• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Jesie&#32...

Nawigacja

Jesień narodów ( Polska i inne kraje )



Jesień narodów ( Polska i inne kraje )




Jesień Ludów w Europie 1989-1992



GENEZA:



ˇ Liberalizacja systemu socjalistycznego po 1956 roku

ˇ Kryzys gospodarki socjalistycznej

ˇ Reformy Gorbaczowa w ZSRR

- 11 marca 1985 Michaił Gorbaczow sekretarzem generalnym KC KPZR

Głasnosti – jawność życia politycznego

Pierestrojka – odbudowa życia społeczno-politycznego

Uskorjenia – przyspieszenie rozwoju gospodarczego

- Marzec 1986 akceptacja proponowanych zmian na XXVII zjeździe KPZR ‘

- Zmiana polityki w stosunku do zachodu

Rozmowy Ronalda Reagana z Michaiłem Gorbaczowem

Listopad 1985; Genewa

Październik 1986; Reykiawik

Grudzień 1987; Waszyngton

Tematem rozmów było obustronne rozbrojenie, wycofanie wojsk radzieckich z

Afganistanu, wstrzymanie poparcia ZSRR dla komunistycznych reżimów świata oraz

podjęcie stosunków dyplomatycznych ZSRR z Chrl.

ˇ Luty 1989. Ostateczne wycofanie wojsk radzieckich Afganistanu .

ˇ Reformy Gorbaczowa doprowadziły do rozluźnienia radzieckiej kontroli nad państwami socjalistycznymi.



Jesień Ludów: wydarzania mające miejsce pod koniec 1989 w Europie Środkowej i Wschodniej, które doprowadziły do załamania się ustroju socjalistycznego, rozpadu bloku komunistycznego uzyskania niepodległości przez państwa tego bloku.



POLSKA:



ˇ 1980 - Wystąpienia społeczne o charakterze robotniczym, domagające się legalizacji niezależnych związków zawodowych.

ˇ 1981 – Reakcyjne władze komunistyczne z gen. Jaruzelskim na czele wprowadzają 13 grudnia 1981 roku Stan Wojenny w celu spacyfikowania nastrojów liberalnych w społeczeństwie

ˇ 1982 – 1989: Konsolidacja społeczeństw polskiego w oporze przeciwko autorytarnej władzy komunistycznej. Osłabienie totalitarnego charakteru państwa. W PZPR wzrost nastrojów liberalnych.

ˇ 6 luty – 4 kwietnia 1989: Obrady okrągłego stołu

ˇ 4 czerwiec 1989 Wybory: Obóz solidarnościowy wszedł do czynnego życia politycznego.

ˇ 24 sierpień 1989: Powołanie rządu Tadeusza Mazowieckiego (Solidarność ZSL SD), pierwszy nie-komunistyczny rząd w państwach demoludu.













WĘGRY:





ˇ Kryzys gospodarczy (obniżenie stopy życiowej), spadek PKB, inflacja, zadłużenie.

ˇ Powstanie partii opozycyjnych:

1987 - Węgierskie Forum Demokratyczne

1988 - Związek Wolnych Demokratów

1989 – Związek Młodych Demokratów oraz Partia Drobnych Rolników

ˇ 22 Maja 1988 – Usunięcie ze stanowiska sekretarza generalnego Węgierskiej Socjalistycznej Partii Robotniczej (WSPR) Janosa Kadara. Jego miejsce zajął Karol Grosa.

ˇ 13 czerwca – 18 września 1989: Obrady tzw. trójkątnego stołu z udziałem strony rządzącej i opozycji. Ustalono główne kierunki reform gospodarczo politycznych.

ˇ Październik 1989: Wprowadzono system wielopartyjny, Usunięto zapis konstytucyjny o przewodniej roli WSPR. Zrehabilitowano więźniów politycznych.

ˇ Marzec 1990: Wybory parlamentarne- dojście do władzy opozycji demokratycznej. (Prezydentem został Arpad Goncz a premierem Jozsef Antal)

ˇ Czerwiec 1991: Terytorium Węgier opuściły ostatnie dywizje radzieckie.





CZECHOSŁOWACJA:





ˇ Narastające kłopoty gospodarcze.

ˇ 17 grudnia 1987: Gustaw Husak ustąpił z funkcji sekretarza generalnego KC KPCz.

ˇ 1988 Manifestacje opozycji w Pradze w rocznicę interwencji wojsk Układu Warszawskiego.

ˇ Styczeń 1989: Szereg demonstracji pod hasłami demokratyzacji życia publicznego.

ˇ Czerwic 1989: Petycja opozycyjnego ugrupowania Karta 77 wzywająca do przeprowadzenia radykalnych reform politycznych.

ˇ 17 listopada 1989: Początek tzw. aksamitnej rewolucji – przejęcie władzy przez demokratyczną opozycję.

ˇ 19 listopada 1989: Powstanie Forum Obywatelskiego z Vaclavem Havlem na czele, skupiającego środowiska opozycyjne.

ˇ 9 grudnia 1989: Powołanie rządu porozumienia narodowego z Marianem Calfą na czele.

ˇ 29 grudnia 1989: Vaclav Havel został prezydentem wolnej Czechosłowacji. Władze powierzyło mu Zgromadzenie Federalne pod przewodnictwem Aleksandra Dubczeka.

ˇ 8 czerwca 1990: Wolne wybory parlamentarne, zwycięstwo ugrupowań byłych działaczy Karty 77.

ˇ 1990 powstały samodzielne republiki Czechy i Słowacja sfederowane w C-Srf.

ˇ 5 i 6 czerwca 1992: Wybory parlamentarne, sukces Ruchu na Rzecz Demokratycznej Słowacji (HZDS) Vladimira Meciara. W Czechach Obywatelskiej Partii Demokratycznej Vaclava Klausa.

ˇ 1 stycznia 1993: Likwidacja federacji, powstały odrębne państwa: Republika Czech z Vaclavem Havlem i Republika Słowacji z Michałem Kovacsem na czele.







RUMUNIA:



ˇ Do jesieni 1989 rządy dyktatorskie Nikolae Ceausescu.

ˇ 16 grudnia 1989: Manifestacja mniejszości węgierskiej w Timisoarze (Temesvar) w Siedmiogrodzie, stłumiona przez wojsko i tajną policję (Securitate).

ˇ Wskutek użycia siły przez reżim komunistyczny, demonstracja przerodziła się w powstanie zbrojne, wprowadzono stan wojenny.

ˇ Powstanie zyskało poparcie wojska i reformatorów z partii komunistycznej. Władze objął postkomunistyczny Front Ocalenia Narodowego Iona Iliescu.

ˇ 25 grudnia 1989: Nikolae Ceausescu został aresztowany, skazany na śmierć przez sąd wojskowy i stracony.

ˇ 29 grudnia 1989: rząd rewolucyjny z Petre Romanem (dwie teki dla niekomunistów)

- Narodowo-Chłopska Partia Chrześcijańsko-Demokratyczna

- Partia Jedności Demokratycznej: Nicu Stancescu

- Rumuńska Partia Socjaldemokratyczna: Sergiu Cunescu

ˇ 20 maja 1990: Wybory wygrane przez Front Ocalenia Narodowego, Ion Iliescu prezydentem. Rozpoczęto przeprowadzanie reform.

ˇ Wrzesień 1991: Konflikt miedzy prezydentem Iliescu i premierem Petrem Romanem (Roman musiał ustąpić)

ˇ Październik 1991: Rząd Theodora Stolojana z udziałem opozycji. Klęska gospodarcza, inflacja, bezrobocie, masowe emigracja (w tym do Polski).

ˇ Listopad 1992: Rząd Nicolae Vacarocu zdominowany przez zwolenników Iliescu.





BUŁGARIA:





ˇ Od 1954 rządy sekretarza partii komunistycznej Todora Żiwkowa, słaba opozycja anty-komunistyczna.

ˇ Polityka Żiwkowa dyskryminująca Turków zamieszkujących teren

Bułgarii (na przykład zakaz używania języka tureckiego), która doprowadziła do fali demonstracji.

ˇ Listopad 1989 przewrót w Bułgarskiej Partii Komunistycznej- zmiany personalne we władzach (prezydent Petr Mładenow, premier Andrej Łukanow), usunięcie Teodora Żiwkowa, zmiana nazwy partii na Bułgarska Partia Socjalistyczna.

ˇ Unia Sił Demokratycznych utworzona przez niezależne ugrupowania z Żeliu Żelewem na czele.

ˇ Styczeń-Marzec 1990: Obrady bułgarskiego okrągłego stołu

ˇ Październik 1990: Wolne wybory do parlamentu. Sukces opozycjonistów demokratycznych, prezydentem zostaje Żęliu Żelew.

ˇ Z powodu złej sytuacji gospodarczej wybory parlamentarne 1994 wygrywają postkomuniści z Bułgarskiej Partii Socjalistycznej.

















NRD:





ˇ Do połowy 1989 reżim komunistyczny Ericha Honeckera

ˇ Dążenia do zjednoczenia państw niemieckich.

ˇ Masowy exodus Niemców przez ambasady RFN w państwach komunistycznych (wyjazdy Niemców z NRD do RFN przez Polskę, Węgry, Austrię – we wrześniu otwarto granicę węgiersko-austriacką).

ˇ Ruch opozycyjny (Nowe Forum) zwalczany przez policję polityczną STAZI

ˇ Październik 1989: Demonstracje w Berlinie, Dreźnie, Lipsku na rzecz demokratyzacji NRD i zjednoczenia z RFN.

ˇ Ustąpienie Ericha Honekera ze stanowiska sekretarza Niemieckiej Socjalistycznej Partii Jedności (NSPJ), jego następca został Egon Krenz, pełnił ta funkcję do grudnia 1989.

ˇ NSPJ zmieniła nazwę na PDS (Partię Demokracji Socjalistycznej).

ˇ Listopad 1989 – nowy rząd Hansa Modrowa podją decyzję o zniesieniu granicy między NRD a RFN .

ˇ 9 listopada 1989 – upadek muru berlińskiego.

ˇ 7 grudnia 1989 – początek obrad okrągłego stołu.

ˇ Marzec 1990 – wybory do Izby Ludowej w NRD – wygrane przez chadeków

- Nowy rząd Lothara de Meziere.

ˇ Marzec – wrzesień 1990 rozmowy w Paryżu: dwa państwa niemieckie oraz USA,

ZSRR, Wielka Brytania i Francja.

ˇ 16 lipca 1990 szczyt Gorbaczow – Helmut Kohl ( kanclerz RFN )

- Gorbaczow w zamian za pomoc gospodarczą dla ZSRR zgodził się na zjednoczenie Niemiec wycofanie wojsk radzieckich z RFN do 1994.

- gwarancja granicy polsko- niemieckiej na Odrze i Nysie Łużyckiej.

ˇ 31 sierpnia 1990 w Berlinie układ o zjednoczeniu.

ˇ 12 września 1990 w Moskwie ZSRR, Francja, USA i Anglia zrzekają się opieki nad Niemcami i Berlinem w momencie zjednoczenia.

ˇ 2 października 1990 w Nowym Jorku – deklaracja o suwerenności Niemiec podpisana przez państwa niemieckie oraz cztery mocarstwa.

ˇ 3 października 1990 – formalne zjednoczenie Niemiec.





ALBANIA:





ˇ Do 1985 władza w rękach sekretarza partii komunistycznej Envera Hodży, jego następcą został bardziej liberalny Ramiz Alija.

ˇ Fatalna sytuacja gospodarcza- emigracja ludności Albanii do Włoch i Grecji.

ˇ 1990: powstawanie licznych partii politycznych, upadek reżimu komunistycznego.

ˇ 1991: wybory parlamentarne wygrane przez komunistów.

ˇ 1994: ponowne wybory, w których do władzy doszła opozycja- prezydent Sali Berisha z Partii Demokratycznej.







JUGOSŁAWIA:





ˇ 1980: Po śmierci Josipa Broz Tity narastanie konfliktów etnicznych i religijnych, zaostrzenie stosunków między Serbami a innymi nacjami Jugosławi.

ˇ 1988 Wzrost nastrojów nacjonalistycznych (przewodniczący serbskiego Związku Komunistów Slobodan Milosevic po zajęciu przez wojsko Kosowa zniósł autonomię prowincji)

ˇ Rozpad Jugosławii- niepodległość Słowenii i Chorwacji (25 czerwiec 1991), Bośni i Hercegowiny (1992), Macedonia ogłosiła niepodległość 1993





ROZPAD ZSRR:







ˇ Śmierć Breżniewa, sekretarzem generalnym został J.Andropow.

- Nawrót zimnej wojny (poltyka Andropowa mająca na celu uszczelnienie żelaznej

kurtyny).

- Kryzys stosunków między ZSRR i USA po interwencji radzieckiej w afganistanie.

- 1983 – wyścig zbrojeń.

ˇ Marzec 1985 Michaił Gorbaczow zostaje sekretarzem generalnym KPZR.

- zmiany personalne we władzach:

+ premier: Nikołaj Ryżkow

+ minister spraw zagranicznych: Edward Szewardnadze

- przebudowa systemu politycznego i jawności życia

+ ograniczenie cenzury;

+ amnestia większości wieźniów politycznych;

ˇ 1988 Litewski Ruch na Rzecz Przebudowy Sajudis

- przywrócenie przez Radę Najwyższą LSRR litewskiej flagi narodowej i języka litewskiego jako państwowego.

- Luty 1990 wybory do Rady Najwyższej – wygrane przez Sajudis

- 11 marca 1990 – uchwała o powstaniu Republiki Litewskiej

ˇ 1988 powstało Forum Narodowe Łotwy i Ruch na Rzecz Niezależności Narodowej Łotwy.

- Lipiec 1989 Rada Najwyższa ŁSRR potępiła pakt Ribbentrop-Mołotow i aneksję Łotwy do ZSRR 1940

- 4 maja 1990 – deklaracja niepodległości Łotwy, utworzenie Republiki Łotwy

ˇ Listopad 1990 uchwalenie deklaracji o Suwerenności Estonii przez Rade Najwyższą

ESRR ( wprowadzenie języka estońskiego, potępienie układów 1939-40) - 2 luty 1990 – niepodległość Estonii.

ˇ 1988 powsatawanie niezależnych stronnictw i partii politycznych na Ukrainie

- 10 lipca 1989 deklaracja suwerenności Ukrainy

ˇ Kwiecień 1989 – wybory do parlamentu (do zgromadzenia deputowanych ludowych) - anulowanie zapisu o przewodniej roli KPZR

ˇ Marzec 1990 prezydentem ZSRR zostaje Michaił Gorbaczow

ˇ Czerwiec 1991 Borys Jelcyn prezydentem Federacji Rosyjskiej

ˇ 28 czerwca 1991 – rozwiązanie RWPG

ˇ Konflikty między Gorbaczowem a Borysem Jelcynem

ˇ 1 lipca 1991 – rozwiązanie Układu Warszawskiego

ˇ 19-21 sierpnia 1991 pucz moskiewski dokonany przez współpracowników Gorbaczowa ( G. Janajew – wiceprezydent ZSRR, W. Pawłow – premier)

- Gorbaczow internowany

- Republiki do tej pory niezależne, ale pozostające w federacji ogłosiły niepodległość - 29 sierpnia zawieszenie działalności KPZR

ˇ 7-8 grunia1991w Białowieży spotkanie prezydenta Federacji Rosyjskiej Borysa Jelcyna, Ukrainy Leonida Krawczuka i Białorusi Stanisława Szuszkiewicza

- 21 grudnia 1991 – powstanie Wspólnoty Niepodległych Państw

- 25 grudnia 1991 – oficjalne rozwiązanie ZSRR


















Przykładowe prace

Niepokoje i wątpliwości Cezarego Baryki u progu niepodległosci. Rozwiń temat, wykorzystując interpretację podanego fragmentu Przedwiośnia

Niepokoje i wątpliwości Cezarego Baryki u progu niepodległosci. Rozwiń temat, wykorzystując interpretację podanego fragmentu Przedwiośnia Każdy z nas czegoś się obawia, często nie jesteśmy pewni tego co nas czeka. Pytania dotyczące przyszłości gnębi&...

Recenzja filmu "Warszawa"

Recenzja filmu "Warszawa" Warszawa już dawno stała się dla Polaków symbolem dobrobytu i szczęścia. W poszukiwaniu tych wartości ściągają do niej ludzie z całej Polski. Dariusz Gajewski w swoim obrazie ‘Warszawa’ obala ten kolejny mit. Polska Arkadia ...

Wielkość i małość człowieka ukazane w wybranych księgach Pisma Świętego.

Wielkość i małość człowieka ukazane w wybranych księgach Pisma Świętego. "Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię. (...) A potem Bóg rzekł: (...) A wreszcie rzekł Bóg: Stworzył więc Bóg człowieka na swój obraz, na obraz Boży go stw...

Historia konfliktu Francusko - Wietnamskiego do postanowień konferencji genewskiej z 1954 r.

Historia konfliktu Francusko - Wietnamskiego do postanowień konferencji genewskiej z 1954 r. Powierzchnia Wietnamu wynosi 330 tysięcy kilometrów kwadratowych. Centrum kraju zajmują góry i wyżyny, natomiast trzonami części północnej i południowej są rozległe delty dwóch rzek. Na p...

Streszczenie - opowiadania pt. Pod rządami okrutnego Tengila

Streszczenie - opowiadania pt. Pod rządami okrutnego Tengila Mieszkańcy doliny przymuszani byli do niewolniczej pracy. Ich prześladowcą był Tengil, który miał twierdzę położoną wysoko w Prastarych Górach. Stamtąd, wraz ze swoim wojskiem przypływał rzeką do d...

Wielkie Odkrycia Geograficzne

Wielkie Odkrycia Geograficzne Wielkie Odkrycia Geograficzne, które miały miejsce w XVI wieku na zawsze zmieniły poglądy europejczyków na temat Ziemi, jej wielkość, pozwoliły odkryć wiele nieznanych do tej pory wysp, kontynentów, krain geograficznych i świat mógł poznać takich ...

Naród Polski w walce z okupantem

Naród Polski w walce z okupantem Polacy żyjący pod okupacją Niemiecką traktowani byli za poddanych. Podstawowym zadaniem administracji niemieckiej było obezwładnienie a następnie wyniszczenie narodu polskiego, a zwłaszcza jego elity intelektualnej. Polacy jednak nie pozwalali usuną...

Turystyka weekendow

Turystyka weekendow Wraz ze skracaniem czasu pracy coraz większego znaczenia nabiera turystyka świąteczna.Terminem tym określa się wyjazdy wypoczynkowe w dni wolne od pracy, którymi początkowo były tylko niedziele i święta, a obecnie również soboty.Ze względu na skupienie wo...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry