• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Poję...

Nawigacja

Pojęcia z polskiego



Pojęcia z polskiego




Pamflet



Pamflet, utwór publicystyczny lub literacki, nierzadko anonimowy, zmierzający do zdemaskowania, ośmieszenia i poniżenia osoby, środowiska społecznego, instytucji. Posługuje się ekspresywną retoryką, przejaskrawieniami w sformułowaniach, elementami satyrycznymi.

Pamflet był w przeszłości zwrócony najczęściej przeciwko osobom, instytucjom społecznym i stronnictwom politycznym (np. Lukian z Samosat, Seneka, P. Aretino, J. Swift, Wolter, H. Heine, H. Mann), a także zjawiskom życia społecznego i obyczajowego, religii, twórczości artystycznej i literackiej, szczególnie w epokach gwałtownych przemian i przewrotów historycznych, jak okres rewolucji francuskiej czy obrad Sejmu Wielkiego w Polsce.

Pamflety łączą powinowactwa z filipiką, inwektywą, paszkwilem i satyrą.



Pastisz



Pastisz (z francuskiego pastiche - "utwór naśladowany"), kompilacyjne dzieło sztuki świadomie naśladujące styl jakiegoś twórcy, epoki, szkoły, ale nie mające cech fałszerstwa. W literaturze świadome naśladowanie stylu określonego pisarza, dzieła, szkoły literackiej, prądu, epoki itp.

Pastisz jest zbliżony do parodii, nie zmierza jednak do karykaturowania czy wyjaskrawiania cech pierwowzoru, ale do uwyraźnienia jego rysów charakterystycznych.

Należy do zabaw literackich o charakterze żartobliwym, ale może również spełniać pewne oczekiwania badawcze, ujawniając właściwości stylistyczne bądź służąc do zrekonstruowania uszkodzonego tekstu, np. wiersz A. Mickiewicza Wsłuchać się w szum wód głuchy... w zbiorze pastiszów K. Wyki Duchy poetów podsłuchane. Pierwsze pastisze powstały w starożytnym Rzymie, gdzie naśladowano styl rzeźby greckiej.



Persyflaż



Persyflaż (z francuskiego persiflage - "przemówienie ironiczne, kpina"), wypowiedź głównie o charakterze literackim, zawierająca pod pozorami uprzejmości i powagi kpinę lub drwinę, w formie ironicznych pochwał, komplementów itp., których rzeczywisty sens jest odwrotny niż deklarowany werbalnie. Zbliża się do pastiszu i parodii.

W szerszym sensie persyflaż oznacza subtelną ironię, zawoalowane wykpiwanie cudzego stylu bądź wszelkie ukryte szyderstwo w utworze literackim lub innej formie wypowiedzi.



ALEGORIA Alegoria to motyw zawarty w dziele literackim (przedmiot, postac, sytuacja, zdarzenie) lub zespól motywów przedstawiajacy w sposób obrazowy pewne abstrakcyjne pojecia lub idee. Motyw ów oprócz swego znaczenia jawnego, doslownego, danego bezposrednio przez sens poszczególnych wyrazów, które sie do niego odnosza, ma takze znaczenie ukryte (alegoryczne), wymagajace rozszyfrowania przez odbiorce. Znaczenie to odczytuje odbiorca dzieki znajomosci pewnych stalych zwiazków o charakterze konwencjonalnym, przekazywanych w tradycji kulturowej, religii sztuce. Znaczenie alegoryczne jest umowne i ustalone; daje sie zrozumiec tylko w jeden sposób. ANAFORA Srodek stylistyczny, który polega na powtarzaniu tego samego wyrazu lub zwrotu ANIMIZACJA ozywienie, nadanie przedmiotom martwym cech istot zywych APOSTROFA bezposredni zwrot do osoby, bóstwa, uosobionego przedmiotu

EPITET Epitet (przydawka) to wyraz pelniacy w tekscie funkcje okreslajaca wobec rzeczownika. Glówne cele epitetu to wzbogacenie wiedzy o przedmiocie, ujawnienie stosunku mówiacego do przedmiotu, wprowadzenie elementu obrazowosci; przyklady: zalosne ubiory, sen zelazny.

INWERSJA Inwersja to struktura skladniowa polegajaca na przestawieniu naturalnego szyku wyrazów w zdaniu lub czlonów skladniowych. Polega ona równiez na takim uksztaltowaniu fabuly, ze zostaje naruszona chronologia wydarzen; podane jest najpierw wydarzenie pózniejsze, mieszaja sie wydarzenia z róznych okresów zycia postaci (powiesci strumienia swiadomosci, np. J. Joyce "Ulisses").

METAFORA (PRZENOSNIA) Metafora (przenosnia) to wyrazenie w którym zestawione ze soba wyrazy ulegaja wzajemnym przeksztalceniom znaczeniowym. Jeden ze skladników znaczenia wyrazu zostaje podkreslony w tym zestawieniu przez sasiedztwo innego wyrazu o podobnym skladniku znaczeniowym. Przytlumione zostaja natomiast pozostale jednostki sensu, np. "cerkwi helmy" - zostal uwydatniony ksztalt kopuly cerkiewnej, pokrycie jej blyszczacym metalem, przynaleznosc do sfery wznioslej wyrazu "cerkiew". Podobne elementy zostaly zaakcentowane w wyrazie "helm". Pominieta zostala natomiast przynaleznosc "helmu" do militariów, cerkwi do sfery religijnej. Metafory wystepuja równiez w jezyku potocznym, np. drapacz chmur. Z metafora zwiazane sa jeszcze dwa pojecia:

- personifikacja - nadawanie przedmiotom, zjawiskom, zwierzetom, pojeciom abstrakcyjnym cech ludzkich (uosobienie);

- animizacja - nadawanie przedmiotom martwym i abstrakcyjnym cech istot zywych (uspiony las, konajacy dzien).

METAFORA (PRZENOSNIA) Metafora (przenosnia) to wyrazenie w którym zestawione ze soba wyrazy ulegaja wzajemnym przeksztalceniom znaczeniowym. Jeden ze skladników znaczenia wyrazu zostaje podkreslony w tym zestawieniu przez sasiedztwo innego wyrazu o podobnym skladniku znaczeniowym. Przytlumione zostaja natomiast pozostale jednostki sensu, np. "cerkwi helmy" - zostal uwydatniony ksztalt kopuly cerkiewnej, pokrycie jej blyszczacym metalem, przynaleznosc do sfery wznioslej wyrazu "cerkiew". Podobne elementy zostaly zaakcentowane w wyrazie "helm". Pominieta zostala natomiast przynaleznosc "helmu" do militariów, cerkwi do sfery religijnej. Metafory wystepuja równiez w jezyku potocznym, np. drapacz chmur. Z metafora zwiazane sa jeszcze dwa pojecia:

- personifikacja - nadawanie przedmiotom, zjawiskom, zwierzetom, pojeciom abstrakcyjnym cech ludzkich (uosobienie);

- animizacja - nadawanie przedmiotom martwym i abstrakcyjnym cech istot zywych (uspiony las, konajacy dzien).

PERSONIFIKACJA inaczej uosobienie. nadanie przedmiotom lub roslina cech ludzkich.

PYTANIE RETORYCZNE pytanie nie wymagajace odpowiedzi. pytanie pozorne.

UTWÓR PARENETYCZNY utwór majacy charakter pouczajacy, moralizatorski, ksztaltujacy i propagujacy wzory postepowania zwiazane z odgrywaniem okreslonych ról spolecznych. Przykladem utworu parenetycznego jest "Piesn o Rolandzie".

WIERSZ CIAGLY (STYCHICZNY) utwór liryczny, w którym wyodrebnione sa tylko wersy, nie ma podzialu na strofy. WIERSZ STROFICZNY utwór liryczny, w którym wyodrebnione sa strofy (zwrotki) WIERSZ SYLABICZNY utwór liryczny. charakteryzuje sie:1 stala liczba sylab w wersie, 2 sredniówka w wersach dluzszych niz osmiosylabowe. 3 stalym akcentem. WIERSZ WOLNY wiersz odrzucajacy reguly budowy










Przykładowe prace

Zamek Grodziec

Zamek Grodziec Zamek Grodziec Zamek Grodziec został usytuowany na malowniczym wzgórzu powulkanicznym na wysokości 389m n.p.m. Pierwsza potwierdzona wzmianka o Grodźcu pochodziła z bulli papieża Hadriana IV z 23 kwietnia 1155 r. Zachowane do dnia dzisiejszego zabudowania zamkowe powstały prawdopo...

Historia Andrzeja Radka na podstawie powieści Stefana Żeromskiego "Syzyfowe prace".

Historia Andrzeja Radka na podstawie powieści Stefana Żeromskiego "Syzyfowe prace". Jędrzej Radek urodził się we wsi Pajęczyn Dolny, w czworakach dworskich u biednego fornala. Rodzina jego żyła w nędzy i niedostatku, chłopiec nieraz sypiał pod gołym niebem, lub podczas ...

Portrety postaci historycznych w literaturze i malarstwie. Przedstaw na wybranych przykładach.

Portrety postaci historycznych w literaturze i malarstwie. Przedstaw na wybranych przykładach. 1. Określenie problemu. Tematem mojej prezentacji są postaci historyczne które funkcjonują w literaturze i w malarstwie. Skoncentrowałem się na bohaterach z powieści Henryka Sienkiewicza. Jest to...

Atak na Pearl Harbor

Atak na Pearl Harbor 7 grudnia 1941r. (wg czasu amerykańskiego) o godz.6.00 japońskie siły zbrojne zaatakowały Pearl Harbor ? port na wyspie Oahu w archipelagu hawajskim. Chociaż hawajska baza morska USA była nieźle zabezpieczona, jednakże w tym miejscu i w tym czasie nie spodziewano si...

Tragizm Konrada Wallenroda

Tragizm Konrada Wallenroda Mickiewicz napisał "Konrada Wallenroda" pod wpływem wymuszonego pobytu w Rosji, z powodu procesu członków filomatów, tak więc utwór ten musiał zawierać jakieś sprytnie ukryte przed cenzurą treści, bo jak wiemy utwór ukazał się w Rosji; W utworze t...

Zagadnienia z mikroekonomii

Zagadnienia z mikroekonomii Zagadnienie 1 ZASOBY W EKONOMII Zasoby – są to rzeczy służące do wytwarzania dóbr zaspokajających potrzeby ludzkie. Występują pod postacią: Kapitału ludzkiego (nazywanego pracą) – tworzą go psycho-fizyczne predyspozycje ludzi d...

Scharakteryzuj Konferencję w Monachium.

Scharakteryzuj Konferencję w Monachium. III Rzesza prowadziła politykę ekspansji. Po aneksji Austrii w marcu 1938r. Niemcy zdecydowały się na zajęcie Czechosłowacji. Wynikało to z dążenia do uzyskania pełnej hegemonii w Europie Środkowej oraz zdobycia atrakcyjnych pod w...

Współczesnego Polaka portret własny. Stereotypy Polaka

Współczesnego Polaka portret własny. Stereotypy Polaka Nadszedł ten dzień, gdy przyszło mi stworzyć ?Polaka portret własny?. Praca jak by na to nie patrzeć będzie w dużej mierze oparta na stereotypach, a więc może warto już teraz powiedzieć, ze według por...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry