• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Francja

Nawigacja

Francja



Francja




Wiadomości oglne



Państwo w zachodniej Europie, nad Oceanem Atlantyckim, Morzem Płnocnym i Morzem Śrdziemnym; od Wielkiej Brytanii oddzielona cieśninami La Manche i Kaletańską (szerokość 32 km); powierzchnia 551, 5 tys. km2; 57, 8 mln mieszkańcw (1994); Francuzi (93%), Hiszpanie, Włosi, Algierczycy, Marokańczycy; katolicy (76%), muzułmanie (3%), protestanci, wyznawcy judaizmu; przyrost naturalny ok. 3‰; średnia gęstość zaludnienia 105 mieszkańcw na km2, najgęściej zaludnione obszary płnocne i wschodnie, w Regionie Paryskim ok. 860 mieszkańcw na km2; w miastach 74% ludności; struktura zatrudnienia: przemysł i budownictwo 30% (1993) ludności zawodowo czynnej, rolnictwo, leśnictwo i rybołwstwo ok. 6%, pozostała część w usługach; ok. 3, 3 mln bezrobotnych –12% ludności zawodowo czynnej (1994); stolica Paryż, inne głwne miasta: Lyon, Marsylia, Lille, Bordeaux, Tuluza, Nantes, Nicea, Tulon, Strasburg, Grenoble, Rouen; podział administracyjny: 22 regiony administracyjne i 96 departamentw. W skład Francji wchodzą: 4 departamenty zamorskie (Gujana Francuska, Gwadelupa, Martynika, Reunion), 3 terytoria zamorskie (Nowa Kaledonia, Polinezja Francuska, Wallis i Futuna) oraz 2 terytoria o statusie specjalnym (Majotta, St. -Pierre i Miquelon); język urzędowy: francuski.



Warunki naturalne



Ponad połowę powierzchni Francji stanowią płaskie i pagrkowate niziny (baseny sedymentacyjne), rozdzielone w większości progami (wychodnie wapieni i piaskowcw mezozoicznych): na płnocy Basen Paryski, na zachodzie Basen Loary i Basen Akwitański otoczone starymi masywami i grami z orogenezy hercyńskiej; na płnocnym-zachodzie Masyw Armorykański, na południu Masyw Centralny z licznymi stożkami wygasłych wulkanw, na wschodzie Ardeny i Wogezy; na granicy południowo-zachodniej i południowo-wschodniej młode gry fałdowe: Pireneje (Vignemale, 3298 m), Alpy (Mont Blanc, 4807 m) i gry Jura. Klimat umiarkowany ciepły, na wybrzeżu atlantyckim morski, w głębi kraju bardziej kontynentalny; na południu podzwrotnikowy śrdziemnomorski; średnia temperatura w styczniu od 0C w grach do 7C na zachodzie i 9C na południu; w lipcu od 17C na płnocy do 23C nad Morzem Śrdziemnym; opady najwyższe w grach (ponad 2000 mm rocznie), najmniejsze w Basenie Paryskim (ok. 550 mm); gęsta sieć rzeczna; głwne rzeki: Sekwana, Loara, Garonna, Rodan i Ren (na długości 195 km wyznacza granicę z Niemcami) połączone systemem kanałw żeglownych (Ardeński, Burgundzki, Centralny, Marna–Ren, Rodan–Ren i in.); lasy (27% powierzchni kraju) dębowe, dębowo-bukowe i grabowe, w Landach nad Zatoką Biskajską –sosnowe, na południu kasztanowe z dębem korkowym i sosną alepską oraz makia; przeważają gleby brunatne i płowe, na wyżynach i w grach gł. rędziny.



Gospodarka



Kraj wysoko rozwinięty, jedna z potęg gospodarczych świata; wytwarza 5, 3% (1993) produktu światowego brutto (4. miejsce po USA, Japonii, Niemczech); od 1958 rozwj gospodarczy w integracji z krajami EWG; duży udział kapitału państwowego w gospodarce, zwłaszcza w przemyśle (25% udziałw) i transporcie; znaczne zasoby surowcw mineralnych; wydobycie rud żelaza w Lotaryngii, boksytw w Prowansji, soli potasowych w Alzacji, rud uranu w Masywie Centralnym, gazu ziemnego w Akwitanii oraz do 1990 węgla kamiennego w Zagłębiu Płnocnym (Nord); ponad 78% energii elektrycznej wytwarzają elektrownie jądrowe; zespoły hydroelektrowni na Renie, Rodanie i Dordogne; produkcja energii elektrycznej na 1 mieszkańca 8173 kW h; głwne gałęzie przemysłu: środkw transportu, zwłaszcza samochodowy (ok. 3 mln sztuk samochodw rocznie, firm Renault, Peugeot, Citroen), lotniczy (samoloty wojskowe Mirage, pasażerskie Airbus i Concorde) i kosmiczny (rakiety Ariane) oraz taboru kolejowego, maszynowy (urządzenia jądrowe), elektrotechniczny i elektroniczny (odbiorniki telewizyjne i radiowe, urządzenia pomiarowe, sprzęt gospodarstwa domowego), rafineryjny i petrochemiczny –przetwarza ok. 80 mln t importowanej ropy naftowej (Marsylia, Hawr, Dunkierka), spożywczy (produkcja wina, masła, serw), hutnictwo żelaza, aluminium, przemysł włkienniczy, odzieżowy i kosmetyczny; koncentracja zakładw przemysłowych w Regionie Paryskim (26% produkcji krajowej), płnocnym (departamenty Nord i Pas-de-Calais), wschodnim (Lotaryngia i Alzacja); dużymi ośrodkami rżnorodnego przemysłu są: Lyon, Marsylia, Bordeaux, Hawr, Grenoble; użytki rolne 55% powierzchni kraju (1993); gospodarstwa rolne wyspecjalizowane (średnia powierzchnia ok. 30 ha); wysoki stopień mechanizacji i chemizacji; głwny producent żywności w Europie; uprawa pszenicy, jęczmienia, kukurydzy (średnie plony zbż –66 q z ha, 1994), burakw cukrowych, ziemniakw, słonecznika, rzepaku, oliwki, winorośli (Prowansja, Langwedocja, Akwitania, Szampania) –drugie miejsce w światowych zbiorach; hodowla bydła (26% pogłowia i 23% produkcji mleka w UE), trzody chlewnej, drobiu, owiec (Alpy, Pireneje); rybołwstwo morskie (połowy gł. tuńczykw i skorupiakw), marikultura (hodowla ostryg); głwne porty rybackie: Marennes-Oleron, Concarneau, Guilvinec, Lorient i Boulogne-sur-Mer (atlantyckie), Sete (śrdziemnomorski); rozwinięta turystyka, 1993 –60 mln turystw zagranicznych (wpływy 25 mld dolarw USA); głwne regiony turystyczne: Paryż, Wybrzeże Lazurowe, Alpy, dolina Loary ze starymi zamkami, Bretania; wszechstronnie rozwinięty transport; 5, 9 km linii kolejowych na 100 km2 (najszybsza kolej w Europie –350 km na godz. na liniach magistralnych), 147 km drg samochodowych na 100 km2, 5 tys. km rurociągw, m. in. naftociąg Marsylia–Karlsruhe (Niemcy), 8, 5 tys. km żeglownych drg wodnych; nośność morskiej floty handlowej 5, 7 mln DWT (1992); głwne porty morskie: Marsylia (przeładunek 90 mln t, 1992), Hawr (53 mln t), Dunkierka, Nantes–Saint-Nazaire, Rouen; 1994 otwarty Eurotunel, łączący wybrzeża francuskie i angielskie; wielkie międzynarodowe porty lotnicze: Orly (24 mln pasażerw, 1990) i Ch. de Gaulle w Paryżu; 4. miejsce w światowej wymianie handlowej (5, 6% obrotw międzynarodowych, 1993); wartość eksportu 4029 dolarw USA na 1 mieszkańca, importu 3949 dolarw USA; eksport środkw transportu, maszyn, chemikaliw, energii elektrycznej, żywności, import surowcw mineralnych, maszyn i urządzeń, drewna; handel z krajami UE (ok. 60% obrotw), USA.







Ustrj i Historia



Republika; konstytucja z 1958; prezydent (kadencja 7 lat, z wyborw powszechnych); parlament 2-izbowy: Senat (9 lat, 13 składu wymieniana co 3 lata) i Zgromadzenie Narodowe (5 lat); rząd z premierem. Historia. W I tysiącleciu p. n. e. ziemie zamieszkane przez celtyckich Galw; kolonizacja grecka na południowym wybrzeżu; podbj przez Rzym: 121 p. n. e. południa (Galia Narbońska), 58–52 roku p. n. e. przez Cezara reszty Galii; romanizacja, od II w. n. e. chrystianizacja; od III w. najazdy ludw germańskich, m. in. Wizygotw, Burgundw, Frankw; V w. koniec panowania rzymskiego, od VVI w. ziemie stały się trzonem państwa Frankw; po jego podziale 843 obszar państwa zachodniofrankijskiego od X w. zw. Francją; 987–1328 dynastia Kapetyngw, rozwj wielkich lenn, ograniczenie faktycznej władzy krlw do ich dbr dziedzicznych, rozległe posiadłości krlw angielskich z dynastii Plantagenetw; 1328–1589 dynastia Walezjuszy, 1337–1453 wojna stuletnia zakończona wyparciem Anglikw, centralizacja państwa, przyłączenie Delfinatu (1349) i Prowansji (1482). Od XVI w. walki z Habsburgami (1494–1559 wojny włoskie); wojny religijne między katolikami a hugenotami zakończone 1598 edyktem nantejskim; 1589–1792 dynastia Burbonw. W XVII w. , za rządw A. Richelieu i J. Mazarina oraz Ludwika XIV, budowa monarchii absolutnej; w rywalizacji z Habsburgami (m. in. udział w wojnie trzydziestoletniej 1618-48, zdobycze terytorialne na pograniczu hiszpańskim i z Cesarstwem) zdobycie pozycji pierwszej potęgi europejskiej. W XVIII w. centrum myśli i kultury oświecenia; wcielenie Lotaryngii (1766) i Korsyki (1768), porażka w rywalizacji kolonialnej z Wielką Brytanią, kryzys finansw państwa; 1789–99 rewolucja francuska, 1792 ustanowienie republiki; od 1799 rządy generała Napoleona Bonapartego, od 1804 cesarza Napoleona I; poprzez wojny rewolucyjnej i napoleońskiej Francji zdobycie hegemonii w Europie (do 1812); po upadku Napoleona I 1814 i 1815 restauracja Burbonw; Francja jednym z mocarstw europejskich, 1830 rewolucja lipcowa, wzrost znaczenia burżuazji, początek uprzemysłowienia; 1848 rewolucja lutowa, II republika; 1852–70 II cesarstwo (Napoleon III); 1870–71 klęska w wojnie z Prusami, ostateczne ustanowienie ustroju republikańskiego, stłumienie Komuny Paryskiej 1871. Stopniowa demokratyzacja życia politycznego, powstawanie partii politycznych i związkw zawodowych; ekspansja kolonialna, zwłaszcza w Afryce i Indochinach; sojusze z Rosją i porozumienie z Wielką Brytanią podstawą ententy, zwycięski udział w I wojnie światowej 1914–18. Podczas II wojny światowej 1940 klęska i częściowa, a od 1942 całkowita, okupacja niemiecka; 1940 powstanie państwa francuskiego (l' Etat Francais) z zależnym od Niemiec rządem Vichy; organizowanie na emigracji władz i armii przez generała Ch. de Gaulle'a, ruch oporu w kraju. W 1944 wyzwolenie przez aliantw; od 1945 członek ONZ i stały członek Rady Bezpieczeństwa, od 1949 członek NATO; wojny o utrzymanie Indochin i Algierii, stopniowy rozpad imperium kolonialnego; dążenie do zachowania niezależnej pozycji międzynarodowej, 1966 wycofanie wojsk ze zintegrowanej struktury NATO; od 1958 członek EWG, a od 1993 –Unii Europejskiej; 1958 wprowadzenie silnej władzy prezydenckiej; 1958–69 prezydentura de Gaulle'a, 1969–74 G. Pompidou, 1974–81 V. Giscarda d'Estaing, 1981-95 F. Mitteranda, od 1995 J. Chiraca; po porażkach socjalistw w wyborach parlamentarnych, 1986–88 i od 1993 gabinety koalicji centroprawicowych: liberalna Unia na Rzecz Demokracji Francuskiej (UDF) i neogaullistowskiego Zgromadzenie na Rzecz Republiki (RPR).






Przykadowe prace

Pierwsza pomoc, śmierć kliniczna i biologiczna.

Pierwsza pomoc, śmierć kliniczna i biologiczna. Prawny obowiązek wynikający z kk: kara do 3 lat za nie udzielenie I pomocy, sytuacja niekonieczna, jeżeli zagrożone jest życie ratownika-powinien tylko wezwać na pomoc inne osoby, ktre pospieszą na ratunek bez narażenia własn...

Rozmnażanie człowieka

Rozmnażanie człowieka 1. Rozmnażanie jest to czynność życiowa warunkująca zachowanie gatunku . 2. Rozmnażanie płciowe – typ rozmnażania, w ktrym udział biorą dwa osobniki rodzicielskie wytwarzające gamety (komrki rozrodcze) . W wyniku poł...

Kryzysy małżeńskie i ich znaczenie w powstawaniu przemocy.

Kryzysy małżeńskie i ich znaczenie w powstawaniu przemocy. 1.Małżeństwo Przysięga małżeńska stanowi dla młodej pary prg psychologiczny. Przysięga kończy czas huśtawki, niepokoju, niepewności. Wszystkie zapewnienia miłości, wiernoś...

matematyka-czy jest potrzebna ?czy nie?

matematyka-czy jest potrzebna ?czy nie? Matematyka-a cusz to za przedmiot? matematyka jest piękna i niwezwykle pożyteczna,w jej symbola twierdzeniach i zasadach kryje sie wiedza o swiecie i żadzących w nim prawach(ojejku troche pomyliłam)ale wiecie co tak naprawde mam jom w dupie.Nienawidze matematyki r...

Skład członkowski Ligi Narodw i jego ewolucja

Skład członkowski Ligi Narodw i jego ewolucja Założycielami jej były 32 państwa, członkowie dawnej koalicji wojennej (w tym Polska). Wkrtce dołączyły do niej państwa neutralne (m.in. skandynawskie, Holandia, Luksemburg, Szwajcaria), nowo powstałe (republiki bałty...

Św. Aleksy w XXI wieku. Asceza- anachroniczna czy wciąż aktualna postawa wobec świata? Co sądzisz o takim stosunku do rzeczywistości?

Św. Aleksy w XXI wieku. Asceza- anachroniczna czy wciąż aktualna postawa wobec świata? Co sądzisz o takim stosunku do rzeczywistości? Charakterystyczną cechą średniowiecza był teocentryzm. Religia zajmowała najwyższe miejsce w hierarchii wartości w życiu cz...

Europejski Bank Inwestycyjny

Europejski Bank Inwestycyjny Europejski Bank Inwestycyjny jest zarwno instytucją Wsplnoty, jak i bankiem. Został utworzony w 1958 roku na mocy artykułu 130 Traktatu Rzymskiego. Europejski Bank Inwestycyjny jest bankiem Wsplnoty Europejskiej, ktrego zadaniem jest finansowanie inwestycji przyczyniających si...

Marta E.Orzeszkowej (powieść tendencyjna)- analiza, omwienie

Marta E.Orzeszkowej (powieść tendencyjna)- analiza, omwienie "Marta" E. Orzeszkowej jest to powieść TENDENCYJNA , na początku zakłada sobie hasło z programu pozytywistycznego , ktre chce realizować. Utwr realistyczny nagięty do potrzeb uwypuklenia tezy. *Czas- akcja dzieje s...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry