• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Poję...

Nawigacja

Pojęcia z polskiego



Pojęcia z polskiego




Pamflet



Pamflet, utwór publicystyczny lub literacki, nierzadko anonimowy, zmierzający do zdemaskowania, ośmieszenia i poniżenia osoby, środowiska społecznego, instytucji. Posługuje się ekspresywną retoryką, przejaskrawieniami w sformułowaniach, elementami satyrycznymi.

Pamflet był w przeszłości zwrócony najczęściej przeciwko osobom, instytucjom społecznym i stronnictwom politycznym (np. Lukian z Samosat, Seneka, P. Aretino, J. Swift, Wolter, H. Heine, H. Mann), a także zjawiskom życia społecznego i obyczajowego, religii, twórczości artystycznej i literackiej, szczególnie w epokach gwałtownych przemian i przewrotów historycznych, jak okres rewolucji francuskiej czy obrad Sejmu Wielkiego w Polsce.

Pamflety łączą powinowactwa z filipiką, inwektywą, paszkwilem i satyrą.



Pastisz



Pastisz (z francuskiego pastiche - "utwór naśladowany"), kompilacyjne dzieło sztuki świadomie naśladujące styl jakiegoś twórcy, epoki, szkoły, ale nie mające cech fałszerstwa. W literaturze świadome naśladowanie stylu określonego pisarza, dzieła, szkoły literackiej, prądu, epoki itp.

Pastisz jest zbliżony do parodii, nie zmierza jednak do karykaturowania czy wyjaskrawiania cech pierwowzoru, ale do uwyraźnienia jego rysów charakterystycznych.

Należy do zabaw literackich o charakterze żartobliwym, ale może również spełniać pewne oczekiwania badawcze, ujawniając właściwości stylistyczne bądź służąc do zrekonstruowania uszkodzonego tekstu, np. wiersz A. Mickiewicza Wsłuchać się w szum wód głuchy... w zbiorze pastiszów K. Wyki Duchy poetów podsłuchane. Pierwsze pastisze powstały w starożytnym Rzymie, gdzie naśladowano styl rzeźby greckiej.



Persyflaż



Persyflaż (z francuskiego persiflage - "przemówienie ironiczne, kpina"), wypowiedź głównie o charakterze literackim, zawierająca pod pozorami uprzejmości i powagi kpinę lub drwinę, w formie ironicznych pochwał, komplementów itp., których rzeczywisty sens jest odwrotny niż deklarowany werbalnie. Zbliża się do pastiszu i parodii.

W szerszym sensie persyflaż oznacza subtelną ironię, zawoalowane wykpiwanie cudzego stylu bądź wszelkie ukryte szyderstwo w utworze literackim lub innej formie wypowiedzi.



ALEGORIA Alegoria to motyw zawarty w dziele literackim (przedmiot, postac, sytuacja, zdarzenie) lub zespól motywów przedstawiajacy w sposób obrazowy pewne abstrakcyjne pojecia lub idee. Motyw ów oprócz swego znaczenia jawnego, doslownego, danego bezposrednio przez sens poszczególnych wyrazów, które sie do niego odnosza, ma takze znaczenie ukryte (alegoryczne), wymagajace rozszyfrowania przez odbiorce. Znaczenie to odczytuje odbiorca dzieki znajomosci pewnych stalych zwiazków o charakterze konwencjonalnym, przekazywanych w tradycji kulturowej, religii sztuce. Znaczenie alegoryczne jest umowne i ustalone; daje sie zrozumiec tylko w jeden sposób. ANAFORA Srodek stylistyczny, który polega na powtarzaniu tego samego wyrazu lub zwrotu ANIMIZACJA ozywienie, nadanie przedmiotom martwym cech istot zywych APOSTROFA bezposredni zwrot do osoby, bóstwa, uosobionego przedmiotu

EPITET Epitet (przydawka) to wyraz pelniacy w tekscie funkcje okreslajaca wobec rzeczownika. Glówne cele epitetu to wzbogacenie wiedzy o przedmiocie, ujawnienie stosunku mówiacego do przedmiotu, wprowadzenie elementu obrazowosci; przyklady: zalosne ubiory, sen zelazny.

INWERSJA Inwersja to struktura skladniowa polegajaca na przestawieniu naturalnego szyku wyrazów w zdaniu lub czlonów skladniowych. Polega ona równiez na takim uksztaltowaniu fabuly, ze zostaje naruszona chronologia wydarzen; podane jest najpierw wydarzenie pózniejsze, mieszaja sie wydarzenia z róznych okresów zycia postaci (powiesci strumienia swiadomosci, np. J. Joyce "Ulisses").

METAFORA (PRZENOSNIA) Metafora (przenosnia) to wyrazenie w którym zestawione ze soba wyrazy ulegaja wzajemnym przeksztalceniom znaczeniowym. Jeden ze skladników znaczenia wyrazu zostaje podkreslony w tym zestawieniu przez sasiedztwo innego wyrazu o podobnym skladniku znaczeniowym. Przytlumione zostaja natomiast pozostale jednostki sensu, np. "cerkwi helmy" - zostal uwydatniony ksztalt kopuly cerkiewnej, pokrycie jej blyszczacym metalem, przynaleznosc do sfery wznioslej wyrazu "cerkiew". Podobne elementy zostaly zaakcentowane w wyrazie "helm". Pominieta zostala natomiast przynaleznosc "helmu" do militariów, cerkwi do sfery religijnej. Metafory wystepuja równiez w jezyku potocznym, np. drapacz chmur. Z metafora zwiazane sa jeszcze dwa pojecia:

- personifikacja - nadawanie przedmiotom, zjawiskom, zwierzetom, pojeciom abstrakcyjnym cech ludzkich (uosobienie);

- animizacja - nadawanie przedmiotom martwym i abstrakcyjnym cech istot zywych (uspiony las, konajacy dzien).

METAFORA (PRZENOSNIA) Metafora (przenosnia) to wyrazenie w którym zestawione ze soba wyrazy ulegaja wzajemnym przeksztalceniom znaczeniowym. Jeden ze skladników znaczenia wyrazu zostaje podkreslony w tym zestawieniu przez sasiedztwo innego wyrazu o podobnym skladniku znaczeniowym. Przytlumione zostaja natomiast pozostale jednostki sensu, np. "cerkwi helmy" - zostal uwydatniony ksztalt kopuly cerkiewnej, pokrycie jej blyszczacym metalem, przynaleznosc do sfery wznioslej wyrazu "cerkiew". Podobne elementy zostaly zaakcentowane w wyrazie "helm". Pominieta zostala natomiast przynaleznosc "helmu" do militariów, cerkwi do sfery religijnej. Metafory wystepuja równiez w jezyku potocznym, np. drapacz chmur. Z metafora zwiazane sa jeszcze dwa pojecia:

- personifikacja - nadawanie przedmiotom, zjawiskom, zwierzetom, pojeciom abstrakcyjnym cech ludzkich (uosobienie);

- animizacja - nadawanie przedmiotom martwym i abstrakcyjnym cech istot zywych (uspiony las, konajacy dzien).

PERSONIFIKACJA inaczej uosobienie. nadanie przedmiotom lub roslina cech ludzkich.

PYTANIE RETORYCZNE pytanie nie wymagajace odpowiedzi. pytanie pozorne.

UTWÓR PARENETYCZNY utwór majacy charakter pouczajacy, moralizatorski, ksztaltujacy i propagujacy wzory postepowania zwiazane z odgrywaniem okreslonych ról spolecznych. Przykladem utworu parenetycznego jest "Piesn o Rolandzie".

WIERSZ CIAGLY (STYCHICZNY) utwór liryczny, w którym wyodrebnione sa tylko wersy, nie ma podzialu na strofy. WIERSZ STROFICZNY utwór liryczny, w którym wyodrebnione sa strofy (zwrotki) WIERSZ SYLABICZNY utwór liryczny. charakteryzuje sie:1 stala liczba sylab w wersie, 2 sredniówka w wersach dluzszych niz osmiosylabowe. 3 stalym akcentem. WIERSZ WOLNY wiersz odrzucajacy reguly budowy










Przykładowe prace

motyw cierpienia

motyw cierpienia Cierpienie-odczuwanie bólu fizycznego lub moralnego, męka, męczarnia. BIBLIA Księga Hioba Hiob, z powodu zakładu między Bogiem a Szatanem , znosi liczne cierpienia-traci cały dobytek, umierają jego dzieci, zostaje dotknięty trądem. Chrystus znosi stra...

Wirusy

Wirusy Wirusy, znajdują się na pograniczu pomiędzy materią ożywioną i nieożywioną. Wykazują one kilka cech wyróżniających organizmy żywe, jak reprodukcja, ale nie prowadzą procesów metabolicznych i nie są zdolne do reprodukcji na zewnątrz komórki gospodar...

Słudzy Boży ostatnio beatyfikowani prze Jana Pawła II

Słudzy Boży ostatnio beatyfikowani prze Jana Pawła II Piotr Vigne (20 VIII 1670-8 VII 1740) - Francuz, kapłan, założyciel Zgromadzenia Sióstr Najświętszego Sakramentu, misjonarz wędrowny, czciciel i propagator Chrystusa sakramentalnego i miłosierdzia Bożego. Piot...

Indywidualizm – wyraz dumy i wielkości człowieka, przejaw jego pychy, manifestacja inności. Oceń postawy wybranych bohaterów romantycznych.

Indywidualizm – wyraz dumy i wielkości człowieka, przejaw jego pychy, manifestacja inności. Oceń postawy wybranych bohaterów romantycznych. Bohater romantyczny to najprościej mówiąc bojownik, rycerz walczący o wolność narodu. Postać romantyczna zmienia się w zależ...

Porównaj świat wewnętrzny Wertera i współczesnego młodego człowieka.

Porównaj świat wewnętrzny Wertera i współczesnego młodego człowieka. Romantyk kochał bardzo mocno, ponad wszystko oraz idealizował obiekt swoich uczuć. Taki był właśnie Werter - główny bohater utworu Goethego pt. "Cierpienia młodego Wertera". Spotyka on w...

Proces Franza Kafki - Interpretacja epizodu z księdzem oraz przypowieści o odźwiernym.

Proces Franza Kafki - Interpretacja epizodu z księdzem oraz przypowieści o odźwiernym. Józef K. został poproszony o pokazanie kilku zabytków sztuki pewnemu włoskiemu klientowi banku, który po raz pierwszy przebywał w tym mieście, a na którego przyjaźni bardzo bankowi zależało. Po...

Biografia - Julian Tuwim.

Biografia - Julian Tuwim. Julian Tuwim urodził się w 1894 roku w Łodzi. Po ukończeniu gimnazjum w rodzinnym mieście studiował prawo i filozofię na Uniwersytecie Warszawskim, współpracując z czasopismem "Pro arte et studio". Był współtwórcą grupy "Skamander". Lata wojn...

Jak rozumiesz powiedzenie "człowiek - to brzmi dumnie"?

Jak rozumiesz powiedzenie "człowiek - to brzmi dumnie"? "Jak rozumiesz powiedzenie: Człowiek - to brzmi dumnie?" W pracy chciałabym przedstawić swój pogląd na temat "Człowiek - to brzmi dumnie". Postaram się go udowodnić i napisać, dlaczego twierdzę tak, a nie inaczej. ...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry