• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: "Bogurodz...

Nawigacja

"Bogurodzica" - interpretacja



"Bogurodzica" - interpretacja




Gatunek: pieśń o charakterze modlitewno-hymnicznym



Typ liryki: liryka inwokacyjna



Sytuacja liryczna: Strofa 1 - ludzie w modlitwie proszą Matkę Boską o wstawiennictwo za nimi u syna; strofa 2 - ludzie modlą się do Chrystusa o zapewnienie im życia wiecznego.



Podmiot liryczny: Podmiot liryczny zbiorowy - pokorni chrześcijanie, wielbiący Maryję, zwracając się do niej, proszą Chrystua o życie wieczne; wiedzą, że Bg może spełnić ich prośby - są żarliwi w wierze i pełni ufności; mają świadomość, że dzięki jej pośrednictwu mogą zyskać przychylność syna Bożego.



Interpretacja: Matka Boska jako pośredniczka między ludźmi a Chrystusem



Bogurodzica należy do najdawniejszych zabytkw piśmiennictwa polskiego. Jest najstarszą pieśnią religijną, powstałą prawdopodobnie w pierwszej połowie XIII wieku, świadectwem staropolszczyzny (mnogość archaizmw fonetycznych, słowotwrczych, słownikowych, fleksyjnych i składniowych).

Podmiotem lirycznym w utworze są wierni, chrześcijanie (podmiot zbiorowy), adresatem zaś jest Matka Boska - pośredniczka między człowiekiem a Bogiem. Akceptujący swoje miejsce w świecie podmiot liryczny nie zwraca się bezpośrednio do stojącego najwyżej w hierarchii wszystkich bytw Pana, tylko do Maryi. Treść pieśni koncentruje się wokł wezwań i prśb osoby mwiącej. Są one uporządkowane według określonego systemu - od oglnych do szczegłowych.

"Bogurodzicę" tworzą dwie strofy: pierwsza składa się z trzech wersw, druga z sześciu. Po każdej zwrotce w wersji uwspłcześnionej występuje refren zapisany w języku greckim - Kyrie eleison (Panie, zmiłuj się). Rozpoczynające pieśń dwa wersy są apostrofą siekrowaną do Matki Boskiej, w ktrej zbiorowy podmiot liryczny wychwala jej imię. Określenia, jakich używają wierni, wynikają z dogmatycznych właściwości Maryi - dziewictwo, szczeglne umiłowanie przez Boga i wreszcie wybr na rodzicielkę Jezusa. Tak wyjątkowy obraz Matki Boskiej stworzony przez anonimowego autora to świadectwo wywyższenia jej spośrd wszystkich innych świętych (hiperdulia).

Trzeci wers kończący pierwszą strofę ma inny charakter, nie jest już tak uroczysty, przypomina raczej zdanie rozkazujące, ktre w znacznym stopniu kontrastuje z wcześniejszą apostrofą. "Zyszczy nam, spuści nam" przybiera formę oglnej prośby o wstawiennictwo Maryi u Pana, zaimek "my" oznacza, że modlący wyrażają wolę większości.

Druga strofa także rozpoczyna się apostrofą, ale nie ma ona tak uroczystego i rozbudowanego charakteru jak ta, ktra otwiera utwr. Podmiot liryczny zwraca się do Chrystusa, aby przez wzgląd na Jana Chrzciciela ("Twego dziela Krziciela, bożycze") wysłuchał ludzkiej modlitwy-błagania ("Usłysz głosy, napełń myśli człowiecze" - ten wers, jak i następny, jest dopełnieniem apostrofy). Poza rozpoczynającym drugą strofę zwrotem bezpośrednim pozostałe wypowiedzenia przybierają formę zdań rozkazujących, ktre wyrażają konkretne luddzkie prośby o szczęśliwe życie na ziemi ("zbożny pobyt") i wieczne w raju ("rajski przebyt").

"Bogurodzica" jest tekstem o charakterze intelektualnym, świadczą o tym: misterna konstrukcja (od oglnego pozyskania do prśb szczegłowych), symbolika liczb (tak ważna w średniowiecznej kulturze) oraz treści niepodanych dosłownie. Liczby trzy (dogmat Trjcy Świętej) i cztery (kwadrat cnt kardynalnych) są "wpisane" w tekst. Pierwsza strofa składa się z 3 wersw, druga z 6 (2x3), a czwrkę - symbol męstwa, sprawiedliwości, roztropności, umiarkowania - tworzą: Bg, Maryja, Jan Chrzciciel i Chrystus.

"Bogurodzica" nie ogranicza się tylko do modlitewnego charakteru, wykracza poza granice gatunku, skłania do refleksji na temat ludzkiej egzystencji. Człowiek naznaczony grzechem pierworodnym, rozdwojony w sobie (dusza, ciało), wewnętrznie słaby prosi Boga o pomoc, gdyż wie, że sam nie zdoła wygrać ze złem i w konsekwencji nie osiągnie prawdziwego szczęścia - życia wiecznego.

Te wszystkie elementy czynią z "Bogurodzicy" niekwestionowane arcydzieło polskiej liryki średniowiecznej.



Środki stylistyczne: apostrofa, kompzycja paralelna, antytezy, refren, rymy zewnętrzne i wewnętrzne



Nawiązania:

- "Hymn (Bogurodzica! Dziewico!)" Juliusza Słowackiego

- "Modlitwa do Bogurodzicy" Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

- "Stara pieśń na Binnarową" Mirona Białoszewskiego






Przykadowe prace

Zatrucia

Zatrucia 1. Zatrucie alkoholem etylowym Jest to najczęstsze zatrucie coraz częściej występujące w wieku dziecięcym i w okresie dorastania. O stopniu zatrucia decydują: dawka alkoholu oraz szybkość jego spożycia (dawka śmiertelna wynosi 300-400ml czystego alkoholu zaż...

TEST Z KONKURSU HISTORYCZNEGO 98/99

TEST Z KONKURSU HISTORYCZNEGO 98/99 1. Pierwsze arcybiskupstwo w Polsce utworzono w : a) Krakowie b) Poznaniu c) Gnieźnie d) Kołobrzegu 2. Traktat w Verdun w 843r. dotyczył : a) oddzielenia Kościoła Zachodniego i Wschodniego b) podziału państwa Karola Wielkiego c) pokoju między ...

Motyw snu w literaturze

Motyw snu w literaturze Temat: Motyw snu w literaturze i jego funkcje w utworze. Literatura podmiotu: Carroll L.: Alicja w krainie czarw, Nasza księgarnia Warszawa 1990, ISBN 83-10-08567-2 Kafka F.: Proces, Prszyński i S-ka Warszawa 1999, ISBN 83-7255-279-7 Schulz B.: Sklepy Cynamonowe, Wydawnictwo K...

Mezopotamia

Mezopotamia Mezopotamia nie miała wyraźnie wyodrębnionych granic, stąd też była w ciągu dziejw wielokrotnie najeżdżana przez rżne ludy. Dlatego, w odrżnieniu od Egiptu, historia Mezopotamii jest bardzo burzliwa. Pierwotne plemiona zamieszkujące nadmorskie, połud...

PUW 1. Międzynarodowe stosunki polityczne w wymiarze globalnym od 1945 r. do przełomu wiekw.

PUW 1. Międzynarodowe stosunki polityczne w wymiarze globalnym od 1945 r. do przełomu wiekw. Historię polityczną świata po roku 1945 zdominowały dwa wątki. Pierwszym była rywalizacja ideologiczna demokracji zachodniej i totalitarnego komunizmu, drugim wątkiem była ekspans...

Dulska – tragiczna czy komiczna?

Dulska – tragiczna czy komiczna? Temat mieszczańskiej moralności jest od dawna obecny w literaturze światowej – wystarczy wspomnieć Świętoszka czy Skąpca Moliera. Zwłaszcza w drugiej połowie XIX wieku był on szczeglnie popularny, sztuki Ybsena nie schodził przec...

Stres i radzenie sobie z nim.

Stres i radzenie sobie z nim. CZYM JEST STRES ? Fizjologiczne podstawy stresu Jedni powiedzą: pochodzimy od zwierząt, inni określą to dosadniej - jesteśmy zwierzętami. Nasze mechanizmy obrony i ataku są podobne do tych, ktrymi dysponują inne zwierzęta. Cel n...

Sztuka Starożytnego Egiptu

Sztuka Starożytnego Egiptu Sztuka Starożytnego Egiptu na pierwszy rzut oka jest jednolita, natomiast po wnikliwej analizie odnajdujemy wiele szczegłw, ktrymi rżnią się dzieła z każdego okresu historycznego Egiptu. Wspaniałe budowle cywilizacji starożytnego Egiptu nale&...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry