• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuy: Renesansn...

Nawigacja

Renesans - najważniejsze wiadomości o epoce i literaturze



Renesans - najważniejsze wiadomości o epoce i literaturze




1. Scharakteryzuj światopogląd renesansu.



- RENESANS jest epoką otwierającą czasy nowożytne; we Włoszech XIV/XV w, pł. Europa XVI w

- symbolizuje odrodzeni człowieka, ktry wstępuje na wyższy stopień rozwoju; jest to rwnież odrodzenie kultury starożytnej

- ANTROPOCENTRYZM – umieszczenie człowieka w centrum świata jako istoty, ktra jest sprawą działań w świecie;

- Człowiekiem jestem i nic, co ludzkie nie jest mi obce (Terencjusz) – zainteresowanie człowiekiem i jego potrzebami

- Człowiek jest miarą wszechrzeczy (Protagoras) – badanie świata przez pryzmat człowieka

- Człowiek jest kowalem swojego losu (Giovanni Mirandola) – człowiek jest wolny i ma możliwości kształtowania swego losu

- HUMANIZM – nurt filozoficzny rozwijający wszechstronna wiedzę o człowieku, kulturze, świecie stawiający człowieka w centrum zainteresowania, badający jego potrzeby duchowe i materialne; charakterystyczne: optymistyczna wizja człowieka, czyli wiara w jego talenty, zdolności ; zachwyt nad człowiekiem

- PRZYKŁADY FILOZOFICZNE I LITERACKIE

- Mowa o godności człowieka (Giovanni Pico della Mirandola)

Obraz Boga: architekt, artysta, daje człowiekowi wolność wyboru, szanuje człowieka

Świat: piękny, wielki i rżnorodny

Człowiek: istota wolna, ma możliwość a nawet zadanie kształtowania świata (Nie urodziłem się człowiekiem, lecz nauczyłem się nim być)





2.Scharakteryzuj filozofię życia zawarta w Pieśniach Jana Kochanowskiego na podstawie czterech utworw. Wykaż, że jest ona reprezentatywna dla człowieka renesansu.



PIEŚŃ IX (Pieśń o Fortunie)

- cechą życia jest zmienność – nawiązanie do Fortuny – powrt do mitologii

- zmienność pr roku – prawo natury – natura wzorcem życia ludzkiego

- nadzieja, optymizm, wiara w życie

- przyjęcie postawy dystansu wobec kolei losu, zachować spokj (stoicyzm)

- namawianie do praktykowania cnoty, ktra jako jedyna nie podlega zmiennym działaniom Fortuny i przez to może być stałym elementem życia człowieka



PIEŚŃ XII (Pieśń o cnocie)

- personifikacja cnoty i zazdrości

- cnota = doskonałość, godność, uczciwość

- cnota celem ludzkiego życia (powinna być bezinteresowna)

- godność źrdłem szczęścia, daje poczucie satysfakcji

- cnota zdaniem podmiotu budzi zazdrość

- najwyższą cnotą jest służba ojczyźnie



PIEŚŃ XIV (Pieśń o rządzących)

- władza wymaga odpowiedzialności

- Bg nie ceni człowieka patrząc na zajmowane stanowisko

- ludzie u władzy powinni dbać o interesy innych, być uczciwi, pilnować porządku i sprawiedliwości, muszą mieć świadomość, że ich błędy wpłyną na dobro ogłu

- wszyscy są powinni być rwno traktowani przez prawo



PIEŚŃ XXIV (Pieśń o poecie)

- apostrofa do Piotra Myszkowskiego (biskup, przyjaciel i mecenas Kochanowskiego)

- refleksja o poecie i poezji

- POETA:

- duma, przekonanie o własnym talencie

- nie umrę – nieśmiertelność, nie przekroczy Styksu

- przemiana w ptaka w łabędzia (poświęcony muzom)

- prżny pogrzeb bez ciała – jego śmierć nie budzi smutku, bo będzie żył w swej twrczości

- SYMBOLIKA TALENTU I SŁAWY

- łabędź – symbol natchnienia, wzlotu sławy i talentu

- motyw lotu przez rżne krainy – rozprzestrzenianie się sławy

- Ikar - motyw lotu i marzeń

- nawiązania do Exegi monumentum



Czego chcesz od nas Panie

- apostrofa do Boga

- obraz Boga: stwrca, nieśmiertelny, łaskawy, dobry, wszechmocny, wszechobecny

- obraz świata: zależny od Boga, piękny i urozmaicony, uporządkowany, ład, stworzony dla człowieka

- podmiot chwali Boga, wyraża wdzięczność za łaski i dary, chce by Bg opiekował się nim

- pokora i religijność podmiotu, szacunek



4. Przedstaw zawarte w trenach uczucia ojca i poglądy poety-filozofa na tle reguł gatunku.

TREN – gatunek liryki żałobnej wywodzący się ze starożytności, wyraża żal po stracie ważnej i cenionej osoby: demonstracja żalu, ukazanie zalet i cnt zmarłego (VIII), wielkość straty (VIII), napomnienie (XVIII) i pocieszenie (XIX)



TREN VII

- śmierć nazwana została snem żelaznym, twardym, nieprzespanym

- zbudowany jest na zasadzie kontrastu: poeta porwnuje życie w domu za życia Urszulki, kiedy to wszystkie pokoje rozbrzmiewały jej śmiechem, z ciszą i smutkiem, ktry zawitał z jego progi po zgonie dziewczynki.



TREN VIII

- śmierć przynosi pustkę, brak najbliższej osoby, smutek

- życie ojca zostało wystawione na ciężka prbę i doszło do załamania rwnowagi, żal

- obraz pustości i szarości jaka nastała po śmierci dziewczynki



TREN IX

- apostrofa do mądrości

- ojciec: nie godzi się na śmierć, nie potrafi zachować obojętności i spokoju

- filozof: kryzys postawy stoickiej: czuł się wyrżniony a jest jednym z wielu

- upadek podmiotu z budowli mądrości

- ironicznie podważa możliwość zdobycia mądrości

- ironicznie podważa sens filozofii, mwiąc, że wyzbywa z człowieka uczucia



TREN X

- ojciec prosi swoją crkę o pojawienie się

- podmiot wątpi w życie pozagrobowe (Gdziekolwiek jest, jeśliś jest)

- podważa wiarę chrześcijańską



TREN XI

- śmierć dziecka jest najcięższym doświadczeniem życiowym, ktre powoduje kryzys ideałw, wyznawanej dotąd wiary i filozofii

- podważa wartość cnoty

- cnota nie ratuje przed złem

- człowiek ma ograniczone możliwości poznania, często się myli, a jego wizja świata jest złudnym snem

- uświadamia sobie kruchość życia, brak wpływu na koleje losu, nieprzewidywalność zdarzeń



6. Na podstawie kluczowych motyww i fragmentw Trenu XIX scharakteryzuj postawę wobec śmierci i cierpienia w nim przedstawioną i powiedz na czym polega jej ewolucja w cyklu utworw (w porwnaniu z IX, X, XI)



TREN XIX

- powrt do konwencji filozofii stoickiej – pogodzenie z boskim porządkiem świata

- nie należy zagłębiać się w żałość

- życie pośmiertne jest opisane jak niebo: wieczne, lepsze

- człowiek nie zawsze rozumie boską sprawiedliwość – ale powinien w nią wierzyć

-

- SEN: zjawiła się Urszulka wraz z matką poety - matka nakłania go, by przestał się zamartwiać losem dziecka, bo ono jest już w krainie wiecznej szczęśliwości. Przekonuje, że śmierć uchroniła Urszulkę przed cierpieniem, troskami, blem. Matka poety przypomina, że każdy ma swj czas życia i śmierci. Tren XIX jest spełnieniem marzeń poety, o ktrych pisał w Trenie X

- wizja szczęśliwego dziecka

- zawiera zapowiedź powrotu do rwnowagi wewnętrznej. Jest prbą uzdrowienia się, pocieszenia, uspokojenia, pojawia się tu refleksja o zbawczym działaniu czasu, ktry uwalnia od cierpienia. Podtytuł ma duże znaczenie dla interpretacji, gdyż możemy wywnioskować, że kiedy Kochanowski otrzyma już odpowiedź na nurtujące go pytania, będzie spał spokojnie








Przykadowe prace

Czwartorzęd w Polsce

Czwartorzęd w Polsce Na przełomie trzeciorzędu i czwartorzędu klimat oziębił się , a jednocześnie wzrosła liczba opadw. Na wielu obszarach kuli ziemskiej zaczęły się tworzyć lodowce. Jednym z takich obszarw powstawania lodowcw była Skandynawia. Zgodnie z n...

Zdania złożone

Zdania złożone - Zdania złożone wspłrzędne: Zdanie złożone wspłrzędnie składa się z dwu wypowiedzeń pojedynczych pozostających w stosunku wspłrzędnym, czyli wzajemnie się określających (cała treść jedn...

Makroekonomia

Makroekonomia EKONOMIA bada w jaki sposb i co społeczeństwa decydują i dla kogo jest produkowana DOBRO produkty materialne USŁUGA produkty niematerialne ZASB RZADKI na ktry popyt przy cenie rwnej zero przewyższa dostępną podaż np. powietrze DOCHD ekwiwalent pieniężny wyprodu...

Porwnaj sposb ujęcia motywu miłości w sonetach Francesco Petrarki "Sonet 132 S’amor non e…" i Jana Andrzeja Morsztyna "Cuda miłości". (analiza i interpretacja po

Porwnaj sposb ujęcia motywu miłości w sonetach Francesco Petrarki "Sonet 132 S’amor non e…" i Jana Andrzeja Morsztyna "Cuda miłości". (analiza i interpretacja porwnawcza) Miłość jest jednym z najważniejszych, ale i najbardziej skomplikowanych aspektw życia. Oprcz...

Jak wieś i chłopi są przedstawieni w Sonecie I Jana Kasprowicza oraz Weselu Stanisława Wyspiańskiego? Analizując podane teksty zwrć uwagę na postawy podmiotu l

Jak wieś i chłopi są przedstawieni w Sonecie I Jana Kasprowicza oraz Weselu Stanisława Wyspiańskiego? Analizując podane teksty zwrć uwagę na postawy podmiotu lirycznego i Pana Młodego. Temat wsi w literaturze polskiej pojawia się właściwie dopiero w twrczości poe...

Dziura ozonowa

Dziura ozonowa Ozon jest formą tlenu z trzema atomami (zamiast dwch jak w "normalnym" tlenie) jest wyraźnie toksyczny. Jedna cząstka tego gazu na milion części powietrza jest już dla ludzi trująca. Blisko powierzchni Ziemi ozon jest trucizną, ktra wspłuczestniczy w tworzeniu smogu...

Recenzja filmu "Nad Niemnem"

Recenzja filmu "Nad Niemnem" Reżyser Milczących śladw (1961), Mojego drugiego ożenku (1963), Agent nr 1 (1971) czy Między ustami, a brzegiem pucharu (1987) zmarł 12 marca bieżącego roku. Jednakże Zbigniewowi Kuźmińskiemu największą popularnoś&...

Mit tebański - plan wydarzeń.

Mit tebański - plan wydarzeń. 1. Krl Lajos w wyroczni. a) przepowiednia – syn Lajosa zabije ojca. 2. Porzucenie małego Edypa. a) przekłucie mu kostek. b) zostawienie go na pastwę losu. 3. Ratunek dla dziecka. a) odnalezienie go przez pasterza. b) oddanie bezdzietnemu krlowi. ...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry