• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Luterani...

Nawigacja

Luteranizm, kalwinizm, anglikanizm



Luteranizm, kalwinizm, anglikanizm




Marcin Luter

ur. 10 listopada 1483 w Eisleben, zm. 18 lutego 1546 w Eisleben

niemiecki reformator religijny, teoretyk i twrca reformacji, mnich augustiański, doktor teologii. Autor 95 tez potępiających praktykę sprzedaży odpustw, w ktrych odrzucał możliwość kupienia łaski bożej. Pomimo, że nie brał czynnego udziału w wystąpieniach religijnych i społeczno-politycznych, a jedynie pisał polemiki i katechezy, skupił wokł swojej idei całą opozycję Kościoła katolickiego. Przełożył Biblię na język niemiecki

Podstawę jego nauki stanowią cztery hasła: jedynie pismo, jedynie Chrystus, jedynie łaska i jedynie słowo.

Luteranizm doktryna teologiczna i chrześcijański ruch reformacyjny, zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku (za datę jego rozpoczęcia uważa się rok 1517). Stanowi jeden z nurtw protestantyzmu i ewangelicyzmu.

Głwne zasady Luteranizmu:

Odrzucenie dogmatw ustanowionych przez sobory i papieży z wyjątkiem wnioskw czterech pierwszych soborw powszechnych; tylko Pismo Święte jest źrdłem objawienia (zasada sola scriptura).

Głową Kościoła nie jest papież, ale Jezus Chrystus, będący jedynym pośrednikiem w zbawieniu (sola Christus).

Dla zbawienia najważniejszy jest wewnętrzny akt wiary (sola fide). Wiara jest ufnością wobec Boga i posłuszeństwem jego woli, a dopiero owocem wiary są dobre uczynki.

Ewangelicy wierzą w zbawienie z łaski usprawiedliwiającej (sola gratia).

Sakramenty są "znakami i świadectwami woli Bożej". Uznawane są jedynie dwa: Chrzest i Komunia św., podawana pod dwiema postaciami. Obecność Chrystusa w eucharystii jest rozumiana jako konsubstancjacja (wspłistnienie).

Matkę Jezusa jako "błogosławioną między niewiastami" otaczają szacunkiem, lecz od tego szacunku daleko jest do czci, jaka należy się jedynie Bogu. Luteranie odrzucają kult świętych - modlić wolno się tylko do trjjedynego Boga. Pobożność ewangelicka opiera się głwnie na posłuszeństwie wobec Słowa Bożego, na szczerej modlitwie, przykładnym życiu rodzinnym i sumiennym wykonywaniu wszelkich obowiązkw.

Luteranie praktykują spowiedź oglną, ale uznają rwnież spowiedź indywidualną.

Duchowni - księża przewodniczą obrzędom i organizują je. Nie obowiązuje ich celibat. Ksiądz nie jest kapłanem, gdyż luteranie uznają kapłaństwo powszechne ochrzczonych.

Jan Kalwin

ur. 10 lipca 1509 w Noyon, zm. 27 maja 1564 w Genewie) – jeden z najważniejszych reformatorw chrześcijaństwa, nazywany czasem "drugim patriarchą reformacji", obok Marcina Lutra. Młodszy od Lutra o 25 lat, był znacznie bardziej radykalny w swoich poglądach.

Twrca doktryny religijnej kalwinizmu, przyjętej przez kościoły ewangelicko-reformowane, opierającej się na predestynacji, symbolicznej obecności Jezusa Chrystusa w Eucharystii i surowych regułach życia.

Kalwin był rwnież uzdolnionym organizatorem - twrcą "prezbiterialnego" systemu rządw, ktry wywarł duży wpływ na teorię państwa demokratycznego. Dzieło Kalwina Institutio Religionis Christianae zaliczane jest do najważniejszych w historii.

Kalwinizm

to jedna z ważniejszych doktryn i wyznań protestanckich. Kalwinizm zaliczany jest do ewangelicyzmu historycznego tj. wyznań wywodzących się wprost z reformacji.

Kalwinizm wywodzi się z reformacji szwajcarskiej, ktrego działaczem był m.in. Huldrych Zwingli. Ostateczną postać nadał jej Jan Kalwin. Kalwinizm odegrał znaczną rolę w formowaniu się wielu ruchw protestanckich: purytanw, hugenotw, anabaptystw, szkockich prezbiterian. Obecnie stanowi dominujące wyznanie w Holandii, Szkocji, oraz wielu kantonach Szwajcarii. Ponadto najwięcej osb wyznaje kalwinizm w Republice Południowej Afryki, Niemczech i w USA. W Polsce liczy około 3000 wyznawcw.

Głwne zasady kalwinizmu

surowe wskazania etyczne

symboliczne sakramenty chrztu i komuni św. (w eucharystii nie ma transsubstancjacji (tylko duchowa obecność Chrystusa))

luźno powiązane wsplnoty wiernych

zakaz umieszczania w kościele obrazw i rzeźb (bezwzględny ikonoklazm)

kult Biblii

powszechne kapłaństwo wszystkich wiernych (brak wydzielonego, hierarchicznego duchowieństwa).

zbawienie jest ograniczone, tzn. Jezus umarł nie dla zbawienia wszystkich ludzi, lecz tylko tych wybranych przez Boga

bezwarunkowa predestynacja

niezależność od państwa (rżnica np. z luteranizmem)

odrzucenie wolnej woli człowieka (łaski Boga raz danej nie można stracić, ani z własnej woli odrzucić)

akcentowanie wszechmocy Boga i nicości człowieka, "skażonego" przez grzech pierworodny

podkreślanie roli wiary ("religia wiary") w opozycji do innych tzw. "religii uczynkw" (np. katolicyzmu)

Henryk VIII Tudor (urodzony 28 czerwca 1491 w Greenwich – zmarł 28 stycznia 1547 w Londynie), – krl Anglii od 22 kwietnia 1509 do końca życia, lord Irlandii w latach 1494-1542, następnie krl Irlandii 1542-1547. Drugi monarcha z dynastii Tudorw (po swoim ojcu, Henryku VII). Słynny z powodu swoich sześciu żon oraz jako monarcha o najbardziej, spośrd angielskich władcw, nieskrępowanej władzy. Brak męskiego potomka w małżeństwie z Katarzyną Aragońską spowodował wystąpienie o rozwd, ktre spotkało się z odmową, co skłoniło krla do zerwania z papiestwem. W 1534 r. za zgodą parlamentu i prymasa Anglii Tomasza Cranmera ogłoszono niezależność Kościoła Anglii od Rzymu. Akt supremacyjny ogłosił krla Anglii "jedyną i najważniejszą głową na Ziemi Kościoła anglikańskiego". Papież Klemens VII ekskomunikował krla, ale większa część społeczeństwa angielskiego, w tym episkopat i kler, poparła reformy i uznała krla za zwierzchnika Kościoła. Nieliczni przeciwnicy, w tym kanclerz Anglii i wybitny filozof Tomasz Morus (pźniej kanonizowany) zostali ścięci

Anglikanizm - odłam chrześcijaństwa, ktry powstał w Anglii w XVI wieku. Anglikanizm w części wywodzi się z tradycji protestanckiej, jednak w dużym stopniu zachował teologiczną więź z katolicyzmem

Głwne zasady anglikanizmu:

Źrdłem objawienia jest Biblia, interpretowana w oparciu o Tradycję, przy prymacie Biblii. Uznano dogmaty trzech pierwszych soborw ekumenicznych.

Uznano, że Jezus Chrystus jest obecny w eucharystii w sposb symboliczny.

Uznano zasadę usprawiedliwienia przez wiarę oraz przeznaczenia (predestynacji) do zbawienia, kładąc nacisk na: pracę człowieka, wolną wolę i łaskę Bożą.

Odrzucono wiarę w czyściec, kult świętych i relikwi.

Odrzucono zwierzchnictwo papieża.

Zachowano hierarchiczny (episkopalny) ustrj Kościoła z nienaruszoną sukcesją apostolską. Wyznaczanie biskupw jest przywilejem krla.

Udzielanie sakramentw, kaznodziejstwo i odprawianie nabożeństw zastrzeżono dla duchownych wyświęcanych przez biskupw.

Odrzucono celibat.



Za panowania Gustawa I Wazy szerzące sie od lat 20. XVI w. wśrd szwedzkich mieszczan i szlachty idee reformacji spowodowaly stopniowe przyjecie przez Sz. luteranizmu. Nowe prady religijne wplyney na znaczne ozywienie intelektualne m.in. sa z nim zwiazane poczatki piśmiennictwa w jezyku szwedzkim. Uchwalona 1527 sekularyzacja wiekszosci dobr kościelnych zasilila skarb krla, ulatwiajac monarchii finansowe uniezależnienie sie od hanzeatyckiej Lubeki i uzyskanie przewagi nad możnymi.






Przykadowe prace

Streszczenie - Cudzoziemka Maria Kuncewiczowa

Streszczenie - CudzoziemkaMaria Kuncewiczowa Ra przybywa do domu crki Marty, ktra w tym czasie jest nieobecna. Drzwi otwiera jej suca Sabina. Ra wchodzi do salonu, podchodzi do lustra, obciga sweter. Kupia go przed miesicem razem z crk, ktra radzia jej wybra kolor czarny, mwic, e bdzie wyglda w nim "jak ...

Antygona

Antygona Tadeusz Sinko napisał, że "Antygona pada ofiarą nie klątwy rodzinnej, lecz swojego charakteru". Jakiego charakteru? - rozwiń tę sugestię i ustosunkuj się do niej. Antygona jest głwną bohaterką tragedii Sofoklesa. Autor, pisząc swj utwr, słusznie ...

Dialog z romantyzmem

Dialog z romantyzmem 1. WSTĘP Romantyzm to epoka, o ktrej się dyskutuje, przeciwstawia się ją pozytywizmowi, czy obala mity. Im większy krzyk przy zrzucaniu świętości z piedestału lub parodia czy pastisz - tym silniejsza i ważniejsza bywa owa świętość. I ...

Obrt pieniężny

Obrt pieniężny Obrt pieniężny – przychody i rozchody środkw pieniężnych w formie obrotu: gotwkowego; bezgotwkowego. Obrt gotwkowy- polega na przyjmowaniu i wypłacaniu z kasy. Powinien być on ograniczony do minimum, ze względu na bezpieczeństwo, zniszczenie l...

List z wakacji

List z wakacji Warszawa,den3. Oktober 2004 Hallo Ola, endlich bin ich wieder zu Hause. Im Juli war ich eine Wochen an der See, in Giżycko. Ich habe in einem Hotel gewohnt. Ich habe mich gar nicht gelangweilt. Man konnte viel machen. Ich bin jeden Tag an der See gegangen. Am Nachmittag habe ich und meine Eltern ...

Teoria względności - świat według Alberta Einsteina

Teoria względności - świat według Alberta Einsteina Albert Einstein urodził się w 1879r. w Ulm w Niemczech. Uczęszczał do szkoły średniej w Szwajcarii, a obywatelem szwajcarskim został w 1901 r. W 1905r. otrzymał stopień doktorski na uniwersytecie w Zurychu, ale w...

Moje przesłanie do mieszkańcw Błękitnej Planety

Moje przesłanie do mieszkańcw Błękitnej Planety Drodzy Ziemianie ! Chcialbym Wam uprzytomnić pewne rzeczy, z ktrych najprawdopodobniej nie zdajecie sobie sprawy. Nie jest ich wiele, ale jednak mają one wielki wpływ na dalsze życie naszej planety. Po pierwsze sprawa bardzo ...

Kamienie na szaniec

Kamienie na szaniec Kamienie na szaniec to opowieść o ludziach, ktrzy potrafią pięknie umierać i pięknie żyć. Utwr pt. "Kamienie na szaniec" to opowieść o harcerzach, ktrzy swą młodość poświęcili dla ojczyzny. Okres ich mło...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry