• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Recenzja...

Nawigacja

Recenzja książki Władysława Smoleńskiego pt.: Szkoły historyczne w Polsce



Recenzja książki Władysława Smoleńskiego pt.: Szkoły historyczne w Polsce


Recenzja książki Władysława Smoleńskiego pt.:

Szkoły historyczne w Polsce













































Praca Władysława Smoleńskiego pt.: Szkoły historyczne w Polsce została wydana w Warszawie w 1986 roku przez Państwowy Instytut Wydawniczy. Książkę wydrukowano w miękkiej okładce na papierze o dość niskiej jakości. Praca składa się ze 140 stron, książka zawiera sześć rozdziałw, jednak bez tytułw. Publikacja nie została zaopatrzona w żadne ilustracje. Prace Smoleńskiego poprzedza przedmowa napisana przez Andrzeja F. Grabskiego, w ktrej wyjaśnia merytoryczną zawartość książki.

We wstępie pracy autor ukazuje jak teologia wpłynęła na umysły polskich dziejopisarzy. Pierwszym przykładem jest Kochanowski i jego koncepcje oparte o astrologie. Dalej autor przedstawia teorię palca bożego, ktry określa długość istnienia narodw reprezentowaną przez Dębińskiego. Posuwając się dalej Smoleński przedstawia kolejną teorie. Jest to idea istnienia państwa jako nagrody za cnotliwe życie głoszona przez Szymona Majchrowicza.

Autor porwnuje poglądy na dzieje polskich historykw z koncepcjami Monteskiusza oraz Woltera. Kończąc wstęp autor opisuje osiągnięcie Cezara Pyrrhysa de Varille , w ktrym to przedstawiona jest historia Polski od Lechw przez przywileje po anarchie szlachecką.

W pierwszy rozdział książki Smoleńskiego przedstawia dwa kierunki poglądw na przeszłość. Pierwszym jest reprezentowany przez Wielhorskiego zwany republikańskim, a jako drugim monarchiczny przez Narutowicza. Następnie Smoleński ukazuje ich specyfikę.

Wielhorski w pracy pt.: O przywrcenie dawnego rządu według pierwiastkowych Rzeczypospolitej ustaw, prezentuje swj pogląd na dzieje poczynając od panowania Kserksesa do upadku Rzeczypospolitej szlacheckiej wywołanego przez liberum veto i bezprawie wcześnie panujące. W tym poglądzie znajduje się rwnież pięć punktw, ktre przedstawiają zasady układu rządu polskiego w postaci pierwiastkowej. Dalej Smoleński przechodzi do koncepcji Naruszewicza, ktra przedstawia dzieje od czasu gdy nad Wisłę i Wartę przybyli zbrojnie pierwsi Słowianie aż do wydania przywileju koszyckiego, ktry według Naruszewicza zaczął tworzyć nowy ład w Rzeczpospolitej. Autor książki jednak nie poprzestaje tylko na tych dwch koncepcjach, ale i przedstawia podejście Jezierskiego, czy Kołłątaja.

Drugi rozdział ksiązki poświęcony jest Towarzystwu Przyjacił Nauk, a dokładniej mwiac jego programowi. Zawartemu w Prospekcie historii narodu polskiego i w Krtkim zbiorze dziejw.

Ten Rozdział rozpoczyna się od wymienienia rzeczy na, ktre uwagi nie zwrcił. Naruszewicz pisząc swoją historię traktował ją w znaczeniu starożytnym, pragmatycznym.

Następnie autor przechodzi już do TPN i do jego sławnego prospektu. Smoleński skupia się na elementach prospektu , ktre jak dotąd nie zostały zauważane przez historykw takie jak: oświata, spokojność wewnętrzna, bogactwo czy bezpieczeństwo zewnętrzne. Dalej w rozdziale ukazany jest podział Polski na siedem okresw, ktry został stworzony przez Towarzystwu Przyjacił Nauk, po czym Smoleński dokonuje analizy drugiego dokumentu pt.: Krtki zbir dziejw. Smoleński przedstawia nam na jak wielką skale zostały przedsięwzięte prace konstrukcyjne owego dzieła.

Rozdział następny przedstawia pewne zmiany myślowe, ktre narodziły się w wieku XVIII, zaczynając od prac Jędrzeja Zamoyskiego czy Stanisława Poniatowskiego przechodząc do idei Towarzystwa Patriotycznego. Autor w tym rozdziale także skupia się na postaci J. Lelewela i jego poglądom na przeszłość Polski. Smoleński dokonuje prezentacji jego dzieł Pielgrzym w Dobromilu (1819 r.), oraz Uwagi nad dziejami Polski i ludu jej (1844 r.).

J. Lelewel uważa, że upadek Rzeczypospolitej tkwi w sprzeniewierzeniu się starosłowiańskiej zasadzie rwności, poczym Smoleński zaczyna porwnywać lelewelowskie poglądy z myślą Wrblewskiego. Przedstawiona jest w tym rozdziale myśl Wrbleskiego zawarta w Słowie dziejw polskich (1858 – 1860), polegająca na obronie szlachty.

Na zakończenie rozdziału autor przywołuje dwie postaci. Pierwsza to Hoffman (jego sprzeciw teorii republikańskiej i przychylność teorii monarchizmu), a drugą jest wychowanek Jezuitw Dzieduszycki ( jego poglądy na temat silnej pozycji rżnowiercw, oraz licznych zamachw na kościł).

Najobszerniejszym rozdziałem Szkł historycznych w Polsce jest rozdział czwarty. Smoleński zauważa podobieństwo w poglądach autorw na przyczynę upadku Polski Szlacheckiej. Wszyscy zgodni są z teorią anarchii jaka zaistniała w czasach zmierzchu RP. Argumentuje ją tym, że owi pisarze snuli ją pod wpływem wyznawanych przez siebie doktryn wcześnie panujących. Autor skupia się na ruchach naukowych zapoczątkowanych przez osoby skupione przy Bibliotece Naukowej Zakładu Ossolińskich, Roczniku Towarzystwa Naukowego Rocznikach Towarzystwa Przyjacił Nauk Poznańskiego oraz

Bibliotece Warszawskiej (od 1841 r. ). Następnie ukazuje, że Towarzystwa poznańskie i Krakowskie z braku zasobności nie odegrały same większej roli, jednak wydały na świat dużą grupę ludzi, ktrzy pisali na zagranicznych uniwersytetach i akademiach.

Autor przechodzi do wydarzeń, ktre dały nowy impuls nauce dziejw. Są nimi Szkoła Głwna Warszawska ( 1862 r.), katedra historii polskiej na Uniwersytecie Jagielońskim (1869 r.) i Lwowskim ( 1882 r.), oraz w 1872 roku utworzenie Akademii Umiejętności. Następnie wymienia szereg osiągnięć pisarskich owej akademii. Dalsza część rozdziału czwartego książki Smoleńskiego opisuje nowe poglądy na czasy przedhistoryczne reprezentowane przez Piekońskiego, Smolka, Bobrzyńskiego i Małeckiego, jak rwnież zwraca uwagę na osiągnięcia takich pisarzy jak: Bobrzyński ( dzieje parlamentaryzmu), Pawiński ( stan skarbowości za Stefana Batorego) oraz Kalinka i Korzon ( czasy Stanisława Augusta ).

Natomiast Rozdział piąty zawiera krytykę szkoły krakowskiej w stosunku do pracy Szujskiego z 1880 roku (Historia Polska, treściwie opowiadana ksiąg dwanaście). Smoleński ukazuje poglądy tej pracy na upadekPolski, oraz zarzuty stawiane Szujskiemu przez krakowian min. naciąganie przeszłości na korzyść teorii monarchicznej.

Autor przedstawia nam polemikę pomiędzy Bobrzńskim, a pracą Szujskiego, ale rwnież przedstawia nam ich poglądy na temat historii, cytuje: Szujski pragnąłby zawrzeć w monarchii absolutnej wyłączność katolicką ze scholastycyzmem średniowiecznym i ascetyzmem. Bobrzyński wyklucza z polityki zasady moralne i religijne, godzi się na wszelkie środki, byleby ujarzmić samodzielność narodu i zbudować rząd silny według wzorw bizantyjskich.

Ostatni szsty książki Smoleńskiego ukazuje nam stosunek szkoły krakowskiej do Naruszewicza. Bobrzyński wymienia pozytywne i negatywne cechy prac Naruszewicza, następnie czyni to Lelewel. Krakowianie rwnież wytykają błąd w podziale periodyzacji dziejw Polskich stosowanym przez Naruszewicza jak i jego naśladownikw. Smoleński bardzo dobrze przedstawia nam ową polemikę jednak na koniec kituje ją cytat: W zasadzie pod względem historiograficznym uczeni krakowscy nie wymyślili nic nowego; nie rżnią się od szkoły naruszewiczowskiej w pojmowaniu dziejopisarstwa i jego celw.

Książka Władysława Smoleńskiego kończy się obwinieniem przez niego politykw celowo naginających prawdę historyczną dla osiągnięcia własnych celw. Dotyczyło to zwłaszcza upadku Rzeczypospolitej, ktrej przyczyny były interpretowane zgodnie z własnym programem politycznym.

Moim skromnym zdaniem książka Szkoły historyczne w Polsce autorstwa Władysława Smoleńskiego jest naprawdę warta polecenia czytelnikom zainteresowanym poruszaną tu problematyką. Autor w naprawdę bardzo wyczerpujący sposb przedstawia polemikę rżnych środowisk badawczych na przestrzeni XIX wieku. Oprcz kompilacji faktw Smoleński podejmuję konstruktywną krytykę wczesnych poglądw historycznych.

Książka napisana jest naprawdę przystępnym językiem.









Przykadowe prace

Henryk Sienkiewicz - biografia

Henryk Sienkiewicz - biografia Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz pseudonim Litwiasz (urodzony 5 maja 1846 w Woli Okrzkowskiej - zmarł 15 listopada 1916 w Vevey w Hiszpanii), polski powieściopisarz i publicysta; laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w roku 1905 za "całokształt twrczości"1...

Analiza wiersza "Confiteor"

Analiza wiersza "Confiteor" Wiersz Edwarda Stachury pt. Confiteor jest bardzo trudny do zanalizowania. Już sam jego tytuł oznacza przyznanie się do winy, wyznanie. W wierszu tym można wyrżnić dwie części. W pierwszej podmiot liryczny obarcza się winą za to, że na świ...

Demokracja w starożytnych Atenach a republika rzymska

Demokracja w starożytnych Atenach a republika rzymska Pomiędzy ustrojem starożytnego Rzymu a ustrojem Aten występują rżnice, jednak oglna zasada działania republiki i demokracji jest ta sama: nie dopuścić do sytuacji, kiedy rządzi jednostka. O ile w Atenach prawo posiadania urz...

tabela- odmiana czasownikw, Imperfekt i Partizip II

tabela- odmiana czasownikw, Imperfekt i Partizip II backen bckt/backt backte gebacken beginnen beginnt begann begonnen binden bindet band gebunden bitten bittet bat gebeten bleiben bleibt blieb geblieben (s) braten brt briet gebraten brechen bricht brach gebrochen bringe...

Konkurencja cenowa i niecenowa

Konkurencja cenowa i niecenowa Edyta Trybuszkiewicz Wyższa Szkoła Umiejętności Finanse i Bankowość I rok I semestr Konkurencja cenowa i niecenowa Działalność przedsiębiorstwa funkcjonującego w gospodarce rynkowej opiera się na racjonalności producenta. Opier...

Religia starożytnego Rzymu

Religia starożytnego Rzymu Pierwotna religia rzymska była w przeciwieństwie do religii greckiej mistyczna i abstrakcyjna. Podobnie jak i w greckiej, zachowały się w niej pewne przeżytki totemizmu czyli istotą jest wiara w istnienie związku między danym rodem czy plemieniem. Świad...

Geneza faszyzmu

Geneza faszyzmu Geneza faszyzmu Wiąże się z I woj. Światową i jej skutkami takimi jak: frustracja, kryzys wartości i upadek autorytetw, strachem przed komunizmem i problemami społecznymi. Słabe tradycje parlamentarne, konflikty narodowościowe, niedostatecznie ukształtowane st...

Pop – Art, czyli jak puszka zupy stała sie dziełem sztuki

Pop – Art, czyli jak puszka zupy stała sie dziełem sztuki POP – ART, CZYLI JAK PUSZKA ZUPY STAŁA SIĘ DZIEŁEM SZTUKI Pop-art (z angielskiego popular art - "sztuka popularna, powszechna"), nazwa jednego z najważniejszych nurtw w sztuce wspłczesnej wprowadzona przez kr...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry