• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: Jak przes...

Nawigacja

Jak przeszłość kształtuje relacje między inteligencją i chłopami w Weselu Wyspiańskiego?



Jak przeszłość kształtuje relacje między inteligencją i chłopami w Weselu Wyspiańskiego?




Wesele Wyspiańskiego to zapis rzeczywistych wydarzeń z 21 listopada 1900 roku, a mianowicie wesela Lucjana Rydla i Jadwigi Mikołajczykwny. Akcja dzieje się w podkrakowskiej wsi Bronowice, dzięki czemu są tam ludzie należący do wszystkich grup społecznych – od chłopw po wysoko urodzonych. Na niespełna 18 lat przed odzyskaniem niepodległości spotykają się w Bronowickiej chacie ludzie tak rżni, stojący po przeciwnych stronach piramidy społecznej, a jednocześnie związani ze sobą. Przepaść jaka ich do tej pory dzieliła, przepaść majątkowa, rodowa, historyczna i kulturowa, ma zniknąć na tę krtką chwilę. Atmosfera "Wesela" jest tak dziwna i niesamowita, że trudno jest oddać jej pełnie.

Chłopi, od zawsze niemal ciemiężeni, wykorzystywani, słabi, rozbici, nieoświeceni, stają twarzą w twarz z inteligencją, spadkobiercami przeszłej świetności szlacheckiej. Wydaje się łączyć ich tylko jedno - wszyscy to Polacy. Wzajemna niechęć zostaje zdominowana przez ciekawość. Ci, ktrzy zawsze byli osobno, zawsze to manifestowali, teraz wsplnie bawią się, rozmawiają. Jak głębokie było rozbicie narodu, skoro dopiero tutaj obie warstwy społeczne mogą spotkać się jako rwnorzędni partnerzy. W pamięci mamy jeszcze obraz z "Nie-boskiej komedii" i polemikę hr. Henryka z Pankracym, w ktrej to wytykają sobie oni nawzajem błędy. Hrabia wypowiada tam słowa: "Przed stoma laty, przed dwoma wiekami polubowna ugoda mogła jeszcze... Ale teraz wiem teraz trza mordować się nawzajem". Skierowane są one do przedstawiciela niższych warstw społecznych, do przywdcy zbuntowanego ludu. W jak odmiennej atmosferze spotykamy bohaterw "Wesela" 75 lat potem. Przez Europę przetoczyła się fala rewolucji i zmian. Zmieniła ludzi tak, że mogli się spotkać jak rwny z rwnym. Nie ma już nienawiści, jest tylko brak zaufania i nieco obojętności. Ciągle gdzieś żyje sarmackie przekonanie o pochodzeniu szlachty i chłopa. Nie ma konfliktu, jest za to niechęć. Do tego dochodzi sytuacja polityczna, bezpośrednio związana z istnieniem narodu. Brak państwowości, wiekowa niewola, prześladowania, rżnie wpływają na świadomość narodową. Galicja przełomu wiekw, to czas i miejsce, gdzie zelżał ucisk zaborczy, gdzie rodziła się przyszła wolność Polski. Rodziła się wśrd ludzi tam żyjących.

Jednak relacje między chłopami a inteligencją są nadal w wielkiej części zdeterminowane historią, przeszłością ktra niekiedy łączyła, a niekiedy bardzo dzieliła obie grupy społeczne. Przykładem tej wpływu przeszłości chwalebnej jest mit o zgodzie stanw, o solidaryzmie, o wsplnej walce. Mit ten sięga tradycji kościuszkowskich, "kos racławickich", kiedy to garstka ludu stała pod wodzą szlachty i walczyła bohatersko przeciwko wsplnemu wrogowi. Jednakże to znacznie bliższa historia - przez co lepiej pamiętana i działająca na wyobraźnię – odgrywa głwną rolę w warunkowaniu wzajemnych stosunkw chłopsko-inteligenckich. Jest to Rabacja chłopska z 1846 roku, powstanie uciśnionych chłopw przeciwko szlachcie pod wodzą Jakuba Szeli, sztandarowy przykład waśni obu warstw zakończonej krwawą rzezią. Ciąży ona nad wszelkimi kontaktami obu klas. W Weselu Rabacja wspominana jest między innymi w scenie 30 aktu I. Pan Młody na same wspomnienie tego zdarzenia czuje niesmak, a wręcz obrzydzenie co negatywnie wpływa na jego odczucia dotyczące chłopstwa – jest przeto przedstawicielem całej inteligencji, ktra myślała bardzo podobnie jak on. Konserwatyści używali wręcz pamięci tego wydarzenia jako pretekst do potępiania każdej inicjatywy pochodzącej od ludu. Sam mściciel krzywdy ludu – Jakub Szela – zjawia się w utworze pod postacią upiora dziadowi, ktry jest bezpośrednim uczestnikiem tamtych wydarzeń, podkreślając jeszcze bardziej historię i rolę Rabacji w kształtowaniu wczesnych relacji między ludem a szlachtą.

Jeszcze wiele innych wydarzeń historycznych wpływa na wzajemne relacje. Chłopi mogą zarzucić inteligencji, że jest wspłodpowiedzialna za rozbiory, bo to ich dziadkowie do tego dopuścili. Chłopw zaś brakowało w powstaniach, dlatego nard jest rozbity i nie może odnaleźć własnej wsplnoty, stąd też te nieudolne prby pogodzenia stanw w efekcie okazujące się być zwykłą farsa i groteską.

W świetle tych faktw, możemy stwierdzić, iż przeszłość i historia mają niewątpliwie znaczący wpływ na kształtowanie się relacji między chłopstwem a inteligencją w Weselu Stanisława Wyspiańskiego, zachowania i wzajemne odczucia obu klas są wynikiem wielu wiekw oddziaływania na siebie obu klas.






Przykadowe prace

Hałas i wibracje

Hałas i wibracje Hałas i wibracje są zanieczyszczeniami środowiska przyrodniczego charakteryzującymi się mnogością źrdeł i powszechnością występowania. Świadczy o tym fakt, że hałas o ponadnormatywnym poziomie obejmuje 21% powierzchni kraju, oddzia&...

Nitki z włkien ciągłych – jedwabne

Nitki z włkien ciągłych – jedwabne Nitki z włkien ciągłych – jedwabne Wszystkie włkna chemiczne otrzymuje się w postaci gotowej nitki zwanej jedwabiem -jedwab jednowłknowy: nitka utworzona z jednego włkna ciągłego skręconego lub bezskr...

Streszczenie - Skpiec Moliera

Streszczenie - Skpiec Moliera . Tytuowy Skpiec to Harpagon, ma dwoje dorosych dzieci, jego ona dawno ju zmara. Crka Harpagona Eliza jest zakochana z wzajemnoci w Walerym, ktry nie tak dawno uratowa jej ycie. Musz jednak ukrywa sw mio ze wzgldu na ojca Elizy. Walery nie zna swoich rodzicw, nie posiada maj...

Charakterystyka Edypa, na podstawie tragedii Sofoklesa "Krl Edyp".

Charakterystyka Edypa, na podstawie tragedii Sofoklesa "Krl Edyp". Głwnym bohaterem i tytułową postacią tragedii antycznej Sofoklesa jest krl Edyp. Tego mitycznego bohatera poznajemy, jako dobrego krla, pełnego prawdziwie ojcowskiej miłości do swojego ludu, troszczącego się...

Relacja Wiary do rozumu

Relacja Wiary do rozumu Wiara jest podstawą wychowania chrześcijańskiego, a zatem to odzwierciedla naszą osobowość. Wspłczesna relacja z Bogiem odbywają się po przez modlitwę, czy też wewnętrzne refleksje. Wiara sama w sobie odgrywa istotną rolę w społe...

Zasady prowadzenia rozmowy

Zasady prowadzenia rozmowy BIBLIOGRAFIA: Nęcki Z., Komunikacja międzyludzka, PSB, Krakw 1996 Birkenbihl, V. F. Sygnały ciała. Wyd. Astrum, Wrocław 1998 I. WSTĘP Porozumiewanie się jest najbardziej naturalną formą użycia języka. To ono słu...

Die Autounfllen

Die Autounfllen In den Autounfllen sterben viele Menschen. In der Mehrheit sind das die jungen Menschen, die sehr schnell fahren und sehr oft betrunken sind. Die Ursachen der Unfalle sind sehr verschieden zum Beispiel: die berschrittene Geschwidigkeit, zu lautes Horen des Radios, das ungnstige Wetter, und unverantwort...

Charakterystyka Jana Pawła II postaci, ktra w swoim życiu kierowała się tolerancją, szacunkiem i dbała o dobro innych.

Charakterystyka Jana Pawła II postaci, ktra w swoim życiu kierowała się tolerancją, szacunkiem i dbała o dobro innych. Jan Paweł II - Karol Wojtyła. Papież od 16 października 1978r. Jego matka to Emilia Kaczorowska, a ojciec Karol Wojtyła. Miała dwoje starszego ...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry