• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: Kultura i...

Nawigacja

Kultura i jej wpływ na życie społeczne



Kultura i jej wpływ na życie społeczne




Kultura jest to całokształt materialnego i duchowego dorobku ludzkości gromadzony, utrwalany i wzbogacany w ciągu dziejw, przekazywany z pokolenia na pokolenie. W skład tak pojętej kultury wchodzą nie tylko wytwory materialne i instytucje społeczne, ale także zasady wspłżycia, sposoby postępowania, wzory kryteria ocen estetycznych i moralnych przyjęte w danej zbiorowości i wyznaczające obowiązujące zachowania.

Kultura to wartości uznane przez zbiorowość, jak rwnież wartości, o ktrych uznanie walczy jednostka lub te, ktre pozostają cały czas poza zasłoną niewiedzy i czekają na swoich realizatorw.

Miłość kultury jest ukochaniem w człowieku jego zdolności oderwania się od siebie samego, od celw utylitarnych, by zainteresować się pięknem – oczywiście także moralnym – ktre się kontempluje lub tworzy (...) entuzjazm zaś budzi to, że niektrzy potrafią zajść w tym aż tak daleko. A co podtrzymuje i krzepi, to że może się służyć tej sprawie; że jest się ogniwem w łańcuchu, łącznikiem, ktry przyjmuje sygnał i podaje go dalej. C’est un cri repete par mill sentinelles.

Jak uzasadnić swoje przekonania dotyczące istnienia wartości, a więc kultury? Jedną z możliwości jest kryterium negatywne, eliminujące. Żadna z rzeczy natury materialnej czy duchowej powstała z jakichkolwiek ludzkich potrzeb czy pragnień nie może być ex definitione wartościowa – twierdzi H.Elzenberg – nie może wtedy należeć do dziedziny kultury. Tu powstaje jednak pytanie: jak w ogle możemy się dowiedzieć o istnieniu kultury i jak możemy ją tworzyć, skoro nie odpowiada na żadne potrzeby, a nie jest tworem czysto racjonalnym? H.Elzenberg bronił się przed użyciem określeń typu potrzeby wyższego rzędu, potrzeby duchowe, czy po prostu potrzeby kulturowe. Pejoratywność słowa potrzeba rzucała cień na nieskazitelną wzniosłość twrcw kultury i burzyła koherencję koncepcji wartości autotelicznych i absolutnych, z ktrych kultura ta ma się składać. Jeśli bowiem znaczenie i treść kultury leżałaby w tym, że zaspokajała by czyjeś potrzeby – przekonuje H.Elzenberg – to w żaden sposb nie moglibyśmy wykazać, że powinna ona raczej być, niż nie być. Skąd bowiem wziąć rację, ktra mogłaby stanowić uzasadnienie postulatu, że należy zaspokoić potrzeby gatunku homo sapiens, a nie gatunku felis tigris.

Stanowisko H.Elzenberga wobec kultury jako zbioru wartości perfekcyjnych opiera się, od pewnego stopnia na zakładzie Pascala. Czy jest sens tworzyć kulturę, jeśli nie wiemy, czy istnieje? – zapytuje filozof, i odpowiada: jeżeli się od tworzenia kultury uchylimy, to kultury nie będzie, jeżeli ją tworzyć będziemy to i wtedy nie uzyskamy pewności czyśmy stworzyli kulturę rzeczywistą czy tylko jej pozr: bo wartości w niej ujawnione może po prostu są czystą naszą fantazją. Może jednak są (...) Wysiłek wtedy należy podjąć (...) należy przyjąć ryzyko, że budujemy w powietrzu i na fundamencie ułudy, to święty obowiązek każdego świadomego wspłtwrcy kultury a zarazem jego godność i cnota. Kultura więc to przedmiot wiary, wiara zaś to afirmacja kultury.

Tworzenie kultury, wiara w jej absolutne istnienie, czyli wiara w istnienie świata, ktry nas przekracza i ogranicza, a ktry tylko my możemy powołać do życia, stanowi eksplikację godności ludzkiej. Godność rozumiana jako działalność kulturotwrcza jest nakazem i imperatywem, celem i powołaniem człowieka. Człowiek pozostający w służbie wartości kultury osiąga sam człowieczeństwo i nadaje innym tę wartość.

Z drugiej też strony człowiek dzięki kulturze zaczyna żyć w świecie coraz bardziej podmiotowym; kultura to uczłowieczanie świata. Dzięki niej rzeczy stają się w coraz większym stopniu – symbolami treści wewnętrznych, nabierają znaczenia osobowego. Powinność tworzenia kultury nie jest nakazem zewnętrznym, heteronomicznym czy imperatywnym. Ma ona charakter indywidualny, jest raczej rodzajem Bergsonowskiego dążenia, opartego na wewnętrznym przeczuciu niż obowiązku sensu stricto. Rzecz dzieje się poza społeczeństwem, poza sferą kolektyww i bez pośrednictwa norm, nakazw czy zakazw, w świecie wewnętrznym podmiotu, w pełnej samotności. Wartości, ktrych nie jest się wszak obiektywnie pewnym, trzeba powoływać do życia lub bronić mocą wewnętrznego przekonania i miłości w opozycji i w walce wobec świata.

Istnieją faktycznie tylko wartości osobowe ucieleśnione w przedmiotach kultury, są one zarwno przedmiotem kontemplacji, jak i przedmiotem pochwały; czyny są dobre, jeśli ujawniają czyjąś wartość wewnętrzną. Właśnie wartość wewnętrzna twrcw kultury jest tym, co jako jedyne buduje oparcie działalności kulturotwrczej, a więc zarazem jej wiarygodność.

Kulturę tworzy elita złożona z jednostek wybitnych, o szczeglnej wrażliwości i sile wewnętrznej. Tylko ona może służyć wartościom wyższym, nie – społeczeństwo. Kultura to mała rzeczpospolita pięknych dusz, wsplne duchowo dziedzictwo ludzi wyjątkowych, z ktrego czerpać mogą wszyscy, o ile jestem czymś więcej niż tylko naturą, to jestem dziełem wielkich, u ktrych terminowałem.

Wartości tworzące świat kultury są co prawda tego typu, że wcielać w życie może je tylko jednostka: nakaz płynący z wartości jest nakazem opartym na wierze i wspieranym przez intuicję, ma wtedy charakter jednostkowy i elitarny. Tylko jednostka wybitna o ogromnej wartości i sile wewnętrznej potrafi odpowiedzieć i podtrzymać apel wartości. Wszyscy jednak potrafimy uczestniczyć w świecie wartości już istniejących, poprzez ich kontemplację, poznawanie, a co najważniejsze obronę.

Możemy wykazać jak rżnią się od siebie ludzie żyjący w rżnych kulturach. W tym wypadku zakłada się, że kultura determinuje zachowania i procesy psychiczne swoich członkw, a sama kultura jest produktem ludzkich interakcji i jako taka stanowi element niemal wszystkich sytuacji społecznych, w ktrych znajdują się ludzie. Ponieważ kultury ukształtowane w rżnych miejscach kuli ziemskiej mogą rżnić się od siebie, wobec tego rżnić się będą od siebie zachowania i życie społeczne uczestnikw tych kultur.

Podsumowując możemy stwierdzić, że kultura poprzez swj wpływ na kształcenie się jej uczestnikw schematw i kategorii językowych wpływa na odzwierciedlanie przez nich świata, a pośrednio na ich zachowanie się. Na podstawie dotychczasowych rozważań moglibyśmy mniemać, że kultura jest czymś statycznym, a jej uczestnicy po prostu w niej wzrastają. Tak jednak nie jest, kultura bowiem pod wpływem działań żyjących w niej ludzi zmienia się wraz z nimi w sposb dynamiczny, co oczywiście powoduje, że ona z kolei wpływa rwnież na zmiany w sferze procesw psychicznych i w zachowaniu się jej uczestnikw.



Literatura:

- S.Mika Psychologia

- M.Środa Idea godności w kulturze i etyce

- L.Kołakowski Etyka bez kodeksu

- Praca pod redakcją T.Tomaszewskiego Psychologia

- H.Elzenberg Kłopoty z istnieniem






Przykadowe prace

Porwnaj utwory Nagrobek potentatowi Hieronima Morsztyna i Marność Daniela Naborowskiego. Sprbuj udowodnić, że są one typowe dla epoki, w ktrej powstały. Czy są on

Porwnaj utwory Nagrobek potentatowi Hieronima Morsztyna i Marność Daniela Naborowskiego. Sprbuj udowodnić, że są one typowe dla epoki, w ktrej powstały. Czy są one wyrazem negacji świata? Świat w baroku postrzegany był jako źrdło niepokoju, siedlisko zła, zgubn...

Mein Land

Mein Land Mein Land liegt im Osten von Europa. Nachbarlnder sind Deutschland im Westen, Tschechische Republik und die Slowakei im Sden, die Ukraine, Litauen und Weissrussland im Osten und Russland im Norden. Die Hauptstadt Warschau liegt zentral im Nordosten. Hchsten Gebirge sind Tatry. Die am grssten Flsse sind Wisła u...

Historia architektury od XVII wieku do roku 1945

Historia architektury od XVII wieku do roku 1945 OKRES ODRODZENIA W dziedzinie architektury okres odrodzenia charakteryzuje nawrt do wzorw klasycznych. Po okresie gotyckim w Italii rozwinął się nowy kierunek twrczego nawiązywania do tradycji antycznych. Nowa, piękna forma powstała w wyniku wsp...

Konstytucja marcowa a kwietniowa - zarys sytuacji w kraju, porwnanie

Konstytucja marcowa a kwietniowa - zarys sytuacji w kraju, porwnanie Porwnanie konstytucji marcowe z kwietniowa Sytuacja II RP po odzyskaniu niepodleglosci Po oficjalnym uzyskaniu niepodległości przez Polskę, trzeba ją było jeszcze zachować. Oprcz postanowień traktatu wersalskiego, w...

Biografia - Adam Mickiewicz - daty.

Biografia - Adam Mickiewicz - daty. 24 grudnia 1798 - urodziny 1815 - ukończenie szkoły 1819 - ukończenie studiw 1819-23 – praca w szkole w Kownie 1817 – założenie towarzystwa filomatw i filaretw 1820 – oda do młodości 1821 – małżeńs...

Misjonarka miłości

Misjonarka miłości MISJONARKI MIŁOŚCI – PRBA WYJAŚNIENIA TERMINU Na początku warto zastanowić się nad znaczeniem poszczeglnych słw. Misjonarki i miłości. Według Encyklopedii PWN Misjonarz to kapłan świecki lub zakonny prowadzący dzia&...

Sole wokł nas

Sole wokł nas Sole wokł nas Chlorek srebra(I)- AgCl. Występuje ona zazwyczaj w formie białych kryształw, ktre zmieniają kolor pod wpływem światła - najpierw na jasnofioletową, potem na rżową, brązową i wreszcie ciemnobrunatną. Słab...

Czy zwycięstwo może mniej znaczyć niż klęska. Rozsądź ten dylemat rozpoczynając od Antygony

Czy zwycięstwo może mniej znaczyć niż klęska. Rozsądź ten dylemat rozpoczynając od Antygony Akcja "Antygony" rozpoczyna się po walce między synami Edypa o władzę w Tebach. Ponieważ obaj synowie polegli, władcą Teb został Kreon. Swoje panowanie rozpoc...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry