• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Energia ...

Nawigacja

Energia jądrowa



Energia jądrowa




WSTĘP

Energia jest obecnie bardzo potrzebna ludzkości. Przez wieki zastanawiano się jakie sposoby i środki byłyby najlepsze do jej uzyskiwania.

Pierwszym podstawowym źrdłem energii był ogień. Niestety w dobie rozwoju i postępu nie był on już wystarczający. Pojawiły się nowe sposoby otrzymywania coraz to większych pokładw energetycznych. Zaczęto wykorzystywać węgiel oraz ropę naftową. Niestety są to zasoby nieodnawialne i na pewno kiedyś się skończą, dlatego też należy je oszczędzać i szukać coraz to lepszych środkw do wytwarzania energii. Poza tym spalanie paliw kopalnych powoduje efekt cieplarniany oraz zanieczyszczenia związkami siarki, azotu i pyłami.

Odkrycie w 1896 roku przez Henryka Becquerela promieniotwrczości było pierwszym krokiem w rozwoju energetyki jądrowej.

Energia jądrowa ma ogromne znaczenie dla ludzkości. Na dużym statku zużycie paliwa podczas podrży międzykontynentalnej wynosi 5000 ton. Przy wykorzystaniu paliwa atomowego wystarczy tylko 10 ton uranu, czyli 500 razy mniej. Ten przykład wyraźnie ilustruje jak ogromną energię można wytwarzać dzięki promieniotwrczości. Energię jądrową, ktra powstaje w wyniku naturalnego rozpadu promieniotwrczego pierwiastka można wykorzystać rwnież do celw medycznych. Obecnie wiele koniecznych i nieodzownych badań nie mogło by się bez niej odbyć.

Każdy wynalazek może być wykorzystany w sposb ułatwiający życie człowieka, ale i jako czynnik to życie unicestwiający. Ludzi potrafią prawie każde dobrodziejstwo przemienić w czynnik bardzo niekorzystny, a nawet śmiertelny. Tak właśnie stało się z energią jądrową, ktrą to wykorzystano do produkcji bomby atomowej. Po wybuchu w Hiroszimie i Nagasaki przyniosła śmierć wielu tysiącom ludzi jak rwnież przysporzyła ogromne straty materialne.

Energia jądrowa to nie tylko same korzyści. W wyniku jej powstawania wysyłane jest promieniowanie jonizujące, szkodliwe dla organizmw żywych a szczeglnie dla ludzi. Pochłaniana przez ciało ludzkie energia promieniowania powoduje zakłcenie procesw fizycznych i chemicznych zachodzących w organizmie, uszkodzenie komrek lub zmiany genetyczne i nowotworowe.

Czy zatem promieniotwrczość jest dobrodziejstwem czy też może zagrożeniem? Czy można się bez niej obyć? Czy potrafimy nad nią zapanować? Na pewno jest potrzebna. I stosuje się coraz to większe środki bezpieczeństwa, aby była mniej szkodliwa.



ELEKTROWNIE JĄDROWE



Energia jądrowa odgrywa duże znaczenie na świecie. W elektrowni jądrowej energię uzyskujemy nie ze spalania paliw kopalnych, lecz z rozszczepiania jąder atomowych. Kocioł zostaje tu zastąpiony reaktorem jądrowym, czyli urządzeniem, w ktrym wytwarzana jest energia jądrowa. W reaktorze przebiega kontrolowana reakcja łańcuchowa, podczas ktrej rozszczepiane jest tyle jąder, ile potrzeba do wytworzenia energii elektrycznej. Obecnie elektrownie jądrowe produkują ponad 20% całkowitej światowej energii elektrycznej.



Rys.1 Udział energetyki jądrowej w poszczeglnych krajach w 1992 roku.



OPIS DZIAŁANIA ELEKTROWNI JĄDROWEJ



1. Obudowa bezpieczeństwa jest podstawowym elementem konstrukcyjnym zapobiegającym uwolnieniu radioaktywnych gazw do atmosfery. Stanowi ona szczelną powłokę, zawierającą w sobie reaktor i jego układ chłodzenia, obliczoną na maksymalne ciśnienie awaryjne.

2. Budynek maszynowni znajduje się tam turbina, generator i transformator.

3. Chłodnia kominowa pozostała ilość ciepła niewykorzystana przy produkcji energii jądrowej zostają odprowadzana W tym celu para, po oddaniu użytecznej energii i wykonaniu pracy w turbinie, jest kierowana do skraplacza. Tam jest ona przy pomocy wody chodzącej kondensowana i ponownie jako woda zasilająca kierowana do obiegu.

4. Basen wypalonego paliwa

5. Reaktor urządzenie służące do wytwarzania kontrolowanej reakcji łańcuchowej, tj. ciągłego pozyskiwania energii z rozszczepiania jąder atomowych.

6. Turbina służy to przetwarzania energii jądrowej w mechaniczną.

7. Zbiornik wody zasilającej

8. Rurociągi wody chłodzącej

9. Generator - wytworzona w turbinie energia mechaniczna jest przez ten wał przenoszona do generatora. Poprzez szybki obrt przymocowanego na wale elektromagnesu wytwarzany jest w uzwojeniu generatora prąd i tym samym energia mechaniczna turbiny jest przemieniana w energię elektryczną.

10. Transformator - wytworzona w generatorze energia elektryczna musi zostać przetworzona, tak aby była możliwość jej transportu. Musi ona jako prąd elektryczny dotrzeć do użytkownika. Staje się to poprzez podwyższenie napięcia w transformatorze przy elektrownii.







DZIAŁANIE PROMIENIOTWRCZOŚCI NA LUDZI MIESZKAJĄCYCH W POBLIŻU ELEKTROWNI



Ludzie mieszkający bardzo bliską reaktorw jądrowych są narażeni bardziej na szkodliwe działanie promieniowania niż te osoby ktre mieszkają w bezpieczniejszej odległości. Mimo to, owe promieniowanie nie jest aż tak silne. Jego dawki nie przekraczają kilku procent naturalnego tła promieniowania. Reaktory są bezpieczne jedynie wtedy, gdy działają bez żadnych zakłceń i awarii. W innym przypadku ludzie mieszkający blisko reaktora mogą być narażeni na niekorzystne działanie promieniowania.













STOPIENIE REAKTORA JĄDROWEGO W CZARNOBYLU



Opis zdarzeń w dniach 25 i 26 kwietnia:

25 kwietnia, godzina 13.00 inżynierowie elektrycy w związku z zaplanowanymi prbami polecili wpuścić pręty regulacyjne w rdzeń reaktora wodnego - ciśnieniowego o moderatorze grafitowym, chłodzonego wodą zwykłą. Termiczna moc spadła przy tym z prawidłowych 3 200 MW na 1 600 MW. Zapotrzebowanie mocy zmalało i dla wygody o 14:00 został wyłączony system chłodzenia zagrożeniowego, ktry zużywał moc. Tym samym powstało pierwsze z licznych zagrożeń bezpieczeństwa.

O godzinie 23.10 systemy monitorw przestawiono na małe stopnie mocy, ale operator zapomniał przeprogramować komputer, aby utrzymać 700 do 1 000 termicznych MW. Moc spadała na niebezpiecznie niski poziom 30 MW. Większość prętw regulacyjnych została wysunięta, aby podnieść moc. Ale w prętach regulacyjnych wytworzył się już produkt rozszczepienia - ksenon. "Zatruł" on reakcję. Wbrew przepisom bezpieczeństwa w panicznym działaniu wysunięto wszystkie pręty. Moc wzrosła. 26 kwietnia o 1.03 niezwykła kombinacja małej mocy i wysokiego strumienia elektronw uczyniła niezbędnym liczne ręczne ingerencje w regulację reaktora. Operatorzy wyłączyli sygnały wyłącznika bezpieczeństwa. O godzinie 1.22 komputer wskazał nadmierne promieniowanie, ale operatorzy postanowili ukończyć prby. W tym momencie ostatni sygnał ostrzegawczy nie został nadany, gdy chcieli wyłączyć przyrząd bezpieczeństwa reaktora.

O godzinie 1.23 rozpoczęła się zaplanowana prba. Moc rosłą. Przy niebezpiecznie niskim poziomie mocy, każdy nawet tak mały wzrost mocy, wyzwalał natychmiastowy dalszy - ogromny wzrost. Operatorzy reagowali błędnymi działaniami, a moc osiągnęła niezrwnoważoną 100 - krotna zdolność wytwrczą reaktora. Paliwo uranowe uległo rozpadowi, przedarło się przez powłokę rur i weszło w kontakt z wodą chłodzącą. Potężna eksplozja pary wysadziła zbiornik reaktora oraz betonowe ściany hali i wyrzuciła w powietrze palące się bloki: grafitowy i paliwowy. Pył promieniotwrczy unisł się wysoko do atmosfery.

Z uwolnionych radioaktywnych izotopw szczeglnie niebezpieczne są jod 131 (okres połowicznego rozpadu 8 dni) oraz cez 137 (okres połowicznego rozpadu 30 lat), ktrych połowa ilości znajdujących się w reaktorze dostała się w powietrze.



Budowa sarkofagu zamykającego stopiony reaktor RBMK-1000 w Czarnobylu (foto)













SKUTKI:





Na miejscu wypadku w wyniku eksplozji i pożaru 187 osb zapadło na ostrą chorobę popromienną, a 31 z nich zmarło. Zniszczony reaktor wyzwolił setki razy więcej promieniowania jonizującego niż zbombardowanie Hiroszimy i Nagasaki. Intensywność promieni gamma na terenie elektrowni przewyższała 100 R/h (rentgenw na godzinę), a to oznacza, że dawka, ktrą Międzynarodowa Komisja Ochrony Radiologicznej uznaje za maksymalną roczną, została tam przekroczona kilkaset razy w ciągu zaledwie godziny. Natomiast na dachu zniszczonego bloku energetycznego promieniowanie osiągnęło przerażający poziom 100 000 R/h. Zachorowało około 30 tys. ludzi spośrd 400 tys. robotnikw zatrudnionych przy zakopywaniu najbardziej niebezpiecznych odpadw i budowie specjalnego budynku wokł zniszczonego reaktora ochrzczonego "sarkofagiem". Liczbę zmarłych w wyniku tragedii oszacowano na około 32 tysiące. Wśrd chorych notuje się nie tylko więcej przypadkw białaczki i złośliwych guzw, lecz także większą podatność na choroby układu krążenia oraz zwykłe infekcje: bronchit, zapalenie migdałkw lub zapalenie płuc. Wdychanie rozproszonego w powietrzu jodu 131 spowodowało bezpośrednio po katastrofie napromieniowanie tarczycy dawkami rwnoważnymi ponad 200 R u 13 tys. dzieci. (Dopuszczalna dawka roczna dla pracownikw przemysłu atomowego jest dwukrotnie mniejsza.) 4 tys. dzieci otrzymało dawki odpowiadające aż 2000 R i zapadło na chroniczne zapalenie tarczycy (jod gromadzi się selektywnie w tym gruczole). Zapalenie tarczycy przebiega wprawdzie bezobjawowo, można już jednak mwić o początku fali zachorowań na nowotwory.









W latach 1981-1985 na skażonych pźniej obszarach Ukrainy notowano około pięciu przypadkw raka tarczycy rocznie. W ciągu 5 lat po katastrofie liczba ta wzrosła do 22, a w latach 1992-1993 notowano już średnio 43 przypadki rocznie. Oficjalne dane statystyczne mwią o 589 dzieciach z najdotkliwiej skażonych regionw, u ktrych po 1986 roku stwierdzono nowotwr tarczycy. (Na Białorusi liczba zachorowań jest jeszcze większa.) Wśrd dzieci ewakuowanych z bliskich okolic reaktora zachorowalność na raka tarczycy wzrosła dziesięciokrotnie w porwnaniu z poziomem sprzed awarii i przekraczało 5 lat temu 4 przypadki na milion. Są to nowotwory łatwo dające przerzuty. Warunkiem wyleczenia jest szybkie wykrycie guza i usunięcie całego gruczołu. Pacjent musi pźniej już do końca życia uzupełniać niedobr hormonw tarczycy. Ludzie masowo zaczęli opuszczać skażone tereny. Miejsce katastrofy opustoszało.





























































WPŁYW PROMIENIOWANIA NA CZŁOWIEKA



Promieniowanie ma niekorzystny wpływ na organizm człowieka, gdyż prowadzi do jonizacji cząsteczek organizmu. W wyniku tego w tkankach tworzą się pary jonw stanowiące wysoko aktywne chemiczne rodniki oraz prowadzą do uszkodzenia struktury dużych cząstek przez ich rozrywanie lub zlepianie. Prowadzi to do zmian biochemicznych i zmian strukturalnych komrek.

Ułożenie tkanek od tych najmniej odpornych na promieniowanie do tych, ktre są najbardziej odporne: tkanka limfatyczna- nabłonek jąder, szpik kostny, nabłonek żołądkowo- jelitowy, jajniki, skra, tkanka łączna, kości, wątroba, trzustka, nerki, nerwy, mzg i mięśnie.



Uszkodzenia popromienne, ze względu na rodzaj ich następstw dzielimy na uszkodzenia somatyczne tj. wpływające na procesy odpowiedzialne za utrzymanie organizmu przy życiu oraz genetyczne tj. naruszające zdolność organizmu do prawidłowego przekazywania cech swemu potomstwu. Skutkiem uszkodzeń somatycznych jest ostra choroba popromienna. Jej objawami są ble głowy, mdłości, osłabienie, zmiany we krwi, biegunka, niedokrwistość, wrzodziejące zapalenie gardła, obniżenie odporności organizmu i wypadanie włosw. Choroba popromienna może zakończyć się śmiercią lub przejść w fazę przewlekłą ze stopniowym wyniszczeniem organizmu zakończonym najczęściej białaczką lub anemią aplastyczną i ostatecznie spźnioną śmiercią. Mimo, że skutki choroby popromiennej były słabe i pacjent wyzdrowiał, mogą wystąpić jej pźniejsze, groźniejsze skutki: przedwczesna starzenie, krtsze życie, nowotwory, niedokrwistość, białaczka i zaćma.

Uszkodzenia genetyczne polegają na zmianie struktury chromosomw wchodzących w skład komrek rozrodczych. Ich następstwem są mutację przejawiające się w zmianie dziedziczonych przez potomstwo cech ustroju. Uszkodzenia chromosomw, a właściwie zmiany w składających się na nie genach, są kopiowane przez następne generację komrek. Zmieniony nieprawidłowy kod genetyczny może być tak samo stabilny i czynny jak jego poprawny odpowiednik. Powoduje to rżnego rodzaju wady dziedziczne potomstwa w kolejnych pokoleniach.



Dawka (w Sv) Efekty

0,05-0,2 Możliwe efekty opźnione i zaburzenia chromosomalne

0,25-1,0 Zmiany we krwi

Ponad 0,5 Możliwa chwilowa niepłodność u mężczyzn

1-2 Wymioty, biegunka, mniejsza odporność, zahamowanie rozrostu kości

2-3 Silna choroba popromienna, 25% zejścia śmiertelnego

Ponad 3 Całkowita niepłodność u kobiet

3-4 Zniszczenie szpiku i miąższu kostnego, 50% szansa na przeżycie

4-10 Ostra choroba i śmierć u 80% napromieniowanych



Małe dawki promieniowania nie są bardzo groźne dla organizmu. Dawki powyżej 2 Sv powodują poważne konsekwencje zdrowotne, ktre mogą prowadzić nawet do śmierci.



PODSTAWOWE ZASADY OCHRONY RADIOLOGICZNEJ:

- im dalej od źrdła szkodliwego promieniowania tym bezpieczniej

- im krtszy czas narażenia tym mniejsza dawka promieniowania

- stosuj osłony! Osłona pochłania promieniowanie











































BOMBA ATOMOWA



Bomba atomowa została skonstruowana podczas II Wojny Światowej w USA. Schemat działania owej bomby wygląda tak: jądro uranu bombardowane neutronami dzieli się na 2 mniejsze; rżnica między masą początkową a końcową przekształca się w ogromną energię. Ładunek uranu otoczono tradycyjnym materiałem wybuchowym, ktry eksplodując kilkadziesiąt metrw nad ziemią, miał spowodować zgniecenie materiału rozszczepialnego i doprowadzić do reakcji łańcuchowej.

Celem ataku bomby atomowej 6 sierpnia 1945 roku była Hiroszima. W promieniu około 1,5 km od miejsca wybuchu nikt nie przeżył. Temperatura w epicentrum był tak wysoka, że wszystko wyparowało. Dziesiątki tysięcy ludzi zmarło od razu, podobna liczba do końca 1945 roku. W ciągu 45 sekund miasto przestało istnieć. Choroba popromienna, kalectwo i zmiany chorobowe w organizmach ludzkich występują w następnych pokoleniach, wiele lat po tym strasznym wydarzeniu.

Następną bombę zrzucono na Nagasaki 9 sierpnia 1945 roku. Zginęło 50 tysięcy ludzi, a straty były podobne do tych w Hiroszimie.

Little boy, bomba atomowa zrzucona na Hiroszimę, A – statecznik, B – zapalnik ciśnieniowy, C – ładunek konwencjonalnego materiału wybuchowego, D – uran (masa podkrytyczna), E – ekran neutronw, F – kadłub bomby, G – uran (masa podkrytyczna), H – pojemnik ochronny z ołowiu.





























PROMIENIOTWRCZOŚĆ A MEDYCYNA



Wprawdzie promieniowanie może być szkodliwe i niebezpieczne, gdyż może powodować uszkodzenie komrek, ale nawet niszczące działanie promieniowania na żywy organizm umiemy wykorzystać dla ratowania zdrowia i życia ludzi, napromieniając w sposb zaplanowany i kontrolowany osoby, u ktrych stwierdzono chorobę nowotworową. Już wkrtce po odkryciu promieni X (1895 r.) i wyizolowaniu czystego radu przez Marię i Piotra Curie (1902 r.) zaczęto je wykorzystywać w medycynie do celw diagnostycznych i terapeutycznych. Medyczny aparat rentgenowski powstał w 1898 r., pierwszy ośrodek leczenia radem nowotworw założono w 1906 roku.

Źrdła promieniowania stosowane w medycynie możemy podzielić na urządzenia wytwarzające promieniowanie jonizujące i źrdła izotopowe. Do pierwszej grupy zalicza się wszystkie rodzaje aparatw rentgenowskich, stanowiących najliczniejszą grupę urządzeń radiacyjnych w medycynie oraz tzw. akceleratory, czyli urządzenia do przyspieszania cząstek naładowanych tak, aby nadać im dużą energię. Wyprowadzoną z akceleratora wąską wiązkę promieniowania wykorzystuje się do niszczenia komrek nowotworowych.

Izotopy promieniotwrcze są obecnie bardzo szeroko stosowane i to zarwno w postaci źrdeł zamkniętych, jak i otwartych. Do celw leczniczych stosuje się przede wszystkim silne źrdła promieniowania g, jak: rad, kobalt i cez. Zaczęło się oczywiście od radu. Wielką jego wadą była zawsze wysoka cena. W 1923 roku 1 g radu kosztował 175 tysięcy dolarw, więc tylko nieliczne szpitale stać było na kupno dostatecznej ilości tego pierwiastka. Od czasu pierwszego praktycznego zastosowania radu aż do lat pięćdziesiątych w całym świecie wyprodukowano go zaledwie około 3 kilogramw.

Aktywność radu spada z upływem czasu bardzo powoli. Można to obliczyć dokładnie, korzystając z podstawowego prawa rozpadu, ale nawet bez tego możemy śmiało powiedzieć, że obecna aktywność źrdła radowego, o ktrym mwimy, jest niewiele mniejsza od aktywności początkowej, gdyż czas, jaki upłynął od zainstalowania źrdła (ok. 60 lat), jest bardzo mały w stosunku do okresu płrozpadu radu (1600 lat).

Przetwarzając energię jądrową w elektryczną można zbudować miniaturową baterię (zwaną baterią jądrową), wprawdzie o małej mocy, ale za to o długim czasie pracy. Stosuje się je w stymulatorach serca, dzięki ktrym już setki tysięcy ludzi na całym świecie, cierpiących na zaburzenia rytmu serca mogą normalnie żyć i pracować. Najczęściej wykorzystuje się w nich izotop plutonu 238Pu, wytwarzany w reaktorach jądrowych.

Wśrd badań, jakim bywamy poddawani, jednym z podstawowych jest rentgenowskie zdjęcie płuc. Opiera się ono na podobnej zasadzie jak omawiana wcześniej radiografia przemysłowa. Badany obiekt (pacjent) znajduje się pomiędzy Źrdłem promieniowania (aparatem rentgenowskim) a detektorem (kliszą fotograficzną). Po włączeniu do sieci aparat wysyła promieniowanie X, ktre przechodząc przez ciało ludzkie pochłaniają w rżny sposb kości i tkanki miękkie, stąd rżny stopień zaczernienia kliszy fotograficznej w rżnych miejscach. W ten sposb można na niej otrzymać obraz badanego narządu.

Technika rentgenowska wciąż rozwija się. Udoskonalenie aparatury oraz stosowanie coraz lepszych materiałw fotograficznych pozwoliło skutecznie skrcić czas napromieniania, a więc i zmniejszyć dawki promieniowania.

Wielkim osiągnięciem techniki rentgenowskiej jest tomografia komputerowa, w ktrej komputer steruje wykonywaniem kolejnych zdjęć badanego narządu pod rżnymi kątami i w rżnych płaszczyznach. Uzyskuje się dzięki temu obraz warstwowy, co pozwala lekarzowi wykryć nawet niewielkie zmiany chorobowe.



Diagnostyka przy użyciu promieni X

Ta metoda diagnostyki ma 90% udział w kolektywnej dawce efektywnej wywołanej medycznymi zastosowaniami promieniowania jonizującego. Rocznie przeprowadza się za pomocą aparatw rentgenowskich 1910 mln badań medycznych i 520 mln dentystycznych. średnia indywidualna roczna dawka efektywna jest szacowana na 0,4 mSv, a roczna dawka kolektywna na 2,3x106 osoboSv, przy czym dawki wywołane diagnostyką dentystyczną są o dwa rzędy wielkości mniejsze od dawek wywołanych diagnostyką medyczną.



Diagnostyka przy użyciu radiofarmaceutykw

Liczba nuklidw stosowanych w badaniach diagnostycznych doszła do sześćdziesięciu. Najszersze zastosowanie mają: 99Tc, 201Tl, 67Ga, 131I. Ponad 80% badań diagnostycznych z zastosowaniem farmaceutw stanowią zabiegi przy użyciu 99Tc o

PODSUMOWANIE KORZYŚCI PROMIENIOTWRCZOŚCI



1) Energia jądrowa jest jedynym źrdłem, jakie może zaspokoić zasadniczą część zapotrzebowania na energię wolną od CO2.

2) Koszty zewnętrzne dla energii jądrowej są znacznie mniejsze niż dla wszystkich paliw organicznych

3) Likwidacja energetyki jądrowej jest nonsensem ekonomicznym i zbrodnią ekologiczną.

4) Istnieją naukowe i techniczne rozwiązania przechowywania odpadw radioaktywnych, ale brak jest woli politycznej.

5) Dobrze działające elektrownie jądrowe nie wyrządzają większej krzywdy środowisku i człowiekowi.

6) Promieniotwrczość jest bardzo potrzebna w medycynie.







Wypadki związane z promieniotwrczością były bardzo nagłaśniane, gdyż pochłonęły bardzo dużą liczbę ofiar. Z terminem promieniotwrczość kojarzy się wypadek w Czarnobylu i wybuch bomby atomowej. Mimo to energia jądrowa jest obecnie najlepszym źrdłem energii. Ocena następstw awarii możliwych w rżnych systemach energetycznych, wykazała że liczba ofiar śmiertelnych na jednostkę wytworzonej energii jest największa w przypadku gazu, a ryzyko związane z cyklem węglowym znajduje się na drugim miejscu. Zagrożenia związane z awarią nowoczesnych elektrowni jądrowych są znikome.

Z perspektywy zdrowia i dobrobytu społeczeństwa, energia jądrowa obok energii odnawialnych wydaje się tą najbardziej pożądaną.









w ZAŁĄCZNIKU SĄ RYSUNKI

















BIBLIOGRAFIA



Podstawy ekologw i ekologii jako nauki wobec energetyki jądrowej



Zbigniew Jaworowski "Dobroczynne promieniowanie" Wiedza i Życie, 3/97.

Zbigniew Jaworowski "Radioaktywność a zdrowie ludzkie" Wiedza Powszechna Warszawa 1971

Eugelbert Booda "Energia jądrowa - groza czy nadzieja?", Wiedza Powszechna, Warszawa 1956

Internet:

www.atomowe.kei.pl

www.atominfo.org

www.nuclear.pl






Przykadowe prace

Chrześcijanin wobec śmierci

Chrześcijanin wobec śmierci 1. Skąd wzięła się śmierć? śmierć - śmierć ciała jest związana przejście kres życia ziemskiego jest skutkiem grzechu Podstawą myślenia o śmierci dla każdego chrześcijanina jest fakt że ...

Co czuje człowiek gdy znajdzie się w labityncie. Problemy ludzi w dziesiejszym świecie

Co czuje człowiek gdy znajdzie się w labityncie. Problemy ludzi w dziesiejszym świecie Labirynt i człowiek mają dużo wsplnego ze sobą, często w dzisiejszych czasach ludzie znajdują się w trudnych sytuacjach tzw. labiryntach życia. Dzisiejszy Świat jest pełen z ...

Impreza sportowa.

Impreza sportowa. Imię i nazwisko: .............................. Grupa: ..... 1. Nazwa i cel głwny Kolarstwo grskie. Celem jest sprawdzenie sprawności uczniw szkł średnich. 2. Termin i miejsce Zawody rozpoczną się 20 sierpień 2005 w Sanoku w Parku Miejskim. ...

Bezpieczne dzieciństwo na wsi - praca konkursowa

Bezpieczne dzieciństwo na wsi - praca konkursowa BEZPIECZNE DZIECIŃSTWO NA WSI Dzieciństwo na wsi bywa bardzo niebezpieczne. Na każdym kroku czyhają na beztroskie dzieci, znajdujące się bez opieki rodzicw niebezpieczeństwa. Maszyny rolnicze, zwierzęta hodowlane, nawozy sztuczne oraz ...

List Santiago do Manolina

List Santiago do Manolina List Santiago do Manolina. Hawana, dn. 13.10.2004 Kochany Manolinie! Drogi przyjacielu, piszę ten list z nadzieją, że odpiszesz. Nigdy nie skarżyłem się na samotność ani niewygody. Za to często mwiona mi, że mam pech...

Test z przyimkw z celownikiem i biernikiem

Test z przyimkw z celownikiem i biernikiem 1. Wybierz odpowiedni przyimek 1)Wir gehen (mit, ohne) dich spazieren. 2)Peter wohnt (bei, ohne) seiner Tante. 3)Wir wurden (fr, zu) einer Tasse Kaffee eingeladen. 4)Die Blumen sind (von, fr) Ihre Frau. 5)Die Kinder kommen (mit, aus) der Schule. 6)Peters Vortrag ist (seit, fr)...

Woda w gospodarce.

Woda w gospodarce. Człowiek zawsze do życia potrzebował wody. Od zamierzchłych czasw ludzi wykorzystywali ją do picia. Z biegiem lat człowiek znalazł jej szersze zastosowanie. Już starożytni Egipcjanie zauważyli że można używać ją na wiele sposobw. To ...

Adolf Hitler

Adolf Hitler Obiecując odbudowę potęgi państwa, naziści wprowadzili w Niemczech dyktatorskie rządy silnej ręki. bezkompromisowa i agresywna potęga Hitlera przyniosła mu wiele sukcesw, ostatecznie jednak doprowadziła do oglnoświatowej wojny. Po przegraniu I Wojny &#...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry