• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Makroeko...

Nawigacja

Makroekonomia



Makroekonomia




Dochd narodowy - dochd danego kraju wynikający z prowadzonej w nim działalności produkcyjnej w pewnym okresie, zwykle w okresie roku; w krajach o rozwiniętej gospodarce rynkowej stosuje się następujące mierniki dochodu narodowego:

Produkt narodowy brutto (PNB), całkowita wartość produkcji danego kraju, niezależnie od miejsca świadczenia usług czynnikw produkcji, tzn. w kraju lub za granicą; suma wartości wszystkich dbr (inwestycyjnych i konsumpcyjnych) wraz z wydatkami rządu na dobra i usługi; PNB nie obejmuje pozycji transferowych, tzn. dochodw przekazywanych na rzecz pewnych instytucji i rżnych grup obywateli przez budżet państwa, budżety lokalne, korporacje, takich m.in., jak emerytury, procenty od rządowych papierw wartościowych;

Produkt narodowy netto (PNN), ilość pieniędzy, ktrą się przeznacza na zakup dbr i usług, po odjęciu ilości pieniędzy wystarczającej na sfinansowanie amortyzacji i utrzymanie zasobu kapitału na dotychczasowym poziomie;

Produkt krajowy brutto (PKB), wielkość produkcji dbr i usług wytworzonych w danym kraju, niezależnie od tego, czy czynniki produkcji są własnością kapitału rodzimego czy też zagr.; rżnica między PKB i PNB wyraża się sumą dochodw netto z własności kapitału zainwestowanego za granicą; PKB nie uwzględnia dochodw z zagranicy;

PNB natomiast uwzględnia wszystkie dochody zarobione za granicą; bez potrącania funduszu amortyzacji ma się do czynienia z produktem brutto (krajowym lub nar.), zaś po potrąceniu tego funduszu — z produktem netto;

Dochd narodowy według cen czynnikw produkcji, wielkość produktu nar. netto według cen czynnikw produkcji, suma wynagrodzeń kapitału, ziemi i pracy w postaci zysku, procentu, renty, dywidendy i płacy. 2 dodatkowymi oficjalnymi miernikami dochodu narodowego są: rozporządzalny dochd ludności - to, co pozostaje w rzeczywistości ludziom do dyspozycji na konsumpcję lub oszczędności;

Dochd osobisty ludności — dochd rozporządzalny plus podatki osobiste i in., niepodatkowe, zobowiązania ludności wobec budżetu centralnego lub budżetw lokalnych, np. składki na indywidualne ubezpieczenia społeczne.

Produkt nar. brutto jest najczęściej używany do mierzenia dynamiki wzrostu gosp. w poszczeglnych krajach. Dochd narodowy według cen czynnikw produkcji jest wykorzystywany najczęściej w analizach teoretycznych i w badaniach proporcji podziału dochodu; 2 pozostałe kategorie dochodu narodowego wprowadzono w latach 30. w W. Brytanii i USA.

Źrdłem trudności w porwnywaniu szacunkw dochodu narodowego rżnych krajw jest rżnica stosowanych metod liczenia PNB; wynikają one także z olbrzymiej liczby szacunkw opartych na często niepewnych założeniach i danych; w rezultacie szacunki dochodu narodowego podlegają często poważnym rewizjom.

Podział dochodu narodowego. Podział pierwotny — podział na płace i zyski; podział pierwotny podlega przekształceniom w wyniku ingerencji państwa poprzez system podatkowy (podział wtrny); wprowadzenie podatkw nie tylko koryguje pierwotny podział poprzez zmianę dysponenta dochodw, ale rwnież wpływa na zmianę struktury zakupw dbr i usług; wydatki rządowe korygują ostateczny podział dochodu nar. brutto na konsumpcję i inwestycje.

Mnożnik inwestycyjny- Wskaźnik służący ocenie poziomu inwestycji, a przez to tempa rozwoju gospodarczego. Inaczej określony jako akcelerator (wskaźnik przyspieszający).

m = 1 / 1-KSK

m - mnożnik inwestycyjny

KSK - krańcowa skłonność do konsumpcji.

Im większy m tym większy efekt inwestycyjny w danej gospodarce (wzrost obrotw, zatrudnienia prowadzi do zwiększenia dochodu rozporządzalnego a w konsekwencji do wzrostu popytu i konsumpcji).

Korzyści związane z mnożnikiem nie odnosimy, gdy, brakuje inwestycji (zła sytuacja na rynku, niski poziom zwrotu inwestycji). Mnożnik inwestycji wyraża wielkość PKB pobudzoną przez wzrost inwestycji.

Im większe jest KSK, tym większy jest mnożnik, czyli tym większy jest ostateczny skutek w postaci wzrostu PKB. Mnożnik może być użyty nie tylko do obliczania efektw wzrostu, lecz rwnież do obliczenia strat powstałych przy obliczeniu wydatkw.

Pieniądz - powszechnie akceptowany środek wymiany dbr i usług oraz miernik ich wartości, także środek tezauryzacji oraz środek zwalniania z zobowiązań.

Dla określenia istoty pieniądza duże znaczenie ma pojęcie obiegu pieniężnego, wspłcześnie rżnie definiowane:

M-1 to zasoby pieniężne w ręku ludności plus rachunki czekowe a vista, czyli obieg pieniężny w tradycyjnym sensie;

M-2 to M-1 plus małe (do 100 tys. dol. USA) wkłady oszczędnościowe i certyfikaty depozytowe;

M-3 to M-2 plus duże salda rachunkw terminowych;

L to M-3 plus waluta bankowa, dokumenty handl. i obligacje skarbowe; precyzyjne rozgraniczenie powyższych kategorii zależy od specyficznych cech rynku pieniężnego w poszczeglnych krajach.

Rodzaje pieniadza:

Pieniądz kruszcowy w pierwotnym znaczeniu oznaczał system, w ktrym wartość kruszcu w monetach, będących w obiegu, odpowiadała nominalnej wartości tych monet; w znaczeniu, ktre upowszechniło się w XVIII–XIX w., pieniądz kruszcowy oznaczał system, w ktrym w obiegu były banknoty wymienialne na żądanie na kruszec przez instytucję emisyjną;

Pieniądz zdawkowy — każdy pieniądz istniejący w postaci monet lub biletw pieniężnych, ktry reprezentuje określoną wartość jedynie w sposb symboliczny, a jego siła nabywcza wynika nie z wartości materiału, z jakiego jest wykonany, lecz z prawnego przymusu przyjmowania w nim zapłaty; w węższym znaczeniu — drobny, nie oparty na kruszcu bilon.

Pieniądz rozrachunkowy — pieniądz nie istniejący w sensie fizycznym, funkcjonujący jedynie jako umowna wartość rachunkowa; takie cechy pieniądza rozrachunkowego czyniły go odpornym na psucie monety (obniżanie zawartości szlachetnego kruszcu w monecie i zmniejszanie jej ciężaru), przez co stał się czynnikiem stabilizującym system pieniężny w epoce pierwszych bankw publicznych;

Pieniądz międzynarodowy — pieniądz akceptowany poza granicami kraju, ktry go emituje, używany w transakcjach międzynarodowych; do czasu wielkiego kryzysu gosp. 1929–33 zobowiązania międzynarodowe regulowano przepływami złota; po II wojnie świat. funkcję pieniądza międzynarodowego spełniał dol. USA, po 1958 rwnież inne waluty zach., od lat 70. pełnią ją także międzynarodowe jednostki rozrachunkowe — SDR i ECU.

Pieniądz bankowy — pieniądz zapisany na rachunkach bankowych, kreowany przez banki poprzez udzielanie kredytw; ponieważ ekspansja kredytowa bankw może przewyższać sumę ich kapitałw własnych oraz wkładw, banki posiadają zdolność kreowania pieniądza; zbyt śmiała ekspansja kredytowa działa inflacjogennie oraz zwiększa ryzyko kryzysu bankowego, jednym z zadań banku centr. jest więc utrzymywanie tej ekspansji w pożądanych granicach.

Emisja pieniądza:

W czasach pieniądza kruszcowego w postaci monet emisja była przywilejem władcy, ktry w wyjątkowych wypadkach mgł go scedować na władze prowincji, miasta bądź kompanii handl.; prawo bicia monety było uważane za jeden z atrybutw suwerenności. Wraz z pojawieniem się pieniądza papierowego stała się możliwa emisja skarbowa (Dania 1713, Polska 1794), emisja przez bank centr., będący własnością państwa (Sveriges Riksbank 1668), emisja przez bank centr., niezależny od rządu (Bank of England 1694) lub emisja przez prywatne banki akcyjne (USA). Rozmiary emisji banknotw z reguły były wyższe od posiadanych zasobw kruszcu, nie jest bowiem możliwe rwnoczesne przedstawienie wszystkich banknotw do wymiany. Wraz z rozwojem bankowości okazało się, że banki komercyjne są w stanie kreować dodatkową podaż pieniądza przez działalność kredytową. Bank centr., ponosząc odpowiedzialność za kondycję pieniądza, ma możliwości wpływania na rozmiary emisji kredytowej bankw komercyjnych przez regulowanie stopy redyskonta, operacje otwartego rynku i rezerwy obowiązkowe. W XIX w. ścierały się poglądy zwolennikw uzależnienia rozmiarw emisji od zasobw kruszcu i zwolennikw dostosowywania jej rozmiarw do potrzeb gospodarki. Związek między rozmiarami emisji a zasobami kruszcw został ostatecznie zerwany podczas wielkiego kryzysu gosp. 1929–33; od tej pory rozmiary emisji są podporządkowane potrzebom gospodarczym. Ważnym czynnikiem stabilności walutowej jest taka niezależność banku emisyjnego od rządu, aby ten ostatni nie miał możliwości pokrywania deficytu budżetowego przyrostem emisji pieniądza.

Teorie pieniądza:

Ilościowa teoria pieniądza podkreśla związek między ilością pieniądza w obiegu a poziomem cen. Powstała u progu czasw nowoż. pod wpływem doświadczenia, jakim był wzrost cen w Europie, wywołany napływem kruszcw z Ameryki; U progu XX w. ilościowa teoria pieniądza została ujęta w tzw. rwnanie wymienne I. Fishera: PT = MV + M'V', gdzie: M — ilość pieniądza gotwkowego w obiegu, V — szybkość obiegu pieniądza gotwkowego, M' — ilość pieniądza bezgotwkowego, V' — szybkość obiegu pieniądza bezgotwkowego, P — przeciętny poziom cen i T — oglna liczba transakcji w obrocie towarowym.

Teoria ilościowa była poddana ostrej krytyce w okresie wielkiego kryzysu gosp. 1929–33; powrt do niej dokonał się w latach 70. w postaci monetaryzmu, ktrego gł. teoretykiem jest M. Friedman.

Dochodowa teoria pieniądza, traktowana niekiedy jako przeciwieństwo teorii ilościowej, nie stanowi zwartej, alternatywnej koncepcji; za jej twrcę jest uznawany T. Tooke, ktry rozumiał dochd jako iloczyn produkcji i poziomu cen; J.M. Keynes dostrzegł rolę czynnikw związanych z produkcją, ktre są w stanie zakłcić prostą zależność między poziomem cen a ilością pieniądza w obiegu; zauważył on, że pewna część pieniądza znajdującego się w obiegu nie jest zużywana na zakup dbr, lecz tezauryzowana, w związku z czym jest możliwe wystąpienie w gospodarce niedostatecznego popytu. Teoria dochodowa stanowiła teoret. zaplecze interwencjonizmu gosp. i prowadziła do proinflacyjnej polityki monetarnej; niekiedy teoria keynsowska jest wyrżniana jako trzecia, rwnorzędna wobec teorii ilościowej i dochodowej.

Polityka fiskalna - zastosowanie narzędzi fiskalnych do realizacji określonych celw. P.f. to całokształt polityki podatkowej państwa; decyzje władzy ustawodawczej (parlamentu), rządu, ministra finansw odnośnie ilości, rodzajw i wysokości wprowadzanych podatkw.

Można rozrżniać politykę fiskalną aktywną oraz pasywną.

Aktywna: gdy rząd stosuje wybrane środki w celu: przeciwdziałania cyklicznym fluktuacjom, zapewnienie stabilizacji cen, ograniczanie bezrobocia. Głwnymi rodzajami tych posunięć są zmiany stawek podatkowych, wydatki na roboty publiczne. Może to jednak powodować wiele niekorzystnych zjawisk.

Pasywna: wykorzystuje automatyczne stabilizatory koniunktury (ASK), ktre nie wymagają aktywności legislacyjnej państwa, lecz działają samoczynnie. Stabilizatory mają wbudowaną giętkość tzn. zmiany ich rozmiarw dokonują się przy niezmiennych zasadach opodatkowania i zmiennych zasadach dokonywania wydatkw. Jeżeli wielkość wpływw podatkowych zależy od wielkości np. dochodw osobistych ludności to zmiana poziomu dochodw powoduje zmianę poziomu wpływw. Do stabilizatorw zaliczyć można:

- podatki od dochodw osobistych,

- podatki od dochodw osb prawnych,

- podatki pośrednie,

- zapomogi dla bezrobotnych i inne świadczenia społeczne jak np. programy stabilizacji dochodw w rolnictwie.

System bankowy - to ogł instytucji finansowych oraz norm prawnych, ustalających organizację, zakres i zasady, w ktrych najważniejszą rolę odgrywa bank centralny. Wspłczesny system bankowy obejmuje następujące głwne rodzaje bankw: bank centralny (Narodowy Bank Polski) i banki komercyjne.

Bank - instytucja finansowa, ktrej zadaniem jest obsługa obiegu pieniądza oraz skupianie wolnych kapitałw finansowych i oszczędności (przyjmowanie depozytw) i przekształcanie ich w kapitały funkcjonujące (udzielanie kredytw). Bank jest instytucją samodzielną i samofinansującą się, działającą w oparciu o prawo bankowe i własny statut. Dochodem banku jest rżnica między wpływami z odsetek od udzielanych kredytw oraz pobieranych prowizji i opłat za wykonywane usługi a odsetkami płaconymi od złożonych w nim depozytw. Bank może rwnież pełnić funkcję banku korespondenta dla innych bankw.

Centralny Bank Państwa - Narodowy Bank Polski prowadzi obsługę bankową budżetu państwa, a także rachunki bankowe rządu, centralnych instytucji państwowych, państwowych funduszy celowych, państwowych jednostek budżetowych oraz realizuje ich zlecenia płatnicze.

Banki komercyjne - banki działające na zasadach rynkowych, dążące do osiągnięcia zysku dzięki środkom finansowym pochodzącym z depozytw przyjmowanych od klientw, ktre umożliwiają im prowadzenie działalności kredytowej. Ich podstawową funkcją jest obsługa klientw indywidualnych i podmiotw gospodarczych w pieniężnych rozliczeniach krajowych i zagranicznych. Wśrd bankw tych można wyrżnić banki detaliczne (ang. retail banks) nastawione przede wszystkim na obsługę osb fizycznych i małych firmy oraz tzw. banki hurtowe (ang. wholesale banks) obsługujące wyłącznie średnie i duże podmioty gospodarcze. Ponadto banki komercyjne świadczą także usługi z zakresu skupu i sprzedaży walut, wynajmowania sejfw do przechowywania kosztowności i papierw wartościowych, a także prowadzą własne biura maklerskie.

Istnieje duża rżnorodność bankw komercyjnych. Możemy je podzielić według dwch podstawowych przekrojw: zakresu działalności oraz formy własności. Ze względu na funkcje dzielimy banki na:

- banki uniwersalne,

- banki inwestycyjne,

- banki specjalistyczne.

Z punktu widzenia form własności, polskie prawo bankowe dopuszcza tworzenie i działalność bankw:

- państwowych,

- spłdzielczych,

- w formie spłek akcyjnych (w tym spłek Skarbu Państwa z udziałem kapitału zagranicznego),

- oddziałw i przedstawicielstw bankw zagranicznych.

Rola bankw:

a) rola agenta – działając w imieniu klientw w zakresie emisji papierw wartościowych i zarządzania ich własnością

b) rola płatnika – dokonując płatności w imieniu swoich klientw

c) pośrednik – dokonuje transformacji otrzymywanych depozytw w kredyty głwnie dla przedsiębiorstw

d) instrumentu w zakresie realizacji polityki gospodarczej kraju poprzez regulowanie podaży pieniądza w działaniach banku centralnego

Operacje bankowe:

bierne – pasywne – bank występuje w roli organu rozliczeń instytucji emisyjnej;

czynne – aktywne – bank występuje w charakterze pożyczkodawcy;

pośredniczące – bank występuje jako instytucja usługowa wykonująca zlecenia klienta operacje inkasowe – pobranie przez bank na rachunek klienta należnych mu sum pieniężnych z rżnych tytułw;

Charakterystyka polityki BC

a) restrykcyjna – polega na:

- podniesieniu stopy rezerw obowiązkowych

- podniesieniu stopy redyskontowej

- sprzedaży papierw wartościowych przez BC

efekt – zmniejszenie płynności bankw , ograniczanie podaży pieniądza, zmniejszenie aktywności podmiotw gospodarczych

b) ekspansywna polega na:

- obniżaniu stopy rezerw obow.

- obniżaniu stopy red.

- Skupieniu pap. wart. Przez BC

Efekt – zwiększenie płynności BK, zwiększenie podaży pieniądza w celu pobudzenia aktywności podmiotw gospodarczych

Inflacja jest utrzymującym się przez dłuższy czas procesem wzrostu cen w gospodarce narodowej, połączonym z dużą utratą wartości pieniądza. Występuje wwczas duży wzrost podaży pieniądza i szybkości obiegu pieniądza oraz ucieczki od danej waluty do innych wartości pieniężnych i rzeczowych. Jeżeli procesom inflacyjnym towarzyszy stagnacja gospodarcza mwi się o stagflacji, natomiast w przypadku wystąpienia recesji gospodarczej o slumpflacji

Rodzaje inflacji:

W zależności od przyczyn wywołujących zjawiska inflacyjne wyrżnia się:

• inflację popytową, w ktrej przyczyną wzrostu cen jest nadmierny popyt w stosunku do istniejącej podaży. Nazywana jest rwnież inflacją pieniężną ze względu na nadmierną ilość pieniądza w obiegu.

• inflację kosztową, w ktrej przyczyną wzrostu cen są rosnące koszty produkcji.

• inflację strukturalną, ktrej przyczyną jest niedostosowanie struktury produkcyjnej do zmieniających się potrzeb nabywcw. Inflacja strukturalna ma charakter inflacji popytowo - kosztowej.

W zależności od natężenia procesw inflacyjnych rozrżnia się:

• inflację pełzającą, gdy wzrost cen nie przekracza kilku procent rocznie, nie powodująca zakłceń w przebiegu procesw gospodarczych, poddająca się kontroli

• inflację kroczącą, gdy wzrost cen wynosi kilkanaście procent, wywołująca określone zachowania podmiotw gospodarczych, zaczyna się wymykać spod kontroli

• inflację galopującą, gdy procent wzrostu cen wyraża się liczbą dwucyfrową i mogą powstawać napięcia o charakterze społeczno - gospodarczym (np. strajki), osłabienie systemw motywacyjnych, zahamowanie wzrostu gospodarczego.

• hiperinflacja, gdy następuje szybka (często błyskawiczna) utrata wartości pieniądza i gwałtowny wzrost cen spowodowany na ogł inflacjogennym finansowaniem przez państwo wydatkw budżetowych.

Przyczyny inflacji:

1. nadmierna - w porwnaniu z podażą dbr - ilość pieniądza w gospodarce,

2. kłopoty finansowe państwa i konieczność finansowania deficytu budżetowego,

3. nadmierny wzrost płac w gospodarce,

4. znaczny wzrost cen surowcw energetycznych np. wzrost cen ropy naftowej

5. ograniczenie podaży dbr np. zboża z powodu nieurodzaju, ropy naftowej w związku z ograniczeniami limitw wydobycia przez OPEC,

6. wysokie obciążenia podatkowe,

7. nadmierna ilość monopoli w gospodarce,

Skutki inflacji:

1. spadek wartości niezabezpieczonych oszczędności (pieniądze w tzw. "kieszeni" oraz na nisko oprocentowanych lokatach bankowych - a’vista),

2. brak stabilności w prowadzeniu działalności gospodarczej,

3. naciski pracownikw na wzrost płac,

4. spadek wartości i zaufania do pieniądza,

5. rozbieżność pomiędzy planowanymi a rzeczywistymi zyskami,

6. wyższe dochody nominalne,

7. ograniczenie produkcji,

8. utrudnienia w rozliczaniu transakcji zagranicznych.

Bezrobocie – jest to stan gospodarki, w ktrym liczba miejsc pracy jest mniejsza niż liczba osb poszukujących pracy.

Stopa bezrobocia – stosunek liczby ludzi uznanych za bezrobotnych do liczby uznanych za wchodzących w skład siły roboczej wyrażony w procentach.

Zasoby siły roboczej – składają się ze wszystkich osb w wieku 16 lat i więcej (tzn. dorosłych), ktre są skłonne i zdolne do pracy i ktre są liczone albo jako bezrobotne, albo jako zatrudnione. Nie obejmują między innymi osb poniżej 16 lat, uczniw i studentw trybu dziennego, osb prowadzących gospodarstwa domowe, osb niezdolnych do pracy, emerytw, wolnotariuszy, osb pracujących mniej niż 15h/tyg w gospodarstwie rodzinnym.

Naturalna stopa bezrobocia – oznacza stan pełnego zatrudnienia tzn. w gospodarce występuje tylko bezrobocie frykcyjne. Mieści się w granicach 4-6 %.

Rozwj gospodarczy - jest terminem szerszym, bowiem oprcz zmian ilościowych (np. zmiany poziomu produkcji, konsumpcji, zatrudnienia) obejmuje rwnież zmiany jakościowe (zmiany organizacji społeczeństw).

Wzrost gospodarczy - odnosi się tylko do zmian ilościowych, przy założeniu, że podstawowe wielkości makroekonomiczne charakteryzują się długofalowym trendem.

Czynniki rozwoju gospodarczego:

- praca, wydajność pracy

- kapitał i jego efektywność (przeciętna, krańcowa)

- technologia, postęp techniczny, informacyjny; efektywność tego postępu

- ziemia i surowce

Czynniki wzrostu gospodarczego:

Stanowią one układ wzajemnie powiązanych elementw oddziaływania na dochd narodowy. Najczęściej dziali się je na:

- osobowe i rzeczowe

- ekstensywne i intensywne

- bezpośrednie i bierne

Pomiar wzrostu gospodarczego:

Wzrost gospodarczy mierzy się za pomocą modeli wzrostu gospodarczego, a wskaźniki, ktre stosujemy dla określenia poziomu rozwoju oraz dla badania poziomu warunkw i jakości życia ludności to:

- wzrost kapitału

- przyrost ludności

- postęp techniczny

- wspłczynnik dezinwestycji określający procentowy spadek produkcji z tytułu rzeczywistego zużycia aparatu wytwrczego.

- wielkość przyrostu produkcji wynikająca z lepszego wykorzystania istniejącego aparatu wytwrczego.

Determinanty wzrostu gospodarczego w krtkim i długim okresie.

Wzrost gospodarczy to inaczej wzrost produkcji w gospodarce narodowej. Można go określać w ujęciu krtko i długookresowym.

Wzrost krtkookresowy- występuje jeśli ma miejsce w gospodarce pełne zaangażowanie wolnych kapitałw przy zachowaniu niezmienności pozostałych czynnikw.

Wzrost długookresowy- obserwuje się wzrost efektywności wykorzystania angażowanych czynnikw wytwrczych.

Wzrost gospodarczy skutkuje rozwojem społeczno-gospodarczym. Można go określić od strony rzeczowej czyli przez strukturę wywołanych nowych produktw, oraz w ujęciu wartościowym. Stosuje się więc ceny bieżące lub stałe. Wzrost gospodarczy w statystyce wyznacza się dla rżnych okresw, najczęściej do roku.

Cykl koniunkturalny - to okresowo dokonujące się zmiany w aktywności gospodarczej wokł określonego terenu.

Klasyczny, modelowy przebieg cyklu:

• Kryzys

• Depresja

• Ożywienie

• Rozkwit

Przyczyny zewnętrzne cyklu są rżne w ujęciu teorii neoklasycznej i teorii Keynesa.

Klasycy uważają, że gospodarka sama się reguluje. Zakłcenie może wynikać z przyczyn zewnętrznych, będących w otoczeniu rynku np. ingerencja państwa.

W samym rynku można znależć przyczyny wewnętrzne , ktre powodują, że okresowo pojawia się nadwyżka lub niedobr. Wysoka stopa zysku i perspektywy jej dalszego wzrostu zachęcająca do określonej alokacji kapitału, rośnie popyt na środki produkcji, a płace, ceny, stopa zysku rosną.

Dla zwiększenia podaży wykorzystuje się istniejące rezerwy. Przedsiębiorstwa wchodzą po pewnym czasie w fazę wzrostw kosztw produkcji, co powoduje wzrost cen, ktre np. monopol może swobodnie ustalać. Możliwości nabywcze konsumenta ograniczają się, spada popyt na dobra konsumpcyjne, a w przyszłości na środki produkcji.

Obniżenie podaży zwykle jest głębsze niż ograniczenia popytu i występuje w dłuższym okresie. Obniżenie zatrudnienia, skłonności do inwestowania, stopy zysku jest charakterystyczne dla depresji. Po wyczerpaniu, razem producenci reagują najpierw minimalna, a potem rosnąca produkcją na zgłoszone potrzeby konsumentw. Zaczyna się ożywienie w gospodarce.

Keynsiści uważają, że należy ingerować w wspłczesny, zmodyfikowany rynek wprowadzając kwotę pieniądza będącą mnożnikiem inwestycyjnym, co w przyszłości skutkuje zwielokrotnionym wzrostem gospodarczym. Wydatki te powinno kontrolować państwo i w razie potrzeby uruchamiać niezbędny popyt. Państwo ma wpływać na monopolistw przez ustawy antymonopolowe, a przez instrumenty fiskalne i pieniądze wpływać na kierunki inwestowania tak aby unikać przegrzania niektrych obszarw przy daleko idącym niedorozwoju pozostałych. Ważna jest więc prawidłowa struktura gospodarcza.

Wspłcześnie występuje cykl 2-fazowy. Jest on o mniejszej amplitudzie wychyleń w stosunku do cyklu klasycznego. Jest pozbawiony depresji i rozkwitu.

Rodzaje wahań cyklicznych:

Koniunktura gospodarcza-to splot warunkw i czynnikw wywierających wpływ na sytuację gospodarki kraju, regionu lub świata.

W gospodarce występują naruszenia rwnowagi, co powoduje wahania w gospodarce (wartość produktu społecznego PK, PN, DN). Jeżeli wahania rozwoju ekonomicznego danej gospodarki w postaci ekspansji i recesji maja charakter cykliczny wwczas nazywamy je cyklami koniunkturalnymi.

Cykl koniunkturalny polega na wahaniach produkcji i zatrudnienia wokł długookresowych trendw.

Rozrżniamy wahania:

• Sezonowe-pewne wielkości ulegają zmianom wedle pr roku

• Przypadkowe-wynikają z przyczyn losowych, wojny, klęsk żywiołowych

• Prezydenckie-USA co 4 lata

• Cykl świński-dotyczy wahań w poziomie produkcji mięsa wieprzowego

Teorie koniunktury:

Występują teorie tłumaczące cykliczność np. teoria plam na słońcu mwi, że aktywność w kosmosie wpływa na efektywność rolnictwa, co przyczynia się do ożywienia całej gospodarki.

Inna teoria innowacji tłumaczy , że przez zmiany techniczne i organizacyjne poprzez wprowadzanie nowości ożywia się gospodarka, upowszechnianie nowych rozwiązań sprowadza do spowolnienia wzrostu.

Trzecia teoria cyklu politycznego zakłada, że wprowadza się dla producentw ułatwienia, daje się obietnice rozwiązań dla nich przychylnych aby zachęcić do działalności gospodarczej. Po wygranych w wyborach z obietnic nie zostaje nic.








Przykadowe prace

"Elementarz etyczny" - recenzja książki Karola Wojtyły.

"Elementarz etyczny" - recenzja książki Karola Wojtyły. Dział filozofii zajmujący się badaniem moralności i tworzeniem systemw myślowych, z ktrych można wyprowadzać zasady moralne - tak w skrcie można zdefiniować etykę. Rozważania nad nią prowadzili ...

Charakterystyka Achilesa i Hektora

Charakterystyka Achilesa i Hektora Achilles był synem Peleusa i Tetydy. Bardzo lubił broń, ktrą chętnie się posługiwał. Dumny i zapalczywy charakter przyczynił się do egoistycznego, samolubnego zachowania się. Zawsze byył uparty i nieugięty w postanowieniach. Obra...

Charakterystyka Willi'ego Sonnenbrucha

Charakterystyka Willi'ego Sonnenbrucha Willi Sonnenbruch jest jedną z głwnych postaci dramatu Leona Kruczkowskiego pt. Niemcy. Jest młodym Niemcem z Getyngi. Jego ojciec jest profesorem biologii. Willi jako podporucznik SS przebywa w okupowanej przez Niemcy Norwegii. Przez dwa lata studiował na wydzia...

Jan Paweł II

Jan Paweł II W chwili porodu matka poprosiła akuszerkę, by otworzyła okno. Z pobliskiego kościoła dobiegały dźwięki odprawianego właśnie nabożeństwa majowego. Przy ich akompaniamencie urodził się przyszły papież Jan Paweł II. Przyszed&...

Inflacja

Inflacja INFLACJA jest utrzymującym się przez dłuższy czas procesem wzrostu cen w gospodarce narodowej, połączonym z dużą utratą wartości pieniądza. Występuje wwczas duży wzrost podaży pieniądza i szybkości obiegu pieniądza oraz ucieczki od danej...

Znajdź i poddaj analizie środki jakimi posłużył się Golding w pierwszym rozdziale Władcy Much, aby ostrzec czytelnika przed mającymi wydarzyć się zdar

Znajdź i poddaj analizie środki jakimi posłużył się Golding w pierwszym rozdziale Władcy Much, aby ostrzec czytelnika przed mającymi wydarzyć się zdarzeniami. Władca Much“ jest uważany za ripostę na przygodową powieść R.M. Ballantaine'a Koralow...

Pedagogika społeczna - wykłady

Pedagogika społeczna - wykłady Metody I techniki badawcze Definicja Pedagogika społeczna jak większość dyscyplin pedagogicznych w metodologii badawczej stosuje metod techniki i narzędzia badawcze. Przez metody badawcze w pedagogice badawczej rozumieć będziemy określ...

Wacław Potocki - przedstawiciel baroku sarmackiego, jego rozważania o Polsce i Polakach.

Wacław Potocki - przedstawiciel baroku sarmackiego, jego rozważania o Polsce i Polakach. Wacław Potocki należał do nurtu ziemiańskiego, zwanego sarmackim albo swojskim. Literatura ta opanowała polskie szlacheckie dworki i charakteryzowała się przykładaniem ogromnej wagi do rodzim...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry