• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Praca ja...

Nawigacja

Praca jako temat literatury pozytywistycznej



Praca jako temat literatury pozytywistycznej




- Praca jest dobrodziejstwem, praca jest błogosławieństwem, praca jest ratunkiem

- Aleksander Watt



-Nowele:

Pozytywiści głosili hasło pracy organicznej, według ktrej każdy człowiek powinien działać użytecznie, tylko wtedy całe społeczeństwo będzie mogło poprawnie funkcjonować. Pozytywiści kierowali się rwnież hasłem pracy u podstaw, pracy wśrd najuboższych warstw społecznych. Szerzenie oświaty i utrwalanie świadomości narodowej przez warstwy wykształcone było częstym tematem utworw literackich. Wśrd gatunkw prozatorskich szczeglną uwagę warto zwrcić na nowelę, ktra odegrała bardzo istotną rolę w walce pozytywistw o nowy, lepszy świat. Wartość najlepszych utworw Bolesława Prusa, Elizy Orzeszkowej, Marii Konopnickiej oraz Henryka Sienkiewicza polega na tym, że zawierają prawdziwość obrazu stosunkw społecznych i typowość reprezentujących je postaci. W ich twrczości znalazł odbicie jeden z podstawowych problemw epoki- wzrastanie świadomości społecznej i narodowej obywateli.



W nowelach pozytywistycznych wystąpiły wszystkie kwestie społeczne i polityczne czasw popowstaniowych. Szczeglnie szeroko potraktowany został problem wsi i chłopw. Doskonałym opisem niedoli i wyzysku chłopa oraz stosunkw panujących w Krlestwie po uwłaszczeniu jest nowela Henryka Sienkiewicza pt.: "Szkice węglem". Jest to przykład noweli ludowej będącej krytyką sytuacji panującej na wsi w czasie zaborw. Sienkiewicz krytycznie ocenia stosunki społeczne panujące w kraju, a problemy zostają ukazane w sposb niemalże groteskowy. Problematyka ludowa utworu to prba zwrcenia uwagi czytelnika na tragiczną sytuację chłopa żyjącego pod zaborami w drugiej połowie XIX wieku, po wprowadzeniu ustawy uwłaszczeniowej. Chłopi byli bezbronni, niewykształceni, pozbawieni opieki ze strony dworu i pozostawieni własnemu losowi, stawali się także ofiarami carskiej administracji. Utwr "Szkice węglem" jest oskarżeniem skierowanym przeciwko ludziom odpowiedzialnym za sytuację najuboższych, najbardziej upośledzonych warstw społecznych. Widoczny jest wpływ głoszonego przez pozytywistw postulatu pracy u podstaw- zwrcenia uwagi na ludzi pozbawionych praw społecznych.



W noweli "Antek" ukazany został tragiczny los biednego wiejskiego dziecka. Bohater, Antek, ma ogromny talent, potrafi świetnie rzeźbić, umie wykonywać rżnorakie narzędzia, bardzo szybko opanowuje tajniki kowalstwa. Cż z tego, skoro nie ma ochoty do pracy. Wysłany do szkoły czuje się zagubiony, wszystko go przeraża, nie rozumie panujących tu zasad. W dodatku jego matki nie stać na opłacanie jego nauki, Antek zostaje więc wyrzucony ze szkoły. Nie chce podjąć żadnej pracy, musi więc opuścić wieś i rozpocząć samodzielne życie. Wyrusza w świat, szukać chleba i nauki, we wsi nie ma, bowiem żadnych perspektyw.. Nowela ta miała za zadanie poruszyć sumienia ludzi z wyższych warstw społecznych, ktrzy mogli i mieli obowiązek zająć się losami dzieci z nizin społecznych. Uwidacznia się tu wyraźnie hasło pozytywistyczne pracy u podstaw, pracy organicznej i demokratyzacja społeczeństwa polskiego.



Podobny problem zostaje poruszony w noweli Henryka Sienkiewicza pt. "Janko Muzykant" rwnież ukazana została tragedia małego, skrzywdzonego dziecka. Mały chłopiec staje się ofiarą własnych nieprzeciętnych zdolności muzycznych. Autor wyraża swoją miłość oraz wspłczucie dla słabszych, pokrzywdzonych i biednych. Śmierć istoty bezbronnej i niewinnej porusza, wstrząsa i zmusza do zastanowienia nad losem dzieci w XIX wieku. Sienkiewicz poprzez swj utwr pragnął pokazać, że uzdolnione dzieci wiejskie nie miały żadnych szans rozwoju swoich wrodzonych talentw. Nowela ta miała za zadanie poruszyć sumienia ludzi z wyższych warstw społecznych, ktrzy mogli i mieli obowiązek zająć się losami dzieci z nizin społecznych. Uwidacznia się tu wyraźnie hasło pozytywistyczne pracy u podstaw, pracy organicznej i demokratyzacja społeczeństwa polskiego.





-Lalka B. Prusa pokazuje największą ilość najbardziej cenionych przez polskich pozytywistw wartości. Należy dodać, że w utworze przedstawione są nie tyle sukcesy tych, ktrzy realizują pozytywistyczny program, ile raczej problemy z jego realizacją w wczesnej sytuacji – jego zderzenie z polską rzeczywistością tamtych lat. Prus jednak jedynie opisuje świat , natomiast postulaty idei pozytywistycznych prbują realizować jego bohaterowie. Należy pamiętać że jest to powieść o fiasku pozytywistycznych ideologii.

1.Koncepcja pracy organicznej:

- Przekazanie pomocy Węgiełkowi, Mariannie, Wysockiemu przez Wokulskiego. (realizuje założenia pracy organicznej, filantrop) Społeczeństwo nadal jednak nie tworzy organizmu, gdyż dzieli się na silnie rozdzielone warstwy.

- Spłka do handlu z Rosją wzmacnia krajową gospodarkę.

2.Koncepcja pracy u podstaw

- Sposb utrzymywania przez prezesową Zasławską jej majątku w Zasławiu. (Gospodarstwo jest urządzone z dbałością o potrzeby pracujących w nim chłopw). Niestety biedacy są nadal najbardziej upośledzoną warstwą i poza akcjami charytatywnymi nikt nie interesuje się ich losem.

3. Kult pracy

- Najbardziej negatywną cechą Wokulskiego w ocenie Izabeli Łęckiej było to, iż pracował; praca nie pomogła mu zdobyć pozycji społecznej; poświęcone pracy życie Rzeckiego zakończyła śmierć w samotności i zapomnieniu









-"Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej.

Eliza Orzeszkowa w Nad Niemnem porusza temat pracy, jako najważniejszej wartości.

Akcja powieści toczy się w latach 80, we dworze Korczyńskich, oraz w sąsiednim zaścianku Bohatyrowiczw. Praca nie jest przekleństwem, ale dobrowolnym obowiązkiem człowieka wobec świata przyrody i wobec siebie. Takie zasady wyznawali między innymi Jan i Cecylia, ktrzy byli swojego rodzaju wzorem dla dalszych pokoleń. Jan pochodził z gminy, Cecylia z bogatego rodu. Oboje musieli uciec od swoich rodzin, by mc zamieszkać razem i rozpocząć nowe życie. Odważnie karczowali dziką puszczę przekształcając ją w żyzne pola uprawne. Kiedy ich dzieci, a było ich dwanaścioro, osiągnęły dorosłość weszły w związki małżeńskie z mieszkańcami okolicznych osad i pracowały razem z rodzicami. Budowali domy, karczowali lasy, uprawiali zboża, hodowali owce, krowy i konie. Po wielu latach osada rozwinęła się i rozbudowała, a na cześć ich założycieli Zygmunt August nobilitował ich rd i dał im herb.



Ich historia pokazuje ważność pracy i sens jej wykonywania. Jest dowodem na to, że ciężka i uczciwa praca przynosi korzyści, pozwala kształtować świat i siebie, rozwija w człowieku sumienność, poczucie obowiązku i rzetelność. Eliza Orzeszkowa w specyficzny sposb ukazuje ludzi pracujących. Są zawsze uśmiechnięci, weseli, radośni, śpiewający, a jednocześnie są pełni godności i dostojeństwa. Dlatego praca nabiera charakteru uświęcającego i uszlachetniającego człowieka.



Jedną z bardzo ważnych postaci w Nad Niemnem jest Benedykt Korczyński, ktry został przedstawiony jako niezwykle pracowity człowiek, walczący o utrzymanie ziemi. Jest bez reszty pochłonięty obowiązkami w gospodarstwie.



Inną pozytywną bohaterką jest Justyna Orzelska, ktra jako osoba pochodząca z bogatej rodziny wyszła za ubogiego Jana Bohatyrowicza. Ich małżeństwo było zawarte z miłości. Ten związek dał Justynie możliwość zrealizowania swoich potrzeb. Ta kobieta chciała pełnić rolę pomocnicy i odpowiedniej partnerki dla Jana. Była użyteczna i bardzo pracowita. Uczyła się pracy przy żniwach, w domu i nie bała się nowych obowiązkw. Jej mąż, Jan był dzielnym, mądrym i uczciwym człowiekiem, lubiącym pracę gdyż z niej się utrzymywał. Kochał przyrodę i jej piękno.



W tej powieści pojawiają się jeszcze inni pozytywni, pochłonięci pracą bohaterowie, m.in. Kirłowa, Marta i Witold. Eliza Orzeszkowa w nad Niemnem ukazała świat ludzi żyjących dzięki pracy, dla i z pracy. Obraz społeczeństwa poświęconego zdobywaniu doświadczenia, zakładaniu rodzin, budowaniu domw i zbieraniu plonw. Dokładnie opisała życie ludzi prezentujących patriotyzm pracy i pomnażających dobro społeczne. Praca w powieści jest miernikiem wartości bohaterw, jest radością, sensem życia i przyjemnością.





Chłopi:

W. Reymont skoncentrował się na najuboższej warstwie a jednocześnie najbardziej odpowiadającej, pokazał walkę o byt, przywiązanie do ziemi i ścieranie się rżnic wśrd biedniejszych o bogatszych chłopw.



Jednym z głwnych bohaterw jest Maciej Boryna. Jest to człowiek w dość podeszłym wieku i o bogatym życiorysie. Jest także niezwykle pracowity, podejmuje się roli przywdcy w ważnych dla wsi momentach. Maciej jest bardzo przywiązany do ziemi, stara się żyć zgodnie z prawami przyrody i mgłby służyć za wzr. Jednak nie jest to postać jednobarwna, do obrazu chłopa przykutego do ziemi wkrada się druga twarz - Boryny. Jest to bezwzględność i wychowanie dzięki ktremu udało mu się osiągnąć i utrzymać gospodarstwo. Przy tym cechuje go skąpość i upr.

Kompletnym przeciwieństwem cechuje się następna postać - żona Boryny Jagna. To prawie dziewiętnastoletnia dziewczyna, bardzo ładna i dobrze zbudowana. Była rozpieszczana przez matkę i przez to nie nawykła do ciężkiej pracy. Nie chciała się poddać normom społecznym i moralnym, panującym we wsi. Nie jest to jednak postać zła, to kobieta o wiele wrażliwsza na piękno od innych, ma też duży temperament. Jagna bardziej niż swego rozumu słuchała serca i kobiecego instynktu, nie potrafiła znaleźć miejsca dla siebie a jej uroda przysporzyła jej więcej problemw i trosk niż szczęścia.






Przykadowe prace

Rola wody w przyrodzie w szczeglnym uwzględnieniu jako rozpuszczalnika

Rola wody w przyrodzie w szczeglnym uwzględnieniu jako rozpuszczalnika Woda jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych związkw chemicznych na Ziemi, a zarazem związkiem podstawowym, decydującym o istnieniu życia na naszej planecie. Stanowi głwny składnik organizmw roślinnych i zwier...

Rzym- notatka

Rzym- notatka MONARCHIA- -753r.p.n.e.-założenie Rzymu- 509r.p.n.e Było 7 krlw, 3 ostatni to krlowie etruscy(Tarkwiniusz Stary, Serwiusz Tuliusz i Tarkwiniusz Pyszny) -Najwyższą władzę w państwie sprawował krl. Do niego należała najwyższa władza administracyj...

Alkohole.

Alkohole. Alkohole są związkami organicznymi, w ktrych cząsteczkach występuje co najmniej jedna grupa –OH, nazywana grupą wodorotlenową lub grupą hydroksylową. Zatem najbardziej oglnym wzorem alkoholi będzie R-OH. Słowo alkohol pochodzi od arabskich słw al.-ghul i ...

Opłaty ponoszone w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Opłaty ponoszone w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oglne informacje o prowadzeniu działalności gospodarczej w Polsce. Przedsiębiorcami prowadzącymi we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową są: osoby fizyczne, os...

Alles klar (kapitel 2, ściąga)

Alles klar (kapitel 2, ściąga) Garnitur – der Anzug Bluzka – die Bluse Sztruksy – die Cordhose Pasek – der G:urtel Chustka na szyje – das Halstuch Koszula – das Hemd Spodnie – die Hose Kurtka – die Jacke Bluza z kapturem – der Kapuzen-Sweate...

Poczatki Islamu i Imperium Arabskie (ekspansja)

Poczatki Islamu i Imperium Arabskie (ekspansja) Słowo islam po arabsku oznacza ,,poddanie się , uległość". Tym mianem określamy monoteistyczną religię wyznawaną przez około 20% ludności świata. Islam pojawił się na początku VII wieku wśrd arabskic...

Dyfuzjonizm niemiecko- austriacki

Dyfuzjonizm niemiecko- austriacki Dyfuzjonizm niemiecko -austriacki Dyfuzjonizm proponował konkurencyjna wobec ewolucjonizmu wizję rozwoju kultury ludzkości. Jej zwolennicy zarzucali ewolucjonistom tworzenie uproszczonych i przesadnie optymistycznych schematw jednokierunkowego rozwoju kultury, bazuj&...

Monastycyzm żeński w średniowieczu

Monastycyzm żeński w średniowieczu Monastycyzm, życie monastyczne, religijna forma życia duchowego, zazwyczaj skoncentrowana na osiągnięciu określonych dbr duchowych oraz zbawczych . Najwcześniejsze udokumentowane formy monastycyzmu chrześcijańskiego pojawiły si...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry