• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: "Bogurodz...

Nawigacja

"Bogurodzica" - interpretacja



"Bogurodzica" - interpretacja




Gatunek: pieśń o charakterze modlitewno-hymnicznym



Typ liryki: liryka inwokacyjna



Sytuacja liryczna: Strofa 1 - ludzie w modlitwie proszą Matkę Boską o wstawiennictwo za nimi u syna; strofa 2 - ludzie modlą się do Chrystusa o zapewnienie im życia wiecznego.



Podmiot liryczny: Podmiot liryczny zbiorowy - pokorni chrześcijanie, wielbiący Maryję, zwracając się do niej, proszą Chrystua o życie wieczne; wiedzą, że Bg może spełnić ich prośby - są żarliwi w wierze i pełni ufności; mają świadomość, że dzięki jej pośrednictwu mogą zyskać przychylność syna Bożego.



Interpretacja: Matka Boska jako pośredniczka między ludźmi a Chrystusem



Bogurodzica należy do najdawniejszych zabytkw piśmiennictwa polskiego. Jest najstarszą pieśnią religijną, powstałą prawdopodobnie w pierwszej połowie XIII wieku, świadectwem staropolszczyzny (mnogość archaizmw fonetycznych, słowotwrczych, słownikowych, fleksyjnych i składniowych).

Podmiotem lirycznym w utworze są wierni, chrześcijanie (podmiot zbiorowy), adresatem zaś jest Matka Boska - pośredniczka między człowiekiem a Bogiem. Akceptujący swoje miejsce w świecie podmiot liryczny nie zwraca się bezpośrednio do stojącego najwyżej w hierarchii wszystkich bytw Pana, tylko do Maryi. Treść pieśni koncentruje się wokł wezwań i prśb osoby mwiącej. Są one uporządkowane według określonego systemu - od oglnych do szczegłowych.

"Bogurodzicę" tworzą dwie strofy: pierwsza składa się z trzech wersw, druga z sześciu. Po każdej zwrotce w wersji uwspłcześnionej występuje refren zapisany w języku greckim - Kyrie eleison (Panie, zmiłuj się). Rozpoczynające pieśń dwa wersy są apostrofą siekrowaną do Matki Boskiej, w ktrej zbiorowy podmiot liryczny wychwala jej imię. Określenia, jakich używają wierni, wynikają z dogmatycznych właściwości Maryi - dziewictwo, szczeglne umiłowanie przez Boga i wreszcie wybr na rodzicielkę Jezusa. Tak wyjątkowy obraz Matki Boskiej stworzony przez anonimowego autora to świadectwo wywyższenia jej spośrd wszystkich innych świętych (hiperdulia).

Trzeci wers kończący pierwszą strofę ma inny charakter, nie jest już tak uroczysty, przypomina raczej zdanie rozkazujące, ktre w znacznym stopniu kontrastuje z wcześniejszą apostrofą. "Zyszczy nam, spuści nam" przybiera formę oglnej prośby o wstawiennictwo Maryi u Pana, zaimek "my" oznacza, że modlący wyrażają wolę większości.

Druga strofa także rozpoczyna się apostrofą, ale nie ma ona tak uroczystego i rozbudowanego charakteru jak ta, ktra otwiera utwr. Podmiot liryczny zwraca się do Chrystusa, aby przez wzgląd na Jana Chrzciciela ("Twego dziela Krziciela, bożycze") wysłuchał ludzkiej modlitwy-błagania ("Usłysz głosy, napełń myśli człowiecze" - ten wers, jak i następny, jest dopełnieniem apostrofy). Poza rozpoczynającym drugą strofę zwrotem bezpośrednim pozostałe wypowiedzenia przybierają formę zdań rozkazujących, ktre wyrażają konkretne luddzkie prośby o szczęśliwe życie na ziemi ("zbożny pobyt") i wieczne w raju ("rajski przebyt").

"Bogurodzica" jest tekstem o charakterze intelektualnym, świadczą o tym: misterna konstrukcja (od oglnego pozyskania do prśb szczegłowych), symbolika liczb (tak ważna w średniowiecznej kulturze) oraz treści niepodanych dosłownie. Liczby trzy (dogmat Trjcy Świętej) i cztery (kwadrat cnt kardynalnych) są "wpisane" w tekst. Pierwsza strofa składa się z 3 wersw, druga z 6 (2x3), a czwrkę - symbol męstwa, sprawiedliwości, roztropności, umiarkowania - tworzą: Bg, Maryja, Jan Chrzciciel i Chrystus.

"Bogurodzica" nie ogranicza się tylko do modlitewnego charakteru, wykracza poza granice gatunku, skłania do refleksji na temat ludzkiej egzystencji. Człowiek naznaczony grzechem pierworodnym, rozdwojony w sobie (dusza, ciało), wewnętrznie słaby prosi Boga o pomoc, gdyż wie, że sam nie zdoła wygrać ze złem i w konsekwencji nie osiągnie prawdziwego szczęścia - życia wiecznego.

Te wszystkie elementy czynią z "Bogurodzicy" niekwestionowane arcydzieło polskiej liryki średniowiecznej.



Środki stylistyczne: apostrofa, kompzycja paralelna, antytezy, refren, rymy zewnętrzne i wewnętrzne



Nawiązania:

- "Hymn (Bogurodzica! Dziewico!)" Juliusza Słowackiego

- "Modlitwa do Bogurodzicy" Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

- "Stara pieśń na Binnarową" Mirona Białoszewskiego






Przykadowe prace

Wynalazca i jego wynalazki. Na podstawie fragmentu Lalki scharakteryzuj Geista i porwnaj go z Ochockim.

Wynalazca i jego wynalazki. Na podstawie fragmentu Lalki scharakteryzuj Geista i porwnaj go z Ochockim. W epoce pozytywistycznej istniały rżne światopoglądy. Zakładały rozmaite metody działań ku polepszeniu rzeczywistości. Zakładano, że bardzo ważna jest wspłpra...

Polityka zagraniczna Jagiellonw

Polityka zagraniczna Jagiellonw Gdy Władysław Jagiełło wstąpił na tron polski nastąpiła zmiana głwnego kierunku polityki Polski. Związane to było z przesunięciem się punktu ciężkości państwa na wschd, a co za tym idzie zmianą kierunku po...

Co to jest Oświecenie?

Co to jest Oświecenie? Oświecenie, okres w rozwoju kultury i literatury europejskiej od końca XVII w. do schyłku XVIII w. (w Polsce do początkw XIX w. - tzw. klasycyzm postanisławowski). Na Zachodzie, szczeglnie we Francji, łączył się z kryzysem tradycyjnych norm, instytucji sp...

Zmagania na Oceanie Atlantyckim podczas II wojny światowej.

Zmagania na Oceanie Atlantyckim podczas II wojny światowej. Przygotowania. Druga wojna światowa była największym konfliktem zbrojnym w dziejach świata. Wzięło w niej udział 61 państw rozsianych po całej powierzchni globu. Brytyjski opr na zachodzie Europy oraz pźnie...

Odpowiedzialność przewoźnika za wykonanie umowy

Odpowiedzialność przewoźnika za wykonanie umowy Spis treści: 1.Umowa przewozu osb - przewz osb - przewz przesyłek bagażowych - odpowiedzialność przewoźnika 2. Umowa przewozu towarw - przewz przesyłek - likwidacja przesyłek - odpowied...

Coś o ozonie i ozonosferze

Coś o ozonie i ozonosferze OZON [gr.], odmiana alotropowa tlenu o cząsteczce trjatom. O3; niebieskawy gaz o charakterystycznym zapachu; temp. topn. –192,7C, temp. wrz. –111,9C, gęstość 2,144 g/dm3 (w temp. 0C); ok. 10 razy lepiej rozpuszcza się w wodzie niż tlen O2 i jest silniejs...

Głwne cechy myślenia utopijnego na podstawie Państwa Platona oraz pism T.More’a i F. Bacona

Głwne cechy myślenia utopijnego na podstawie Państwa Platona oraz pism T.More’a i F. Bacona ? Utopia to gatunek literatury dydaktycznej prezentujący wizje wzorowo zorganizowanego społeczeństwa. Społeczeństwa, ktrego mądrzy i zarazem szlachetni obywatele wsplnie pracują n...

Charakterystyka średniowiecza.

Charakterystyka średniowiecza. Nazwa epoki została ustalona po jej zakończeniu. Średniowiecze oceniano jako epokę ciemnoty i zacofania aż do XIX wieku. Zaczęto je rehabilitować na przełomie XIX i XX wieku. Dziś mwimy, że kładło ono podwaliny następnych epok. ...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry