• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: "Bogurodz...

Nawigacja

"Bogurodzica" - interpretacja



"Bogurodzica" - interpretacja




Gatunek: pieśń o charakterze modlitewno-hymnicznym



Typ liryki: liryka inwokacyjna



Sytuacja liryczna: Strofa 1 - ludzie w modlitwie proszą Matkę Boską o wstawiennictwo za nimi u syna; strofa 2 - ludzie modlą się do Chrystusa o zapewnienie im życia wiecznego.



Podmiot liryczny: Podmiot liryczny zbiorowy - pokorni chrześcijanie, wielbiący Maryję, zwracając się do niej, proszą Chrystua o życie wieczne; wiedzą, że Bg może spełnić ich prośby - są żarliwi w wierze i pełni ufności; mają świadomość, że dzięki jej pośrednictwu mogą zyskać przychylność syna Bożego.



Interpretacja: Matka Boska jako pośredniczka między ludźmi a Chrystusem



Bogurodzica należy do najdawniejszych zabytkw piśmiennictwa polskiego. Jest najstarszą pieśnią religijną, powstałą prawdopodobnie w pierwszej połowie XIII wieku, świadectwem staropolszczyzny (mnogość archaizmw fonetycznych, słowotwrczych, słownikowych, fleksyjnych i składniowych).

Podmiotem lirycznym w utworze są wierni, chrześcijanie (podmiot zbiorowy), adresatem zaś jest Matka Boska - pośredniczka między człowiekiem a Bogiem. Akceptujący swoje miejsce w świecie podmiot liryczny nie zwraca się bezpośrednio do stojącego najwyżej w hierarchii wszystkich bytw Pana, tylko do Maryi. Treść pieśni koncentruje się wokł wezwań i prśb osoby mwiącej. Są one uporządkowane według określonego systemu - od oglnych do szczegłowych.

"Bogurodzicę" tworzą dwie strofy: pierwsza składa się z trzech wersw, druga z sześciu. Po każdej zwrotce w wersji uwspłcześnionej występuje refren zapisany w języku greckim - Kyrie eleison (Panie, zmiłuj się). Rozpoczynające pieśń dwa wersy są apostrofą siekrowaną do Matki Boskiej, w ktrej zbiorowy podmiot liryczny wychwala jej imię. Określenia, jakich używają wierni, wynikają z dogmatycznych właściwości Maryi - dziewictwo, szczeglne umiłowanie przez Boga i wreszcie wybr na rodzicielkę Jezusa. Tak wyjątkowy obraz Matki Boskiej stworzony przez anonimowego autora to świadectwo wywyższenia jej spośrd wszystkich innych świętych (hiperdulia).

Trzeci wers kończący pierwszą strofę ma inny charakter, nie jest już tak uroczysty, przypomina raczej zdanie rozkazujące, ktre w znacznym stopniu kontrastuje z wcześniejszą apostrofą. "Zyszczy nam, spuści nam" przybiera formę oglnej prośby o wstawiennictwo Maryi u Pana, zaimek "my" oznacza, że modlący wyrażają wolę większości.

Druga strofa także rozpoczyna się apostrofą, ale nie ma ona tak uroczystego i rozbudowanego charakteru jak ta, ktra otwiera utwr. Podmiot liryczny zwraca się do Chrystusa, aby przez wzgląd na Jana Chrzciciela ("Twego dziela Krziciela, bożycze") wysłuchał ludzkiej modlitwy-błagania ("Usłysz głosy, napełń myśli człowiecze" - ten wers, jak i następny, jest dopełnieniem apostrofy). Poza rozpoczynającym drugą strofę zwrotem bezpośrednim pozostałe wypowiedzenia przybierają formę zdań rozkazujących, ktre wyrażają konkretne luddzkie prośby o szczęśliwe życie na ziemi ("zbożny pobyt") i wieczne w raju ("rajski przebyt").

"Bogurodzica" jest tekstem o charakterze intelektualnym, świadczą o tym: misterna konstrukcja (od oglnego pozyskania do prśb szczegłowych), symbolika liczb (tak ważna w średniowiecznej kulturze) oraz treści niepodanych dosłownie. Liczby trzy (dogmat Trjcy Świętej) i cztery (kwadrat cnt kardynalnych) są "wpisane" w tekst. Pierwsza strofa składa się z 3 wersw, druga z 6 (2x3), a czwrkę - symbol męstwa, sprawiedliwości, roztropności, umiarkowania - tworzą: Bg, Maryja, Jan Chrzciciel i Chrystus.

"Bogurodzica" nie ogranicza się tylko do modlitewnego charakteru, wykracza poza granice gatunku, skłania do refleksji na temat ludzkiej egzystencji. Człowiek naznaczony grzechem pierworodnym, rozdwojony w sobie (dusza, ciało), wewnętrznie słaby prosi Boga o pomoc, gdyż wie, że sam nie zdoła wygrać ze złem i w konsekwencji nie osiągnie prawdziwego szczęścia - życia wiecznego.

Te wszystkie elementy czynią z "Bogurodzicy" niekwestionowane arcydzieło polskiej liryki średniowiecznej.



Środki stylistyczne: apostrofa, kompzycja paralelna, antytezy, refren, rymy zewnętrzne i wewnętrzne



Nawiązania:

- "Hymn (Bogurodzica! Dziewico!)" Juliusza Słowackiego

- "Modlitwa do Bogurodzicy" Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

- "Stara pieśń na Binnarową" Mirona Białoszewskiego






Przykadowe prace

Diabeł, szatan, duchy zła i destrukcji w literaturze i filmie.

Diabeł, szatan, duchy zła i destrukcji w literaturze i filmie. Bibliografia Temat: Diabeł, szatan, duchy zła i destrukcji w literaturze i filmie. I Literatura podmiotu 1. Literatura: a. Biblia Tysiąclecia, Wydawnictwo Pallottinum, Poznań 2002, ISBN 83-7014-419-5, Rdz 3,1-24, Łk 4,1-1...

Rozkochany w mistrzu z Weimaru Adam Mickiewicz wołał do przyjacił : Czytajcie Goethego! Kolejne utwory niemieckiego pisarza stawały się biblią romantykw. Przejrzyj jesz

Rozkochany w mistrzu z Weimaru Adam Mickiewicz wołał do przyjacił : Czytajcie Goethego! Kolejne utwory niemieckiego pisarza stawały się biblią romantykw. Przejrzyj jeszcze raz Cierpienia młodego Wertera, balladę Adam Mickiewicz rozkochany w mistrzu z Weimaru wołał do przyjaci&...

Roztocze Środkowe

Roztocze Środkowe 1. Roztocze – wiadomości oglne. Roztocze jest w pewnym stopniu przedłużeniem wzniesień Urzędowskich na Wyżynie Lubelskiej, oddzielonym wyraźnym stopniem terenowym. W granicach Polski Roztocze rozciąga się około 180 km z płnoco-zachodu n...

"Bogurodzica" i "Lament Świętokrzyski" jako zabytki literatury polskiej.

"Bogurodzica" i "Lament Świętokrzyski" jako zabytki literatury polskiej. Czas powstania "Bogurodzicy" jest sporny. Najczęściej przyjmuje się 1 poł. XIII w. Po raz pierwszy wydrukowano ją w 1506r. w "Statucie" Jana Łaskiego. Była hymnem dynastycz...

Co człowiek wspłczesny mgłby przyjąć, a co odrzucić ze światopoglądu oświecenia?

Co człowiek wspłczesny mgłby przyjąć, a co odrzucić ze światopoglądu oświecenia? Jaki wpływ na wspłczesny świat miała historia? W jaki sposb ukształtowało się rozumowanie człowieka? Czy oświeceniowe idee mogą mieć wpływ n...

Chińskie wynalazki

Chińskie wynalazki Kompas Kompas wskazuje pewien wyrżniony kierunek na powierzchni Ziemi, na ogł jest to kierunek płnocny. Jeśli zawiesimy namagnesowaną igłę tak, żeby mogła swobodnie się obracać, to ustawi się wzdłuż linii wyznaczającej w przy...

Kasa rejestrująca (fiskalna)

Kasa rejestrująca (fiskalna) Jest to elektroniczna kasa służąca do rejestracji sprzedaży wyposażona w pamięć fiskalną i zapisująca w niej dane. Pamięć fiskalna urządzenie umieszczone wewnątrz kasy zalane żywicą zapisujące i przechowujące...

Pytanie o sens cierpienia w literaturze polskiej i obcej. Omw na wybranych przykładach

Pytanie o sens cierpienia w literaturze polskiej i obcej. Omw na wybranych przykładach Pytanie o sens cierpienia można zadać matce, ojcu, mędrcowi, uczonemu, kapłanowi. Każdy będzie prbował na nie sformułować odpowiedź. To pytanie można zadać światu, losowi...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry