• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: Interpret...

Nawigacja

Interpretacja "Baśni wigilijnej" Czesława Miłosza



Interpretacja "Baśni wigilijnej" Czesława Miłosza




Wiersz Baśń wigilijna autorstwa Czesława Miłosza pochodzi z tomu Ocalenie , wydanego w 1942 roku. Tomik Ocalenie obejmuje teksty przedwojenne i okupacyjne. Szczeglnie widoczne są tutaj elementy katastrofizmu. Zresztą zdominowały one twrczość przedwojenną poety i uczyniły z niego jednego z najwybitniejszych przedstawicieli tego literacko- historiozoficznego nurtu. Ocalenie miało ogromne znaczenie dla polskiej kultury. Rwnocześnie zachwycało i wzbudzało zdziwienie oraz sprzeciw wielu krytykw i czytelnikw.

Tytuł omawianego tutaj wiersza narzuca czytelnikowi przyjemne skojarzenia z rodzinną i pełną ciepła Wigilią, z dzieciństwem i wieczorami wypełnionymi bajkami czytanymi przez rodzicw. Jednak prawdziwy sens tytułu jest tutaj ukryty głębiej. Już po lekturze utworu, nabiera się pewności, że w tytuł jest niczym innym, jak mistyfikacją autora.

Baśń wigilijna składa się z pięciu strof. Pierwsza część utworu rzeczywiście wzbudza w odbiorcy spokj, ale już dwie ostatnie zwrotki mają inny charakter. W pierwszej strofie pojawia się bohater liryczny, ktrym jest człowiek, zamieniony potem ręką Boga w srebrnego anioła. Po szybkiej i bezmyślnej lekturze utworu, można byłoby pomyśleć, że przemiana ta następuje już tutaj, ale to nieprawda! W pierwszym wersie utworu zaznaczono, że człowiek ten widł życie przepełnione bezsensem i rozpaczą. To życie ma już jednak za sobą. Teraz przyfruwa na miejsce, skąd dochodzi płacz Dziecka, drugiego bohatera lirycznego Baśni wigilijnej . Dzieje się to wszystko w noc wigilijną, gdyż, o czym mowa w wierszu, jest to noc, ktra gwiazdą betlejemską straszy . Tutaj narzuca się pytanie: czy gwiazda betlejemska może straszyć? Wigilia kojarzy się raczej z miłymi odczuciami, a tutaj straszy . Z tego faktu może wynikać płacz Dziecka, na ktry człowiek przyfrunął , gotw objąć je opieką. Stanął nad kołyską Dziecka i rozpostarł nad nią swe skrzydło. W tym momencie nabieramy pewności, że przemiana człowieka w srebrnego anioła, zaczęła się dokonywać. Ten gest uspokoił płaczące Dziecko i zarazem zaciekawił je. Przypatrywało się ono skrzydle, ktre było czymś, czego przedtem nigdy nie widziało i wydało mu się śnieżystą grą z setką rżowych potokw. Dziecko rozbawił odblask, ktry odbił się na skrzydle srebrnego anioła. Zapewne, ciekawe świata i wszystkiego, co je otacza, chciało go dotknąć. Ta scena odbywa się jakby w złotej klatce, w miejscu, gdzie panuje spokj i harmonia, w ktrym nikomu nic nie grozi i w ktrym każdy chciałby się znaleźć, doświadczając wyciszenia. Nasi bohaterowie są odcięci od wydarzeń, ktre mają miejsce na zewnątrz.

Tam właśnie budził się nowy dzień, czego oznaką było wschodzące słońce. W pewnym momencie odwrciło ono uwagę anioła od Dziecka. Od tej chwili anioł począł chciwie wyłapywać odgłosy budzącego się do życia dnia i odgłosy ziemi. Słyszał skrzypienie żurawia, co było znakiem, że ludzie też już się obudzili i właśnie ktoś wziął się za nabieranie wody ze studni. Panował jeszcze mrok, bo widać było łuczywa zapalone, ktrych płomienie rumieniły okna domw. Ludzie wychodząc o świcie na polowanie w ten sposb oświetlali sobie drogę. Anioł nasłuchiwał tego wszystkiego chciwie , tak jakby chciał zapamiętać jak najwięcej szczegłw. Sprawiał wrażenie kogoś, kto wcześniej, jeszcze jako człowiek, brał udział w przygotowaniach do łoww i w samych łowach.

Czwarta zwrotka wzbudza u czytelnika strach i powoduje szybsze bicie serca. W niej akcja nabiera szybkiego tempa. Psy gończe dymiąc rwały się na smyczy , co przywodzi na myśl agresywne, myśliwskie psy, czekające tylko na spuszczenie z łańcuchw, aby mc zaatakować inne, słabsze zwierzę. Dźwięk trąbki myśliwego nisł się, prowadzony przez wiatr, na cały br. Psy już dłużej nie mogły utrzymać się na uwięzi. Trąbka tylko podsycała w nich pragnienie wyrwania się z niewoli i pogonienia za potencjalną ofiarą. Psy miały doczepione dzwonki, więc bez problemu można było nasłuchiwać gdzie akurat gonią za zwierzyną. Po tym, jak na początku wiersza zaznaczono, że dzieje się to wszystko w noc wigilijną, teraz jest podkreślenie pory roku, ktra jak najbardziej nie zaprzecza tamtemu spostrzeżeniu. Otż psy biegają za zwierzyną, goniąc puszysty ślad . Może to tylko oznaczać jedno- akcja dzieje się zimą, a puszysty ślad to nic innego, jak ślad na miękkim śniegu. Umiejscowienie tych wydarzeń w Wigilię sprawia, że oddziaływują one na nas w większym stopniu. Wigilia to przecież rodzinny dzień, w ktrym wszyscy stają się lepsi i łagodniejsi względem bliźnich. Ludzie spotykają się w gronie rodzinnym i ani na myśl im nie przyjdą łowy. Tutaj, tymczasem, brutalnej scenie łoww jest przeciwstawiona beztroska i rozbawienie małego Dziecka, na ktrego wydarzenia za oknem nie mają wpływu.

Anioł sprawiał wrażenie, jakby widział łowy nie pierwszy raz. Wiedział, że za moment biały śnieg pokryje się krwią i w ten sposb pozostanie na nim ślad niedawno stoczonej walki o życie. Motyw białego śniegu, pokrytego krwią rwnież wpływa na zwiększenie obrazowości wydarzeń, ktre dzieją się na oczach anioła. Czerwona plama krwi na białym, puszystym śniegu rozbudza wyobraźnię każdego i wzbudza w nim, jeśli nie strach, to obrzydzenie, czy wspłczucie. Anioł nawiązuje do misji, z jaką Dziecko przyszło na świat. Mwi, że ono ziemię nie od krwi wybawi . Taki szyk jego wypowiedzi świadczy o tym, że zadaniem Dziecka jednak jest wybawienie ziemi, ale nie od krwi. W ten sposb można się domyślać, że owo Dziecko, pisane nawet zresztą, w niektrych momentach, za pomocą wielkiej litery, to nie kto inny, jak tylko Jezus. Mamy, więc tutaj przywołanie motyww biblijnych. Już nie tylko chodzi o wprowadzenie postaci dawnego człowieka, zamienionego przez Boga w anioła. Jezus przyszedł na świat, mając do spełnienia misję zbawienia ludzi. Jego zadaniem, tak samo jak Dziecka, nie było wybawienie ziemi od krwi i cierpienia. Tego po prostu nie można dokonać! Dziecku, anioł przypisuje inną rolę- ma tak, jak promień, co przywraca czarnej fali płynność , przywrcić niewinność zbrodni ludzkiej.

Skoro czarnej fali przywrcono płynność, oznacza to, że była ona zastygła, pozostawała w bezruchu, nie miała na nic wpływu. Teraz jednak tę płynność się jej przywraca i znw może rosnąć w siłę. Działanie Dziecka zostało porwnane właśnie do działania promienia, ktry wpływa na czarną falę . Dziecko w ten sam sposb oraz z taką samą siłą i konsekwencją przywrci niewinność zbrodni ludzkiej. Znowu pojawia się tutaj wyraz przywrci , co oznacza, że ta zbrodnia ludzka już kiedyś cechowała się niewinnością, potem na jakiś czas została ona jej odebrana. Teraz znowu, dzięki Dziecku zbrodnia ludzka będzie niewinna. Nasuwa się jednak pytanie: czy jest w ogle możliwość, żeby zbrodnia ludzka była niewinna? Wydawać by się, więc mogło, że kiedy anioł mwi o roli Dziecka, dotyczącej wpływu na losy ziemi, posługuje się ironią. Anioł jakby prbował zatuszować za jej pomocą pretensje do Dziecka. Zarzuca mu, że jego przyjście na świat nie wpłynie dobrze na losy ziemi, a wręcz przeciwnie, pogorszy je. Pokrywałaby się ta teza z twierdzeniem, że Dziecko nie wybawi ziemi od krwi. Zbrodnia ludzka już nie była niewinna, a teraz znowu taką się stanie.

W noc, ktra gwiazdą betlejemską straszy przyszło na świat Dziecko, od razu otoczone troskliwą opieką człowieka, zamieniającego się w miarę rozwoju sytuacji w srebrnego anioła. Wydawać by się mogło, że ono sprawi, iż ziemia powrci na właściwy tor, a z utworu wyraźnie wynika, że tak wcale nie będzie. Anioł przepowiada, że to Dziecko zbrodni ludzkiej przywrci niewinność . To wyjątkowo pesymistyczna wizja przyszłości. Od razu nasuwa się przecież myśl, że zbrodnia w żaden sposb nie jest niewinna. Anioł, jakby prorokował, że nastaną takie czasy, kiedy właśnie ludzkie zbrodnie będą na porządku dziennym i nikt się już im nie będzie dziwił. Wydaje się jednak, że to zbyt daleko posunięty pesymizm! Niewinność zbrodni ludzkiej po prostu nie jest możliwa. Tak samo niemożliwością jest, żeby gwiazda betlejemska mogła straszyć. To ważne sprzeczności, ktre utwierdzają każdego odbiorcę w przekonaniu, że całość utworu jest jedną wielką mistyfikacją autora. Prbuje on zmylić czytelnika, ale jeśli ten jest czujny, nie da się nabrać na owo oszustwo. Zbrodnia nigdy nie jest niewinna, a gwiazda betlejemska nigdy nie straszy!

Baśń wigilijna powstała w czasie II wojny światowej. Autor, więc widział wiele zła, niegodziwości i brutalnych zachowań. Mgł dojść do wniosku, że skoro Niemcy zabijają Polakw, to dlaczego Polacy, broniąc swojego kraju i rodakw, nie mieliby zabijać Niemcw. Czy jeśli Polacy, broniąc się, będą popełniać zbrodnie, to czyż nie jest faktem, że zbrodnie te będą niewinne? Zależy, po ktrej stronie się stoi. Z jednej strony patrząc, będą to okrutne mordy, z drugiej tylko obrona. Dlaczego człowiek ma być karany za walkę o własne życie?

Anioł jest głosem autora utworu. W jego słowach autor mwi, co myśli o wojnie i zbrodni ludzkiej. Kryjąc się za jego postacią, może wreszcie wyrazić to, co chce. Wydawać się, więc może, że cała opowieść o łowach jest jedną wielką metaforą wojny. Zaś przygotowywania do łoww to przygotowywania żołnierzy do wojny. To przecież ludzie tacy, jak każdy z nas. W domach pozostawiają swe rodziny, mają obowiązki itd. Po polu bitwy gonią zaś jak psy gończe, a kiedy dopadają swoją ofiarę, zostaje po niej tylko kałuża krwi, niejednokrotnie jako dowd stoczonej walki o życie. Patrząc na to wszystko można byłoby się zastanawiać, gdzie w takich chwilach jest Bg. Dlaczego pozwala, żeby na świecie toczyły się wojny, pochłaniające wiele tysięcy istnień ludzkich? Autor nie widzi światełka w tunelu. Nie wierzy, że coś sprawi, iż to wszystko się skończy, skoro nawet Bg nie jest w stanie pomc.

Czytając wiersz można odnieść wrażenie, że mamy przed sobą bajkę z pointą, ktrej bohaterami są srebrny anioł i Dziecko. To jednak nieprawda! Utwr ten nie zaczyna się od słw: Za grami, za lasami(...) , jak standardowa bajka. Oprcz tego, bajki skierowane są przecież do dzieci i powinny być lekkie oraz łatwe w odbiorze, a już na pewno z pogodnym zakończeniem. To przemawia za faktem, iż nawet tytuł utworu jest prowokacyjny. Przeczytawszy całość, nabiera się pewności, że wiersz nie jest przeznaczony dla dzieci. Jego odbiorcami są wszyscy wspłcześni autorowi ludzie, w pełni świadomi tego, o czym pisze. Sam poeta mwi do nas w wierszu, więc jest to swoiste alter ego. Miłosz zabawia się w proroka i przewiduje niezwykle pesymistyczny kierunek, w ktrym świat podąży. Z perspektywy czasu możemy przyznać, że Miłosz o niewiele się pomylił w swoich przewidywaniach, ale wciąż nie można się zgodzić, że zbrodnia ludzka jest niewinna. W ten sposb poeta pokazuje nam, że zło ma nieograniczone pole działania i może dotrzeć wszędzie. Nawet dzieciom odbiera ciepło rodzinne i pełne miłości wieczory, spędzone przy czytaniu bajek wsplnie z rodzicami.






Przykadowe prace

Mechanizmy obronne organizmw.

Mechanizmy obronne organizmw. Aby przeżyć organizmy musiały wykształcić systemy obronne przed wnikaniem rożnego rodzaju ciął obcych, bakterii, wirusw, grzybw pyłkw roślin i im podobne a wewnątrz ciągle lub w specjalnych okolicznościach pojawiają się w...

Rżnorodność tendencji w poezji.

Rżnorodność tendencji w poezji. Inspiracją dla poezji młodopolskiej stały się wiersze Charles'a Baudelaire'a, Paula Verla-ine'a i Jeana-Arthura Rimbauda. Baudelaire w tomie "Kwiaty zła" ukazywał podłość i zwierzęcość ludzkiej natury, brnącej...

Relacje między państwem a Kościołem katolickim oraz innymi Kościołami i związkami wyznaniowymi.

Relacje między państwem a Kościołem katolickim oraz innymi Kościołami i związkami wyznaniowymi. Wolność sumienia i religii W trakcie debaty konstytucyjnej najwięcej kontrowersji budziła formuła oddzielenia Kościoła od państwa. Ostatecznie przyj...

Najważniejsze informacje o Biblii

Najważniejsze informacje o Biblii Źrdła historii kultury europejskiej to: - Antyk -Biblia Słowo "Biblia" pochodzi z jęz. greckiego i znaczy tyle co "księgi". Bibli powstała od X w p.n.e do I w n.e Składa się z: -Starego Testamentu (46 ksiąg) _Nowego Testamentu (27 k...

Oglna charakterystyka struktur rynku wg rodzajw konkurencji

Oglna charakterystyka struktur rynku wg rodzajw konkurencji Struktura rynku, pozycja przedsiębiorstwa czy przedsiębiorstw na danym rynku, może być kształtowana przez wiele czynnikw. Ważniejsze z nich to: 1. Po pierwsze, jest to kwestia przewagi w sferze kosztw produkcji. Przy takiej samej lub zb...

Opis wakacji dla koleżanki z niemiec. Gdzie i z kim spędziłas wakacje, kogo poznałas i jakie zrobił na Tobie wrazenie , co zwiedzałas i jak spędzałaś wolny

Opis wakacji dla koleżanki z niemiec. Gdzie i z kim spędziłas wakacje, kogo poznałas i jakie zrobił na Tobie wrazenie , co zwiedzałas i jak spędzałaś wolny czas, wyraź żal ze nie było jej z Toba i zaproś do siebie na przyszłe wakacje Liebe Megi, den 18. Mai 2...

Zinterpretuj wiersz pt. Schyłek wieku Wisławy Szymborskiej zwracając szczeglną uwagę na charakterystykę minionego stulecia

Zinterpretuj wiersz pt. Schyłek wieku Wisławy Szymborskiej zwracając szczeglną uwagę na charakterystykę minionego stulecia Wisława Szymborska to poetka, laureatka literackiej nagrody Nobla, autorka wyjątkowych wierszy. Jej twrczość wpisuje się w intelektualny nurt...

Negatywna recenzja - film "Świadek Koronny"

Negatywna recenzja - film "Świadek Koronny" "Świadek Koronny" to polski melodramat sensacyjny, ktrego reżyserami są nieznani szerszej publiczności - Jarosław Sypniewski i Jacek Filipiak. Obydwaj zaistnieli przy wspłpracy nad telenowelą pt. "Na Wsplnej", nadawanej przez TVN. Sce...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry