• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Globaliz...

Nawigacja

Globalizacja



Globalizacja


Zainteresowanie problemami globalnymi pojawiło się już na przełomie XIX/XX w, kiedy zaczęto wskazywać, że postęp techniczny niesie ze sobą nowe, nieistniejące uprzednio zagrożenia: eksplozja demograficzna, dehumanizacja pracy ludzkiej czy totalitaryzm.

Zainteresowanie polityką globalną wzrosło na przełomie lat 1960/70 kiedy to problemy znacznie nasiliły się: rozpiętość w rozwoju między krajami trzeciego świata, a krajami rozwiniętymi, kryzys energetyczny, spadek produkcji żywności w latach 1972-1974, lokalne katastrofy ekologiczne, wycieki ropy z rozbitych tankowcw, awarie elektrowni atomowych. Wydarzenie te przez zwolennikw tezy o występowaniu zagrożeń globalnych zostały uznane za przejaw procesw długookresowych.



raport U Thanta, na sesji Zgromadzenia Oglnego ONZ w roku 1968 przez Członkom ONZ pozostało może 10 lat na uregulowanie zastarzałych waśni i podjęcie wsplnej oglnoświatowej inicjatywy w celu zahamowania wyścigu zbrojeń, poprawy warunkw środowiskowych człowieka, zlikwidowanie groźby eksplozji demograficznej oraz nadanie należytego rozmachu wysiłkom w dziedzinie rozwoju. Jeżeli w ciągu 10-lecia nie zorganizuje się takiego wspłdziałania w skali światowej, to obawiam się że wspomniane przeze mnie problemy osiągną tak zatrważające rozmiary, że ich opanowanie nie będzie już w naszej mocy.



praca wydana w 1970 r. przez Z. Brzezińskiego. zwraca uwagę to potrzeba pokonania przez wiele krajw zacofania technologicznego, wyeliminowanie nędzy w świecie, rozwj systemu pokojowego wspłistnienia oraz rozszerzenia wspłpracy międzynarodowej w dziedzinie zdrowia i oświaty. Za istotne uważał uświadamianie społeczeństwu, że istnieją takie zagrożenia a ich zasięg jest oglnoświatowy-budzenie tzw. świadomości planetarnej.

Dużą rolę odegrał założony w 1968 roku Klub Rzymski. Celem tej organizacji, skupiającej naukowcw i przedstawicieli przemysłu z rżnych krajw było uświadomienie ludziom konieczności zmian, na podstawie prostego porwnania świata mającego skończone wymiary i ludzkości ktra wciąż chce rosnąć w sensie liczbowym,

a także pod względem produkcji i konsumpcji. Wydany w 1972 r. w formie książki pt. Granice wzrostu I Raport dla Klubu Rzymskiego przedstawia wyniki przeprowadzonej za pomocą komputera dynamizacji systemu gospodarki światowej. Wyciągnięte z niego wnioski wskazywały że kontynuowanie dotychczasowych tendencji w dziedzinie wzrostu liczby ludności, produkcji żywności, produkcji przemysłowej, użytkowania zasobw naturalnych oraz zanieczyszczenia środowiska doprowadzi w pierwszej połowie przyszłego stulecia do oglnoświatowego kryzysu w postaci gwałtownego spadku liczby ludności oraz załamania produkcji przemysłowej. Uważano że kryzysu można uniknąć poprzez stabilizację liczby ludności oraz realizację tzw. wzrostu zerowego.



W 1974 r. ukazał się II Raport dla Klubu Rzymskiego pt. Ludzkość w punkcie zwrotnym. autorzy raportu dokonali analizy zagrożeń takich jak wzrost ludności świata, dysproporcje w rozwoju gospodarczym, kryzys żywnościowy i energetyczny. Wymienili cechy wszystkich podstawowych kryzysw oglnoświatowych czyli występowanie między nimi licznych powiązań, rozmiary zagrożenia, oglnoświatowy charakter. Przyczyny kryzysw nie miały charakteru negatywnego (klęski naturalne, epidemie) lecz pozytywny(dążenie do wykorzystania zasobw i sił przyrody).



III Raport dla Klubu Rzymskiego opracowany 1976 r. do listy problemw o istotnym znaczeniu dla gospodarki zalicza się: międzynarodowy system walutowy, redystrybucję dochodw i finansowanie rozwoju światowego, zwiększenie i podział produkcji żywności, industrializację, handel zagraniczny i międzynarodowy podział pracy, wykorzystanie energii i bogactw mineralnych, rozwinięcie badań naukowych i postępu technicznego, podejmowanie przedsięwzięć i tworzenie instytucji międzynarodowych, środowisko ludzkie, zredukowanie zbrojeń oraz zagospodarowanie i wykorzystanie zasobw mrz i oceanw. Lista ta w porwnaniu do poprzednich raportw jest znacznie dłuższa i obejmuje nowe pozycje. W opinii byłego przewodniczącego Klubu Rzymskiego A.Pecceiego lista ta wydłuża się nawet do 29. Obejmuje właściwie wszystkie ważniejsze problemy wspłczesności w tym m.in. zagadnienie nie doceniania wagi problemw globalnych przez społeczność międzynarodową.



Wiele opracowań poświęconych jest jednej wybranej kwestii o znaczeniu światowym. I tak na przykład tzw. Raport Leontiefa koncentruje się na badaniu ekologicznych aspektw przyszłej gospodarki świata. Długa lista problemw została zawarta w Raporcie Branta. Ich rozwiązanie ma istotne znaczenie zarwno dla krajw płnocy jak i południa. A są to likwidacja nędzy, walka z głodem i niedożywieniem, problem surowcw i uprzemysłowienia, postęp techniczny, reformę międzynarodowego systemu walutowego, zagadnienie korporacji transnarodowych, problemy ludnościowe oraz przebudowę systemu organizacji międzynarodowych.



W drugiej połowie lat siedemdziesiątych zaczęto zwracać uwagę na problemy globalne w krajach socjalistycznych. Zaczęły powstawać ich własne, opracowania w tej dziedzinie. Liczba problemw uznawanych za globalne była początkowa niewielka: gwałtowny przyrost ludności, wyczerpanie się zasobw naturalnych, zatruwanie środowiska naturalnego oraz potęgowanie nierwności ekonomicznej, zachowanie pokoju światowego, wyeliminowanie najbardziej rażących dysproporcji społeczno-ekonomicznych w skali świata, zachowanie rwnowagi ekologicznej, globalną racjonalność w gospodarowaniu nieodnawialnymi zasobami surowcw oraz wprowadzenie większej sprawiedliwości w międzynarodowych stosunkach ekonomicznych.



Na początku lat osiemdziesiątych nastąpiło rozszerzenie listy zagrożeń. W najobszerniejszym radzieckim studium z tej problematyki do problemw globalnych zaliczano: zapobieżenie wojnie atomowej, problemy ludnościowe, zacofanie krajw trzeciego świata, problem surowcw i energii, zapobieżenie głodowi i niedożywieniu, problem rwnowagi ekologicznej, wykorzystanie zasobw oceanw, opanowanie kosmosu oraz problem rozwoju człowieka. Pokaźną listę wymienił też w opublikowanym artykule K.Secomski. do najważniejszych zalicza: szybki wzrost liczby ludności, rosnący deficyt żywności, ograniczona zasoby materialne, żywiołowe procesy industrializacji i urbanizacji, zanieczyszczenie środowiska, a także kwestię rozwoju oraz rozpiętości w poziomie spożycia oraz rżnic w rozmiarach zużywanych zasobw, surowcw naturalnych przy jednoczesnym dużym marnotrawstwie żywności, energii i surowcw w krajach rozwiniętych.



Przyczyny upatrywane są w samym procesie wzrostu gospodarczego. Problemy są w znacznym stopniu nieuniknioną konsekwencją rozwoju sił wytwrczych, a zwłaszcza postępu technicznego. Umożliwiają one coraz szersze korzystanie przez człowieka z zasobw i sił przyrody. Warunkiem rozwoju sił wytwrczych staje się w coraz większym stopniu międzynarodowy podział pracy i handel zagraniczny. Wzrost ich znaczenia nie tylko umożliwia postęp techniczny i wzrost dobrobytu ale także prowadzi do wzrostu zależności między gospodarkami poszczeglnych krajw. Niekiedy zależności osiągają taki stopień, że bardziej uzasadnione jest mwienie o wspłzależności wszystkich krajw składających się na gospodarkę światową. Prowadzi to z jednej strony do umocnienia więzi łączących wszystkie gospodarki, a z drugiej powstaniem zależności między gospodarkami poszczeglnych krajw a gospodarką światową i pojawienia się problemw globalnych związanych z funkcjonowaniem handlu i płatności międzynarodowych.



Wzrost liczby ludności jest przyczyną ciągłego rozszerzania się obszaru penetracji gospodarczej człowieka oraz wzrostu intensywności korzystania z zasobw przyrody. Staje się to bezpośrednią przyczyną powstania wielu zagrożeń takich problem surowcw i energii czy też ochrony środowiska.

Za kolejną przyczynę można uznać dysproporcje w procesie wzrostu gospodarczego, wynikające z istnienia kapitalistycznych stosunkw produkcji. Skutkiem jest m.in. zacofanie krajw trzeciego świata czy też w pewny sensie problemy związane z funkcjonowaniem handlu międzynarodowego.



Trudno jednoznacznie określić czy występowanie problemw globalnych jest procesem obiektywnym, czy wiąże się jedynie z występowaniem kapitalistycznych stosunkw produkcji. Specjaliści zachodni rzadko nadają procesowi powstawania problemw charakter obiektywny. M.Mesarovi i E.Pestel stwierdzili że czynnikiem odrżniającym kryzysy bieżące od przeszłych, jest charakter ich przyczyn. W przeszłości miały one charakter negatywny, wspłcześnie są pozytywne. Są następstwem działań, ktrych pobudką były najlepsze intencje człowieka. Uważają że wspłczesne kryzysy nie są chwilowe.



Oceniając przyczyny i sposb przejawiania się problemw globalnych należy przynajmniej niektrym przypisać obiektywny charakter. Szeregu ujemnych następstw pojawienia się obecnych problemw nie da się uniknąć poprzez naukę na błędach.

Najważniejszą cechą problemw globalnych jest ich wszechświatowy charakter. Dotyczy w istotny sposb wszystkich lub prawie wszystkich państw i narodw niezależnie od poziomu rozwoju i systemu społecznego. Można więc zaliczyć tu kwestię rozbrojenia, wyżywienia, energii czy zacofania krajw trzeciego świata. Właściwie każde z występujących wspłcześnie zagadnień może z biegiem czasu nabrać charakteru oglnoświatowego.

Istotną cechą problemw globalnych i przyczyna wydłużania się ich listy jest ich złożoność, zależności od działania wielu czynnikw i wzajemne powiązanie. Widoczna jest to szczeglnie w wypadku problemu zacofania krajw trzeciego świata. Ich sytuacja oraz perspektywa jej poprawy zależy od splotu działania niezliczonej ilości czynnikw np. relacji cen artykułw surowcowych i przemysłowych w handlu międzynarodowym, procesy ludnościowe, degradację gleby, transfer technologii czy zacofanie.

Istotną cechą a zarazem przyczyną zainteresowania problemami globalnymi są poważne konsekwencje wiążące się z nie rozwiązaniem ich lub ze zwłoką w podejmowaniu odpowiednich środkw zmierzających w tym kierunku. Problemy takie jak wojna nuklearna, załamanie rwnowagi ekologicznej, klęska głodu itp. pogłębiając się stwarzają zagrożenia życia lub zdrowia znacznej części ludności świata, a w krańcowym wypadku nawet upadek cywilizacji.



Kolejne cechy związane są ze sposobem ich rozwiązywania. Przedsięwzięcia musza mieć charakter kompleksowy dotykający wszystkich sfer życia społecznego. I tak np. problem wyżywienia wymaga przede wszystkim intensyfikacji produkcji rolnej w krajach rozwijających się, a częściowo także w socjalistycznych. Konieczne jest także dokonanie innych posunięć takich jak dążenie do zmniejszenia przyrostu naturalnego, adaptacja osiągnięć agrotechnicznych do lokalnych warunkw.

Przedsięwzięcia związane z rozwiązywanie problemw globalnych powinny objąć swym zasięgiem cały świat. Bez powszechnego uczestnictwa niemożliwe jest osiągnięcie sukcesu w przedsięwzięciach zmierzających do rozwiązania światowego proble

795e

mu ekologicznego czy surowcw naturalnych.

Poważną przeszkodą w rozwiązywaniu problemw jest wielopodmiotowy charakter gospodarki światowej. Państwa zmierzają do rozwiązywania problemw tylko wwczas jeżeli jest to zgodne z interesem narodowym. Często jednak metody ich rozwiązywania pozostają w sprzeczności z szerokim angażowaniem się w niektre przedsięwzięcia. Stanowi to poważna przeszkodę w rozwiązywaniu problemw.



Prbując w końcu zdefiniować problemy globalne, należy rozumieć przez nie problemy ktre mogą się pojawić we wszystkich dziedzinach życia społecznego i jednocześnie:

1. Są obiektywnym następstwem rozwoju gospodarczego lub wynikiem istniejacych w nim dysproporcji,

2. Mogą doprowadzić do zahamowania rozwoju gospodarczego, zmiany warunkw życia, wzrostu śmiertelności czy nawet upadku cywilizacji,

3. Dotyczą całego świata,

4. Występują jednocześnie, są ze sobą powiązane i uzależnione od działania dużej liczby czynnikw,

5. Ich rozwiązywanie wymaga objęcia odpowiednimi posunięciami wielu dziedzin życia społecznego,

6. Podjęcia przedsięwzięć o zasięgu oglnoświatowym i dlatego nie jest możliwe bez wspłpracy międzynarodowej wszystkich krajw



Według listy problemw ktre przedstawił Klub Rzymski wyżej wymienione kryteria spełniają jedynie cztery problemy: kryzys energetyczny, obecny lub potencjalny deficyt surowcw, szaleństwo nuklearne i degradacja środowiska.

Mimo niespełnienia jednego z warunkw można do nich zaliczyć rwnież kilka innych zagadnień np. niekontrolowany przyrost ludności.



W aktualnej sytuacji gospodarczej za problem należy uznać też zakłcenia w handlu i płatnościach międzynarodowych w postaci np. zadłużenia.



Problemem odnoszącym się do krajw rozwijających się należy zaliczyć zagadnienia określone przez A.Pecceiego jako rżnice i podziały społeczne, głd i niedożywienie.



Podsumowując zatem, jeśli weźmiemy pod uwagę sformułowane uprzednio cechy problemw oraz po dokonaniu scalenia niektrych z nich, za problemy globalne aktualnie możemy uznać:

1. Wyścig zbrojeń i niebezpieczeństwo wojny nuklearnej

2. Zagrożenie środowiska naturalnego

3. Problem surowcowo energetyczny

4. Niekontrolowany przyrost ludności

5. Zakłcenia w handlu i płatnościach międzynarodowych

6. Zacofanie trzeciego świata

Należy spodziewać się że lista ta będzie się wydłużać.





Przykadowe prace

Promieniowanie. Plusy i minusy promieniowania w życiu codziennym.

Promieniowanie. Plusy i minusy promieniowania w życiu codziennym. 1. Charakterystyka promieniowania. Promieniowanie jest to wysyłanie i przekazywanie energii na odległość. Promieniowanie dzieli się na dwie zasadnicze grupy: jonizujące oraz niejonizujące. Do tej ostatniej może...

Esej, reportaż, felieton – cechy gatunku, funkcje

Esej, reportaż, felieton – cechy gatunku, funkcje „Esej, reportaż, felieton – cechy gatunku, funkcje”. Epoka pozytywizmu charakteryzuje się powstaniem i rozwojem prasy, ktra wychowuje czytelnika, przekazuje mu wiedzę i kształtuje jego poglądy, demokratyzują...

Mein Samstag und Sontag

Mein Samstag und Sontag Mein Sontag und Samstag hat sehr interessant gewessen. Ich bin um 11 Uhr aufgestanden. Ich bin ins Bad gegangen, und habe mich gewaschen. Dann habe ich das Frustuck gegessen und Tee getrunken. Um helb acht Uhr bin ich zu mein Opa gefahren. Am Nachmittag habe ich zu Mittag gegessen. Dann ha...

Charakterystyka Jacka Soplicy

Charakterystyka Jacka Soplicy Jacek Soplica to jedna z głwnych postaci występujących w epopei Adama Mickiewicza pt. Pan Tadeusz. Bohater pochodził ze średniozamożnej szlachty, lecz Gerwazy mawiał o nim nic nie posiadał oprcz kawałka roli, szabli i wielkich wąsw od ucha do ucha...

Roland "doskonały" - charakterystyka bohatera ( H. Sienkiewicz "Krzyżacy").

Roland "doskonały" - charakterystyka bohatera ( H. Sienkiewicz "Krzyżacy"). Hrabia Ronald był siostrzeńcem Krla Wielkiego, cesarza Francuzw. Zginął w walce z Saracenami (poganami) w czasie przeprawy przez Pireneje. W tradycji i kulturze europejskiej funkcjonuje jako wzr rycerza doskona ...

Skutki diury ozonowej

Skutki diury ozonowej Niszczenie warstwy ozonowej prowadzi do zmniejszania się efektywności pochłaniania promieni UV. W wyniku tego organizmy są narażone na zwiększone promieniowanie ultrafioletowe. Nadmiar promieni UV może doprowadzić do zakłcenia rwnowagi całych ekosyste...

Evviva l’arte! – Kazimierz Przerwa-Tetmajer, interpretacja wiersza.

Evviva l’arte! – Kazimierz Przerwa-Tetmajer, interpretacja wiersza. Utwr Evviva l’arte jest swoistym rodzajem manifestu, określa on program wartości, ktre są dla artystw najważniejsze, a ktre mniej ważne. W wierszu została wykorzystana liryka bezpośrednia, a zbiorowy podmi...

Czasowniki francuskie, odmienne z Etre i zqrotne, francuski

Czasowniki francuskie, odmienne z Etre i zqrotne, francuski Odmienne z ETRE: Aller – pjść Arriver – przybyć Descendre – zejść Devenir – zostać Entrer – wejść Monter – wejść (na grę) Mourir – umrzeć Nai...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry