• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: Biografia...

Nawigacja

Biografia Adama Mickiewicza.



Biografia Adama Mickiewicza.




Adam Mickiewicz

ur. 24.12.1798

zm. 26.11.1855



Dzieciństwo i młodość



Mickiewicz przyszedł na świat 24 grudnia 1798 r. w Zaosiu na dawnych ziemiach litewskich. Wychowywał się w pobliskim Nowogrdku, gdzie ojciec jego, Mikołaj, zdeklasowany szlachcic herbu Poraj, pracował jako obrońca sadowy. Na własne więc siły i umiejętności - nie zaś na szlacheckie pochodzenie czy tez dziedziczne majątki - mgł liczyć rwnież Adam. Po ukończeniu miejscowej, prowadzonej przez dominikanw, szkoły (1815) udał się na studia filologiczno-historyczne do Wilna. Utrzymywał się ze stypendium, ktre po ukończeniu studiw (1819) musiał odpracować jako nauczyciel szkoły powiatowej w Kownie (1819 - 1823). W czasie studiw wpływ na kształtowanie się jego osobowości, poziomu wiedzy i poetyckiego talentu wywarli zwłaszcza tacy profesorowie, jak filolog klasyczny Ernest Groddeck, historyk i teoretyk literatury Leon Borowski oraz historyk Joachim Lelewel.

Filomaci i filareci



W roku 1811 wsplnie z najbliższymi przyjaciłmi - Tomaszem Zanem, Janem Czeczotem, Jzefem Jezowskim, Onufrym Pietraszkiewiczem, Franciszkiem Malewskim - Mickiewicz założył tajne Towarzystwo Filomatw (Miłośnikw Nauki), a następnie Towarzystwo Filaretw (Miłośnikw Cnoty). Stowarzyszenia te, prowadząc zrżnicowane formy pracy samokształceniowej, miały na celu przygotowanie młodzieży do działalności w rżnych dziedzinach życia narodu pozbawionego własnej państwowości. Pierwszym znaczącym doświadczeniem stał się wiec dla Mickiewicza udział w młodzieżowym "związku bratnim", w ktrym zdobywał umiejętność kierowania tajna organizacja, pisania dokumentw programowych oraz posługiwania się literatura i towarzyska zabawa w celach patriotyczno-wychowawczych. Literackim wyrazem tej atmosfery i doświadczeń stała się m. in. Pieśń filaretw (1820), a najoglniejszym programem ideowym "Oda do młodości" (1820).

Nieszczęśliwa miłość. Kontakt z folklorem



Drugim doświadczeniem młodzieńczym była nieszczęśliwa miłość do Marii z Wereszczakw hrabiny Wawrzyńcowej Puttkamerowej. Na drodze do szczęścia kochankw stanęło zawarte w 1821 r. małżeństwo Puttkamerw. Zakochana w poecie Maria pozostała wiec jedynie Maryla, uosabiająca w jego utworach romantyczny ideał miłości. Trzecim doświadczeniem Mickiewicza był kontakt z folklorem. Znajomość ludowych - zarwno polskich, jak i białoruskich - pieśni, baśni, podań i obrzędw przyszły poeta wynisł już z rodzinnego domu (służąca Gasiewska), a następnie nieustannie je wzbogacał. W tych formach ludowej kultury dostrzegał wyraz narodowej tradycji oraz Lrodlo inspiracji do tworzenia nowego typu poezji. Literackim owocem tej inspiracji stały się "Ballady i romanse" (1822), "Dziadw cześć II i IV" oraz "Grażyna" (1823). Rok opublikowania pierwszego tomu Poezji Mickiewicza (1822) przyjęto jako datę początku romantyzmu w Polsce.

Więzienie i zesłanie



Po wykryciu w roku 1823 organizacji filomackich władze carskie osadziły Mickiewicza w zamienionym na wiezienie klasztorze bazylianw w Wilnie. (Do dziś zachowała się cela, w ktrej siedział, nazywana cela Konrada). Po procesie skazano go jesienią 1824 r. wraz z kolegami na osiedlenie się w głębi Rosji. Wiezienie, proces i zesłanie - to kolejne etapy życiowych doświadczeń i charakterystyczne rysy romantycznej biografii poety.



spiskowa. Zaprzyjaźnił się z literatami - spiskowcami: z Kondratijem Rylejewem, Aleksandrem Bestuzewem, a także z Aleksandrem Puszkinem, Nikolajem Polewojem, Piotrem Wiaziemskim i innymi. Bywał w salonach rosyjskiej elity intelektualnej (m. in. Zenaidy Wolkonskiej), gdzie zasłynął jako wybitny improwizator. W czasie wycieczki na Krym (lato 1825) miał okazje zetknąć się z kultura orientalna i egzotycznym krajobrazem. Wszystko to wpłynęło na poszerzenie jego wyobraźni i wrażliwości literackiej. Z bliska także mgł obserwować potężna machine carskiego despotyzmu. W warunkach rosyjskich Mickiewicz dojrzał ideowo i ukształtował się jako romantyczny poeta narodowy. Przymusowe oddalenie od kraju oraz długie podrże pogłębiały w nim poczucie wyobcowania i samotniczej misji patriotycznej.

Doświadczenia okresu rosyjskiego zaowocowały kolejno "Sonetami" (1826), "Konradem Wallenrodem" (1828), a w dalszej kolejności "Dziadw częścią III" z nasyconymi rosyjskimi realiami "Ustępem" i wierszem Do przyjacił Moskali (1832).

Romantyczne podrże



W maju 1829 r. poecie udało się opuścić Rosje i rozpocząć prawie dwuletnia wędrwkę po Europie. Z Petersburga trasa prowadziła przez Hamburg, Berlin (tu słuchał wykładw Hegla), Drezno, Pragę (spotkanie z czeskim poeta Yaclavem Hanka), Karlove Vary (spotkanie z Antonim Odyncem, towarzyszem dalszej podroży), Weimar (słynna wizyta u Goethego), Bonn (wizyta u Augusta W. Schlegla), Szwajcarie, przełęcz Splugen - do Wenecji, Florencji, Rzymu (miłość do hrabianki Ankwiczowny), Neapolu, na Sycylie, a stad do Genewy (spotkanie z Zygmuntem Krasińskim, wycieczka w Alpy) i z powrotem do Rzymu (przeżycia religijne), dokąd w grudniu 1830 r. dotarła także wiadomość o wybuchu powstania w Warszawie.

Prb przyłączenia się do powstania



Romantyczna wędrwka, stanowiąca kolejny charakterystyczny rys biografii poety, została zakończona. Mickiewicz zdecydował się wracać do ojczyzny z zamiarem przyłączenia się do powstania. Po bezowocnych, okrytych tajemnica oczekiwaniach przybył w czerwcu 1831 r. do Paryża, a stad pod przybranym nazwiskiem (Adam Muhl) został skierowany przez Legacje Polską (przedstawicielstwo rządu powstańczego) do Warszawy. W sierpniu dotarł do Wielkopolski. Wobec jednak wyraźnych oznak zbliżającej się klęski z zamiaru przedostania się do Krlestwa zrezygnował. Gotowość wzięcia udziału w walce zbrojnej o niepodległość oraz związane z tym przeżycia - to dalszy znamienny rys biografii romantycznego poety. Literackim rezultatem tych doświadczeń stały się m. in. napisane w 1831 r. wiersze o tematyce powstańczej: "Śmierć pułkownika", "Nocleg", "Reduta Ordona".



W Wielkopolsce pozostał do wiosny 1832 r., bawiąc w ziemiańskich dworach, m. in. Skorzewskich w Kopaszewie, Turnw w Objezierzu i Grabowskich w Lukowle. Tutaj po raz pierwszy "nawdychał się polszczyzny" i żebrał mnstwo obserwacji, ktre spożytkował następnie w Panu Tadeuszu. Według relacji pamiętnikarskiej wyglądał wtedy następująco: "brunet, oczy ciemnozielone, włosy czarne, nos piękny, w ustach częsty grymas, a ze nosi po parysku brodę, więc się wydaje jak uczony Żyd. Fizjonomia nic nie pokazuje, często zamyślony, a rzadko wesoły, liberalista wielki, głęboko uczony". (A. Turno, zapis w pamiętniku pod data 25 grudnia 1831).

Emigracja. Drezno – Paryż – Lozanna



Wyjeżdżając z gościnnej Wielkopolski do Drezna, poeta podzielił losy wielu rozbitkw powstania i rozpoczął kolejny, typowy rozdział swojej biografii - przymusową wieloletnią emigracje. W atmosferze klęski powstania stworzył w Dreźnie w 1832 r. swoje głwne dzieło romantyczne - "Dziadw część III". 31 lipca 1532 r. przybył z Drezna do Paryża, gdzie z niewielkimi przerwami spędził resztę tułacznego życia. Wkrtce po przyjeździe nawiązał bliskie stosunki z francuskim Środowiskiem artystycznym i intelektualnym (m. in. rzeźbiarzem Dawidem d'Angers, poeta Hugues Felicite Lamennais, historykiem Charlesem de Montalambertem. Odnowił znajomość z poznanym jeszcze w Wilnie Słowackim. Włączył się także aktywnie w życie emigracji (członkostwo w Towarzystwie Literackim, Towarzystwie Litewskim i Ziem Ruskich, Towarzystwie Pomocy Naukowej, Komitecie Narodowym Lelewela i in.), chcąc przygotować ją do powrotu do kraju. Przewidując rychły wybuch oglnoeuropejskiej rewolucji, sądził, podobnie jak cala emigracja, ze pobyt na obczyźnie nie potrwa długo. Głwnymi wiec utworami związanymi z ta działalnością poety stały się "Księgi narodu polskiego" i "Księgi pielgrzymstwa polskiego" (1832) oraz artykuły ogłaszane w "Pielgrzymie Polskim", ktrego przez pewien okres był także głwnym redaktorem (kwiecień - czerwiec 1833).



Zmęczony emigracyjnym życiem oraz rozczarowany wobec monarchistycznej Europy, poddawany wraz z całą emigracją rożnym zakazom i szykanom (m. in. zakaz przenoszenia się z miejsca na miejsce), wskrzeszał wartość narodowej historii, tworząc "Pana Tadeusza" (1833, wyd. 1834), lub zagłębiał się w lektury dzieł mistycznych, czego owocem stal się m. in. cykl uniwersalnych aforyzmw zatytułowany "Zdania i uwagi" (1833 - 1834).



W 1834 r. ożenił się z crka słynnej wczesnej polskiej pianistki Marii Szymanowskiej - Gelina (1812 - 1855), ktra urodziła mu sześcioro dzieci. Trudna sytuacja materialna zmusiła poetę do napisania po francusku dwch dramatw ("Konfederatw barskich" i "Jakuba Jasinskiego",1836), przeznaczonych dla francuskiego teatru, ktrych jednakże nie udało się wystawić. Na rok akademicki 1839 / 1840 przenisł się wiec do szwajcarskiej Lozanny, gdzie otrzymał stanowisko profesora literatury łacińskiej. Tutaj stworzył tez cykl lirykw, zwanych lozańskimi ("Gdy tu mj trup", "Nad woda wielka i czysta", "Snuć miłość", "Polały się łzy").

Wykłady w College de France



Rozwinięte poczucie obowiązkw patriotyczno-politycznych skłoniło go jednak do przerwania pracy w Lozannie i objęcia w 1840 r. nowo utworzonej katedry literatur słowiańskich w College de France w Paryżu. Jako profesor sławista pracował tutaj cztery lata. Wsplnie z francuskimi historykami - Julesem Micheletem i Edgarem Quinetem - reprezentował grono demokratycznej i postępowej profesury. Jego wykłady cieszyły się ogromna popularnością zarwno wśrd Polakw, jak i cudzoziemcw. Poeta przekazywał nie tylko wiedzę o kulturach słowiańskich, ale także propagował antymonarchistyczne idee napoleońskie, a następnie mistyczną naukę Andrzeja Towiańskiego. W związku z tym w 1844 r. jego działalność profesorska została przez władze francuskie zawieszona.



W kole towiańczykw

Z Towiańskim, ktry przybył do Paryża z Litwy, zetknął się Mickiewicz latem 1841 r. Wkrtce tez stal się wyznawca jego tajemnej, mistycznej nauki, zapowiadającej rychłą odnowę Europy, a przed emigrantami otwierającej perspektywę powrotu do kraju. Nauki i proroctwa Towiańskiego, ktry miał ponadto dobroczynny wpływ na psychicznie chora żonę poety, wychodziły wiec naprzeciw najgorętszym pragnieniom emigracji i w wielu punktach zgodne były z przemyśleniami i oczekiwaniami samego Mickiewicza. Nic też dziwnego, że wkrtce stanął on na czele Koła Sprawy Bożej zrzeszającego towiańczykw, a po jego rozłamie w 1846 r. założył własne Kolo, radykalniejsze politycznie i społecznie. Propagując swoje idee, towiańczycy usiłowali nakłonić do ich przyjęcia rwnież czołowe osobistości Europy, m. in. cara Mikołaja I i papieża Piusa IX.

Legion Polski we Włoszech



W czasie Wiosny Ludw (1848) Mickiewicz udał się do Rzymu, aby tu stworzyć własna formację wojskowa (Legion Polski), ktra miała wziąć udział w europejskich walkach ludw przeciwko monarchiom i tym samym przyczynić się do odzyskania przez Polskę niepodległości. Dla Legionu napisał radykalny program, w ktrym ukazał wizje republikańsko-demokratycznej Polski (uwłaszczenie chłopw, rwnouprawnienie kobiet i Żydw), i nazwał go "Składem zasad" (1848). Nie uzyskawszy poparcia papieża ani bogatych i wpływowych emigracyjnych stronnictw politycznych, kilkunastoosobowy Legion pod wodzą poety przemaszerował manifestacyjnie z Rzymu do Mediolanu, gdzie został podporządkowany władzom Lombardii i przez rok walczył z Austriakami.

Międzynarodowy publicysta



Poeta natomiast powrcił do Paryża, aby podjąć kolejną akcję polityczną. Wraz z grupą przedstawicieli rożnych narodowości założył dziennik "Tribune des Peuples". W ogłaszanych tu artykułach wykładał radykalno-rewolucyjny program społeczny i polityczny, budowany na fundamencie swoistego socjalizmu ("Nasz program", "Włochom brak pieniędzy", "Wrogowie ludu", "Socjalizm", "Osiedla robotnicze", "Manifest cesarza rosyjskiego").



Wkrtce pod naciskiem władz francuskich i ambasady rosyjskiej musiał jednak wycofać się z redakcji. Następnie został wzięty pod nadzr policji i ostatecznie zwolniony ze stanowiska profesora w College de France. Poecie obarczonemu gromadka dzieci i chora żona zaczęła zagrażać nędza. W roku 1852 udało mu się otrzymać stanowisko bibliotekarza i mieszkanie w paryskiej Bibliotece Arsenalu.

Ostatnia prba walki o Polskę



Swoje nadzieje polityczne na odzyskanie przez Polskę niepodległości związał Mickiewicz z osobą Napoleona III oraz rozpoczęta w 1854 r. wojna miedzy Francją, Anglią i Rosją (tzw. wojna krymska). Po śmierci żony zostawił nieletnie dzieci w Paryżu i jesienią 1855 r. wyjechał do Konstantynopola (Istambułu), by swoim autorytetem wesprzeć akcje formowania tutaj oddziałw tzw. kozakw otomańskich, ktrzy mieli wziąć udział w walce z Rosją. Dowdcą tej- formacji był romantyczny powieściopisarz Michał Czajkowski (Sadyk Pasza). Monarchistyczne stronnictwo Czartoryskich (tzw. Hotel Lambert) usiłowało jednak podporządkować sobie powstające w Turcji polsko-kozackie oddziały. Zabiegom tym Mickiewicz zdecydowanie się sprzeciwiał. Rozgoryczony politycznymi tarciami, zmęczony psychicznie i fizycznie uległ niespodziewanie atakowi cholery. Zmarł 26 listopada 1855 r. Jego śmierć wywołała ogromną konsternacje i żałobę wśrd Polakw oraz wszystkich narodw słowiańskich, dostrzegających w nim swego duchowego przywdcę.





Po upływie kilku miesięcy zwłoki poety przewieziono do Paryża i złożono na cmentarzu polskim w Montmorency. W roku 1890 sprowadzono je na Wawel. Dzieło poety stało się trwała częścią naszej świadomości narodowej. Jego utwory towarzyszą nam od dzieciństwa. Są nieustannie wznawiane i komentowane. Przełożono je niemalże na wszystkie języki świata. W Nowogrdku, Wilnie, Paryżu, Istambule, Ćmielowie i Warszawie otwarto także muzea lub stałe ekspozycje poświecone jego twrczości i postaci.





Gdy przyszli, by jak co dzień odebrać rozkazy

Zaszli drogę im ludzie, co umarłych strzegą,

I rzekli: "Nie możemy wpuścić was do niego,

Bo ten człowiek umiera od strasznej zarazy".



Więc wtedy oni płakać zaczęli jak dzieci

I szeptali z przestrachem: "Przed nami noc ciemna!

Ten księżyc, ktry teraz nad Stambułem świeci

Patrzcie, jaki jest inny niż ten nasz znad Niemna".



A on w tej samej chwili myślał: "Jak to blisko!

Słyszę pieśń, co śpiewano nad moją kołyską,

Widzę zioła i kwiaty nad Świtezi tonią,

I jeszcze tylko chwila, a dotknę je dłonią".





Jan Lechoń, "Śmierć Mickiewicza" (1954)



Niektre utwory Adama Mickiewicza:

1) Pan Tadeusz

2) Dziady

3) Reduta Ordona

4) Oda do młodości

5) Chłop i żmija

6) Golono, strzyżono

7) Grażyna

8) Komar, niewielkie licho

9) Konrad Wallenrod

10) Koza, kzka i wilk

11) Krl chory i lisy

12) Księgi narodu polskiego i pielgrzymstwa polskiego

13) Lilije

14) Lis i kozieł

15) Niepewność

16) Osieł i pies

17) Pani Twardowska

18) Pchła i rabin

19) Powrt taty

20) Przyjaciele

21) Romantyczność

22) Świtezianka

23) Tchrz na wyborach

24) Zając i żaba

25) Żaby i ich krle






Przykadowe prace

Recenzja - Msza wędrującego

Recenzja - Msza wędrującego 10 maj był z pewnością niesamowitym dniem. Pięknie zakwitły kasztany, a absolwenci szkł średnich jak co roku przystąpili do egzaminu dojrzałości. Podekscytowanie i napięcie wyczuwało się wszędzie. Na przystankach ...

Sachem - streszczenie, krtka charakterystyka bohaterw, problematyka utworu...OPRACOWANIE

Sachem - streszczenie, krtka charakterystyka bohaterw, problematyka utworu...OPRACOWANIE Streszczenie: W widłach rzeki leżała niegdyś indiańska osada Chiavatta, kiedy jednak w okolicy zaczęli się osiedlać przybysze z Niemiec, między nimi a Indianami dochodziło do konflikt...

Ludzie – marionetki. Porwnaj sposb ujęcia tego motywu w wierszu J. Kochanowskiego O żywocie ludzkim i fragmencie Lalki B. Prusa

Ludzie – marionetki. Porwnaj sposb ujęcia tego motywu w wierszu J. Kochanowskiego O żywocie ludzkim i fragmencie Lalki B. Prusa Częstym motywem pojawiającym się w literaturze jest przedstawienie życia jako teatru. Topos ten wywodzi się już z antyku, używał go między ...

Zasady konserwowania towarw.

Zasady konserwowania towarw. Metody fizyczne: 1. Konserwowanie za pomocą niskiej temperatury: a) chłodzenie – proces polegający na wymianie ciepła między produktami a środkiem chłodzącym: -chłodnictwo zwykłe (plusowe)-chłodzenie lub chłodnicz...

Charakterystyka Tomka Sawerya

Charakterystyka Tomka Sawerya Tomek Sawyer to głwny bohater powieści Marka Twaina pt. "Przygody Tomka Sawyera". Chłopiec ma 11 lat i mieszka w miasteczku Sankt Petersburg. Jego włosy są kręcone, co jest przyczyną jego wielkiego zmartwienia. Na co dzień biega boso, w zniszczo...

Natura i człowiek w powieści Elizy Orzeszkowej "Nad Niemnem".

Natura i człowiek w powieści Elizy Orzeszkowej "Nad Niemnem". Eliza Orzeszkowa to polska pisarka tworząca w dobie pozytywizmu. Jednym z jej najbardziej znanych utworw jest powieść Nad Niemnem. Abstrahując od problematyki utworu, sprbuję przyjrzeć się relacjom natura – czł...

Rżne postawy ludz wobec okrucieństw wojny i okupacji, przedstaw je analizujac wybrane utwory XX wieku

Rżne postawy ludz wobec okrucieństw wojny i okupacji, przedstaw je analizujac wybrane utwory XX wieku Rżne postawy wobec wojny i okupacji. Przedstaw temat na podstawie wybranej literatury XX wieku. Bywa nieraz, że (...) stajemy w obliczu prawd, dla ktrych brakuje słw -dla mnie taką...

Średniowiecze (Bizancjum, Arabowie, Germanie, Cesarstwo Ottonw)

Średniowiecze (Bizancjum, Arabowie, Germanie, Cesarstwo Ottonw) Bizancjum (Cesarstwo wschodnie) – po upadku cesarstwa zachodnio-rzymskiego Konstantynopol staje się najważniejszą stolicą Rzymu. Cesarstwo wschodnie – największy rozkwit w VI w. w czasie rządw Justyniana Wielkiego ud...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry