• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Poezja i...

Nawigacja

Poezja i poeta w twrczości Rżewicza.



Poezja i poeta w twrczości Rżewicza.




Twrczość Rżewicza można podzielić na dwa etapy. Do lat sześćdziesiątych XX wieku pisał on wiersze o tematyce wojennej. Drugi etap to poezja moralizatorska, traktująca o sprawach wspłczesnych.



W wierszu "Ocalony" Rżewicz ukazuje psychikę wypaloną wojną. Podmiot liryczny deklaruje, że jest dwudziestoczteroletnim człowiekiem, ocalonym z wojennej rzezi. Jednakże tytułowe ocalenie dotyczy jedynie jego fizyczności, zaś sfera wartości, etyki, została całkowicie zdruzgotana. Podmiot liryczny przestał odrżniać miłość od nienawiści, wrogw od przyjacił, ciemność od światła. Nie istnieje dekalog, ludzkie życie nie ma wartości. Prawo, grzech, cnota i występek znaczą to samo. Wszystko uległo przewartościowaniu, świat pogrążył się w chaosie. Podmiot liryczny został niejako "uśmiercony" duchowo, dlatego wzywa "nauczyciela i mistrza", ktry odbuduje jego psychikę i pomoże przywrcić światu utraconą dualność, ponownie nazywając rzeczy i pojęcia, oddzielając światło od ciemności. Autor przestrzega: wojenna pożoga niszczy nie tylko ludzkie życie i mienie, ale przede wszystkim dusze. Mało kto może o sobie powiedzieć, że wyszedł z niej nietknięty.



Podmiot liryczny "Zostawcie nas" jest reprezentantem pokolenia Kolumbw. Apeluje do pźniejszych pokoleń, by zostawiły ich w spokoju. Porozumienie jest niemożliwe ze względu na dzielącą przepaść. Podmiot liryczny marzył niegdyś by być szczurem. Ludzie czuli się gorsi od zwierząt - zazdrościli kamieniom, ktre nic nie czują. Podobny wydźwięk ma "Matka powieszonych". Opisywana kobieta symbolizuje ogł matek, ktre są w żałobie po straconym dziecku. Uczucie przerasta kobietę. Ponadto nie znajduje ona zrozumienia u innych. Między matką a światem istnieje przepaść obojętności, brak nawet drobnego mostu wspłczucia. "Powrt" opisuje dwa światy. W jednym z nich panuje cisza, spokj i porządek. Jest to świat rodzicw, do ktrego przychodzi zawołany syn. Przybywa ze świata wojny, ktrego symbolem są zabłocone buty. Między dwoma pokoleniami nie ma kontaktu. Podmiot liryczny nie może opowiedzieć rodzicom o swoim świecie, gdyż nie jest to świat ludzki, lecz atawizmu i zwierzęcych instynktw. Z powyższych przykładw wynika, iż poezja Rżewicza ukazuje przedstawiciela pokolenia Kolumbw, jako człowieka nie rozumianego przez otoczenie. Wojna tak zmieniła jego psychikę, że nie pasuje ani do ludzi żyjących wcześniej, ani do żyjących pźniej.



Wojna dobiegła końca w roku 1945, ale czy zakończenie wojennego koszmaru oznaczało zarazem duchowe odrodzenie dotkniętego nim człowieka? Pisane już po wojnie wiersze Rżewicza, takie jak "Ocalony" czy "Lament", poświadczają, że nie jest to takie proste. Podmioty liryczne tych utworw przedstawiają się jako osoby o całkowicie zdegradowanej psychice, wypalone wewnętrznie. Pojęcia dobra i zła nie mają żadnego znaczenia, gdyż oni sami żyją w etycznej pustce. Ich system wartości uległ całkowitej rozsypce: "Nie wierzę w przemianę wody w wino / nie wierzę w grzechw odpuszczenie / nie wierzę w ciała zmartwychwstanie". Ta sytuacja całkowitego wydziedziczenia z kultury, historii, religii ciągnęła się długo i dotyka jeszcze bohatera dramatu Rżewicza "Kartoteka", opowiadającym o człowieku i jego miejscu w świecie wspłczesnym. Dziwny to Bohater - postać całkowicie niebohaterska, gdyż cały czas spoczywa w łżku, ostentacyjnie odmawiając podjęcia jakiejkolwiek aktywności. Od odwiedzających go ludzi chce tylko jednego: aby dali mu wreszcie święty spokj. Trudno powiedzieć kim jest, jak się nazywa, ile ma lat. W ten sposb Rżewicz czyni bohaterem statystycznego człowieka reprezentującego swoje czasy. Życie to rodzaj ekranu, na ktrym oglądamy losy całego wojennego pokolenia. Jedynym stałym punktem na scenie jest łżko, w ktrym spoczywa Bohater. Otoczenie zaś ciągle się zmienia. Bohatera nawiedzają postacie z przeszłości i teraźniejszości, zadając niedorzeczne pytania. Są to przedstawiciele społeczeństwa - miałcy i płascy, bełkoczący coś o codziennych, nieistotnych sprawach. Bohater nie znajduje z nimi wsplnego języka i zastanawia się: "Czy nie można nic powiedzieć, wyjaśnić drugiemu człowiekowi.". Jakakolwiek komunikacja traci sens, choruje na amorfizm, bezkształtność. Bohater "Kartoteki" został dotknięty klęską bierności, ktrej nie jest w stanie przełamać nawet chr, złożony z ponaglających go do czynu starcw. To człowiek w stanie kompletnej rozsypki, rozbity, porażony metafizyczną niemożnością. Łżko to właściwie grb, bowiem kona na nim człowiek, a raczej jego kołatające się jeszcze w Bohaterze resztki. Tej oglnej dezintegracji towarzyszy także rozkład akcji, rozumianej jako logiczny ciąg przyczynowo-skutkowy. Akcja się nie rozwija, niejako stoi w miejscu. Tej stagnacji sprzyja otwarta forma dramatu, składającego się z około 30 epizodw. Sztuka jest montażem, układanką elementw, niechronologiczną i pozbawioną jakiegokolwiek klucza, kalejdoskopem złożonym z fragmentw strzaskanej rzeczywistości. Chaos kompozycyjny i stylistyczny odzwierciedla rozpad świata i bohatera. Dramat Rżewicza ma zdecydowania pesymistyczną wymowę, gdyż kończy się tak jak zaczyna: chaos i degradacja będą postępowały dalej, aż do ostatecznej - jak się można domyślać - katastrofy.



Kto jest poetą? Poetą jest każdy - tak twierdzi Rżewicz ("Kto jest poetą"). "Żart patetyczny" ukazuje paradoks: Podmiot liryczny jest świadomy, że ludzie nie czytają, "nie potrzebują" poezji, natomiast poeta potrzebuje odbiorcw by tworzyć. Poezja ma według poety miejsce, ktre musi wypełnić. Stawia sobie jednak cele, ktrym nie potrafi sprostać - "ma wiele zadań, ktrym nigdy nie podoła" ("Moja poezja"). Poezja jest bezradna i bezsilna. Wspłcześnie nie ma ona szans na spełnienie. Jednocześnie Rżewicz twierdzi, że jej istnienie jest konieczne. Wiersz "Poetica" także odpowiada na pytanie czym jest poezja. Według podmiotu powinna ona dotykać sedna sprawy, służyć dobru. Poezja jest żywa, gdy jest zrodzona z miłości -"Rozpadają się słowa, ktrym odjęto miłość". Słowa są wyrazem miłości, wiary i nadziei - bez tych wartości słowa poety są martwe. Według Rżewicza poezja powinna mwić o tym, czego ludzie oczekują i pragną. Jej zadaniem jest trafiać do odbiorcw, dotykać ich potrzeb. Powinna ona także mwić tylko o prawdzie. Poecie nie wolno uciekać się do kłamstwa ("Pragnienie", "Poemat patetyczny").

"To wszystko jest składane, ktre się złożyć nie może" - to definicja ludzkiego życia według Rżewicza ("To się złożyć nie może"). Składanie i umieranie tworzą naszą codzienność. Wszystko sprowadza się do dążenia do śmierci. Brak jakiejkolwiek nadziei - wszystko jest nieskładającym się składaniem. Nie ma wartości, do ktrej można by się odwołać.



Rżewicz jest twrcą zdecydowanie pesymistycznym. Jego twrczość opisuje wyniszczonych psychicznie Kolumbw, brak zainteresowania społeczeństwa zarwno poezją jak i ludzkim nieszczęściem, ludzi, ktrzy upadli tak nisko, że powstanie jest już prawie nie możliwe. Poemat "Spadanie, czyli o elementach wertykalnych i horyzontalnych" mwi o upadku moralnym. Wspłczesny człowiek spada we wszystkich kierunkach. Dawniej istniało dno, od ktrego można było się odbić i wydostać na powierzchnię. Dzisiaj człowiek spada bezustannie. Moralność przestaje istnieć.






Przykadowe prace

Władca Much Willam Golding

Władca Much Willam Golding Książka opowiada o grupie młodych chłopcw, ktrzy podczas awarii samolotu są ewakuowani na bezludną wyspę. Początkowo prowadzą beztroskie życie, sami ustanawiają prawa i obowiązki pomocne w życiu w grupie. Wybierają...

Die Familie frher und heute - wypracowanie

Die Familie frher und heute - wypracowanie Die heutige Familie unterscheidet sich von der frheren Familien. In den letzen dreiig Jahren hat sich das Familienmodell so sehr verndert, dass die Beziehungen zwischen den einzelnen Mitgliedern der Familie abgeschwcht haben. Frher mussten die Frauen zu Hause bleiben und Kinder erzi...

Leasing

Leasing Leasing stanowi formę finansowania inwestycji, polegającą na uzyskaniu środkw inwestycyjnych w zamian za ustalony czynsz (raty leasingowe), bez konieczności ich bezpośredniego zakupu. definicja umowy Umowa leasingu do niedawna była regulowana tylko częściowo przepisami ustaw...

Systemy płac i ich porwnanie.

Systemy płac i ich porwnanie. Pod pojęciem systemu (formy) wynagradzania (płac) należy rozumieć sposb, w jaki ustala się wielkość wynagrodzenia przysługującego pracownikowi za wykonaną przez niego pracę. Z kolei w celu określenia wynagrodzenia za pracę nale&...

Quo Vadis

Quo Vadis Yo kosiak ... nie znalazlem porownania filmu z ksiazka a pewno by się przydalo, jest tu kilka charakterystyk, streszczen i recanzji no i jakas problematyka. Mam nadzieje ze ci to cos pomoze. Charakterystyka Nerona Neron piastował w Rzymie najwyższą godność w imperium ...

Systemy operacyjne

Systemy operacyjne INFORMACJA – jest zbiorem danych zebranych w celu ich przetwarzania i otrzymania wynikw, ktre mogą być nowymi informacjami. KOMPUTER – jest to elektroniczne urządzenie przeznaczone do automatycznego przetwarzania informacji w sposb programowy. OPROGRAMOWANIE – jest to ...

Określ istotę barokowych rozważań o kruchości ludzkiej egzystencji w oparciu o fragment Myśli Blaise’a Pascala i Krtkość żywota Daniela Naborowskieg

Określ istotę barokowych rozważań o kruchości ludzkiej egzystencji w oparciu o fragment Myśli Blaise’a Pascala i Krtkość żywota Daniela Naborowskiego 1. Blaise Pascal Myśli (fragment) Kiedy zważam krtkość mego życia, wchłoniętego w wi...

Bankowość i finanse WSTiH 2008

Bankowość i finanse WSTiH 2008 BANKOWOŚĆ I FINANSE LITERATURA (podręczniki) * J. Kukulski, J. Pluta - karty płatnicze-teoria i praktyka, 1988 * L. Stecki - karty kredytowe, 1988 * A. Bursy ? karty płatnicze- przewodniki finansowe * J. Głudowski, J. Szmbelańczyk ? bankowoś...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry