• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Jesie&#32...

Nawigacja

Jesień narodów ( Polska i inne kraje )



Jesień narodów ( Polska i inne kraje )




Jesień Ludów w Europie 1989-1992



GENEZA:



ˇ Liberalizacja systemu socjalistycznego po 1956 roku

ˇ Kryzys gospodarki socjalistycznej

ˇ Reformy Gorbaczowa w ZSRR

- 11 marca 1985 Michaił Gorbaczow sekretarzem generalnym KC KPZR

Głasnosti – jawność życia politycznego

Pierestrojka – odbudowa życia społeczno-politycznego

Uskorjenia – przyspieszenie rozwoju gospodarczego

- Marzec 1986 akceptacja proponowanych zmian na XXVII zjeździe KPZR ‘

- Zmiana polityki w stosunku do zachodu

Rozmowy Ronalda Reagana z Michaiłem Gorbaczowem

Listopad 1985; Genewa

Październik 1986; Reykiawik

Grudzień 1987; Waszyngton

Tematem rozmów było obustronne rozbrojenie, wycofanie wojsk radzieckich z

Afganistanu, wstrzymanie poparcia ZSRR dla komunistycznych reżimów świata oraz

podjęcie stosunków dyplomatycznych ZSRR z Chrl.

ˇ Luty 1989. Ostateczne wycofanie wojsk radzieckich Afganistanu .

ˇ Reformy Gorbaczowa doprowadziły do rozluźnienia radzieckiej kontroli nad państwami socjalistycznymi.



Jesień Ludów: wydarzania mające miejsce pod koniec 1989 w Europie Środkowej i Wschodniej, które doprowadziły do załamania się ustroju socjalistycznego, rozpadu bloku komunistycznego uzyskania niepodległości przez państwa tego bloku.



POLSKA:



ˇ 1980 - Wystąpienia społeczne o charakterze robotniczym, domagające się legalizacji niezależnych związków zawodowych.

ˇ 1981 – Reakcyjne władze komunistyczne z gen. Jaruzelskim na czele wprowadzają 13 grudnia 1981 roku Stan Wojenny w celu spacyfikowania nastrojów liberalnych w społeczeństwie

ˇ 1982 – 1989: Konsolidacja społeczeństw polskiego w oporze przeciwko autorytarnej władzy komunistycznej. Osłabienie totalitarnego charakteru państwa. W PZPR wzrost nastrojów liberalnych.

ˇ 6 luty – 4 kwietnia 1989: Obrady okrągłego stołu

ˇ 4 czerwiec 1989 Wybory: Obóz solidarnościowy wszedł do czynnego życia politycznego.

ˇ 24 sierpień 1989: Powołanie rządu Tadeusza Mazowieckiego (Solidarność ZSL SD), pierwszy nie-komunistyczny rząd w państwach demoludu.













WĘGRY:





ˇ Kryzys gospodarczy (obniżenie stopy życiowej), spadek PKB, inflacja, zadłużenie.

ˇ Powstanie partii opozycyjnych:

1987 - Węgierskie Forum Demokratyczne

1988 - Związek Wolnych Demokratów

1989 – Związek Młodych Demokratów oraz Partia Drobnych Rolników

ˇ 22 Maja 1988 – Usunięcie ze stanowiska sekretarza generalnego Węgierskiej Socjalistycznej Partii Robotniczej (WSPR) Janosa Kadara. Jego miejsce zajął Karol Grosa.

ˇ 13 czerwca – 18 września 1989: Obrady tzw. trójkątnego stołu z udziałem strony rządzącej i opozycji. Ustalono główne kierunki reform gospodarczo politycznych.

ˇ Październik 1989: Wprowadzono system wielopartyjny, Usunięto zapis konstytucyjny o przewodniej roli WSPR. Zrehabilitowano więźniów politycznych.

ˇ Marzec 1990: Wybory parlamentarne- dojście do władzy opozycji demokratycznej. (Prezydentem został Arpad Goncz a premierem Jozsef Antal)

ˇ Czerwiec 1991: Terytorium Węgier opuściły ostatnie dywizje radzieckie.





CZECHOSŁOWACJA:





ˇ Narastające kłopoty gospodarcze.

ˇ 17 grudnia 1987: Gustaw Husak ustąpił z funkcji sekretarza generalnego KC KPCz.

ˇ 1988 Manifestacje opozycji w Pradze w rocznicę interwencji wojsk Układu Warszawskiego.

ˇ Styczeń 1989: Szereg demonstracji pod hasłami demokratyzacji życia publicznego.

ˇ Czerwic 1989: Petycja opozycyjnego ugrupowania Karta 77 wzywająca do przeprowadzenia radykalnych reform politycznych.

ˇ 17 listopada 1989: Początek tzw. aksamitnej rewolucji – przejęcie władzy przez demokratyczną opozycję.

ˇ 19 listopada 1989: Powstanie Forum Obywatelskiego z Vaclavem Havlem na czele, skupiającego środowiska opozycyjne.

ˇ 9 grudnia 1989: Powołanie rządu porozumienia narodowego z Marianem Calfą na czele.

ˇ 29 grudnia 1989: Vaclav Havel został prezydentem wolnej Czechosłowacji. Władze powierzyło mu Zgromadzenie Federalne pod przewodnictwem Aleksandra Dubczeka.

ˇ 8 czerwca 1990: Wolne wybory parlamentarne, zwycięstwo ugrupowań byłych działaczy Karty 77.

ˇ 1990 powstały samodzielne republiki Czechy i Słowacja sfederowane w C-Srf.

ˇ 5 i 6 czerwca 1992: Wybory parlamentarne, sukces Ruchu na Rzecz Demokratycznej Słowacji (HZDS) Vladimira Meciara. W Czechach Obywatelskiej Partii Demokratycznej Vaclava Klausa.

ˇ 1 stycznia 1993: Likwidacja federacji, powstały odrębne państwa: Republika Czech z Vaclavem Havlem i Republika Słowacji z Michałem Kovacsem na czele.







RUMUNIA:



ˇ Do jesieni 1989 rządy dyktatorskie Nikolae Ceausescu.

ˇ 16 grudnia 1989: Manifestacja mniejszości węgierskiej w Timisoarze (Temesvar) w Siedmiogrodzie, stłumiona przez wojsko i tajną policję (Securitate).

ˇ Wskutek użycia siły przez reżim komunistyczny, demonstracja przerodziła się w powstanie zbrojne, wprowadzono stan wojenny.

ˇ Powstanie zyskało poparcie wojska i reformatorów z partii komunistycznej. Władze objął postkomunistyczny Front Ocalenia Narodowego Iona Iliescu.

ˇ 25 grudnia 1989: Nikolae Ceausescu został aresztowany, skazany na śmierć przez sąd wojskowy i stracony.

ˇ 29 grudnia 1989: rząd rewolucyjny z Petre Romanem (dwie teki dla niekomunistów)

- Narodowo-Chłopska Partia Chrześcijańsko-Demokratyczna

- Partia Jedności Demokratycznej: Nicu Stancescu

- Rumuńska Partia Socjaldemokratyczna: Sergiu Cunescu

ˇ 20 maja 1990: Wybory wygrane przez Front Ocalenia Narodowego, Ion Iliescu prezydentem. Rozpoczęto przeprowadzanie reform.

ˇ Wrzesień 1991: Konflikt miedzy prezydentem Iliescu i premierem Petrem Romanem (Roman musiał ustąpić)

ˇ Październik 1991: Rząd Theodora Stolojana z udziałem opozycji. Klęska gospodarcza, inflacja, bezrobocie, masowe emigracja (w tym do Polski).

ˇ Listopad 1992: Rząd Nicolae Vacarocu zdominowany przez zwolenników Iliescu.





BUŁGARIA:





ˇ Od 1954 rządy sekretarza partii komunistycznej Todora Żiwkowa, słaba opozycja anty-komunistyczna.

ˇ Polityka Żiwkowa dyskryminująca Turków zamieszkujących teren

Bułgarii (na przykład zakaz używania języka tureckiego), która doprowadziła do fali demonstracji.

ˇ Listopad 1989 przewrót w Bułgarskiej Partii Komunistycznej- zmiany personalne we władzach (prezydent Petr Mładenow, premier Andrej Łukanow), usunięcie Teodora Żiwkowa, zmiana nazwy partii na Bułgarska Partia Socjalistyczna.

ˇ Unia Sił Demokratycznych utworzona przez niezależne ugrupowania z Żeliu Żelewem na czele.

ˇ Styczeń-Marzec 1990: Obrady bułgarskiego okrągłego stołu

ˇ Październik 1990: Wolne wybory do parlamentu. Sukces opozycjonistów demokratycznych, prezydentem zostaje Żęliu Żelew.

ˇ Z powodu złej sytuacji gospodarczej wybory parlamentarne 1994 wygrywają postkomuniści z Bułgarskiej Partii Socjalistycznej.

















NRD:





ˇ Do połowy 1989 reżim komunistyczny Ericha Honeckera

ˇ Dążenia do zjednoczenia państw niemieckich.

ˇ Masowy exodus Niemców przez ambasady RFN w państwach komunistycznych (wyjazdy Niemców z NRD do RFN przez Polskę, Węgry, Austrię – we wrześniu otwarto granicę węgiersko-austriacką).

ˇ Ruch opozycyjny (Nowe Forum) zwalczany przez policję polityczną STAZI

ˇ Październik 1989: Demonstracje w Berlinie, Dreźnie, Lipsku na rzecz demokratyzacji NRD i zjednoczenia z RFN.

ˇ Ustąpienie Ericha Honekera ze stanowiska sekretarza Niemieckiej Socjalistycznej Partii Jedności (NSPJ), jego następca został Egon Krenz, pełnił ta funkcję do grudnia 1989.

ˇ NSPJ zmieniła nazwę na PDS (Partię Demokracji Socjalistycznej).

ˇ Listopad 1989 – nowy rząd Hansa Modrowa podją decyzję o zniesieniu granicy między NRD a RFN .

ˇ 9 listopada 1989 – upadek muru berlińskiego.

ˇ 7 grudnia 1989 – początek obrad okrągłego stołu.

ˇ Marzec 1990 – wybory do Izby Ludowej w NRD – wygrane przez chadeków

- Nowy rząd Lothara de Meziere.

ˇ Marzec – wrzesień 1990 rozmowy w Paryżu: dwa państwa niemieckie oraz USA,

ZSRR, Wielka Brytania i Francja.

ˇ 16 lipca 1990 szczyt Gorbaczow – Helmut Kohl ( kanclerz RFN )

- Gorbaczow w zamian za pomoc gospodarczą dla ZSRR zgodził się na zjednoczenie Niemiec wycofanie wojsk radzieckich z RFN do 1994.

- gwarancja granicy polsko- niemieckiej na Odrze i Nysie Łużyckiej.

ˇ 31 sierpnia 1990 w Berlinie układ o zjednoczeniu.

ˇ 12 września 1990 w Moskwie ZSRR, Francja, USA i Anglia zrzekają się opieki nad Niemcami i Berlinem w momencie zjednoczenia.

ˇ 2 października 1990 w Nowym Jorku – deklaracja o suwerenności Niemiec podpisana przez państwa niemieckie oraz cztery mocarstwa.

ˇ 3 października 1990 – formalne zjednoczenie Niemiec.





ALBANIA:





ˇ Do 1985 władza w rękach sekretarza partii komunistycznej Envera Hodży, jego następcą został bardziej liberalny Ramiz Alija.

ˇ Fatalna sytuacja gospodarcza- emigracja ludności Albanii do Włoch i Grecji.

ˇ 1990: powstawanie licznych partii politycznych, upadek reżimu komunistycznego.

ˇ 1991: wybory parlamentarne wygrane przez komunistów.

ˇ 1994: ponowne wybory, w których do władzy doszła opozycja- prezydent Sali Berisha z Partii Demokratycznej.







JUGOSŁAWIA:





ˇ 1980: Po śmierci Josipa Broz Tity narastanie konfliktów etnicznych i religijnych, zaostrzenie stosunków między Serbami a innymi nacjami Jugosławi.

ˇ 1988 Wzrost nastrojów nacjonalistycznych (przewodniczący serbskiego Związku Komunistów Slobodan Milosevic po zajęciu przez wojsko Kosowa zniósł autonomię prowincji)

ˇ Rozpad Jugosławii- niepodległość Słowenii i Chorwacji (25 czerwiec 1991), Bośni i Hercegowiny (1992), Macedonia ogłosiła niepodległość 1993





ROZPAD ZSRR:







ˇ Śmierć Breżniewa, sekretarzem generalnym został J.Andropow.

- Nawrót zimnej wojny (poltyka Andropowa mająca na celu uszczelnienie żelaznej

kurtyny).

- Kryzys stosunków między ZSRR i USA po interwencji radzieckiej w afganistanie.

- 1983 – wyścig zbrojeń.

ˇ Marzec 1985 Michaił Gorbaczow zostaje sekretarzem generalnym KPZR.

- zmiany personalne we władzach:

+ premier: Nikołaj Ryżkow

+ minister spraw zagranicznych: Edward Szewardnadze

- przebudowa systemu politycznego i jawności życia

+ ograniczenie cenzury;

+ amnestia większości wieźniów politycznych;

ˇ 1988 Litewski Ruch na Rzecz Przebudowy Sajudis

- przywrócenie przez Radę Najwyższą LSRR litewskiej flagi narodowej i języka litewskiego jako państwowego.

- Luty 1990 wybory do Rady Najwyższej – wygrane przez Sajudis

- 11 marca 1990 – uchwała o powstaniu Republiki Litewskiej

ˇ 1988 powstało Forum Narodowe Łotwy i Ruch na Rzecz Niezależności Narodowej Łotwy.

- Lipiec 1989 Rada Najwyższa ŁSRR potępiła pakt Ribbentrop-Mołotow i aneksję Łotwy do ZSRR 1940

- 4 maja 1990 – deklaracja niepodległości Łotwy, utworzenie Republiki Łotwy

ˇ Listopad 1990 uchwalenie deklaracji o Suwerenności Estonii przez Rade Najwyższą

ESRR ( wprowadzenie języka estońskiego, potępienie układów 1939-40) - 2 luty 1990 – niepodległość Estonii.

ˇ 1988 powsatawanie niezależnych stronnictw i partii politycznych na Ukrainie

- 10 lipca 1989 deklaracja suwerenności Ukrainy

ˇ Kwiecień 1989 – wybory do parlamentu (do zgromadzenia deputowanych ludowych) - anulowanie zapisu o przewodniej roli KPZR

ˇ Marzec 1990 prezydentem ZSRR zostaje Michaił Gorbaczow

ˇ Czerwiec 1991 Borys Jelcyn prezydentem Federacji Rosyjskiej

ˇ 28 czerwca 1991 – rozwiązanie RWPG

ˇ Konflikty między Gorbaczowem a Borysem Jelcynem

ˇ 1 lipca 1991 – rozwiązanie Układu Warszawskiego

ˇ 19-21 sierpnia 1991 pucz moskiewski dokonany przez współpracowników Gorbaczowa ( G. Janajew – wiceprezydent ZSRR, W. Pawłow – premier)

- Gorbaczow internowany

- Republiki do tej pory niezależne, ale pozostające w federacji ogłosiły niepodległość - 29 sierpnia zawieszenie działalności KPZR

ˇ 7-8 grunia1991w Białowieży spotkanie prezydenta Federacji Rosyjskiej Borysa Jelcyna, Ukrainy Leonida Krawczuka i Białorusi Stanisława Szuszkiewicza

- 21 grudnia 1991 – powstanie Wspólnoty Niepodległych Państw

- 25 grudnia 1991 – oficjalne rozwiązanie ZSRR


















Przykładowe prace

Stolice państw europejskich.

Stolice państw europejskich. Państwo - Stolica: Albania - Tirana Andora - Andora Austria - Wiedeń Belgia - Bruksela Białoruś - Mińsk Bośnia i Hercegowina - Sarajewo Bułgaria - Sofia Chorwacja - Zagrzeb Dania - Kopenhaga Estonia - Tallin ...

Upadki i wzloty koniunktury gospodarczej w Europie w połowie XX wieku przyczyny i konsekwencje

Upadki i wzloty koniunktury gospodarczej w Europie w połowie XX wieku przyczyny i konsekwencje Upadki i wzloty koniunktury gospodarczej w Europie w pierwszej połowie XX w. - przyczyny i konsekwencje. Historia gospodarcza jako samodzielna dziedzina naukowa jest nauką bardzo młodą, wyodrębni...

Polska pod zaborami

Polska pod zaborami ZABÓR ROSYJSKI stolica zaboru: Warszawa szkoła: j. polski przedmiotem nadobowiązkowym; brak obowiązku uczęszczania do szkoły; zamkniecie Szkoły Głównej w Warszawie (1869); tylko religia w j. polskim język: rusyfikacja Kościół katolicki: konfistaka dóbr ko&...

Strzeszcznie - początków świata i ludzkości. (Stary Testament, księga Genezis 1,1-2,4).

Strzeszcznie - początków świata i ludzkości. (Stary Testament, księga Genezis 1,1-2,4). Dnia pierwszego Bóg stowrzył niebo i ziemię. Planeta była pochłonięta ciemnością, więc Pan nakazał, by stała się światłość. Nazwał ją ...

Sprowadzenie krzyżaków do Polski

Sprowadzenie krzyżaków do Polski Rozbicie dzielnicowe było przyczyną wielu problemów i niepowodzeń państwa Piastów. Na mocy testamentu Krzywoustego z Polska została podzielona na dzielnice. Małe i nieporadne były zagrożone przez swoich sąsiadów lub też władcy tych dziel...

"Dobrze widzi się tylko wtedy, gdy się patrzy sercem. Najważniejsze jest dla oczu niewidoczne".

"Dobrze widzi się tylko wtedy, gdy się patrzy sercem. Najważniejsze jest dla oczu niewidoczne". "Dobrze widzi się tylko wtedy, gdy się patrzy sercem. Najważniejsze jest dla oczu niewidoczne". Rozważania na podstawie "Małego Księcia". W pełni...

Tematyka opowiadań Elizy Orzeszkowej.

Tematyka opowiadań Elizy Orzeszkowej. "A,B,C". Bohaterką opowiadania jest Joanna Lipska, córka nauczyciela mieszkająca w Niemczech. Jej ojciec brał prawdopodobnie udział w powstaniu styczniowym. Sterany kłopotami umarł zostawiając dzieci same. Joanna mieszkała z bratem, któr...

Kazimierz Wielki

Kazimierz Wielki KAZIMIERZ WIELKI 1. Reformy wewnętrzne Kazimierza Wielkiego a) reforma administracji ? ukształtowały się urzędy centralne: marszałek, podkanclerzy, podskarbi Ci urzędnicy wchodzili do rady Królewskiej-> była ona organem doradczym zajmującym się...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry