• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Majowie

Nawigacja

Majowie



Majowie




Majowie , były to plemiona Indian środkowoamerykańskich z grupy kicze , majańskiej rodziny językowej. Ok. 1000 roku p. n. e. na nizinach Gwatemali pierwsi rolnicy z plemienia Majw zaczęli zakładać niewielkie wioski. Poprzez wymianę handlową i wojny Majowie rozwijali tradycje , wierzenia religijne i technologię Olmekw , Zapotekw i cywilizacji Teotihucan. Podstawą ich gospodarowania była kopieniacza uprawa ziemi, hodowla, bartnictwo, myślistwo, rybołwstwo oraz tkactwo i jubilerstwo. Rozwijali takie nauki jak: matematyka, astronomia, medycyna, botanika i sztuka.

Pierwsze ich państwa-miasta powstały w I-III w. n. e. , największe z nich były to: Kaminaljuy i San Atonio Frutal , pźniej do większego znaczenia doszły takie miasta jak Zacuelu , Utatln i Ixmich ( tworzące państwo Quich ). Wszystkie regiony miały polityczne i handlowe związki z miastami południowego i środkowego Meksyku.

Ok. 292 r. n .e. zaczyna się klasyczny rozkwit cywilizacji Majw. Wwczas powstają monumentalne, kamienne świątynie, a także pierwsze inskrypcje ( inskrypcja z 292 r odkryta na budowli w Tikal ). Apogeum cywilizacji Majw przypada na 600 r. Miasta takie jak Copn i Palenque zostają przejęte przez potężnych kapłanw i władcw.

W 800 r. zaprzestano nagle wznoszenia kamiennych budowli i tworzenia nowych inskrypcji m.in. w Uaxactn , Xultun i Xamantum, było to spowodowane obaleniem rządw kapłanw i możnowładcw.

Upadek cywilizacji Majw nastąpił ok. 900 r. Miasta-państwa takie jak Quiringe, Tikal i Palenque zostały całkowicie opuszczone. Jedynie na płwyspie Jukatan przetrwały Uxmal, Mayapn i Chichn Itz, lecz miasta te straciły swoją doskonałość. Przyczyny tego nagłego upadku są niewyjaśnione. Spekulacje naukowcw przypuszczają cztery możliwości:

a) trzęsienie ziemi

Niektrzy uczeni uważają , że przyczyną upadku cywilizacji Majw było silne trzęsienie ziemi. Jednak w opuszczonych ruinach miast brak jakichkolwiek śladw , ktre potwierdzałyby tę hipotezę.

b) zaraza

niezbyt przekonujące jest też przypuszczenie , że lud ten opuścił swoje siedziby uciekając przed epidemią malarii czy żłtaczki, gdyż choroby te przenieśli na kontynent amerykański dopiero XVII-wieczni Hiszpańscy konkwistadorzy. Ponadto gdy Majowie rzeczywiście chorowali wcześniej na żłtaczkę, byliby bardziej na nią odporni w okresie najazdw Hiszpanw.

c) wyjałowienie ziemi

Kolejna hipoteza głosi, iż przyczyną upadku cywilizacji Majw był sposb przygotowywania przez nich ziemi uprawnej, ktry polegał na wycinaniu i wypalaniu obszarw leśnych. Ziemia ta z czasem stawała się coraz bardziej jałowa, co zmuszało rolnikw do ciągłego przesiedlania się w poszukiwaniu nowych pl. Wyjaśnia to podejmowanie przez dawne ludy nieustannych wędrwek, ale nie tłumaczy do końca, co naprawdę przydarzyło się Majom. Niektre z ich osad znajdowały się na bardzo urodzajnych glebach, czego przykładem jest Copn, położone na żyznych glebach rzecznej doliny.

d) przewrt polityczny?

W IX w. W sztuce Majw zaczął dominować przepych i bogactwo ozdb. Być może tendencja ta była świadectwem korupcji, panującej w miastach – państwach wśrd krlewskich rodzin. Najwyższą pozycję w społeczeństwie zajmowali możni i kapłani, z polecenia ktrych wznoszono pałace i inne gigantyczne budowle. Oni też jako jedyni w całym państwie posiedli sztukę pisania i posługiwania się kalendarzem. Być może do upadku cywilizacji przyczynił się bunt niższych warstw, spowodowany klęską nieurodzaju, epidemiami czy jakąś klęską żywiołową i skierowany przeciwko uprzywilejowanej warstwie.

Każda z tych teorii mogła mieć jakiś wpływ na tamte wydarzenia lecz, prawdopodobnie nigdy nie poznamy wszystkich powodw ktre zmusiły Majw do opuszczenia swoich miast.

W 1200-1401r. zostaje otoczone murami obronnymi miasto Mayapn a Majowie uznają go swoją stolicą. Wtedy to właśnie Mayapn staje się bardzo ważnym ośrodkiem handlowym.



Upadek

Około roku 1520 Hiszpańscy konkwistadorzy dotarli do niewielkich miast na Jukatanie, zamieszkałych przez lud Majw i ich wodzw. Hiszpanie szybko dowiedzieli się o bogactwach ukrytych w głębi lądu. Pomimo przewagi liczebnej Majowie przegrali wojnę, ponieważ nie umieli wykorzystywać żelaza do wykonywania broni. Majowie stali się niewolnikami Hiszpan i musieli pracować pod przymusem na plantacjach.

Ostatnie niepodległe miasto-państwo Majw zostało zdobyte w 1697 roku.

W XVIII –XIX wieku jeszcze raz prbowali odzyskać samodzielność polityczną, lecz prba ta się nie powiodła.



Wierzenia Majw

Religia Majw jest słabo znana, wiadomo jednak że Majowie mieli wielu bogw związanych ze wszystkimi zjawiskami przyrody. Byli oni przedstawieni jako płludzie i płzwierzęta , czynili dobro lub wyrządzali zło. Najważniejsze bstwa to Hunabku, ojciec bogw, Itzamna, krl nieba, głwny bg kapłanw ktry przynisł ludziom pismo i kalendarz, oraz jego towarzyszka Ixchel, bogini matka.






Przykadowe prace

Jak pisać mature pisemna z poezji i prozy

Jak pisać mature pisemna z poezji i prozy Poezja: I Wstęp: - podać autora i tytuł utworu, - podać epokę, gatunek literacki, - usytuowanie fragmentu w całości utworu, - napisać oglnie o czym jest wiersz II Rozwinięcie: - określenie problemu, - określe...

Podstawy prawne użycia broni palnej przez policje

Podstawy prawne użycia broni palnej przez policje Temat:20. Prawne zasady użycia broni palnej przez Policję. Olsztyn 2006 W czasie łdzkich juwenaliw doszło do zamieszek. Interweniujący policjanci przez pomyłkę zamiast gumowych kul użyli sześciu ostrych nabo...

Czarna i Biała legenda Stanisława Augusta Poniatowskego

Czarna i Biała legenda Stanisława Augusta Poniatowskego Stanisław August Poniatowski-Czarna i Biała legenda Osoba Stanisława Augusta Poniatowskiego należy do kanonu postaci, na ukształtowanie życia ktrych wszechobecne poglądy, sytuacja polityczna i nurty ideowe epoki mia ...

Funkcjonowanie populacji ludzkiej w środowisku

Funkcjonowanie populacji ludzkiej w środowisku Tempo wzrostu liczby ludności zależy od wielu czynnikw stałych i zmiennych. Stałym czynnikiem jest przyrost naturalny ludności - rżnica między liczbą urodzeń i liczbą zgonw w danym okresie i na danym obszarze. Może by...

Miłość społeczna we wspłczesnym świecie

Miłość społeczna we wspłczesnym świecie MIŁOŚĆ SPOŁECZNA Miłość jest uczuciem, ktre towarzyszy nam wszystkim. Wyraża się troską, wzajemnością, uprzejmością, bezinteresownością oraz innymi pozytywnymi przymiotami. Mi...

ONZ, NATO,Organizacje europejskie

ONZ, NATO,Organizacje europejskie Procesy integracyjne: intergracja to formalny, swiadomy proces, majacy na celu pogłebienie wzajemnych powiazan i wymiany miedzy grupa krajw. Formy: -integracja ekonomiczna- polegajaca na usuwaniu ograniczen w handlu miedzy panstwami i zapewnianiu swobody przepływu towarow, us...

Beschreibung - opis przyjaciela

Beschreibung - opis przyjaciela Meine beste Freundin heisst Dagmara.Sie ist sehr nett.Sie ist mittel gross,hat lange braune Harre und blaue Augen.Sie ist sehr symphatisch und freundlich.Sie zieht manchmal elegante Klammoten an aber lieber zieht Sie sich sportlich an.Am liebsten tragt Sie Jeans und Blusen.Wir mgen uns sehr und ...

Od Mieszka I do Krzywoustego

Od Mieszka I do Krzywoustego 960 – 992 Mieszko I Wszystko to się dzieje kiedy zostaje przywrcone Cesarstwo Niemieckie (962r.) – Cesarstwo Ottona. Z polityką ekspansjonistyczną – zmierza do powiększenia terytorium kosztem Słowian. Ich hasło – szerzymy chrześcijań...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry