

- stań porzuć dom i idź za mną- słowa Chrystusa

- na rewolucję idą jak na sąd ostateczny

- ostatnie słowa: Galilejczyku- zwyciężyłeś!

- Pankracy- uosobienie Antychrysta- jak w Apokalipsie



ˇ POZYTYWIZM:



1. Potop- Henryk Sienkiewicz

a) obrona Częstochowy- motywy biblijne:

- kult Maryi przed bitwą

- w trakcie bitwy klasztor prawie nie ucierpiał- CUD

- koń Mullera zląkł się i nie chciał postąpić w stronę klasztoru- CUD

- Kordecki obchodzi z procesją klasztor wznosząc arkę bożą

- Palący się klasztor, który mimo ognia nie zniszczył się- tak jak młodzieńcy przebywający w niewoli u króla Babilonii zostali wrzuceni do ognia, jednak pod opieką anioła wyszli z tego cało ze śpiewem na ustach, nie tknięci

- Kordecki jako prorok

- Błękit otaczający klasztor- jak słup obłoku przed ludem izraelskim

- Kościół ocalał- jak Arka Noego po potopie

c) Bóg jest po naszej stronie, jesteśmy narodem wybranym



2. Quo Vadis- Henryk Sienkiewicz

a) prześladowanie chrześcijan, zabijanie ich

b) niewierzący rzymianie- Chrystus to był tylko człowiekiem



ˇ MŁODA POLSKA



1.Dies Irae- Jan Kasprowicz

a) dies irae- dzień gniewu- temat Hymnu śpiewanego w dzień Zaduszny

b) utwór przesycony symboliką biblijną

c) aluzja do:

- są du ostatecznego

- Apokalipsy- trąby

- Ks. Rodzaju- Adam i Ewa

- Psalmów

- Ks.Hioba

- Do męki Chrystusa

d) Bóg Ojciec jako sędzia sprawiedliwy

e) Chrystus- miłosierny

f) Adam buntuje się przeciwko Bogu

g) Pojawia się pytanie o winę człowieka, o odpowiedzialność za grzech







ˇ DWUDZIESTOLECIE MIĘDZYWOJENNE



1.Franciszkanizm w poezji Leopolda Staffa:

a) Wysokie drzewa:

- zachwyt naturą

- życie w zgodzie z naturą /tak jak Św. Franciszek/

- to co piękne jest też dobre

b) Świat:

- świadomość przemijającego życia

- człowiek poznaje Boga a Bóg człowieka- jedność z Bogiem

- braterstwo

2. Urszula Kochanowska- Bolesław Leśmian

- Urszulka spotyka się z Bogiem

- Bóg kochający, opiekuńczy, łagodny, dobrotliwy

- istnieje niebo- ale nie to chrześcijańskie- to po prostu inny świat

3. Sam Józef Czechowicz

- katastrofizm- wizja, obraz tragedii

- coś wskazuje zagładę, katastrofę

- przełom wieków- oczekiwanie na to co będzie

- zapowiedź apokalipsy



ˇ WSPÓŁCZESNOŚĆ:



1.Piosenka o końcu świata Czesław Miłosz

a) zwykły dzień wypełniony słońcem i spokojem

b) życie toczy się swym torem

c) nikt nie widzi ostateczności tego dnia

d) piosenka- nie pieśń czy hymn

e) dzień sądu nadejdzie niespodziewanie, bez żadnych znaków czy uprzedzeń wiec żyjmy normalnie

f) przestroga biblijna:nie znasz dnia ani godziny

g) Miłosz zakłada pewną bezbolesność końca świata



a.) Związek Biblii ze sztukami plastycznymi:

- Michał Anioł ("Madonna na schodach", "Mojżesz", "Dawid", "Święta rodzina", "Madonna z Brugi", "Sąd ostateczny", "Stworzenie Adama")

- L. da Vinci ("Ostatnia wieczerza", "Św. Jan Chrzciciel")

- Rafael ("Madonna sykstyńska", "Madonna w zieleni", "Madonna del Granduca", "Madonna della Sedia")

- R. van der Weyden ("Zwiastowanie")

- C. Slater ("popiersie Chrystusa")

- A. Brodowski ("Gniew Saula na Dawida")

- Q. Massys ("Madonna z dzieciątkiem i barankiem")

- A. Pazzo ("Apoteoza św. Ignacego")

- Caravaggio ("Nawrócenie św. Pawła")

- Durer ("Czterech jeźdźców Apokalipsy")

- M. Nithardt ("Ukrzyżowanie")

- G. Bellini ("Madonna z dzieciątkiem")

- A. Rublow ("Święta trójca")

- Martini ("Zwiastowanie","Chrystus niosący krzyż")

- K. Witz ("Ukrzyżowanie")

- B. E. Murillo ("Narodziny dzieciątka")

- F. Cossa ("Zwiastowanie Marii")

- M. F. Brojof ("Statua św. Jana Niepomucena")

- C. de Coter (Ołtarz"Ukrzyżowanie")

- W. Stwosz (Ołtarz w kościele Mariackim w Krakowie)

- Bazylika św. Piotra

- "Madonna z dzieciątkiem"

- "Ucieczka do Egiptu"

- "Wizja św. Hieronima"

- "Adam i Ewa"

- "Samson odpierający Filistynów"

- "Dobry pasterz"

- "Nawiedzenie Elżbiety"

- "Bóg i Adam"






Przykładowe prace

Andrzej Radek charakterystyka

Andrzej Radek charakterystyka Andrzej Radek urodził się w Pajęczynie dolnym i żył na folwarku pewnego szlachcica. Mieszkał w bardzo małym pokoju, który był podzielony na 3 rodziny, które pracowały na dworze bogacza. Radek od małego pomagał rodzinie, pracując przy...

Matrix: Rewolucje - recenzja

Matrix: Rewolucje - recenzja Scenariusz i reżyseria: Andy i Larry Wachowski Obsada: Keanu Reeves (Neo), Carrie-Annie Moss (Trinity), Laurence Fishburne (Morfeusz), Hugo Weaving (agent Smith) W filmowym cyklu Matrix , bracia Wachowscy przedstawili wizję świata opanowanego prz...

Romantyzm jako formacja kulturowa- światopoglądowe uwarunkowanie Europy.

Romantyzm jako formacja kulturowa- światopoglądowe uwarunkowanie Europy. Podstawową cechą postawy romantyka jest bunt. Bunt romantyczny wyraża się w różnych dziedzinach życia. Będzie to np. bunt przeciwko zastanej rzeczywistości społ.- pol. (przeciw władzy, nierówno"...

Kości

Kości PODZIAŁ KOŚCI ZE WZGLĘDU NA KSZTAŁT: 1. długie – np. kość ramienna, łokciowa, promieniowa, udowa, piszczelowa, strzałkowa. 2. Płaskie – sklepienia mózgoczaszki, łopatka 3. Krótkie – nadgarstek, stopa, stęp, trzony kręgów 4. Różn...

Humanizm i odrodzenie we Włoszech

Humanizm i odrodzenie we Włoszech Humanizm - to ruch filozoficzny, kulturalny i moralny powstały w XV wieku we Włoszech, a zarysowujący się już w XIV wieku i wielu aspektach kultury średniowiecznej, zmierzający do odrodzenia znajomości literatury i języków klasycznych. Był ...

Opis dowolnego routera

Opis dowolnego routera Co to jest Router? Urządzenie lub program łączące dwie sieci komputerowe (np. LAN z siecią internet) i odpowiedzialne za przesyłanie informacji pomiędzy tymi sieciami. Najpopularniejszym zastosowaniem ruterów jest możliwość rozdzielenia stałego ...

Ludność polski (ściąga)

Ludność polski (ściąga) Obecnie Polska ma 38,7mln.ludzi daje to miejsce: - 8 w Europie, - 29 w Świecie. Przyczyny zmiany liczby ludności w Polsce po II wojnie światowej: w 1939r. – 34,8mln, w 1946r. – 23,9mln. Straty wojenne: zmiany granic Polski, straty wojenne, przymusowe migracj...

Rozumienie, struktura i znaczenie osobowości w procesie egzystencji dla procesów życia.

Rozumienie, struktura i znaczenie osobowości w procesie egzystencji dla procesów życia. Istnieje głębokie przekonanie, że treść czy istota struktur osobowości kształtowana jest w procesie interakcji człowieka z otoczeniem, zachodzącym w ciągu całego jego &#...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry