• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Jakie by...

Nawigacja

Jakie były przyczyny upadku Rzeczpospolitej.



Jakie były przyczyny upadku Rzeczpospolitej.




W zasadzie przyczyn upadku Rzeczpospolitej można zacząć upatrywać już w XI czy XII wieku. Otż mniej więcej wtedy zaczęły się bardzo niekorzystne działania i wydarzenia, ktre w konsekwencji doprowadziły do upadku i zniknięcia Polski z mapy Europy.

Zaczęło się moim zdaniem od tego, że po okresie panowania Mieszka I i Bolesława I Chrobrego kolejni władcy nie wykorzystali świetnej pozycji wyjściowej do zbudowania silnego i mocnego państwa, ktrą to pozycję zdobyli wymienieni przeze mnie władcy. Weźmy np. Chrobrego. W 1000 roku utworzył odrębna organizację kościelną, toczył zwycięskie walki z cesarstwem niemieckim, przyłączył do Polski Czechy i Morawy, a w końcu w 1025 roku koronował się na krla.



I właśnie po jego śmierci w tym samym roku, zaczął się kryzys o ktrym mowa, doszło nawet do upadku władzy centralnej, ktrą udało się przywrcić Kazimierzowi Odnowicielowi, kosztem jednak utraty Pomorza i przejściowo Śląska. Po tym okresie do władzy doszedł Bolesław Śmiały, ktry ugruntował pozycję Polski w Europie i przywrcił monarchię koronując się w 1076 roku.

Kolejną, moim zdaniem, katastrofalną decyzją był testament Bolesława III Krzywoustego, w ktrym dzielił on Polskę na dzielnice, między swoich pięciu synw. Chodziło mu o to, aby żaden z nich nie został pominięty, chciał dobrze, ale wyszła z tego tragedia. Logiczną rzeczą jest, że jeżeli na terenie jednego państwa mamy pięć dzielnic, ktre ze sobą rywalizują, nie może być mowy o spokoju wewnętrznym. Na dodatek, rządzą nimi bracia, a jeden z nich ma władzę zwierzchnią nad resztą, to musi to prowadzić do konfliktu między nimi, a w konsekwencji do walki wewnętrznej, braku stabilności gospodarczej, politycznej i społecznej. A to w końcu stwarza doskonałą okazję dla państw ościennych do ataku i zdobycia władzy w Polsce. I taka sytuacja utrzymywała się bardzo długo, bo dopiero Władysław Łokietek koronował się w 1320 r. na krla i zjednoczył Polskę.



Kolejnej przyczyny można upatrywać w słabości polskich władcw, ktrzy często oddawali swoją władzę innym(np. Władysław Herman oddał koronę Cesarstwu). Coś takiego musiało powodować roszczenia innych państw do tronu polskiego i w konsekwencji do walk i sporw międzynarodowych. A to jak wiemy nie przynosiło nam żadnych korzyści.



Jeśli mowa już o władcach, to wiąże się z nimi kilka kolejnych powodw. Po pierwsze, często bywało tak, że dany władca nie posiadał autorytetu i charyzmy, ktre dawały by mu silną i ugruntowaną pozycję w państwie. To nie może być dobre dla państwa, kiedy władca chcąc coś zrobić, nie ma na tyle poważania i respektu wśrd poddanych, aby mgł coś zrobić. Z tego wynika kolejna przyczyna – zdobycie i ugruntowanie wysokiej, można nawet powiedzieć, że najwyższej pozycji, przez szlachtę i magnatw. Ta pierwsza grupa, jako że to właśnie oni zasiadali w sejmach i sejmikach, zdobyła taką pozycję, że praktycznie mogła robić co chciała. Z racji zasiadania i brania udziału w sejmie czerpała szlachta, a w każdym razie jej ogromna większość spore korzyści majątkowe. Już wyjaśniam w jaki sposb. Otż magnaci nie mogli zasiadać w sejmie, więc aby decydować o uchwałach korzystnych dla siebie płaciła szlachcie za to, aby głosowała tak jak oni tego chcą. Pźniej, po wprowadzeniu liberum veto, co, moim zdaniem było po prostu bardzo głupie, płacili im za zrywanie sejmu, jeśli nie mogli postawić na swoim. I właśnie dlatego nigdy nie można było niczego uchwalić, co było brzemienne w skutkach dla przyszłych losw Polski. Mianowicie, jeśli trzeba było przeprowadzić jakieś reformy, ktre były potrzebne krajowi, a ktre godziły w interesy szlachty bądź magnatw, ponieważ miały ukrcić ich swobodę, natychmiast padało veto i sejm był zrywany. Dlatego twierdzę, że veto było złem.



Będąc przy temacie szlachty, nie można nie powiedzieć o ich ogromnych swobodach i wpływach, ktre uzyskała dzięki wielu przywilejom nadanym szlachcie przez władcw. Niektre owszem, były konieczne jeśli miała istnieć Polska, np. przywileje cerkwicko-nieszawskie w 1454 roku podczas wojny trzynastoletniej, kiedy szlachta uzależniła od nich swj udział w pospolitym ruszeniu. Dla szlachty były po prostu wymarzone, a dla krla – koszmar bo pozostawał bez wojska i pieniędzy. A inne przywileje, wydawane już na początku XIV wieku? One dawały coraz większą swobodę i autonomię szlachcie, ograniczając zarazem możliwości i władzę krla.



Moim zdaniem, kilku z tych przywilejw można było uniknąć, gdyby nie wiara w pospolite ruszenie. Rzeczpospolita nie miała stałej armii zawodowej, ponieważ władcom i szlachcie wydawało się, że jeśli ktoś zaatakuje, to pospolite ruszenie da sobie radę z najeźdźcą, jak to bywało wcześniej. Ale nic bardziej błędnego, nie brali chyba pod uwagę tego, że inne kraje miały armie zawodowe, szkolone specjalnie do walki, świetnie wyposażone, uzbrojone i co najważniejsze wyszkolone i doświadczone. A Polacy? Mieli tylko kilka tysięcy ludzi do walki, mianowicie dlatego, że od XIII wieku powoływano tylko właścicieli ziemskich, tj. rycerstwo(szlachtę), wjtw i sołtysw. Co mogła zdziałać taka "banda" przeciw wyszkolonej i dobrze uzbrojonej armii regularnej? Niewiele, co pokazało np. powstanie kościuszkowskie.



Jest jeszcze wiele powodw upadku Rzeczpospolitej, ktre postaram się przedstawić. Weźmy np. wzrost znaczenia sąsiadw Polski, ich rozwj gospodarczy, polityczny i społeczny, w czasie gdy Rzeczpospolita znajdowała się w okresie stagnacji. Oczywistym jest fakt, że za postępem gospodarczym idzie postęp techniczny, ekonomiczny a te dwa czynniki można połączyć, tworząc w ten sposb potęgę militarną, co zresztą uczyniły kraje takie jak np. Rosja, Prusy czy Austria. Polacy nie mogli nic poradzić na ich interwencje, najpierw polityczne, pźniej militarne, ponieważ nie dysponowali odpowiednimi środkami. Dokładając do tego jeszcze zależność władcw i ich uległość wobec obcych mocarstw, magnatw i szlachtę dbających jedynie o swoje interesy, skłonnych nawet zaprzedać się obcym, aby im było lepiej, mamy dość jasny obraz społeczeństwa i państwa w tamtych czasach. Jasne jest, że bez pomocy i poparcia ze strony najbardziej wpływowych warstw społecznych (magnatw i szlachty) nie uda się obronić i przeprowadzić reform. A bez nich przestarzały typ gospodarki feudalnej, ktra nawiasem mwiąc doszła do granic możliwości, był zupełnie odmienny od tego, co było w krajach bardziej rozwiniętych, a wszystko głwnie za sprawą magnaterii i szlachty, ktra czerpała z tego ogromne korzyści majątkowe, więc dla nich to było świetne rozwiązanie, ale co z resztą społeczeństwa? Weźmy np. chłopw, warstwę ktra mwiąc krtko, miała najgorzej w wczesnej Polsce. Było dużo obciążeń, pańszczyzna po 8-9 dni w tygodniu, maksymalny wyzysk, brak jakichkolwiek ulg, to było złe. Najliczniejsza warstwa społeczna, a najgorzej jej się wiodło. Z tym łączą się niepokoje wewnętrzne, wcześniej miało miejsce powstanie Chmielnickiego, a to wszystko rwnież hamowało rozwj kraju.



Może wrcę jeszcze do władzy krlewskiej. Na tronie Polski zasiadali także obcy władcy, np. Emanuel z Portugalii, pźniej Wettyn. Wiadomo było, że oni będą działali na korzyść swoich krajw, a niezbyt wiele obchodził ich będzie los i sytuacja Polakw i Polski. Oprcz obcych władcw byli też władcy-marionetki w rękach obcych mocarstw, np. Leszczyński. Czy mogło z tego wyniknąć coś dobrego? Raczej nie.

Wiek XVIII to rwnież prby reformowania państwa. Za czasw saskich nie były one zbyt skuteczne. Dopiero druga połowa XVIII w. przyniosła sukces, ograniczony upadkiem Polski w 1795r. W 1764r. obradował sejm konwokacyjny, ktry wprowadził jednak zbyt mało by uratować upadające państwo. Ograniczenie władzy hetmańskiej, częściowe ograniczenie "liberum veto" oraz małe reformy w dziedzinie gospodarki były niewystarczające. Tak krytykowane przez niektrych rządy Stanisława Poniatowskigo przyniosły Polsce wiele dobrych reform. Niestety podjęto je zbyt pźno w stosunku do innych krajw europejskich. Wspaniała Konstytucja 3 Maja, była aktem desperacji. W drugiej połowie starano się wszystkimi siłami utrzymać istnienie suwerennego państwa Polskiego. W 1768r. zawiązano konfederację barską, w celu obrony Polski. Niestety ten akt dał pretekst mocarstwom do podjęcia najhaniebniejszego kroku w historii Europy. W 1772r. konfederacja upadła a wraz z jej upadkiem dokonano pierwszego rozbioru. Dla granic Rzeczpospolitej był co prawda bardzo łagodny, jednakże złamał jakiekolwiek opory przed powtrzeniem takiego czynu. Brak reakcji ze strony Francji czy Wielkiej Brytanii ośmielił państwa ościenne do bezkarnego postępowania. Następne dwa rozbiory były logiczną konsekwencją pierwszego. Konstytucja 3 Maja sprowokowała rok 1793, przypieczętowany uchwałami sejmu grodzieńskiego, a insurekcja kościuszkowska ostateczny rozbir Rzeczpospolitej w roku 1795.



Kolejną ważną sprawą jest zły system podatkowy. Kasa państwowa "świeciła pustkami", ponieważ brak było jakichkolwiek skutecznych środkw przymusu, brak było instytucji egzekwujących należne podatki, to z kolei prowadziło do braku funduszy. A z tym wiąże się właśnie sytuacja armii, o ktrej mwiłem. Brak funduszy ograniczał możliwości najmowania i utrzymywania jakiejkolwiek armii zawodowej, a nikt nie walczyłby i nie narażał życia za darmo. A to z kolei prowadziło do osłabienia pozycji państwa.



Czy obok tak silnych sąsiadw Rzeczpospolita mogła przetrwać? Nasza armia nie liczyła nawet 20 tys., nie mwiąc o tym o ile gorsze było jej wyszkolenie i wyposażenie. Liczne błędy popełniane przez kolejnych władcw, chęć zdobycia władzy oraz dbanie o interesy swoje a nie państwa (ktre powinny być identyczne) przez część społeczeństwa, ostatecznie doprowadziło do upadku Rzeczpospolitej. Na koniec, łącząc to wszystko razem, ukazuje się nam sytuacja Polski na przestrzeni tych kilku wiekw i staje się bardziej wyraźne dlaczego Rzeczpospolita upadła.



Praca jest na wysokim poziomie. Nie przepisuj jej jeżeli nie jesteś dobry z historii!!!!!!!!!!






Przykadowe prace

G. Appolinaire celowanie

G. Appolinaire celowanie Wiersz G. Appolinaire'a jest utworem bazującym na założeniach nurtu futurystycznego. Wiersz, jak można na pierwszy rzut oka zauważyć nie posiada prawie wogle rymw, natomiast sam wiersz zapisany jest w postaci kaligramu, jest to typowy wiersz symbolistyczny. Symbolizm cech...

Udowodnię sąd Żeromskiego przedstawiony w Dziennikach, w ktrym pisarz nazwał swojego bohatera: Romantykiem realizmu, chybionym pozytywistą i dzisiejs

Udowodnię sąd Żeromskiego przedstawiony w Dziennikach, w ktrym pisarz nazwał swojego bohatera: Romantykiem realizmu, chybionym pozytywistą i dzisiejs Stefan Żeromski w swoim sądzie zawartym w Dziennikach nazwał bohatera Ludzi bezdomnych romantykiem realizmu, chybionym pozytywistą i d...

Tadeusz Rżewicz Warkoczyk.

Tadeusz Rżewicz Warkoczyk. Wiersz Tadeusza Rżewicza pt. Warkoczyk jest utworem niezwykle prostym i w swej prostocie przejmującym. Nie ma w nim żadnych środkw artystycznych – przenośni, porwnań, metafor, rymw. W wierszu tym autor ujął w sposb jednoznaczny tragedię kobi...

Bezrobocie, stopa procentowa, Stopa inflacji i PKB- co to jest i jak kształtuje się w Polsce

Bezrobocie, stopa procentowa, Stopa inflacji i PKB- co to jest i jak kształtuje się w Polsce CO TO JEST STOPA BEZROBOCIA, JAK JĄ MIERZYMY I JAK KSZTAŁTUJE SIĘ ONA W POLSCE. Bezrobocie to zjawisko gospodarcze polegające na tym, że pewna liczba osb poszukujących pracy i zdolnych do niej nie z...

O książce pt. "Mały książe".

O książce pt. "Mały książe". "Prawdziwa miłość nie wyczerpuje się nigdy. Im więcej dajesz, tym więcej ci zostaje. Podobnie, gdy czerpiesz z prawdziwej studni, im więcej z niej czerpiesz, tym staje się hojniejsza". Po przeczytaniu wielu takich sentencji, zaw...

Materiałoznawstwo- odpowiedzi na pytania

Materiałoznawstwo- odpowiedzi na pytania 1. Przedstawiać budowę atomu.- Atom jest skupieniem drobnych cząstek materii, zwanych elementarnymi tj: elektrony, protony, neutrony. Protony i neutrony to inaczej nukleony i tworzą one jądro atomu a wokł niego krążą elektrony. Ka&#...

Kordian postacią tragiczną.

Kordian postacią tragiczną. Kordian to tytułowy bohater dramatu romantycznego Juliusza Słowackiego. Jego postać bez wątpienia możemy wpisać do kanonu postaci tragicznych. Już od wczesnej młodości prześladował go pech. Kiedy miał 15 lat, jego bliski przyjaciel ...

Państwo, Demokracja, Obywatel, Doktryny polityczne, RP

Państwo, Demokracja, Obywatel, Doktryny polityczne, RP Forma rządzenia - oznacza strukturę najwyższych organw władzy, ich wzajemne relacje i sposoby powoływania głowy państwa. Forma państwa to określony sposb organizacji życia politycznego i społecznego. MONAR...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry