• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Choroba z...

Nawigacja

Choroba zwyrodnieniowa stawów



Choroba zwyrodnieniowa stawów




Choroba zwyrodnieniowa stawów polega na przedwczesnym zużyciu i zwyrodnieniu tkanek tworzących staw. Dochodzi w niej do uszkodzenia chrząstki stawowej, przebudowy kości z tworzeniem wyrośli kostnych i ze stwardnieniem warstwy podchrzęstnej oraz do powstawania torbieli podchrzęstnych. Jest to najczęstsza choroba układu ruchu, która wraz z dyskopatią stanowi najczęstszą przyczynę absencji w pracy. Choroba zwyrodnieniowa stawów stanowi najpowszechniejszą przyczynę kalectwa wśród osób powyżej 65 roku życia. Nie jest to pojedyncza choroba, ale cała grupa chorób o podobnych objawach klinicznych, takich jak ból i dysfunkcja zajętego stawu, jego obrzęk i zniekształcenie.

Częstość występowania choroby zwyrodnieniowej stawów zwiększa się wraz z wiekiem i dotyczy jednakowo często mężczyzn i kobiet, chociaż mężczyźni częściej chorują przed 45 rokiem życia, a kobiety później. Przyczyny choroby zwyrodnieniowej stawów nie zawsze są znane. Jeśli czynnik etiologiczny jest nieuchwytny mamy do czynienia z pierwotną lub samoistną chorobą zwyrodnieniową (arthrosis deformans idiopathica s. primaria). Drugą, liczniejszą grupę stanowi wtórna choroba zwyrodnieniowa (arthrosis deformans secundaria), rozwijająca się pod wpływem określonych czynników przyczynowych. Należą do nich:

1. czynniki wrodzone lub dziedziczne, np. wrodzona dysplazja biodra, hemofilia, hemochromatoza, alkaptonuria.

2. czynniki nabyte:

– miejscowe, np. przebyty uraz zajętego stawu (zwichnięcie, złamanie), zapalenie stawu septyczne lub gruźlicze, martwica aseptyczna,

– układowe, np. dna moczanowa, reumatoidalne zapalenie stawów, przewlekła kortykoterapia.

Niezależnie od etiologii, zmiany zwyrodnieniowe rozpoczynają się, według większości autorów, w chrząstce stawowej. Na tym etapie nie występują jeszcze dolegliwości bólowe, gdyż chrząstka stawowa nie posiada zakończeń czuciowych. Ból i ograniczenie ruchomości stawu w chorobie zwyrodnieniowej są wynikiem przeciążenia więzadeł, torby stawowej lub mięśni, czy też odczynów zapalnych towarzyszących czasami procesom zwyrodnieniowym. Niekiedy dochodzi do zapalenia błony maziowej z wysiękiem do stawu, co jest przyczyną silnych dolegliwości bólowych. Niektórzy autorzy są zdania, iż zmiany zwyrodnieniowe mają swój początek w kości podchrzęstnej, a nie w chrząstce stawowej. Według nich pierwotnie dochodzi do mikrozłamań beleczek kostnych w warstwie podchrzęstnej, a następnie do stwardnienia (callus) będącego skutkiem ich gojenia. To z kolei doprowadza do zwiększenia ciśnienia żylnego wewnątrzkostnego i większej podatności chrząstki na mechaniczne uszkodzenia. Przeprowadzone na przykładzie stawu biodrowego badania sugerują, że do pierwotnych zmian zwyrodnieniowych doprowadza nieprawidłowe ukrwienie głowy kości udowej (według Truety i Iriasa). Opisywane są zarówno zaburzenia w dopływie jak i nieprawidłowości w odpływie krwi żylnej z przekrwieniem zapalnym. Określane jest to jako rodzaj migreny głowy kości udowej.

OBJAWY, ROZPOZNANIE

Pierwotna choroba zwyrodnieniowa stawów charakteryzuje się wolniejszą niż wtórną progresją miejscowych objawów, do których należy ból, ograniczenie ruchomości stawu, deformacja. Ból zaostrza się podczas ruchu lub przy obciążaniu stawu, a ustępuje lub zmniejsza się po odpoczynku. Zmiany zwyrodnieniowe nie powodują odchyleń w badaniach laboratoryjnych. Rozpoznanie opiera się na objawach klinicznych i obrazie radiologicznym charakterystycznym dla poszczególnych stawów. Badanie RTG nie wykrywa wczesnych zmian zwyrodnieniowych, kiedy dotyczą one jedynie chrząstki stawowej. Bardziej czułymi badaniami są USG, CT czy MR, ale nie powinny być stosowane rutynowo. Najczęściej zmiany zwyrodnieniowe dotyczą stawów biodrowych, kolanowych i stawów kręgosłupa.

Choroba zwyrodnieniowa stawu biodrowego (coxarthrosis)

Najwcześniejszym objawem jest ból biodra, początkowo wysiłkowy, ustępujący po odpoczynku. W miarę postępu choroby ból staje się ciągły zarówno w ciągu dnia, jak i nocy, zmuszający chorego do przyjmowania leków przeciwbólowych. Czasami początek choroby objawia się bólem kolana, co wynika z podrażnienia zakończeń nerwu zasłonowego znajdujących się w torebce stawu biodrowego. Ograniczenie ruchów biodra dotyczy przede wszystkim odwiedzenia i rotacji wewnętrznej. Oszczędzanie chorej kończyny doprowadza do zaników mięśniowych w obrębie uda i pośladka. Może występować skrócenie kończyny objętej procesem chorobowym (zmniejsza się długość względna) i utykanie podczas chodzenia.

W badaniu radiologicznym stwierdza się początkowo zwężenie szpary stawowej a w późniejszym stadium jej zniesienie w strefie nośnej. W głowie kości udowej i dachu panewki pojawiają się przejaśnienia zwane cystami kostnymi. Na krawędziach panewki i na pograniczu głowy z szyjką powstają wyrośla kostne. Głowa kości udowej ulega grzybowatemu zniekształceniu, szyjka – poszerzeniu.

Obraz radiologiczny koksartroz podysplastycznych jest nieco inny. Panewka stawu biodrowego jest płytka, o stromym stropie, a głowa kości udowej często podwichnięta. W koksartrozach protruzyjnych występuje znaczne pogłębienie panewki i ścieńczenie jej dna.

Choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego (gonarthrosis)

Pierwszym objawem jest ból kolana występujący początkowo podczas obciążania i przy skrajnych zakresach ruchomości stawu. Okresowo mogą pojawiać się wysięki w jamie stawowej, co zmienia naturalne obrysy kolana. Ból powoduje odruchowe ustawianie się stawu kolanowego w pozycji zgięciowej, co sprzyja obkurczaniu się więzadeł i torebki stawowej, a w konsekwencji ograniczeniu ruchomości czynno-biernej. Dochodzi do zaników mięśniowych w obrębie goleni i uda, a w szczególności do zaniku i niewydolności mięśnia czworogłowego.

Proces chorobowy zajmuje zarówno staw udowo-piszczelowy, jak i rzepkowo-udowy. Jeśli czynnikiem przyczynowym choroby zwyrodnieniowej stawu kolanowego były zaburzenia statyczne (koślawość lub szpotawość kolana) objawem dominującym jest zniekształcenie osi kończyny widoczne szczególnie w pozycji stojącej chorego. W tych przypadkach zmiany zwyrodnieniowe powstają początkowo w przedziałach bardziej obciążanych: w kolanie szpotawym – w przedziale przyśrodkowym, a w kolanie koślawym – w przedziale bocznym.

Stopniowo rozprzestrzeniają się na cały staw. W zaawansowanych gonartrozach stwierdza się podczas badania tarcie wewnątrzstawowe i trzeszczenia.

W badaniach radiologicznych uwidacznia się zwężenie szpary stawowej, zagęszczenie podchrzęstnej warstwy kości. Wyrośla kostne, śródstawowe ciała wolne, zwężenie szpary stawu rzepkowo-udowego i zniekształcenie osi stawu kolanowego.

Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa (spondyloarthrosis deformans)

Zmiany zwyrodnieniowe mogą dotyczyć w obrębie kręgosłupa:

– krążka międzykręgowego,

– trzonów kręgowych – spondyloza,

– stawów międzykręgowych – spondyloartroza.

W pierwszym okresie tej choroby mamy do czynienia z obniżeniem się wysokości krążka międzykręgowego. W miarę trwania dyskopatii zmniejsza się przestrzeń między trzonami kręgów, a w stawach międzykręgowych dochodzi do podwichnięcia i w konsekwencji do ich artrozy. Zmiany chorobowe mogą dotyczyć odcinka szyjnego, piersiowego bądź lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa. W wielu przypadkach tej choroby dolegliwości bólowe są nieznaczne przez długi okres jej trwania. Stwierdza się ograniczenie ruchomości kręgosłupa zależne od zmian zwyrodnieniowych i stopnia bolesności. Ostry zespół bólowy występuje w przypadku przepukliny krążka międzykręgowego z odczynem zapalnym okolicznych tkanek i może trwać kilka tygodni. Przemieszczenie krążka do kanału kręgowego i ucisk na korzenie nerwowe może stać się przyczyną poważnych objawów neurologicznych (zaburzenia czucia, niedowład odpowiednich grup mięśni, zaniki mięśniowe, zaburzenia troficzne, zaburzenia naczynioruchowe). Objawy uszkodzenia rdzenia kręgowego występują bardzo rzadko.

W odróżnieniu od bólów korzeniowych, bóle spowodowane dziobiastymi wyroślami kostnymi na przednich krawędziach trzonów są nieznaczne.

Obraz radiologiczny choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa cechuje się zwężeniem przestrzeni międzykręgowych, brzeżnymi wyroślami kostnymi na krawędziach trzonów, zwężeniem i zniekształceniem stawów między wyrostkami sąsiadujących kręgów, zniekształceniem trzonów kręgowych, odchyleniami w zakresie fizjologicznych krzywizn kręgosłupa.






Przykładowe prace

Samorząd terytorialny w Republice Federalnej Niemiec

Samorząd terytorialny w Republice Federalnej Niemiec Samorząd terytorialny w Republice Federalnej Niemiec Niemcy to republika związkowa o systemie parlamentarno-gabinetowym, po zjednoczeniu Niemiec złożona z 16 krajów związkowych – landów, 10 krajów wchodziło do 1990 roku w skł...

Liebe und Freundschaft

Liebe und Freundschaft Von allen Gefhlen sind Freundschaft und Liebe die schnsten und wertvollen. Begrnden Sie die Richtigkeit dieser Feststellung aufgrund Ihrer eigenen Erfahrungen" Ich sehne mich immer nach dem Alleinsein, aber bin ich allein, bin ich der unglcklichste Mensch" so hat irgendwann ein sterreichischer ...

Produkcja w agrobiznesie

Produkcja w agrobiznesie Produkcja w agrobiznesie polega na przetwarzaniu rozmaitych składników materii na produkty rolne i żywnościowe. Właściwy proces przetwarzania materii dokonuje się za pośrednictwem organizmów roślinnych i zwierzęcych. 1. układ transformacji uwarunkowany ...

Wzrost znaczenia sąsiadów Polski w XVII wieku

Wzrost znaczenia sąsiadów Polski w XVII wieku ROSJA, PRUSY, AUSTRIA w PIERWSZEJ POŁOWIE XVIII w. Rosja. Najbardziej charakterystycznym zjawiskiem w życiu państwa rosyjskiego w XVII w. było stopniowe obumieranie, a nawet zanik typowych dla monarchii stanowej instytucji - dumy bojarskiej i soboru ziemsk...

Wady i zniekształcenia układu ruchu.

Wady i zniekształcenia układu ruchu. PŁASKOSTOPIE Płaskostopie jest to: poszerzenie przodostopia i obniżenie poprzecznego łuku stopy. W naszych warunkach cywilizacyjnych większość ludzi ma stopy jeśli nawet nie zniekształcone, to źle rozwinięte, niedostos...

Powstanie Wielkopolskie

Powstanie Wielkopolskie Spis Treści: 1. Wstęp. 2. Przyczyny wybuchu powstania. 3. Przebieg powstania. 4. Między rozejmem a zjednoczeniem. 5. Zakończenie. 6. Literatura. 1. Wstęp Wielkopolanie w czasach zaborów nie pogodzili się z utratą niepodl...

Interpretując pieśń XIX Jana Kochanowskiego oraz odwołując się do kontekstu filoroficzno literackiego, przedstaw cechy i system wartości człowieka renesansu.

Interpretując pieśń XIX Jana Kochanowskiego oraz odwołując się do kontekstu filoroficzno literackiego, przedstaw cechy i system wartości człowieka renesansu. ,,Cechy i system wartości człowieka renesansu,, Po trwającym niespełna 10 wieków średniowieczu nasta ...

Fala sprężysta

Fala sprężysta 1. Rozchodzace si$ w osrodku zaburzenie nazywamy fala_. Fala rozchodzaca sie w osrodku sprqzystym to fala sprezysta; w tym przypadku zaburzenie jest odksztalceniem niewieikiego obsza-ru osrodka lub zgeszczenlem cza^steczek. 2. W zaleznosci od kierunku drgan cz^steczek w porownaniu z kierunkiem rozcho...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry