• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Polskie ...

Nawigacja

Polskie lotnictwo w Wielkiej Brytanii



Polskie lotnictwo w Wielkiej Brytanii




Zarys działań polskiego lotnictwa

w Wielkiej Brytanii 1940 – 1945







W drugiej połowi września 1939 większa część polskich lotnikw znalazła się w Rumunii i na Węgrzech. Nie zrezygnowali oni z walki z hitlerowskim wrogiem i rozpoczęli dalszą ewakuację do zachodnich wojennych sojusznikw – Francji i Anglii.

25 października 1939 roku odbyła się konferencja przedstawicieli lotnictwa Francji, Wielkiej Brytanii i Polski, w wyniku ktrej zawarto wstępne porozumienie – memorandum – na mocy ktrego ustalono, że Wielka Brytania godzi się przyjąć 300 członkw polskiego personelu latającego oraz 2000 osb personelu technicznego i pomocniczego.

Do końca 1939 roku przybyło do Francji ponad 8 tysięcy polskich lotnikw.

11 czerwca 1940 roku została podpisana pierwsza umowa lotnicza między Rządem Brytyjskim i Rządem Polskim. Postanawiała ona oglnie o ochotniczym zaciągu żołnierzy polskiego lotnictwa do RAF oraz o tym, że zostaną zorganizowane jednostki Polskich Sił Powietrznych, jednak związane ściśle organizacyjnie i operacyjnie z RAF.

Szczegłowe postanowienia tej umowy zawierały m.in.:

– z polskiego personelu przybyłego do Anglii zostaną zorganizowane dwa dywizjony bombowe z własnym ośrodkiem szkoleniowym;

– oprcz jednostek lotniczych zostanie utworzony Inspektorat jako organ łącznikowy między władzami polskimi i brytyjskimi;

– lotnicy polscy, po zaciągnięciu do RAF VR, będą podlegali prawu i brytyjskim przepisom wojskowym;

– lotnicy będą składać dwie przysięgi – brytyjską i polską;

– oficerowie będą przyjmowani do służby w stopniu podporucznika, reszta żołnierzy w stopniu szeregowca;

– awans oraz wyznaczenie na stanowisko dowdcze będzie zależało od zgody polskiego Naczelnego Wodza;

– polskich lotnikw będą obowiązywać mundury brytyjskie, jednak z polskim Orłem na czapce i napisem Poland w grnej części rękaww, ale bez polskich odznak specjalności;

– samoloty polskie mogą mieć namalowane dodatkowo polskie znaki lotnicze;

– na lotnisku bazowania polskiego dywizjonu może być wywieszona na maszcie polska flaga lotnicza poniżej flagi RAF.

Po ustaniu działań wojennych we Francji, w trzeciej dekadzie czerwca i pierwszej połowie lipca 1940 roku, przybyło do Anglii z Francji i Płnocne Afryki około 6 tysięcy polskich lotnikw, powiększając tym samym stan polskiego lotnictwa do ponad 8 tysięcy osb.

5 sierpnia 1940 roku, w sytuacji narastającego zagrożenia inwazyjnego ze strony hitlerowskich Niemiec, doszło do zawarcia drugiej z kolei umowy lotniczej.

Umowa ta ustalała nowe formy egzystencji Polskich Sił Powietrznych we wspłpracy z RAF, a m.in.:

– Polskie Siły Powietrzne są częścią składową suwerennych Polskich Sił Zbrojnych;

– lotnicy będą składać tylko polską przysięgę;

– Polskie Siły Powietrzne będą podlegać władzom RAF pod względem organizacyjnym, wyszkolenia, dyscypliny i bojowego użycia;

– będą zorganizowane 4 dywizjony bombowe, 2 dywizjony myśliwskie i 1 dywizjon wspłpracy z armią lądową;

– gdy będą warunki, zostaną zorganizowane dalsze 3 dywizjony myśliwskie;

– utworzono etat Inspektoratu PSP, a jego Inspektor będzie wspłpracował z Air Ministry ( Ministerstwo Lotnictwa ) w zakresie administrowania polskim personelem;

– lotnicze flagi polskie będą wywieszone na lotniskach bazowania polskich dywizjonw obok flag brytyjskich;

– na kołnierzach mundurw lotnicy będą nosić odznaki polskich stopni, będzie także można nosić polskie odznaki specjalności lotniczych.

6 kwietnia 1944 roku weszła w życie trzecia umowa lotnicza, na mocy ktrej polski personel lotniczy przeszedł – oprcz operacyjnego użycia – pod rozkazy polskich władz wojskowych. Obowiązywał ich polski regulamin wojskowy. Przemianowano też nazwę Inspektorat PSP na Dowdztwo PSP.



Podczas wojny liczyły się przede wszystkim jednostki bojowe. Ich trud bojowy i osiągnięcia rzutowały na stale pogłębiające się stosunki polsko – brytyjskie, ścisłą wspłpracę i w rezultacie na uznanie zasług wytrwałego alianta wojennego, jakim była Polska.

W składzie polskich jednostek lotniczych działały:

Lotnictwo myśliwskie dzienne :

– 302 Dywizjon Myśliwski Poznański,

– 303 Dywizjon Myśliwski Warszawski im. Tadeusza Kościuszki,

– 306 Dywizjon Myśliwski Toruński,

– 308 Dywizjon Myśliwski Krakowski,

– 315 Dywizjon Myśliwski Dębliński,

– 316 Dywizjon Myśliwski Warszawski,

– 317 Dywizjon Myśliwski Wileński.

Lotnictwo myśliwskie nocne :

– 307 Nocny Dywizjon Myśliwski Lwowski.

Lotnictwo bombowe :

– 300 Dywizjon Bombowy Ziemi Mazowieckiej,

– 301 Dywizjon Bombowy Ziemi Pomorskiej,

– 304 Dywizjon Bombowy Ziemi Śląskiej,

– 305 Dywizjon Bombowy Ziemi Wielkopolskiej.

Lotnictwo rozpoznawcze i myśliwsko – rozpoznawcze :

– 309 Dywizjon Ziemi Czerwieńskiej (początkowo wspłpracy z armią lądową, następnie myśliwsko – rozpoznawczy, potem myśliwski),

– 318 Dywizjon Myśliwsko – Rozpoznawczy Gdański.

Lotnictwo wspłpracy z artylerią :

– 663 Dywizjon Samolotw Artylerii.

Lotnictwo transportowe i służby pomocnicze :

– Polski Zespł Myśliwski (Polish Fighting Team),

– Polska Eskadra Balonowa (Polish Balloon Unit).

Każda jednostka obchodziła swoje doroczne święto, posiadała odznakę i przydzielone znaki rozpoznawcze – dwie litery – malowane po obu stronach kadłbw samolotw.

Polskie Siły Powietrzne miały swj sztandar lotniczy, wykonany w okupowanym kraju przez mieszkanki Wilna i konspiracyjnie przewieziony wiosną 1941 roku do Anglii. Sztandar ten był przechowywany w każdym dywizjonie – poczynając od 300 Dywizjonu Bombowego Ziemi Mazowieckiej – w kolejności numeracji przez okres trzech miesięcy.

Poza wymienionymi jednostkami bojowymi polskie załogi latały także operacyjnie w brytyjskich dywizjonach specjalnego przeznaczenia (Special Duty) i rozpoznania fotograficznego (Foto-Reconnaissance), jak rwnież w dywizjonach myśliwskich RAF na Bliskim Wschodzie.

Wiele polskich załg latało w jednostkach brytyjskich i polskich nieoperacyjnych : pod koniec 1940 roku zorganizowano polski oddział transportowy przy RAF Delivery Unit (jednostka dostarczająca samoloty) w Takoradi na Złotym Wybrzeżu w Afryce. Piloci tej jednostki przeprowadzali samoloty za Złotego Wybrzeża na Bliski Wschd i do Indii.

Inna, mniejsza grupa doświadczalnych pilotw (początkowo byli to tylko piloci przedwojennego LOTu) rozpoczęła pod koniec 1941 roku pracę w organizacji ATFERRO – Atlantic Ferry Organization : piloci przeprowadzali samoloty lotem z Ameryki do Angli.

Kilkunastu pilotw i trzy pilotki były zatrudnione w Air Transport Auxiliary (ATA), pomocniczej służbie rozprowadzania samolotw z fabryk do jednostek bojowych na terenie Wysp Brytyjskich, a potem także na kontynent europejski, do Afryki i na Bliski Wschd.

Należy tu także wspomnieć, że polscy inżynierowie i technicy pracowali w wytwrniacz i zakładach konstrukcyjnych sprzętu lotniczego w Wielkiej Brytanii, Kanadzie i Stanach Zjednoczonych AP. Wśrd nich byli też inżynierowie piloci oblatywacze.



Bitwa o Wielką Brytanię



Po kapitulacji Francji premier Rządu Wielkiej Brytanii, Sir Winston Churchill, przemawiając w parlamencie brytyjskim na temat wytworzonej sytuacji wojennej powiedział: bitwa o Francję skończyła się, niebawem rozpocznie się bitwa o Brytanię.

Zaraz po upadku Francji nad Anglią zaczęły pojawiać się niemieckie samoloty rozpoznawcze, bombowe i myśliwskie. Były to początkowo loty sporadyczne, jednak z tygodnia na tydzień nasilające się. W tym okresie fhrer Trzeciej Rzeszy, Adolf Hitler, liczył na to, że uda mu się nakłonić rząd Wielkiej Brytanii do zawarcia pokoju, by mieć swobodę w planowanym podboju Związku Radzieckiego. Tylko opr ze strony Wielkiej Brytanii spowodował, że Hitler nakazał przygotowanie operacji desantowej przeciwko Anglii.

Historycy brytyjscy ustalili, że Bitwa o Wielką Brytanię trwała od 10 lipca do 31 października 1940 roku i rozrżnia się w niej 5 poszczeglnych okresw.

Okres pierwszy (od 10 lipca do 7 sierpnia) to ataki Luftwaffe na brytyjskie konwoje morskie na Kanale La Manche i Morzu Płnocnym, wzdłuż wschodnich wybrzeży Szkocji i Anglii, a także na porty – Plymouth, Harwich, Dover, ujście Tamizy i inne. Luftwaffe kontynuowała też nocne naloty bombowe na nadbrzeżne miejscowości od Szkocji pod Tamizę i Southampton, a także na minowanie portw. Niemcy kontynuowali ataki w dzień i w nocy, w stosunkowo małych ugrupowaniach, liczących po kilkadziesiąt samolotw. W pierwszym okresie Bitwy o Wielką Brytanie Luftwaffe straciła na pewno 192 samoloty, prawdopodobnie 63, uszkodzonych było 77 (192 – 63 – 77).

Okres drugi (od 8 do 23 sierpnia) rozpoczął się zmasowanym atakiem bombowcw nurkowych Junkersw Ju-87 na dwa brytyjskie konwoje morskie. Jeden z nich był atakowany dwukrotnie koło wyspy Wight, a drugi konwj został zaatakowany przez ponad 130 Ju-87 w pobliżu Bourtnemouth. W następnych dniach Niemcy zaatakowali porty nabrzeżne a także lotniska nabrzeżne brytyjskich myśliwcw. W wyprawie tej brało udział około 1000 niemieckich bombowcw. W drugim okresie bitwy powietrznej Niemcy wykonali 26 głwnych nalotw na cele Anglii, stracili na pewno 403 samoloty, prawdopodobnie 213, uszkodzonych było 127.

W okresie trzecim (od 24 sierpnia do 6 września) Luftwaffe wykonała 35 głwnych nalotw na lotniska brytyjskie położone w głębi kraju, jak też i na zakłady wytwrcze przemysłu lotniczego. Nie oszczędzano już dzielnic mieszkaniowych. Okres trzeci kosztował Niemcw 278 – 243 –115 samolotw, straty RAF wyniosły 219 samolotw, ale 132 pilotw uratowało się.

Okres czwarty (od 7 do 30 września) – fale bombowcw Luftwaffe atakowały lotniska brytyjskich myśliwcw wokł Londynu przez cały dzień i noc. 7 września po południu 300 bombowcw pod osłoną 600 Me-109 skierowało się na Londyn od strony ujścia Tamizy. W walkach zestrzelono 40 niemieckich samolotw, straty własne wyniosły 28 myśliwcw. W nocy 150 bombowcw niemieckich bombardowało dzielnice mieszkaniowe Londynu. W następnych dniach naloty na Londyn stale przybierały na sile. 15 września uważany jest za apogeum Bitwy o Wielką Brytanię. Setki bombowcw hitlerowskich zaatakowały Londyn tuż przed południem i zaraz po południu. Dla dywizjonw brytyjskich i polskich był to dzień olbrzymiego wysiłku – dla polskich dywizjonw 302 i 303 – dzień dużego zwycięstwa, Polacy zestrzelili 26 niemieckich samolotw na oglną liczbę 80 zestrzelonych na pewno. W czwartym okresie bitwy Niemcy stracili 435 – 243 – 161 samolotw.

Okres piąty (od 1 do 31 października 1940) – warunki pogody nad południową Anglią zaczęły się pogarszać, nastała jesień – było przeważnie pochmurno, rano mgły i zamglenia, często padały deszcze. Czasem, przeważnie w porze południowej, przejaśniało się i ukazywało się słońce. Niemcy zupełnie zmienili strategię nalotw bombowych: wycofali prawie całkowicie samoloty dalekiego zasięgu, a do przenoszenia bomb przystosowano samoloty myśliwskie Me-109 i Me-110.W tym okresie Niemcy stracili 325 – 134 – 163 samolotw, przeważnie Me-109 i Me-110. Straty RAF wyniosły w tym okresie 45 pilotw.

Bitwa o Wielką Brytanię zakończyła się dużą porażką Luftwaffe. Straciła ona 1733 – 896 – 643 samoloty. Jej straty osobowe wyniosły około 2500 zabitych i wziętych do niewoli, około tysiąca było rannych. W Bitwie o Wielką Brytanię wzięło udział łącznie 71 dywizjonw, wśrd nich były dwa dywizjony polskie – 302 i 303, dwa dywizjony czechosłowackie – 310 i 312 oraz jeden kanadyjski – 1. W Bitwie o Wielką Brytanię w 1940 roku udział wzięło 2946 lotnikw, poległo w walkach 497 i 422 było rannych, w tym Polakw 144 – poległo 29. Polscy myśliwcy walczyli w składzie dywizjonw polskich : 302 Poznańskim, 303 Warszawskim im. T. Kościuszki i w dywizjonach brytyjskich. W dywizjonie 302 loty bojowe wykonywało 29 pilotw, w dywizjonie 303 – 34 i w dywizjonach brytyjskich – 81. Polacy zestrzelili na pewno 203 samoloty niemieckie, prawdopodobnie zastrzelili 35 i uszkodzili 36. Pośredni do Bitwy włączyły się także polskie Dywizjony Bombowe 300 i 301, ktre wykonywały nocne naloty na zgrupowania statkw i barek w portach Płnocnej Francji.



Lotnictwo myśliwskie dzienne



Rok 1940



W pierwszym okresie walk grupa polskich myśliwcw, walcząca w składzie dywizjonw RAF, do końca sierpnia zastrzeliła na pewno 35 i 1 samolotw nieprzyjacielskich i liczne uszkodziła. Straty tej grupy wyniosły 8 poległych pilotw i 2 zostało rannych. We wrześniu i październiku liczba pilotw w tej grupie zwiększyła się do 81. Polacy wykazywali wielki zapał do walki, a swoimi brawurowymi atakami i zaciętymi walkami zyskali sobie duże uznanie u brytyjskich dowdcw. Do końca bitwy, czyli do końca października 1940, grupa ta zwiększyła swoje konto zwycięstw do 77 i 1 zestrzelonych na pewno, 16 zestrzelonych prawdopodobnie i 29 uszkodzonych nieprzyjacielskich samolotw. Straty tej grupy wyniosły 16 poległych pilotw, kilku było kontuzjowanych i rannych.



302 Dywizjon Myśliwski Poznański



Dywizjon był kontynuatorem tradycji bojowych Dywizjonu Myśliwskiego 3 Pułku Lotniczego, walczącego podczas Wojny Obronnej Polski w 1939 roku w składzie lotnictwa Armii Poznań oraz Dywizjonu Myśliwskiego 1/145, walczącego we Francji w 1940 roku. W trakcie rozmw na temat warunkw drugiej umowy polsko-brytyjskiej władze RAF zgodziły się na organizacje dwch polskich dywizjonw myśliwskich. Jako pierwszy organizację rozpoczął Dywizjon 302 Poznański w dniu 10 lipca 1940 r. na lotnisku w Leconfield w hrabstwie York. Pod koniec lipca 1940 r. stan personelu polskiego składał się z 16 oficerw, 76 podoficerw i 80 szeregowcw. Sukcesywnie zaczęły też przybywać dal dywizjonu samoloty – Master, Magister i Hurricane. Już 15 sierpnia Dywizjon 302 posiadał 16 sprawnych samolotw i komplet wyszkolonych pilotw. Dywizjon został uznany za operacyjny i włączony do pracy bojowej w sektorze Church Fenton. Zadaniem dywizjonu była obrona wschodniego pasa środkowej Anglii i osłona morskich konwojw, pływających po Morzu Płnocnym wzdłuż wybrzeży z płnocy na południe i z południa na płnoc.

Udział Dywizjonu 302 Poznańskiego w Bitwie o Wielką Brytanię był znaczny: piloci zestrzelili na pewno 27, prawdopodobnie zestrzelili 11 i uszkodzili 2 niemieckie samoloty, poległo w akcjach bojowych 6 polskich i 1 brytyjski pilot.



303 Dywizjon Myśliwski Warszawski im. T. Kościuszki



Dywizjon kontynuował tradycję bojowe 3 Dywizjonu Myśliwskiego 1 Pułku Lotniczego, walczącego podczas Wojny Obronnej Polski w 1939 r. w składzie Brygady Pościgowej. W składzie tego Dywizjonu była 111 Eskadra Kościuszkowska i Eskadra 112. z personelu latającego i technicznego tych eskadr przystąpiono do organizacji Dywizjonu 303 w Polskiej Bazie Lotnicze w Blackpool od 15 lipca 1940 r. Za datę powstania Dywizjonu 303 uważa się 2 sierpnia 1940r., to jest dzień przyjazdu personelu na stację lotniczą w Northolt. Dywizjon włączył się do walki, ktra rozgorzała właśnie nad południową Anglią.

Wysiłek bojowy dywizjonu 303 podczas Bitwy o Wielką Brytanię był bardzo duży i skuteczny – piloci zastrzelili na pewno 110 nieprzyjacielskich samolotw, prawdopodobnie zestrzelili 9 i dalsze 6 uszkodzili. Odliczając zwycięstwa pilotw innych narodowości, ktrzy łącznie uzyskali zwycięstw 32 – 5 – 3, na myśliwcw polskich Dywizjony 303 przypadło zestrzałw pewnych 78, prawdopodobnych 4 i uszkodzeń 3.



306 Dywizjon Myśliwski Toruński



Dywizjon został zorganizowany w Polskiej Bazie Lotniczej w Blackpool w trzeciej dekadzie sierpnia 1940 r. 4 września cały personel przybył na stację lotniczą RAF w Church Fenton w hrabstwie York. Datę tę uważa się za oficjalne powstanie Dywizjonu. Personel latający i techniczny pochodził przeważnie z 4 Pułku Lotniczego w Toruniu.

Zadaniem Dywizjonu była obrona rejonu Birmingham i Liverpoolu.



308 Dywizjon Myśliwski Krakowski



Dywizjon kontynuował tradycję krakowskiego Dywizjonu Myśliwskiego 2 Pułku Lotniczego w Krakowie, ktry w Wojnie Obronnej Polski w 1939 r. walczył w składzie lotnictwa Armii Krakw. Personel Dywizjonu pochodził z 2 Pułku Lotniczego. Dywizjon został zorganizowany na początku września w Squires Gate w Blackpool, lista personelu została zatwierdzona 9 września 1940 roku. Od 1 grudnia Dywizjon zaczął służbę bojową i rozpoczął też loty treningowe w nocy, przygotowując się do odpierania nocnych nalotw bombowych.



1940 rok był znamiennym dla Polskiego Lotnictwa i obfitował w wiele historycznych wydarzeń, szczeglnie zaś w lotnictwie myśliwskim.

Po klęsce wrześniowej Polskie Lotnictwo odrodziło się u boku sojuszniczych państw zachodnich – Francji i Wielkiej Brytanii. Już w marcu 1940 roku pierwsze jednostki lotnicze rozpoczęły na nowo walkę z hitlerowską Luftwaffe pod niebem Francji, działając w składzie francuskich dywizjonw myśliwskich. Wkrtce potem do walki włączyły się następne klucze myśliwskie i jeden polski dywizjon myśliwski 1/145 Warszawski. Polacy otrzymali nowoczesny sprzęt lotniczy – Morane MS-406, Curtissy, Caudrony, Blochy 152 i Dewoitiny D-520. Kiedy 10 maja Luftwaffe zaatakowała Francję, polscy myśliwcy od razu włączyli się do walki z niemieckimi myśliwcami Messerschmittami Me-109 i Me-110 oraz z bombowcami Dornierami Do-17 i Heinklami He-111, a także z samolotami rozpoznawczymi Henschlami Hs-126. w walkach nad Francją wzięło udział ponad 130 polskich myśliwcw, zestrzelili oni na pewno 52 niemieckie samoloty, prawdopodobnie zastrzelili 3 i uszkodzili 7. poległo na polu chwały 11 Polakw, kilku było rannych.

Po klęsce Francji pozostała Anglia, ktra nie zamierzała pertraktować z Hitlerem o zawieszenie broni i zakończeniu działań wojennych, o co Trzecia Rzesza mocno zabiegała. Polscy lotnicy postanowili bez wahania walczyć dalej u boku ostatniej twierdzy oporu i zarazem nadziei – Wielkiej Brytanii. Zawarto szybko odpowiednią umowę polsko-brytyjską, z wielką energią przystąpiono do organizacji dwch polskich dywizjonw myśliwskich – 302 i 303 – spośrd polskiego personelu lotniczego, przybyłego do Anglii po klęsce Francji. Dywizjon 302 był już gotw do walki 15 sierpnia, dywizjon 303 – 31 sierpnia.

W niespełna miesiąc po klęsce Francji, Luftwaffe rozpoczęła lotniczą operację – pod kryptonimem Alder – orzeł – przeciwko Anglii. Blisko trzy tysiące samolotw bojowych z krzyżackimi czarnymi krzyżami ruszyło z wielką furią na Anglię. Przeciwko niezwyciężonej dotąd silnej Luftwaffe przeciwstawiło się niewiele ponad sześćset brytyjskich myśliwcw Hurricane’w i Spitfire’w, bo tylko te mogły się wtedy liczyć i prowadzić obronną walkę. Do walki włączyli się też Polacy. W Bitwie o Wielką Brytanię walczyło łącznie 144 polskich myśliwcw, zestrzelili na pewno 203 nieprzyjacielskie samoloty, prawdopodobnie zastrzelili 35 i uszkodzili 36. Straty własne były bardzo małe – poległo na polu chwały 29 Polakw, kilkunastu było rannych. Bitwa o Wielką Brytanię nie zakończyła się jakimś dramatycznym akcentem, wygasała powoli. Walki trwały dalej w listopadzie i grudniu, lecz na intensywne operacje lotnicze nie zezwalały trudne warunki atmosferyczne. W ostatnich dwch miesiącach 1940 toku polscy myśliwcy zastrzelili na pewno 11 niemieckich samolotw i uszkodzili 2. Stracili 3 pilotw. Polskie Lotnictwo Myśliwskie w Anglii wykonało w 1940 roku 2199 lotw bojowych w czasie 2321 godzin. Na grudnia dysponowało czterema bojowymi dywizjonami – 302, 303, 306 i 308. Około pięćdziesięciu Polakw latało w dalszym ciągu w dywizjonach brytyjskich.



Rok 1941



315 Dywizjon Myśliwski Dębliński



Postanowienie o organizacji Dywizjonu ukazało się 8 stycznia 1041 r. Pierwsze loty rozpoczęto 8 lutego tegoż roku. W skład pilotw Dywizjonu weszli piloci z dywizjonw polskich latających bojowo oraz pilotw latających dotąd w dywizjonach brytyjskich. Większość personelu technicznego i pomocniczego przybyła z polskiej bazy z Blackpool, wielu także z polskich dywizjonw operacyjnych, Dywizjon organizował się na lotnisku Acklington w hrabstwie Northumberland o 30 mil na płnoc od Newcastle upon Tyne.

13 marca Dywizjon osiągnął gotowość bojową. W tym dniu Dywizjon został przesunięty na lotnisko Speke koło Liverpoolu. Dywizjon rozpoczął pracę operacyjną – pełnił dyżury alarmowe, osłaniał konwoje, patrolował wyznaczone tereny nad morzem i lądem. 14 lipca Dywizjon 315 został przesunięty na lotnisko Northolt, gdzie wszedł wraz z Dywizjonami 306 i 308 do 1 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego.



316 Dywizjon Myśliwski Warszawski



Dywizjon kontynuował tradycje bojowe IV Dywizjonu Myśliwskiego walczącego podczas Wojny Obronnej Polski w 1939 r. w składzie Brygady Pościgowej w obronie stolicy Warszawy. Dywizjon rozpoczął formowanie w drugiej połowie lutego 1941 r. na Stacji Lotniczej RAF Pembery w hrabstwie Carmerten w południowej Walii – dzień 15 lutego uznano za oficjalną datę narodzin Dywizjonu. Personel latający, techniczny i pomocniczy pochodził z eskadr myśliwskich IV Dywizjonu 1 Pułku Lotniczego. 25 marca Dywizjon uznano za operacyjny – rozpoczął służbę bojową w składzie dywizjonw 10 Grupy Myśliwskiej: pełnił dyżurną służbę alarmową, startował na przechwycenia celw powietrznych, osłaniał konwoje morskie płynące po Kanale Bristolskim. 2 sierpnia Dywizjon 316 zmienił lotnisko, przenosząc się na Stację Lotniczą Church Stanton w hrabstwie Somerset koło Taunton. W kilka dni potem na tym samym lotnisku znalazł się Dywizjon 302. Oba dywizjony – wraz z trzecim Dywizjonem 317 Wileńskim - weszły w skład 2 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego. Zadaniem dywizjonw Skrzydła była obrona południowo-zachodniej Anglii, osłona konwojw morskich oraz osłona wypraw bombowych, udających się nad Francję, w rejon Cherbourga i Brestu.



317 Dywizjon Myśliwski Wileński



Na Stacji Lotniczej w Acklington w hrabstwie Northumberland rozpoczął organizację w lutym Dywizjon 317. Za oficjalną datę powstania Dywizjonu uznano 20 lutego 1941 r. Wcześniej już na tym lotnisku rozpoczął organizację Dywizjon 315. Personel Dywizjonu 317 pochodził w większości z Dywizjonu Myśliwskiego 5 Pułku Lotniczego, bazującego przed wybuchem wojny w Lidzie i Porubanku. Dywizjon ten składał się z dwch eskadr – 151 i 152 – jego eskadry walczyły w składzie lotnictwa Samodzielnej Grupy Operacyjne Narew i lotnictwa Armii Modlin w Wojnie Obronnej Polski w 1939 roku. Gotowość bojową Dywizjon osiągnął 24 kwietnia. Następnego dni Dywizjon został przesunięty na inne lotnisko 13 Grupy Myśliwskiej – do Oustoin, na zachd od Newcastle, gdzie rozpoczął służbę operacyjną: pełnił dyżury alarmowe, osłaniał konwoje morskie, patrolował rejony Newcastle i Sunderland. 6 sierpnia Dywizjon przebazował na lotnisko Exeter, gdzie wszedł w skład zorganizowanego 2 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego. Odtąd na wyprawy ofensywne nad Francją Dywizjon latał razem z Dywizjonami 302 i 316.



W styczniu 1941 r. Dywizjony 302 i 303 operowały w składzie lotnictwa 11 Grupy Myśliwskiej. Brały one udział przede wszystkim w obronie powietrznej południowo-zachodniej Anglii oraz w działaniach ofensywnych RAF nad Francją. 15 kwietnia 1941 r. na lotnisku Northolt zostało zorganizowane 1 Polskie Skrzydło Myśliwskie. W jego skład weszły Dywizjony 303 i 306 oraz brytyjski Dywizjon 601. po ustaleniu się warunkw pogody w maju 1 Polskie Skrzydło Myśliwskie z Dywizjonami 303 i 306, a do czerwca i 308, było coraz to intensywniej angażowane w lotach ofensywnych nad Francją i Belgią. W drugiej połowie 1941 r. polskie dywizjony myśliwskie wykonywały przeważnie loty zaczepne – wymiatania, patrolowania i osłonę wypraw bombowych. Niemieckie lotnictwo myśliwskie było na zachodzie wciąż silne, ale dało się już odczuć, że Niemcy często nie interweniują, gdy nie mają szans na uzyskanie zwycięstwa. Opr Luftwaffe powoli stracił na sile, co było niechybnie wynikiem zaangażowania gros sił Luftwaffe na froncie wschodnim. 15 lipca Dywizjon 303 odszedł na odpoczynek na lotnisko Speke. Na jego miejsce przybył do Northolt Dywizjon 315 Dębliński. 7 października Dywizjon 306 odszedł na odpoczynek na lotnisko Speke. Bazujący tam Dywizjon 303 powrcił znw do Northolt i wszedł w skład 1 Polskiego Skrzydła. Dywizjon 308 w okresie bazowania na stacji Northolt od 24 czerwca do 12 grudnia 1941 roku i działający w składzie 1 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego przeżył bardzo trudny, ale za to chwalebny okres. W okresie tym wyrżnił się największą liczbą zestrzałw samolotw nieprzyjacielskich wśrd wszystkich dywizjonw myśliwskich. Piloci osiągnęli 52 pewne zestrzały, 10 prawdopodobnych i 13 uszkodzeń samolotw Luftwaffe w stoczonych nad Francją i Belgią kilkudziesięciu powietrznych walkach. W 1941 roku polskie lotnictwo myśliwskie powiększyło się o trzy dzienne dywizjony – 315, 316 i 317 – oraz o jeden nocny dywizjon – 307. Zorganizowano dwa lotnicze związki taktyczne, a to 1 Polskie Skrzydło Myśliwskie ( 15 kwietnia na stacji lotniczej Northolt) i 2 Polskie Skrzydło Myśliwskie (na stacji Exeter 18 sierpnia). Z nastaniem lepszej pogody, w maju 1941 roku lotnictwo brytyjskie rozwinęło intensywne działania bojowe. Chodziło o wywalczenie przewagi w powietrzu nad Francją i Belgią i odciążenie w ten sposb frontu wschodniego po ataku Niemiec na Związek Radziecki 22 czerwca 1941 roku. Polskie lotnictwo myśliwskie od razu włączyło się bardzo intensywnie do działań bojowych. Dywizjony polskie osłaniały wyprawy bombowe, wykonywały wymiatania i patrolowania wyznaczonych rejonw, a także atakowały z broni pokładowej samolotw ważne cele naziemne z małej wysokości. Większość działań ofensywnych wykonywały dywizjony należące do 1 Skrzydła Myśliwskiego. One też odnosiły najwięcej zwycięstw, ale też mieli najwięcej strat. 2 Polskie Skrzydło Myśliwskie, w składzie Dywizjonw 302, 316 i 317, w drugiej połowie sierpnia 1941 r. bazowało na lotniskach południowo-zachodniej Anglii, działało w 10 Grupie Myśliwskiej. Miało ono lżejszą pracę bojową niż 1 Skrzydło. Dywizjony pełniły dyżury alarmowe, osłaniały konwoje morskie i wyprawy bombowe udające się na bombardowanie celw w rejony Cherbourga i Brestu we Francji lub też wykonywały wymiatania w tamtym rejonie. Czasami przelatywały na lotniska 11 Grupy i udawały się na zaplanowane zadania nad Francję i Belgię.

Polscy myśliwcy zestrzelili w 1941 roku na pewno 198 samolotw nieprzyjacielskich, przeważnie Me-109. Prawdopodobnie zestrzelili 52 i uszkodzili 57. Na ziemi i na wodzie zniszczono 4 niemieckie samoloty i 3 uszkodzono.



Rok 1942



Nasilenie lotw bojowych w pierwszym kwartale było stosunkowo małe, r to ze względu na nie sprzyjające warunki atmosferyczne. Gdy jednak pogoda zaczęła poprawiać się, zaangażowanie polskich dywizjonw szybko wzrastało. 1 Polskie Skrzydło Myśliwskie stale bazowało na lotnisku w Northolt: Dywizjony 303, 316 i 315 wykonywały te same zadania, co w roku ubiegłym – wymiatanie, osłona wypraw bombowych, loty na niszczenie celw naziemnych, osłonę konwojw morskich i ratownictwo morskie. Do walk z niemieckimi myśliwcami dochodziło dosyć często, Niemcy starali się atakować z zaskoczenia i z przewagi wysokości.15 czerwca Dywizjon 303 został przesunięty na odpoczynek na lotnisko Kirton in Lindsey i wszedł w skład 2 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego. Dywizjon 315 brał udział w lotach w składzie 1 Skrzydła na rwni z innymi dywizjonami, ale nie miał okazji do stoczenia walk z niemieckimi myśliwcami. 1 kwietnia Dywizjon 315 został przesunięty na odpoczynek na lotnisko Woodvale, a bazujący tam Dywizjon 308 przeleciał na lotnisko Exeter. Do Nordholt na miejsce Dywizjonu 315 przybył z Exeter Dywizjon 317. 23 kwietnia Dywizjon 316 został przesunięty na lotnisko Heston, na ktre w maju przybył rwnież Dywizjon 302. oba dywizjony należały do 1 Skrzydła Polskiego. W następnych dwch miesiącach Dywizjon 316 latał przeważnie na osłonę wypraw bombowych w składzie 1 Skrzydła. 31 lipca Dywizjon odleciał na nowe miejsce postoju na lotnisku Hutton Cranswick i wszedł w skład 2 Polskiego Skrzydła. Na miejsce Dywizjonu 316 przybył do Heston Dywizjon 308. Działalność bojowa 1 Skrzydła została wysoko oceniona przez władze RAF, czego dowodem było nadanie wysokiego odznaczenia brytyjskiego dowdcy Skrzydła, w/cdr Tadeuszowi Rolskiemu – Distinguished Service Order. W sierpniu 1942 r. 1 Skrzydło miało w swoim składzie cztery dywizjony – w Northolt 306 i 317 i w Heston 302 i 308. Ważnym wydarzeniem bojowym była dla polskich dywizjonw myśliwskich w dniu 19 sierpnia osłona kombinowanej operacji desantowej zachodnich aliantw pod Dieppe. Operacji tej nadano kryptonim Jubilee. Operacja ta polegała na wysadzeniu desantu morskiego w rejonie Dieppe we Francji celem rozpoznania siły niemieckiej obrony nabrzeżnej w tamtym rejonie i zebranie doświadczeń do pźniejszych planowanych działań inwazyjnych w Normandii. W operacji tej wzięło udział 1057 brytyjskich komandosw i dwie brygady wojsk kanadyjskich w sile 4961 żołnierzy, 198 jednostek morskich oraz 8 niszczycieli, w tym polski ORP Ślązak. Operację wspierało 8 dywizjonw bombowych i osłaniało 56 dywizjonw myśliwskich. Wśrd nich były dywizjony 1 Polskiego Skrzydła – 302, 308, 306 317. Dodatkowo ściągnięto z Kirton in Lindsey Dywizjon 303 i skierowano go na lotnisko Redhill, usytuowanego na południe od Londynu. Ogłem dywizjony polskie wykonały 224 loty, zestrzeliły na pewno 16 niemieckich samolotw na oglną liczbę 87 zestrzelonych podczas całej operacji. W połowie 1942 roku do Anglii zaczęło przybywać lotnictwo amerykańskie i włączać się do akcji bojowych nad kontynentem europejskim. Lotnicze działania aliantw stale przybierały na sile i intensywności. Brytyjskie lotnictwo bombowe działało przeważnie w nocy, natomiast amerykańskie w dzień w osłonie licznych dywizjonw myśliwskich, w tym rwnież polskich. Początkowo były to wyprawy lekkich bombowcw, ale wkrtce zastąpiono je ciężkimi czterosilnikowymi samolotami typu Flying Fortress (Latające Fortece). W drugiej połowie 1942 r. sztab 2 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego przenisł się na Stację Lotniczą Kirton in Lindsey, gdzie bazował Dywizjon 303, a na lotnisku Hutton Cranswick 316. Sporadycznie Skrzydło przelatywało na lotniska w południowe Anglii, skąd uczestniczyło w operacjach nad Francją. Opr niemieckiego lotnictwa myśliwskiego nad Francją i Belgią malał z miesiąca na miesiąc. Coraz rzadziej dochodziło do walk z Messerschmittami, co polskim myśliwcom bardzo było nie na rękę. Stan zwycięstw, osiągniętych przez polskie dywizjony zatrzymał się na 499 i utrzymywał przez prawie trzy miesiące. W 1942 roku siły Luftwaffe były zaangażowane na froncie wschodnim, gdzie zbierały bolesne cięgi od dzielnych myśliwcw radzieckich. Spowodowało to, że na Zachodzie lotnictwo niemieckie przeszło do defensywy, stawiając mierny opr coraz bardziej wzmagającej się ofensywy lotnictwa zachodnich aliantw. Natężenie lotw wzrastało z miesiąca na miesiąc, do Anglii ściągało lotnictwo amerykańskie, wzrastało natężenie lotnictwa bombowego i zawsze towarzyszącego mu lotnictwa myśliwskiego, w tym także i polskich dywizjonw. Lotnictwo aliantw zdolne było zapanować w powietrzu nie tylko nad Kanałem La Manche, ale także nad krajami zachodniej Europy, co okazało się podczas operacji pod Dieppe 19 sierpnia. W 1942 roku piloci polskich dywizjonw myśliwskich zestrzelili na pewno 90 niemieckich samolotw – przeważnie Messerschmittw Me-109 i Focke Wulfw FW-190, prawdopodobnie zestrzelili 36 i uszkodzili 43. Największą liczbę zwycięstw osiągnął Dywizjon 303, zestrzeliwując na pewno 21, prawdopodobnie 1o i uszkadzając 3 samoloty nieprzyjacielskie. Dywizjony wykonały 10 390 lotw w czasie 15 365 godzin.



Rok 1943



Polski Zespł Myśliwski



W pierwszej połowie roku, jednym z ważnych wydarzeń w polskim lotnictwie w Wielkiej Brytanii, było zorganizowanie eskadry myśliwskiej z wyborowych pilotw, zwanej z angielska Polish Fighting Team (PFT) i wysłanie jej na front do płnocnej Afryki do lotnictwa 8 Armii brytyjskiej, dowodzonej przez Generała Bernarda Montgomery’ego. Celem, jaki chciał osiągnąć Inspektor Polskich Sił Powietrznych, było uzyskanie doświadczeń bojowych i dowdczych w taktycznej wspłpracy wojsk lądowych w warunkach prowadzenia wojny manewrowej, co miało być pomocne w działaniach polskich dywizjonw w zbliżającym się okresie utworzenia drugiego frontu w płnocnej Francji. Eskadra została sformowana 5 lutego 1943 r. w polskiej Stacji Northolt i liczyła 16 doświadczonych pilotw, pochodzących z rżnych dywizjonw. 21 marca 8 Armia przypuściła atak na pozycje niemieckie i po zaciętej walce zmusiła nieprzyjaciela do wycofania się na następną linię obronną pod Wadi Akarid. 6 kwietnia toczyła się bitwa o Wadi Akarid. Niemcy i tym razem nie wytrzymali naporu wojsk brytyjskich i zaczęli wycofywać się dalej na płnoc – na wzgrza pod Enfidaville. 12 maja 1943 r. o godzinie 20.00 ogłoszono pilotom, że Niemcy i Włosi poprosili aliantw o zawieszenie broni. Wojna w Afryce została zakończona. Polski Zespl Myśliwski, działający na froncie w Tunezji od 17 marca do 12 maja zestrzelił na pewno 25 samolotw nieprzyjaciela, prawdopodobnie zestrzelił 3 i uszkodził 9. Straty wynosiły – 1 pilot w niewoli, zniszczone 2 Spitfire’y i kilka uszkodzonych.

Zadania polskiego lotnictwa myśliwskiego w 1943 r. były podobne do tych co w latach ubiegłych – z tym jednak, że loty były teraz dłuższe przy zastosowaniu zbiornikw paliwa podwieszanych pod kadłubami Spitfire’w. Dywizjony osłaniały wyprawy amerykańskich Latających Fortec, ktre w składzie od 100 do 300 maszyn udawały się na bombardowania celw położonych na rdzennych ziemiach niemieckich, w tym także i Berlina. W drugiej połowie czerwca 1943 r. powstało w Angli 3 Polskie Skrzydło Myśliwskie. W październiku 1943 r. z polskich jednostek myśliwskich utworzono dwa skrzydła. Dotychczasowe 1 Polskie Skrzydło Myśliwskie przeformowano na 131 Polskie Skrzydło Myśliwskie – w jego składzie były Dywizjony 302, 308 i 317. Z dotychczasowego 2 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego utworzo

bc26

no 133 Polskie Skrzydło Myśliwskie. W składzie znalazły się Dywizjony 306 i 315. Ze Skrzydeł 131 i 133 oraz Polowych Portw Lotniczych 131 i 133, a także z brytyjskiego Skrzydła 135 i Polowego Portu Lotniczego 135 utworzono 18 Polski Sektor i podporządkowano go 84 Grupie Myśliwskiej. Pozostałe Dywizjony Myśliwskie – 303 i 316 – w nie zmienionej formie organizacyjnej należały do 3 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego. W 1943 r. Dywizjon 303 osiągnął liczbę 203 pewnych zestrzałw samolotw nieprzyjacielskich, 40 zestrzałw prawdopodobnych i 25 uszkodzeń. Największą ilość zwycięstw uzyskał w tym roku Dywizjon 302 – piloci tego Dywizjony zestrzelili na pewno 15, prawdopodobnie zastrzelili 8 i uszkodzili 3 nieprzyjacielskie samoloty.

Lotnictwo aliantw zdecydowanie zdobyło przewagę w powietrzu nad krajami okupowanymi, a także nad Rzeszą. Nie oznaczało to, że hitlerowskie lotnictwo myśliwskie zupełnie skapitulowało.

W 1943 roku polscy myśliwcy zestrzelili na pewno 113, prawdopodobnie zestrzelili 42 i uszkodzili 66 nieprzyjacielskich samolotw. Wykonano 13 338 lotw bojowych w czasie 13 399 godzin.



Rok 1944



W pierwszym okresie dywizjony myśliwskie rozpoczęły intensywne szkolenie w nowych, czekających ich zadaniach bojowych, polegających na zwalczaniu celw naziemnych na przedpolu linii frontowej przy użyciu bomb i za pomocą broni pokładowej. Nie przerwano przy tym dotychczas wykonywanych zadań bojowych – osłony dalekich wypraw Latających Fortec, wymiatań na rżnych wysokościach, czy osłony mniejszych wypraw średnich bombowcw na niszczenie wyrzutni latających bomb V-1, ktrych Niemcy coraz więcej instalowali w rżnych laskach, zagajnikach i ogrodach w pasie przybrzeżnym w płnocnej Francji i Belgii. Dywizjony wykonywały coraz to więcej lotw, ich intensywność wciąż nasilała się. Wszystko wskazywało na to, że termin inwazji Francji jest już bliski. Do nowych zadań dla polskich myśliwcw doszły teraz loty na bombardowanie celw z lotu nurkowego. Spitfire’y zabierały po jednej bombie 500 funtowej, zawieszanej pod kadłubem i po dwie bomby 250 funtowe zawieszone pod skrzydłami. Bombardowano węzły kolejowe, mosty, tunele, wiadukty i stanowiska wyrzutni bomb latających V-1.

6 czerwca rano alianci zachodni przypuścili atak z morza i z powietrza na plaże Normandii w płnocnej Francji. Dywizjonom polskim z 18 Polskiego Zgrupowania przypadło w udziale osłaniać pole walki, nad ktrym utworzono nieprzemakalny parasol. W pierwszych dniach inwazji zaangażowane było całe lotnictwo zachodnich aliantw – wyprawy ciężkich i lekkich bombowcw atakowały bez przerwy w dzień i w nocy cele nieprzyjaciela w bezpośredniej bliskości uchwyconego przyczłka, jak rwnież i celw położonych dalej na południe od frontu. 11 czerwca był dla polskiego lotnictwa dniem historycznym: po porannym wykonaniu lotu patrolowego pierwszy polski Dywizjon 302 Poznański wylądował na polowym lotnisku we Francji. 13 czerwca, a więc w tydzień po rozpoczęciu inwazji, spadły nad ranem na Anglię pierwsze cztery latające bomby V-1. Następny atak bomb V-1 na Londyn został przypuszczony 15 czerwca wieczorem i trwał bez przerwy przez kilkanaście godzin – na Londyn spadły 72 bomby. Do zestrzeliwania bomb latających, zwanych popularnie czarownicami, skierowano Dywizjony 306, 315 i 129. Do walki z V-1 włączono także Dywizjon 316. Bombardowanie Londynu trwało 80 dni i nocy, z przerwami ciągnęło się do końca marca 1945r. Ogłem Niemcy wystrzelili przeciwko Anglii 10 492 bomby V-1: 3000 nie dotarło do brzegw angielskich, myśliwcy zastrzelili 1846, artyleria 1878, w zaporę balonową wpadło 231. Na Londyn spadło 2419 bomb, a reszta na inne miasta brytyjskie. Polacy zestrzelili 190 latających bomb, z tego Dywizjon 306 – 60, 315 – 53 i 316 – 74. Inni polscy piloci w dywizjonach brytyjskich zestrzelili dodatkowe 3 bomby.

Oglna ilość zestrzelonych samolotw nieprzyjacielskich przez polskie dywizjony myśliwskie w 1944 r. wyniosła: pewnych 100. prawdopodobnych 8 i uszkodzonych 24. Wyrżnił się Dywizjon 315, ktry uzyskał 45 pewnych zastrzałw, 2 prawdopodobne i 6 uszkodzonych. Dywizjony wykonały 25 399 lotw bojowych w czasie 47 595 godzin.



Rok 1945



W połowie grudnia 1944 r. rozpoczęło się niemieckie przeciwnatarcie w Ardenach. Wojska sprzymierzonych zostały kompletnie zaskoczone. Odcinek frontu od Echternach na południu do Manschau na płnocy, na ktrym Niemcy ruszyli do ataku w kierunku na Mozę, był broniony zaledwie przez 4 alianckie dywizje. Dla wsparcia przeciwuderzenia Niemcy ściągnęli na zachodni front około 1100 dziennych samolotw myśliwskich oraz inne jednostki nocnego lotnictwa myśliwego, szturmowego i wspłpracy z wojskiem. Siły te jednak były za małe, aby mogły wywalczyć panowanie w powietrzu nad rejonem walk, co było konieczne do powodzenia natarcia na większą skalę. Lotnictwo sprzymierzonych liczyło wtedy na zachodnim froncie 3500 samolotw myśliwskich i mogło być w każdej chwili wzmocnione przez ściągnięcie nowych skrzydeł z Anglii. 1 stycznia 1945 r. niemieckie lotnictwo myśliwskie zaatakowało 19 lotnisk alianckich na terenie Francji i Belgii, a straty zadane lotnictwu sprzymierzonych były poważne, lecz nie miały jednak żadnego wpływu na osłabienie operacji lotniczych. Noworoczna operacja lotnicza Luftwaffe była jej ostatnim zrywem na froncie zachodnim. Straty lotnictwa alianckiego wyniosły 169 samolotw zniszczonych i drugie tyle uszkodzonych. Luftwaffe straciło 137 samolotw zestrzelonych na pewno, wiele nie osiągnęło swoich baz. Od tamtego czasu lotnictwo niemieckie prawie zupełnie zniknęło z frontu zachodniego. Wkład 131 Polskiego Skrzydła Myśliwskiego w dzieło zwycięstwa w okresie od czerwca 1944 r. do maja 1945 r. był znaczny, o czym świadczą wyniki zwycięskich osiągnięć: wykonanych lotw bojowych – 11 760; liczba zrzuconych bomb burzących i zapalających 500 funtowych – 3076 i 250 funtowych – 7509, zużyta amunicja do działek – 442 900 sztuk i do karabinw maszynowych – 1 021 942; zestrzelono nieprzyjacielskich samolotw na pewno – 20, prawdopodobnie – 2 i uszkodzono – 6; zniszczono na ziemi samolotw na pewno – 3 i uszkodzono– 3;zniszczono czołgw i dział na gąsienicach – 54, pojazdw mechanicznych – 1524, pojazdw konnych – 123, barek, holownikw i statkw – 117, parowozw – 54, wagonw kolejowych – 394; przecięto linie kolejowe w 253 miejscach, zniszczono 5 dział, zatopiono 6 żywych torped Neger, trafiono budynkw i barakw wojskowych – 89.

25 kwietnia 1945 r. oba Polskie Skrzydła 133 i 3 – wykonały ostatni lot bojowy w drugiej wojnie światowej na osłonę wyprawy 255 ciężkich bombowcw Lancasterw, ktre zbombardowały siedzibę Hitlera – Berchtesgaden. Lot trwał blisko 6 godzin, strat żadnych nie było.

W 1945 r. polskie lotnictwo myśliwskie uzyskało 29 i 1 pewnych zestrzałw, 2 zestrzały prawdopodobne i 9 uszkodzeń.



Lotnictwo myśliwskie nocne



307 Nocny Dywizjon Myśliwski Lwowski



Dywizjon rozpoczął formowanie w Polskiej Bazie Lotniczej w Blackpool 24sierpnia 1940 r. Personel Dywizjonu pochodził z przedwojennych Pułkw Lotniczych 5 i 6 (lidzkiego i lwowskiego). W składzie polskiego personelu latającego znaleźli się piloci myśliwcy, ktrzy dotychczas latali na samolotach jednomiejscowych P-7, P-11 lub francuskich MS-406. Byli przyzwyczajeni do samodzielności, do swobody podejmowania decyzji, posiadali do dyspozycji karabiny maszynowe. Po ustaleniu składu pilotw dywizjon został jednak wyposażony w dwumiejscowe samoloty Defianty z załogą pilot i strzelec, przy czym najważniejszą rolę będzie sprawował strzelec. 10 września Dywizjon w liczbie 180 osb udał się z Blackpool na stację lotniczą Kirton in Lindsey w hrabstwie Lincoln, gdzie miał się przeszkolić. 3 grudnia Dywizjon był zdolny do służby operacyjnej. Od tego dnia Dywizjon zaczął pełnić dyżury nocne i dzienne, patrolując szlaki morskie nad Morzem Irlandzkim, lecz do spotkań z nieprzyjacielskimi samolotami nie dochodziło. 26 marca 1941 r. Dywizjon został przesunięty na lotnisko Colerne koło Bristolu, gdzie wszedł w skład dywizjonw myśliwskich 10 Grupy Myśliwskiej. Od razu też załogi latały na nocne patrole, poszukując niemieckich bombowcw przy wspłpracy z naziemnym stanowiskiem dowodzenia. W połowie sierpnia Dywizjon otrzymał nowe samoloty dwusilnikowe typu Bristol Beaufighter Mk-IIF. Załogę samolotu stanowili - pilot i radionawigator, tym razem, głwną rolę odgrywał pilot. W związku z otrzymaniem dwusilnikowych samolotw stan personelu Dywizjonu wzrsł do około 360 osb. W pierwszych miesiącach 1943 t. Załogi przygotowały się do czekających ich w niedalekiej przyszłości zadań: indruder operations i ranger operations. Intruderka polegała na polowaniu na nieprzyjacielskie samoloty nad ich lotniskami, na małych wysokościach, we Francji, Belgii i w Niemczech. Randżerka to loty na tyły nieprzyjaciela, wyszukiwanie celw w dzień i wnocy, atakowanie ich bombami i ostrzeliwanie a broni pokładowej. W trzeciej dekadzie czerwca część załg wykonywała dotychczasowe zadania bojowe, inną część włączono do działań w toczącej się wtedy Bitwie o Atlantyk. Załogi latały nad wody Zatoki Biskajskiej i Atlantyku. Od 4 maja1944 r. Dywizjon operował z lotniska Church Fenton, rozpoczynając dalekie loty na randżerkę i intruderkę do Francji, Belgii, Holandii i Niemiec w dzień i w nocy, osłaniano też dzienne wyprawy bombowe. W okresie inwazji w czerwcu 1944 r. załogi patrolowały Kanał La Manche od Cherbourga po Dieppe. Nastał ostatni rok wojny. 27 stycznia Dywizjon przesunięto na Stację Lotniczą Castle Camps koło Cambridge, skąd po nastaniu lepszych warunkw atmosferycznych znw rozpoczęto loty randżerskie, tym razem nad tereny Niemiec.

Wysiłek bojowy 307 Nocnego Dywizjonu Myśliwskiego był znaczny, o czym świadczą osiągnięte wyniki: 3879 lotw bojowych, wykonanych w czasie 9057 godzin; zestrzelonych samolotw na pewno 30 i 3, prawdopodobnie 7 i uszkodzonych 17; samolotw zniszczonych na wodzie i na lądzie na pewno 4, prawdopodobnie 2 i uszkodzony 1; zniszczono 4 lokomotywy, 16 pociągw towarowych w tym 1 pociąg z amunicją, zatopiona 1 łdź rzeczna, zniszczonych kilkadziesiąt samochodw i wykonanych wiele skutecznych atakw na inne cele, jak stacje radiolokacyjne, stanowiska dowodzenia, stanowiska artyleryjskie i inne.

Straty Dywizjonu wyniosły: 28 pilotw i 26 strzelcw oraz radionawigatorw poległych, w tym 6 lotnikw innych narodowości. W lotach bojowych zgineło 15 załg i w lotach treningowych 13.



Lotnictwo bombowe



Rok 1940



Pierwsze dwa polskie dywizjony bombowe – 300 i 301 – zostały zorganizowane z personelu przybyłego w grudniu 1939 r. i na początku 1940 r. do polskiego ośrodka lotniczego w Eastchurch. Organizacja tych dywizjonw odbywała się według ustalonego harmonogramu, a szkolenie załg latających i personelu technicznego było gruntowne i miało przebieg spokojny. Zwracano przy tym uwagę na wdrażanie zasad dyscypliny wojskowej brytyjskiego regulaminu wojskowego i na naukę języka angielskiego.

Dwa następne dywizjony – 304 i 305 – organizowały się i szkoliły w atmosferze napięcia i dużego zagrożenia Wysp Brytyjskich inwazją ze strony wojsk Trzeciej Rzeszy – trwała wtedy słynna Bitwa o Wielką Brytanię. Personel obu dywizjonw rekrutował się z lotnikw przybyłych do Anglii w końcu czerwca i na początku lipca 1940 r. po upadku Francji. Nieznajomość języka angielskiego utrudniała i opźniała szybkie szkolenie na brytyjskim sprzęcie lotniczym.



300 Dywizjon Bombowy Ziemi Mazowieckiej



Skład personelu Dywizjonu wyznaczony był w lutym. Przeszkolenie odbywało się grupami: piloci na Stacji Lotniczej Redhill, zaś nawigatorzy, strzelcy płatowcowi i mechanicy w bazie lotniczej w Eastchurch. Na początku kwietnia grupy nawigatorw i strzelcw przesunięto na Stację Lotniczą Hucknall koło Nottingham. Tam też w maju przybyli piloci i obsługa techniczna i rozpoczęto wstępne zgrywanie załg w powietrzu. W drugiej połowie czerwca cały personel Dywizjonu przeniesiono do 18 OTU w Bramcote, gdzie rozpoczęło się właściwe szkolenie bojowe. Datę 1 lipca 1940 r. uznano za dzień narodzin Dywizjonu. W pierwszym składzie personelu Dywizjonu było 24 pilotw, 18 nawigatorw i 17 sztrzelcw, personel techniczny i administracyjny liczył 169 osb. Dywizjon otrzymał 16 samolotw Fairey Battle. Załoga składała się z pilota, nawigatora i strzelca, ktry był rwnocześnie radiotelegrafistą.



301 Dywizjon Bombowy Ziemi Pomorskiej



24 lipca 1940 r., na tym samym lotnisku w Bramcote, powstał oficjalnie drugi polski Dywizjon Bombowy 301. Personel Dywizjonu, bliźniaczo podobny do personelu bratniego dywizjonu, przeszedł w Anglii taką samą drogę, co personel Dywizjonu 300. wkrtce po powołaniu Dywizjonu do życia, dostarczono Polakom kilka sztuk Battli, resztę do stanu 16 samolotw uzupełniono na początku sierpnia. Dywizjon od razu przystąpił do szkolenia w powietrzu. 23 sierpnia oba dywizjony przesunięto na inne lotnisko w Swinderby, gdzie podporządkowano je 1 Grupie Bombowej RAF. Lotnisko w Bramcote przeznaczono na organizację dwch nowych polskich dywizjonw bombowych.



304 Dywizjon Bombowy Ziemi Śląskiej



Dywizjon został sformowany 23 sierpnia 1940 r. na Stacji Lotniczej Bramcote. Personel Dywizjonu pochodził z lotnikw przybyłych do Anglii po kapitulacji Francji. Dywizjon otrzymał imię Księcia Jzefa Poniatowskiego. W szkoleniu lotniczym zaraz na początku zarysowały się liczne trudności – brak było instruktorw, Polacy chcieli jak najszybciej ukończyć szkolenie i przejść do pracy bojowej. Anglicy jednak stali na stanowisku egzekwowania każdego zaplanowanego programem szkolenia lotu ćwiczebnego. A wszystko – rzecz jasna – odbywało się w języku angielskim, ktrego Polacy nie znali w wystarczającym stopniu. Stosunki między Anglikami a Polakami dalekie były od poprawnych. Kiedy na początku grudnia połowa załg była przygotowana do podjęcia lotw bojowych w nocy, nadeszła wiadomość, że Dywizjon otrzymuje nowe samoloty typu Vickers Wellington Mk-I.



305 Dywizjon Bombowy Ziemi Wielkopolskiej



Dywizjon został zorganizowany 1 września 1940 r. na lotnisku w Bramcote, był bliźniaczym Dywizjonem 304 Ziemi Śląskiej. Personel Dywizjonu pochodził z lotnikw przybyłych z Francji na przełomie czerwca i lipca po kapitulacji Francji. W organizacji i szkoleniu miał te same potrzeby i te same kłopoty, co jego bliźniak. W Dywizjonie nie doszło do mniesnasek między personelem brytyjskim i polskim, dlatego i szkolenie przebiegało bardziej sprawnie oraz w atmosferze wyrozumiałości. Dywizjonowi nadano imię Marszałka Jzefa Piłsudskiego, co zaznaczono w odznace Dywizjonu. W 1940 r. lotw bojowych nie wykonywał, gdyż pod koniec listopada otrzymał nowe samoloty Wellingtony i musiał – po zwiększeniu składu załg z trzech do sześciu osb oraz stanu obsługi technicznej do około 300 – rozpocząć na nowo szkolenie.



Dwa pierwsze dywizjony – 300 i 301 – osiągnęły gotowość bojową 14 września 1940 r. i w nocy z 14 na 15 września po trzy załogi z każdego dywizjonu udały się na bombardowanie barek niemieckich zgrupowanych w porcie francuskim Boulogne. Odtąd co noc załogi Dywizjonw 300 i 301 bombardowały niemieckie barki inwazyjne w Calais, Boulogne i Ostendzie. W trzeciej dekadzie października oba dywizjony zaczęły przezbrajać się na nowe samoloty typu Vickers Wellington Mk-I. Oba dywizjony stały się więc jednostkami średnich bombowcw. Dywizjony podjęły na nowo działalność bojową w nocy 22 grudnia 1940 r. – zbombardowano wtedy zbiorniki nafty w rafinerii koło Antwerpii.

W 1940 r. Dywizjon 300 wykonał 55 lotw na bombardowanie w czasie 212 godzin, zginęło 5 lotnikw, zaś Dywizjon 301 wykonał 42 loty bojowe w czasie 156 godzin, jego straty wyniosły 3 l0otnikw.



Rok 1941



W nocy z 23 na 24 marca na bombardowanie Berlina miały polecieć po 4 załogi z każdego dywizjonu. Pierwsze wystartowały załogi z Dywizjonu 300. I wtedy dalszy start następnych samolotw wstrzymano ze względu na zapowiedź przez dyżurnych meteorologw, że warunki atmosferyczne będą się pogarszać. Tymczasem załogi Dywizjonu 300 dotarły do stolicy Trzeciej Rzeszy, zrzuciły ładunek bomb z wysokości 18 tysięcy stp 8i szczęśliwie powrciły do Anglii, wzbudzając powszechny podziw i nie ukrywaną zazdrość. Następna wyprawa na Berlin odbyła się w nocy z 17 na 18 kwietnia. Wzięły w niej udział załogi obu polskich Dywizjonw – 300 i 301. Z dnia na dzień wzrastało nasilenie wypraw bombowych. Rwno z zachodem słońca załogi polskie kierowały się na obciążonych bombami Wellinghtonach nad Bremen, Hamburg, Kolonię, Mannheim, Dsseldorf, Frankfurt, Duisburg, Essen, Lorient, Bilefeld, Osnabrck, Norymbergę i inne. Wszędzie natrafiono na silną obronę nieprzyjacielskich nocnych myśliwcw i silny ogień artylerii. Z tego powodu często nie wracały z wypraw polskie załogi. Na miejsce poległych i zaginionych przybywali inni z ośrodkw bojowego doskonalenia.

W połowie kwietnia Dywizjony 304 i 305 bliskie były ukończenia zaplanowanego przeszkolenia, spodziewano się że lada noc załogi wyruszą nad Niemcy. Nastąpiło to w nocy z 24 na 25 kwietnia 1941 r. W następne kolejne noce prawie wszystkie załogi odbyły swoje pierwsze udane loty bojowe na cele w rdzennych Niemczech. Bombardowano Kolonię, Mannheim, Dsseldorf, Frankfort, Duisburg, Essen, Hamburg, Lorient, Dunkierkę, Brest, Osnabrck, Bilefeld i Norymbergę. 16 lipca odbyła się w Swinderby podniosła uroczystość przekazania Dywizjonowi 300 Ziemi Mazowieckiej Sztandaru Polskich Sił Powietrznych przez Naczelnego Wodza Generała Władysława Sikorskiego. Druga połowa 1941 roku była okresem dużego wysiłku dla polskiego lotnictwa bombowego. Poniesione straty w personelu latającym dały się wszystkim boleśnie odczuć. Załogi bombowe latały często w bardzo trudnych warunkach atmosferycznych.

Wysiłek bojowy dywizjonw bombowych w 1941 r. jasno określają następujące dane:

— Dywizjon 3 wykonał 441 lotw bojowych w czasie 2484 godzin i 5 minut, straty jego wyniosły 50 członkw personelu latającego poległych i zaginionych;

— Dywizjon 301 zapisał na swoim koncie 418 lotw ofensywnych w czasie 2488 godzin i 25 minut, straty wynosiły 59 lotnikw;

— Dywizjon 304 odbył 214 lotw bojowych w czasie 1202 godziny, jego straty wyniosły 47 członkw latających załg;

— Dywizjon 305 wykonał 281 lotw ofensywnych w czasie 1479 godzin i 40 minut, a straty jego wyniosły 66 lotnikw.

Oglnie w 1941 r. polskie dywizjony bombowe wykonały w nocy 1357 lotw ofensywnych w czasie 7651 godzin i 10 minut, a straty bojowe osiągnęły liczbę 222 osb personelu latającego – poległych, w niewoli i zaginionych.



Rok 1942



23 lutego Dowdcą Bomber Command został Marszałek Sir Arthur Harris. Marszałek zapoczątkował dynamiczną rozbudowę lotnictwa bombowego. Jednocześnie wzrastał wysiłek dotychczasowych sił tego lotnictwa, zasilany częściej samolotami i intensywnie szkolonymi nowymi załogami. Harris zapewniał, że jego lotnictwo, rozbudowane do kilku tysięcy ciężkich bombowcw, będzie w stanie przy pomocy bomb o dużym tonażu i rżnym przeznaczeniu wybombować Niemcy z Wojny. Rok 1942 przeszedł do historii jako najbardziej krwawy w polskim lotnictwie bombowym. Dywizjony polskie na rwni z dywizjonami RAF bardzo ofiarnie były zaangażowane w operacjach ofensywnych nad Niemcami i nad krajami okupowanej Europy. W maju dywizjony otrzymały nowe zadania – minowanie wd wokł niemieckich baz morskich. Polskie załogi minowały: porty w St. Nazaire, Lorirnt, Brest, Wybrzeża Fryzyjskich, Holandii i Helgolandu. Kwiecień był dla polskich dywizjonw bombowych okresem ciężkich strat, najbardziej odczuł to Dywizjon 304. w miesiącu tym Dywizjon 300 stracił 3 załogi, Dywizjon 301 rwnież 3, Dywizjon 304 aż 6 i Dywizjon 305 jedną załogę. Razem 13 załg, a więc 78 osb personelu latającego i 13 Wellingtonw. 10 maja 1942 r. Dywizjon 304 został przesunięty do Lotnictwa Obrony Wybrzeża – Coastal Command. Na przełomie pierwszej i drugiej dekady maja Niemcy zbombardowali w nocnych nalotach osiedla mieszkani

Przykadowe prace

Życiorys Andrzeja Radka

Życiorys Andrzeja Radka Andrzej Radek urodził sie w Pajęczynie Dolnym. Pochodził z rodziny chłopskiej, dlatego jego droga do wiedzy była trudna. Radek jak każde wiejskie dziecko wychowywał się sam. Od wczesnego dzieciństwa musiał pracować. Jego rodzice byli bardzo zapra...

Porwnanie Grobu Jana i Cecylii z 40 Powstańcw

Porwnanie Grobu Jana i Cecylii z 40 Powstańcw Jan i Cecylia byli młodymi ludźmi, ktrzy bezwzględnie na wszystko chcieli być razem. Przeszkd było wiele jednak największą z nich była rżnica klasowa. Cecylia pochodziła z zamożnej rodziny, bogatego rodu, gdzie w ogle ...

Uprawa zbż

Uprawa zbż Pszenica Pszenica pochodzi z południowo-zachodniej i środkowej Azji. Wyrżnia się około 20 gatunkw pszenicy. Jest jednym z najstarszych zbż chlebowych i uprawia się ją co najmniej od 6 tysięcy lat. Wymagania klimatyczne - potrzebuje ponad 100 dni okresu w...

Wyznanie wiary

Wyznanie wiary Wierzę w Boga Ojca wszechmogącego stworzyciela nieba i ziemi i w Jezusa Chrystusa syna jego jedynego Pana naszego ktry się począł z Ducha Świętego. Narodził się z Maryi Panny umęczon pod Ponckim Piłatem ukrzyżowan umarł i pogrzebion zstąpi ...

Kryzys autonomii w przedsiębiorstwie

Kryzys autonomii w przedsiębiorstwie Według modelu wzrostu organizacji jest to po kryzysie kierowania kryzys. Po nim następują kryzys kontroli, kryzys biurokracji oraz kryzys ?. W momencie, gdy przedsiębiorstwo przeżyło już kryzys kierowania i jest w fazie kolektywności, czyli ...

...jeśli się naprawdę czegoś pragnie, jeśli się do tego dąży, laur zwycięscy musi do nas należeć .

...jeśli się naprawdę czegoś pragnie, jeśli się do tego dąży, laur zwycięscy musi do nas należeć . Wielu ludzi na świecie udowodniło, że ...jeśli się naprawdę czegoś pragnie, jeśli się do tego dąży, laur zwyci&...

Spotkanie wrogw w "Iliadzie"

Spotkanie wrogw w "Iliadzie" Spotkanie wrogw Homer w ?Iliadzie? ukazuje, że człowiek dla dumy i chwały pośmiertnej potrafi nawet zginąć. Po śmierci Hektora Achilles przewozi go do swojego obozu. Nadchodzi czas spotkania dwch wrogw żądnego władzy Ahilla i zrozpaczonego ojca...

Reklama radiowa

Reklama radiowa KRYTERIA CHARAKTERYZUJĄCE NOŚNIKI REKLAMY Cechy fizyczne Żywotność przekazu reklamowego (czas pamiętania reklamy) Selektywność (dociera do konkretnej grupy odbiorcw) Zasięg oddziaływania Grupa odbiorcw danego nośnika Sugestywnoś&#...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry