• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Budowa k...

Nawigacja

Budowa komrki roślinnej i zwierzęcej , porwnanie komrki jądrowej i bezjądrowej.



Budowa komrki roślinnej i zwierzęcej , porwnanie komrki jądrowej i bezjądrowej.




Komrka jest podstawowym i uniwersalnym budulcem wszystkich organizmw żywych

Jest zdolna do funkcjonowania jako samodzielny organizm .

Ma potencjalne możliwości spełniania wszystkich funkcji życiowych jest także zdolna do skrajnej specjalizacji.

Komrki będące samodzielnymi organizmami wyrżniają się własnym cyklem życiowym.

Istotną cechą komrki jest jej plastyczność w zakresie morfologii i funkcji.

Jedną z teorii leżących u podstaw wspłczesnej biologii jest teoriia komrkowej budowy organizmw.

Teoria ta została pełni sformułowana w XIX wieku .

Zasadnicze jej stwierdzenia zebrali Kuźmicki i Urbanek

W myśl tej teorii komrka jest podstawowym elementem strukturalnym i funkcjonalnym ,budującym ciało roślin ,zwierząt oraz pierwotniakw.

Komrki zarwno pierwotniakw jak i tkankowcw mogą mieć rżną postać ,co pozostaje w związku z ich rżnorodnymi czynnościami. Zawsze jednak zawierają te same elementy i można powiedzieć , że mają ten sam plan budowy.

Komrka zwierzęca jak i roślinna posiadają w swej morfologii organella charakterystyczne dla obu z nich , a także takie , ktre je odrżniają.

Organella charakterystyczne dla komrki zwierzęcej i roślinnej :

- Błona komrkowa

- Jądro komrkowe

- Cytoplazmatyczny system wakuolarny

- Siateczka śrdplazmatyczna (ER)

- Aparat Goldiego

- Lizosomy

- Rybosomy

- Cytoplazma podstawowa

- Mitochondrium



Organella ,ktre występują w komrce roślinnej , a nie ma ich w komrce zwierzęcej to:

- Ściana komrkowa

- Plastydy : -Chloroplasty

- Kukoplasty

- Chromotydy



Elementy komrki zwierzęcej



a) Błona komrkowa (tak zwana plazmolema ) zbudowane z trzech warstw

Skrajnie położone są dwie warstwy białkowe , a pomiędzy nimi znajduje się

Warstwa lipidowa. Ostatecznie ma ona strukturę mozaikową.Plazmoleme tworzy

Wpuklenie ,łączące się czasem z systemem błon cytoplazmy.

Dzięki nim zachowuje się jakby była porowata.Wykazuje też selektywną przepuszczalność,ktra jest jej istotną właściwością.Przenikanie cząsteczek przez błonę zależy od ich wielkości , ładunku elektrycznego ,rozpuszczalność w lipidach przez błonę komrkową odbywa się odbywa się ruch jonw i cząsteczek na zasadzie osmozy oraz wbrew gradientowi stężeń ,ze zużyciem energii. Plazmolema nie jest tworem statycznym , może zmieniać swoją powierzchnię i przepuszczalność ,jak tworzyć i zamykać pory. Wchłanianie substancji do wnętrza komrki odbywa się też niezależnie od przepuszczalności plazmolemy , w ten sposb ,że błona tworzy wpuklenie ,obejmując substancję wchłaniane , a następnie wpuklenie to odłącza się od błony i wpada do środka komrki. Gdy w ten sposb ulegają pochłonięciu cząsteczki stałe , mwimy fagocytozie , gdy płynne o pinocytozie . Wydalanie z komrki to cytopempsja (egzocytoza).Opisowa błona nosi nazwę elementarnej.



b) Jądro komrkowe – w żywej komrce na tle cytoplazmy widać jaśniejsze jądro z jednym lub kilkoma jąderkami komrki pozbawione jądra giną w krtkim czasie.

Niektre komrki mają więcej niż jedno jądro.Twory wielojądrne , powstałe przez zanik błon komrkowych , komrek macierzystych nazywamy zesplniami lub syncytiami . Komrczaki powstają poprzez wielokrotne podziały jądra bez podziału komrki.Kształt jądra uzależniony jest od kształtu komrki.Wielkość zależy od wielkości D.N.A. i białek w jądrze .Jądro wykonuje obroty dookoła własnej osi i ruchy wędrujące. Wnętrze jądra oddziela od cytoplazmy białkowo-lipidowa błona jądrowa. Poprzez pory w tej błonie , do cytoplazmy przenoszone są tylko fragmenty R.N.A i D.N.A nie opuszcza jądra.Rolą jądra jest przechowywanie informacji zawartej w D.N.A , jej powielanie w procentach podziału komrki , a także kontrolowanie całości metabolicznej komrki dzięki kopiowaniu fragmentw D.N.A.(kopiowane są odcinki R.N.A) odpowiednich dla syntezy potrzebnych enzymw.



c) Cytoplazmatyczny system wakularny

Tworzą go :

-Błona jądrowa

-Siateczka srdplazmatyczna (ER)

-Aparat Goldiego



W związku z systemem wakuolarnym pozostają :

-Lizosomy

-Wodniaczki



C1) Siateczka Śrdplazmatyczna to system koralikw i spłaszczonych pęcherzykw zwanych cysternami.Jest to struktura dynamiczna to znaczy jej stan jest ścisle związany ze stanem czynnościowym komrki. Niektre partie błony siateczki magą być pokryte z zewnątrz rybosomami partie ER ziarnistej wraz z obszarem cytoplazmy ,ktre zajmują noszą nazwę ergastoplazmy . Jest dobrze rozwinięte w komrkach intensywnie syntetyzujących białko. Siateczka śrdplazmatyczna gładka rozwija się w komrkach zmuszonych do czynności detoksykacyjnych .Poza tym ER spełnia szereg najrżniejszych funkcji podporową w stosunku do koloidalnych struktur cytoplazmy, transportową w stosunku do R.N.A na drodzę z jądra do cytoplazmy , regulacyjną odnośnie do wymiany między systemem wakuolarnym i cytoplazmą podstawową , co wyraża się istnieniem aktywnego transportu przez jego błony ,fagocytozy i pinocytozy .ER jest prawdopodobnie samodzielnym systemem cyrkulacyjnym komrki . Funkcje te są możliwe dzięki enzymom zawartym w błonach ER . Błony ER tworzą się i zanikają w sposb ciągły , przy czyn budowa błon przebiega od ziarnistych do gładkich.



C2)Aparat Goldiego składa się z diktiosomw – zlokalizowanych najczęściej dookoła jądra .

Wdiktiosomach występują błony ułożone podobnie do stosikw talerzy.W strukturach Goldiego odbywa się sortowanie i dojrzewanie białek i lipidw , modyfikacje reszt cukrowych glikoprotein i glikolipidw ,synteza polisacharydw : glikozoaminoglihomw , hemicelulozy ,pektyny.Struktury błoniaste są strukturami dynamicznymi ,odbywa się między nimi przepływ substancji zawartych wewnątrz kanałw i pęcherzykw oraz błon.



C3)Lizosomy pozostają w genetycznym związku z aparatem Goldiego . Są to pęcherzyki otoczone pojedyńczą płprzepuszczalną błoną .Zawierają około dwudziestu enzymw hydrolizujących ,czynnych przy …….. . Stanowią one układ trawienny i resorbcyjny komrki .Jeżeli błona lizosomu zostawi zniszczone to wydalające się enzymy trawią wszystko po drodze .Trawiąc ciało obce stają się wodniczkami trawiącymi .

Rodzaje Lizosomw :

-Trawienne – rozkład substancji

-Magazynujące

-….Rozkład obumarłych składnikw cytoplazmy podjednostek (małej i dużej).

Obie podjednostki są zbudowane z białek i R.N.A



D)Rybosomy występują w ziarnistym ER rwnież w jądrach jądrach mitochondriach .Oraz swobodnie w cytoplazmie .Sąt o drobne ciałka ,żłożone z dwu podjednostek , podjednostek rżnej wartości i sedymentacji .Licznie występują w komrkach intensywnie syntezujących białko.Zawierają rybosomy R.N.A (rR.N.A) , białko , w stosunku prawie 1:1i czasem niewielkie ilości lipidw . W obecności mR.N.A , aminokwasw , energii , enzymw enzymw tR.N.A ,prowadzą synteza swoistych białek jak zwykle w ……… 5-6 rybosomw , osadzonych na nitce mR.N.Azespł taki nosi nazwę polirybosomu.



E)Cytoplazma podstawowa – zajmuje miejsce wewnątrz plaznolemy bez przestrzeni odgraniczonych siateczką śrdplazmatyczną .O właściwościach fizycznych cytoplazmy decydują składniki włkienkowe (białko i kwasy nukleinowe) i woda . Wspomniane struktury włkienkowe mogą łączyć się , tworząc rusztowanie.W innych sytuacjach drobinki te mogą przesuwać się swobodnie w stosunku do siebie . Cytoplazma może przyjmować postać żelu lub ……… . Jest więc wkładem koloidalnym .Strefa zewnętrzna , bardziej sztywna to egzoplazma .Wnętrze komrki wypełnia plazma o konsystencji żelu (bardziej płynna , zawierająca ziarnistości ) tak zwaną endoplazmę.



F) Centrum komrkowe (Centrole) – W pobliżu jądra komorkowego , znajduje się , obszar nieco gęstej cytoplazmy (centrosfera), pozbawiony uformowanych składnikw komrki . Ma on strukturę promienistą zawiera dwie centriole , tworzące razem diplosom . Liczba centrw komrkowych odpowiada liczbie jąder . Centrum komrkowe odpowiada za ruch wewnątrz komrkowy . Odgrywa istotną rolę w procesie formowania wrzeniowe podziałowego komrki zwierzęcej .Wyznaczają bieguny komrki podczas jej podziału .



G)Mitochondrium – Stanowią one znaczną część komrki ,są rwnomiernie rozmieszczone w cytoplazmie .Mają charakterystyczną budowę wewnętrzną.Jch ścianę tworzą dwie błony elementarne .Błona wewnętrzna jest pofałdowana , przez co powstają grzebienie mitochondrialne ,dzielące wnętrze mitochondrium ma wiele komrek .Funkcją jest rozkład kwasw tłuszczowych do CO2 i H2Oprzy użyciu O2 wyzwalające się w trakcie tych procesw energia ulega zmagazynowaniu w wiązaniach A.T.P i może być zużyta , w miarę potrzeba na działalność biologiczną komrki . Poza tym wspłdziałają w syntezie białek ,fosfolipidw i kwasw tłuszczowych , dzięki zawartości odpowiednich enzymw .Mitochondria mogą gromadzic się w miejscach miejscach większej intensywności procesw metabolicznych w komrce .



2) Elementy Komrki roślinnej.



A) Ściana komrkowa – okrywa ona od zewnątrz protoplasty , występuje u roślin i grzybw . Jest ona martwym składnikiem komrki . Jest przepuszczalna dla wody i soli mineralnych .Nadaje komrce kształt i pełni funkcje ochronne , oddzielająć komrkę od środowiska zewnętrznego , co ogranicza zdolność do odkształcenia się .Wraz ze wzrostem komrki sciana komrkowa rosnąc zwiększa swoją powierzchnię i grubieje . Tworzy sięwwczas wtrna ścianka komrki.



Chloroplasty – są plstydami biorącymi udział w procesie fotosyntezy. Zawierają zielony barwnik asymilacyjny –chlorofil.Chloroplasty mają bardzo dobrze wykształcony system błon wewnętrznych ( w postaci spłaszczonych woreczkw)tak zwane tylakoidy. Rozszerzone tylakoidy ułożone w stosy tworzą tak zwane grona. Chlorofil i inne barwinki jak karoten i ksomtofil wbudowane są w błony (lamelle) tylakoidw .Plastydy to charakterystyczne organella dla komrki roślinej . Mają kulisty lub elipsoidalny kształt .Otoczone są dwiema błonami cytoplazmatycznymi. Wnętrze plastykw stanowi ośrodek zwany ………, plastykowy D.N.A i rybosomy.





Leukoplasty- są bezbarwne ,zdolne do syntezy i gromadzenia skrobi .



Chromoplasty –zawierają czerwone ,żłte i pomarańczowe barwniki karotenoidowe . Barwniki te występują w formie rozpuszczalnej w kroplach tłuszczu lub w formie kryształw.

Można wyrżnic dwa typy budowy komrki :

-Prokariotyczny

-Eukariotyczny



Procaryota , czyli organizmy bezjądrowe ,są organizmami jednokomrkowymi i mimo ,że budowa ich jest bardzo prosta , to pozwala spełniać wszystkie czynności życiowe. Do Procaryota zaliczamy sinice i bakterie.Kształt komorki jest mało zrżnicowany , najczęściej kulisty ,pałeczkowaty lub przybiera postać spiralnie wygiętego walca ; bardzo rzadko jest nieregularny . Kształt komrce nadaje ściana komrkowa, zbudowana ze specyficznego związku – mukopeptydu , występującego tylko u Procaryota.Wnętrze komrki osłonięte jest błoną cytoplazmatyczną i wraz z nią stanowi protoplast . Błona cytoplazmatyczna zbudowana jest z białek i lipidw . Błona ta spełnia ważne funkcje związane z wydalaniem i pobieraniem rżnych substancji przez komrkę . Procaryota nie ma jąda komrkowego organelli komrkowych , takich jak mitochondria i plastydy oraz nie mają błon retikulum endoplazmatycznego (siateczki cytoplazmatycznej). W cytoplazmie występują kuleczkowate twory w średnicy do 20 nm,zbudowane z kwasu rybonukleinowego rybonukleinowego białek , zwane rybosomami , będące miejscami syntezy białek .Funkcje jądra komrkowego spełnia nukleoid , czyli koliście zwinięta nić kwasu dezoksyrybonukleinowego nie oddzielona od reszty protoplastu podwjną błoną białkowo – lipidową . Funkcje oddechowe w komrce spełniają drobne twory – mezosomy , zbudowane z wspłśrodkowo ułożonych wpukleń błony cytoplazmatycznej otaczającej protoplast . U fotosyntetyzujących bakterii i sinic wpuklenia , ktre oderwały się od błony i zawierają barwniki asymilacyjne , nazywane są tylakoidami lub ciałkami , chromatofoowymi. Mają one postać spłaszczonych woreczkw rozmieszczonych zwykle w peryferyjnej części komrki.Struktury te pełnią funkcje chloroplastw, chociaż mają znacznie prostszą budowę. Komrki Eucaryota mają bardziej złożoną strukturę . Albo stanowią samodzielne organizmy (pierwotniaki , niektre glony , grzyby jedno komrkowe), albo wchodzą w skład organizmw wielokomrkowych .Rżnorodność wymiarw wymiarw kształtw tych komrek jest ogromna . Mimo tej rżnorodności budowy i funkcji , wynikających ze specjalizacji , komrki eukariotyczne mają podstawowe cechy wsplne.

Protoplast komrki ogranicza zawsze od zewnątrz białkowo lipidowa błona cytoplazmatyczna zwana błoną komrkową ( u roślin też plazmolemą ). Można w nim wyrżnić cytoplazmę ,jądro komrkowe ,mitochondria ,lizosomy,sferosomy,aparat Goldiego , rybosomy oraz plastydy ( w komrce roślinnej ) i inne. W komrce eukariotycznej istnieje system błon przenikających całą cytoplazmę i połączonych z błoną jądrową . Ten siateczkowaty system nosi nazwę retikulum endoplazmatycznego (siateczki srdplazmatycznej) i dzieli cytoplazmę na małe przedziały .








Przykadowe prace

Streszczenie - Antoni Czechow- człowiek w futerale

Streszczenie - Antoni Czechow- człowiek w futerale Bohaterem opowiadania "Człowiek w futerale" jest nauczyciel greki Bielikow. Jest on z wyglądu pospolitym i szarym mieszkańcem. Chce odgrodzić się od społeczeństwa i uciec od rzeczywistości, gdyż ciągle się czegoś...

Indie-życie w cieniu Himalajw

Indie-życie w cieniu Himalajw 1.Indie- Indie leżą w Azji Południowej między Morzem Arabskim a Oceanem Indyjskim. Od płnocy są ograniczone przez pasma grskie: Karakorum i Himalaje. Zajmują płwysep Indyjski, zwany często subkontynentem co podkreśla wielkość i zn...

autobiagrafia pisarza francuskiego

autobiagrafia pisarza francuskiego Marcel Pagnol De toutes les illusions, celle de l’crivain est la seule fconde. Son curriculum vitae Marcel Pagnol est n le 28 fvrier 1895 a Aubagne en Provence. Sa famille n'y restait que 18 mois et apres avoir habit Saint- Loup, dans la banlieue orientale de Marseil...

Fashion - speech

Fashion - speech Generally speaking, fashion is the need to imitate others and to identify with them. This psychological need is the most noticeable in clothes but it is also very common in different kinds of public life. Fashionable may be a way of dressing, a manner of speaking, eating habits, a turn of phrase, appearance, mu...

Recenzja lektury - "Krzyżacy"

Recenzja lektury - "Krzyżacy" "Krzyżacy" to powieść historyczna, ktrą Sienkiewicz postanowił stworzyć jako odpowiedź na agresywną politykę Prus wobec Polski podczas zaborw. Miała służyć pokrzepieniu serc i pokazaniu, jak silny i prawy duch od zawsze ...

Narodziny Baroku

Narodziny Baroku Nastroje w Europie końca XVI wieku Początki Baroku nie były związane z niczyim wystąpieniem (jak w Renesansie), ani z innym wydarzeniem historycznym. Przejście między epokami nastąpiło płynnie, ponieważ dotyczyło przemiany myśli, powstania nowyc...

Czynniki, kształtujące charaktery i osobowość bohaterw "Kamieni na szaniec".

Czynniki, kształtujące charaktery i osobowość bohaterw "Kamieni na szaniec". 1. Dom rodzinny: -"Oczywiście szkoła, dom, środowisko koleżeńskie ułatwiły dobry start życiowy tym chłopcom" -Obserwacja zachowania rodziw -Rozmowy, dyskusje z rodzicami i rodze...

Die Einsamkeit des Menschen dargestellt in Franz Kafkas Die Verwandlung

Die Einsamkeit des Menschen dargestellt in Franz Kafkas Die Verwandlung Die Erzhlung Franz Kafkas "Die Verwandlung" beginnt mit einer schockierenden Vision. Der Held, Gregor Samsa, ein Geschftsreisender erwacht eines Morgens aus unruhigen Trumen. Er will aufstehen, um noch seine Musterkollektion zu ordnen, bevor er schnell zur ...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry