• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Socjolog...

Nawigacja

Socjologia struktur społecznych - opracowanie do egzaminu



Socjologia struktur społecznych - opracowanie do egzaminu




Pojęcie struktury społecznej

Mwiąc o strukturze społecznej, zastanawiając się nad przemianami struktury społecznej, porwnując struktury społeczne rżnych krajw my rozważając typy struktur społecznych, nie mamy na ogł na myśli przestrzennego rozmieszczenia jednostek i grup na obszarze przyporządkowanym badanemu społeczeństwu – jakby to mogło sugerować znaczenie terminu struktura , kiedy się z nim spotkamy w zastosowaniu do dzieł architektonicznych lub żywych organizmw. Rozmieszczenie ludności w przestrzeni, układ i funkcje linii komunikacyjnych, migracje, rola poszczeglnych ośrodkw przestrzennych w życiu społecznym całego obszaru lub w stosunku do innych ośrodkw i w ogle przestrzenny aspekt zbiorowości ludzkich budził zainteresowanie socjologw w innych terminach: Francuzi operowali tu pojęciem formy, budując specjalną dyscyplinę: morfologię społeczną, Amerykanie objęli te sprawy ramami ekologii społecznej. Oczywiście, rozmieszczenie ludności w terenie ma doniosły wpływ na strukturę społeczną, ale właśnie przez to samo, że możemy mwić o wpływie stosunkw przestrzennych na społeczną strukturę, staje się rzeczą widoczną, iż przez strukturę społeczną rozumiemy coś innego. Granice grup społecznych, ich stałość lub płynność, dystanse społeczne, styczność i izolacja grup, przechodzenie jednostek z grupy do grupy, wszystko to, gdy mowa o strukturze społecznej nie ma znaczenia przestrzennego, aczkolwiek procesy i stany rzeczy, o ktre tam idzie, są w rżny sposb uwarunkowane przez stosunki przestrzenne. Idzie tu o system stosunkw nieprzestrzennych, ktry jednak wykazuje pod rżnymi względami analogię z systemem stosunkw przestrzennych.



Sens statystyczny.

Czasami przez strukturę społeczną rozumie się tylko skład ludności: stosunek liczbowy kategorii, wedle ktrych dzielimy sobie ludność. W tym znaczeniu mwi się o demograficznej strukturze ludności, przy czym mogą tu wchodzić w grę klasy wieku i płci, albo o strukturze zawodowej. Struktury demograficznej nie nazywamy wprawdzie zazwyczaj strukturą społeczną, ale termin ,,struktura społeczna bywa używany w takim samym sensie, tylko mamy wtedy na myśli podział ludności wedle innych kategorii: idzie tu o kategorie społeczne , o przynależność klasową, stanową, kastową, o takie kategorie, jak ludność wiejska i ludność miejską, jak inteligencja, mandarynat czy sfery dworskie lub urzędnicze, albo jak ludność pracująca i niepracująca, czy produkcyjna i nieprodukcyjna. Mogą tu rwnież wchodzić w grę kategorie wyznaniowe lub etniczne, mniejszości narodw, mogły być także charakterystyczne dla struktury społecznej. Oczywiście na obraz struktury społecznej składa się nie tyle charakterystyka systemu stosunkw, ale i statystyczne ujęcie członw tego system u stosunkw elementw, między ktrymi stosunki przebiegają. W strukturze społecznej zachodzi obustronna zależność pomiędzy pewnymi kwalifikacjami członw stosunku (tymi, ze względu na ktre przeprowadzamy podział na kategorie społeczne i stosunkami, ktre zachodzą między tymi członami. Stąd struktura społeczna w sensie tylko statystycznym determinuje w pewnej mierze strukturę jako system stosunkw pomiędzy odpowiednimi członami.



System zależności i dystansw.

System stosunkw, ktry stanowi strukturę społeczną, daje się sprowadzić do trzech kategorii stosunkw: stosunkw zależności wzajemnych wynikających z podziału pracy, tzn. z podziału funkcji, stosunkw zależności jednostronnych wynikających z przywilejw posiadania mniej lub więcej stałych środkw przymusu względem innych członkw społeczeństwa i wreszcie stosunkw dystansu, więzi i antagonizmw społecznych. Ponadto W strukturze takich wielkich zbiorowości, strQktu rze pojmowanej jako system dystansw i zależności, musimy uwzględnić isLnienie trwałych organizacji o wewnętrznej strukturze, gdzie elementami są zarwno indywidualne role społeczne, jak kategorie osobnikw i gdzie wewnętrzny system stosunkw zależności jest ustalony precyzyjnie i zinstytucjonalizowany, przy czym taki system jako całość pełni określone funkcje w strukturze ogarniającej go zbiorowości. Takimi organizacjami będą potężne partie polityczne, taką organizację stanowi Kościł, taką organizacją jest aparat państwowy.



Struktura złożona, gdzie składnikami są grupy społeczne.

Gdy składnikami struktury społecznej są grupy społeczne i organizacje, czynnikiem strukturalnym obok dystansw stają się więzi społeczne i anta30nizmy społeczne przy czym system więzi społecznych może być systemem wielostopniowym, gdy węższa grupa społeczna jest składnikiem grupy szerszej natomiast pozycja społeczna jednostek komplikuje się przez ich przynależność do kategorii płci lub wieku i do kategorii klasowych, o czym będziemy mieli sposobność mwić w dalszym toku rozważań.



Dwa typy stosunkw zależności międzygrupowych.

Tam gdzie stratyfikacja społeczna istnieje, niesymetryczne stosunki zależności, ktre ją wyznaczają, stanowią najważniejszy typ stosunkw w strukturze społecznej, one bowiem stanowią podłoże, na ktrym kształtuje się system więzi i antagonizmw społecznych najbardziej doniosłych dla życia społecznego, a przeto najbardziej ważkich w społecznej strukturze. Zależności wzajemne wspłwystępujące z założeniami jednokierunkowymi ujawniają się m. in. w takich aktach, jak strajki robotnicze albo jak odmowa wykonywania tradycyjnego zawodu ze strony kast wieczystych w Indiach, o czym będzie pźniej mowa.



Stratyfikacja społeczna.

Marksistowski obraz struktury społecznej w społeczeństwach klasowych zachodzi układ pionowy, na strukturę społeczną składają się klasy uciskające i uciskane; pomiędzy nimi znajdują się klasy pośrednie.



Hierarchie rl społecznych.

Hierarchie rl społecznych najwyraźniej występują tam, gdzie cały system stanowisk jest zinstytucjonalizowany. W hierarchiach urzędniczych, kościelnych, wojskowych. Tam, gdzie role społeczne ujęte są w określony system, szczeble hierarchii w stałe kategorie. Cż więc znaczy, że ktoś ma wyższe lub niższe stanowisko w jakiejś hierarchii społecznej? Sądzę, że zachodzą tu w grę przede wszystkim dwie kategorie przywilejw: 1) przywileje środkw konsumpcji i usług, 2) przywileje władzy.



Przywileje środkw konsumpcji.

Przywileje środkw konsumpcji daje już hierarchia plac, ale wchodzą tu w grę rwnież przywileje i usługi dostarczone nie w postaci pieniężnej, np. prawo korzystania z pewnych miejsc w teatrze, prawo rezerwowania miejsc w wagonach sypialnych, itp.







Władza.

Przez władzę rozumiemy możność podejmowania i realizowania decyzji niezależnie od woli ludzi, ktrych decyzja w taki czy inny sposb dotyczy. Jest to wtedy przywilej panowania nad wolą innego człowieka, przewaga decyzji. Zakres władzy może być wyznaczony osobowo lub streficznie. W pierwszym wypadku decyzje człowieka posiadającego władzę odnoszą się bezpośrednio do określonych osb ze względu na ich role społeczne. W drugim decyzje godzą w każdego, czyja aktywność mogłaby wejść w zakres spraw objętych władzą tamtego człowieka; godzą tylko warunkowo, decyzja bowiem dotyczy nie ludzi wyznaczonych indywidualnie (a więc tych, ktrzy w chwili wydawania decyzji przez człowieka posiadającego władzę pełnią już odpowiednią rolę społeczną, ale każdego, kto mgłby się znaleźć w odpowiedniej sytuacji. Przykładem władzy o charakterze osobowym są rozkazy wydawane podwładnemu lub niewolnikowi, przykładem władzy drugiego typu może być zakaz palenia lesie. Władza nad określonymi ludźmi nad podwładnymi) jest zwykle także władzą ograniczoną sferycznie. Tam gdzie zakres władzy jest wyznaczony wyłącznie osobowo do czynienia z władzą nieograniczoną. Władza w stosunku do danego człowieka objawia się bezpośrednio, gdy narzuca komuś wykonanie pewnych decyzji, gdy zmusza jakiegoś człowieka, aby był wykonawcą. Objawia się pośrednio, gdy powstrzymuje od oporu przeciw realizowaniu decyzji podjętej przez dysponującego władzą. Przy takim pojmowaniu władzy, jeżeli decyzja rozkazodawcy nie odpowiada intencjom człowieka podległego władzy, realizacja decyzji poprzez akty władzy następuje albo wskutek wytworzonego nawyku posłuszeństwa ( odruchy warunkowe ), albo przez zagrożenie. I tak np. krl nie ma władzy nad pokonanym buntownikiem, dopki nie skłoni do posłuszeństwa. A władza nad buntownikiem, ktrego trzymać w kajdanach, aby zapewnić sobie jego posłuszeństwo, jest bardzo ograniczona. Inaczej mwiąc : władza jest tym mniejsza, im większy jest stopień przemocy ktry jest konieczny do zrealizowania decyzji rozkazodawcy.



Środki konsumpcji i władza.

Władza i środki konsumpcji stanowią o zakresie dysponowania rzeczami i ludźmi. Ten zakres podlega gradacji: rośnie, gdy podnosimy się w hierarchii społecznej, przy czym środki konsumpcji, gdy przekraczają pewien poziom ilościowy, mogą się przekształcić w narzędzie władzy. Pieniądz oszczędzony na konsumpcji może stanowić narzędzie do wywierania presji na decyzje innego człowieka.



Przywileje prestiżu.

Przywileje dotyczące obrazu własnej osoby w reakcjach środowiska – mamy tu na myśli prawo do szacunku, związane z rolą społeczną jednostki ( osobisty prestiż nie jest już sprawą struktury społecznej ). Przywilej prestiżu społecznego jest przywilejem odbierania zewnętrznych oznak szacunku. Szereg konwencjonalnych oznak szacunku jak obnażanie głowy, przyklękanie, padanie do ng, pochylanie głowy lub grnej części ciała, jak rwnież odpowiednie zwroty słowne: ,,kłaniam się , czołem , padam do nżek itp. – wywodzi się genetycznie z aktw oddania się w moc człowieka, ktremu są okazywane, z aktw podporządkowania się jego władzy - zdawania się na jego laskę i niełaskę. Wyższość w hierarchii jest oceniana wedle skali przywilejw dotyczących środkw konsumpcji, władzy i społecznego prestiżu. Nie tylko środki konsumpcji przekształcają się w narzędzia władzy, ale władza sprzyja przywilejom w zakresie środkw konsumpcji, nie tylko prestiż jest czynnikiem władzy, ale władza jest normalnie jednym z głwnych źrdeł prestiżu.



Stosunki zależności pomiędzy grupami.

Jeżeli grupę traktujemy jako zbir osobnikw pełniących identyczną pod pewnym względem rolę społeczną, to stosunek zależności między jedną grupą i drugą można interpretować jako wyrażenie skrtowe oznaczające ogł zależności tego samego typu pomiędzy poszczeglnymi osobnikami jednej i poszczeglnymi osobnikami drugiej grupy. Wyzysk klasy robotniczej przez klasę kapitalistw to wyzysk poszczeglnych robotnikw przez poszczeglnych kapitalistw. Gdy jednak mwimy o ucisku klasowym albo o zależności jednej klasy od drugiej, to tutaj stosunek międzygrupowy nie sprowadza się tylko do stosunkw zależności pomiędzy osobnikami jednej i osobnikami drugiej klasy. Stosunek zależności między jedną grupą a drugą oznaczają tylko ogł stosunkw zachodzących między poszczeglnymi członkami jednej i drugiej grupy. Subiektywne obrazy stosunkw między klasami społecznymi jako stosunkw między zbiorowościami pojmowanymi kolektywnie kształtują postawy psychiczne osobnikw jednej i drugiej grupy, kształtują ich ideologię, a przez to wpływaj na charakter indywidualnych stosunkw miedzy osobnikami jednej i drugiej kategorii.



Wewnętrzna struktura warstw i ostrość granic.

Sprawą pierwszorzędnej doniosłości dla charakterystyki stratyfikacji społecznej w jakimś społeczeństwie jest stopień ostrości i stopień przenikliwości granic pomiędzy warstwami. Granice warstwy są tym bardziej ostre, im mniej jest stosunkowo ludzi, ktrych przynależność do warstwy jest wątpliwa, im mniej jest ludzi, ktrych można by zaliczyć i do jednej i do drugiej z sąsiadujących w strukturze społecznej warstw. Granice są tym mniej przenikliwe, im trudniejsze jest przejście z jednej warstwy do drugiej. Druga kategoria czynnikw, ktre musimy brać pod uwagę przy charakterystyce stratyfikacji społecznej, to struktura poszczeglnych warstw - chodzi tu o grupy w zasadzie z tego samego piętra i o dystans pomiędzy tymi grupami. Będzie to np. zrżnicowanie narodowe wśrd robotnikw amerykańskich, albo mnogość kast indyjskich zajmujących mniej więcej tę samą pozycję w hierarchicznym układzie warstw. Bardziej doniosłe znaczenie dla stratyfikacji społecznej ma istnienie grup społecznych krzyżujących się z układem warstw. Mogą to być grupy wyznaniowe tam, gdzie nie ma korelacji między wyznaniem i przynależnością klasową. Mogą to być grupy narodowe, albo grupy o łączności kulturowej innego rodzaju, jak chłopi albo inteligencja w społeczeństwach o stratyfikacji klasowej. Im mniej przenikliwe są granice warstwy, tym bardziej są ostre i odwrotnie: ostrość granic wzmaga ich nieprzenikliwość. Im większe zrżnicowanie hierarchiczne rl społecznych wewnątrz warstwy, tym mniej są ostre granice między warstwami, granice. Im większa jest jednolitość wewnętrzna poszczeglnych warstw, im ostrzejsze i bardziej nieprzenikliwe są ich granice, tym większa jest więź społeczna poszczeglnych warstw. Zrżnicowanie rl społecznych wewnątrz warstw otwiera zresztą niekiedy bardzo daleko idące drogi awansu wewnątrz swej warstwy.



Przywileje pozycji ekonomicznej.

Przywileje, jakie daje pozycja ekonomiczna, tzn., wyższy stopień udziału w dochodzie społecznym, są wielorakie. Inaczej mwiąc, rżne czynniki hierarchii społecznych wchodzą w grę, gdy się traktuje bogactwo jako głwny czy decydujący wyznacznik miejsca w społecznych hierarchiach.

Wyrżnia się tu trzy zasadnicze kategorie przywilejw ekonomicznych :

1. Zakres możliwości konsumpcyjnych,

2. Zakres niezależności osobistej,

3. Władza

Zakres możliwości konsumpcyjnych myśli ci, dla ktrych ludzie zajmujący wyższe miejsca w hierarchii społecznej to ludzie, ktrzy mogą w wyższym stopniu używać życia, ktrym niczego nie brakuje , ktrzy mogą zaspokajać wszystkie swoje gusty i zachcianki. Zakres niezależności osobistej to także pewien aspekt bogactwa i związanej z nim pozycji w hierarchii społecznej: człowiek bogaty, to człowiek niezależny, człowiek, ktry robi co mus się podoba.



Władza ekonomiczna.

Trzecia kategoria przywilejw wynikających z pozycji ekonomicznej to władza: ta forma władzy, ktrą możemy nazywać władzą ekonomiczną. Władzę ekonomiczną nad swoim partnerem ma ten: 1) kto rozporządza typem dbr bardziej nadających się do wymiany w danym środowisku, 2) kto rozporządza większą ilością dbr przeznaczonych na wymianę, tzn. towaru; 3) czyja sytuacja jest bliższa monopolisty. W ustroju o gospodarce pieniężnej typem dbr najbardziej pożądanym do wymiany w normalnych warunkach rynkowych jest specjalne narzędzie wymiany – pieniądz. Z dwch pierwszych punktw wynika, że ten, kto posiada większą ilość tego rodzaju towaru, jakim jest pieniądz, znajduje się (w normalnych warunkach) w sytuacji szczeglnie uprzywilejowanej pod względem władzy ekonomicznej. Ważmy wreszcie, że władza ekonomiczna jednostki jest tym większa, im większą liczbę transakcji może ta jednostka przeprowadzić: wraz z bogactwem wzrasta tedy nie tylko intensywność władzy ekonomicznej, lecz i jej zasięg. Władza wynikająca z posiadania środkw produkcji, władza w stosunku do tych, ktrzy środkw produkcji nie posiadają, więc chcąc mieć środki do życia muszą wynajmować swoją pracę. W społeczeństwie o gospodarce pieniężnej pieniądz jest zawsze potencjalnym narzędziem produkcji, a wszelka władza ekonomiczna jest w takim społeczeństwie władza opartą na posiadaniu pieniędzy lub dbr ocenianych wedle skali pieniężnej.



Typy władzy ekonomicznej.

Model władzy ekonomicznej u Marksa – a ten tylko model jest wyraźny, gdyż liberałw nie interesują zagadnienia władzy ekonomicznej w takim stopniu jak marksistw - to władza wielkiego przemysłowca nad robotnikiem. Przede wszystkim rozrżnimy władzę, ktra jest przywilejem posiadania k a p i t a ł u (w marksistowskim sensie), i władzę będącą przywilejem wyższego udziału w dochodzie społecznym. Gdy idzie o typ ekonomicznej zależności, jest ważne, czy się jest zależnym od jednego pracodawcy, czy też od wielu nie zorganizowanych klientw. Władza kapitału – w przeciwieństwie do władzy ekonomicznej opartej na środkach konsumpcji - wykuwa dalsze narzędzia władzy. Realizowanie władzy opartej na posiadaniu środkw konsumpcji bez przekształcenia ich w kapitał stopniowo likwiduje potencję władzy i poprzez proces trwonienia bogactw może przetwarzać jednostki, ktre cieszyły się tym przywilejem, w przyszłych proletariuszy.



Zależność od konsumenta.

Nasz klient – nasz pan. Kapitał pozwala wpływać na zachowanie się klienteli – w warunkach konkurencji pod osłoną w warunkach monopolu całkiem jawnie, z ujawnieniem władzy ekonomicznej także nad konsumentami. W warunkach konkurencji zdobywanie konsumenta polega często na walce pomiędzy potentatami kapitału. Reasumując powyższe rozważania zbierzmy rżne typy władzy ekonomicznej:

1. Rozrżnimy, po pierwsze, władzę tych, ktrych zasoby ekonomiczne umożliwiają pracę produkcyjną innych ludzi lub zbyt wytworw tej pracy, i władzę ofiarodawcw , tzn. władzę tych, ktrzy udzielaniem takich czy innych dbr wywierają presję na zachowanie się ludzi nie obejmowane kategorią pracy; tu należy jednanie ludzi darami, przekupstwo, jałmużna, kupowanie sobie prasy, itp.

2. Po wtre, w zakresie władzy ekonomicznej związanej z pracą innych ludzi rozrżnimy władzę ekonomiczną stałych praco- dawcw i zależność ekonomiczną od klienteli.

3. Po trzecie, tam, gdzie mamy do czynienia z władzą stałych pracodawcw, rozrżnimy władzę ekonomiczną w stosunku do służby osobistej i władzę nad najemnikami zaangażowanymi w przedsiębiorstwach kapitalistycznych.

4. To ostatnie rozrżnienie przebiega zgodnie z linią podziału władzy ekonomicznej na władzę opartą na posiadaniu kapitału i władzę opartą na wyższym udziale w dochodzie społecznym. Te dwie kategorie przywilejw ekonomicznych są szersze niż od posiadające im kategorie władzy ekonomicznej wymienione w punkcie 3, obejmując rwnież pewne pozycje z kategorii, ktre wystąpiły w punktach 1 i 2, a nie weszły do 3.

Władza ekonomiczna oparta na posiadaniu środkw produkcji w ustroju zbliżającym się do idealnego typu społeczeństwa kapitalistycznego ma charakter strukturalny. Pieniądz może być środkiem produkcji, i środkiem konsumpcji.



Zakres władzy i zakres wpływw na zachowanie się ludzi.

Władza ekonomiczna – zarwno wtedy, gdy służy pomnażaniu kapitału, jak wtedy, gdy osiągana jest przez zużywanie bogactw lub bieżących dochodw, może świadomie i celowo rozciągać swj wpływ na ludzi, ktrzy tej władzy bezpośrednio nie podlegają. Tak się dzieje, gdy ktoś za swoje fundusze prowadzi propagandę, kupując sobie prasę, literatw, artystw. Władza ekonomiczna pozwala dysponentom środkw ekonomicznych kierować postępowaniem ludzi.



Gwarancje reguł gry.

Władza ekonomiczna nie jest władzą samoistną. Władzę ekonomiczną charakteryzują cztery warunki:

1. Jest to stosunek oparty na umowie dobrowolnej

2. Umowa dotyczy wymiany towarw, usług, lub zapłaty

3. Umowa zawarta jest w ramach reguł gry respektowanych przez środowisko

4. Jedna ze stron znajduje się w sytuacji uprzywilejowanej, gdyż ma przewagę ekonomiczną nad drugą

Te cztery warunki składają się na typ idealny władzy ekonomicznej. Gwarantem reguł gry, na ktrych opierają się zależności ekonomiczne, jest władza rozporządzająca środkami przemocy fizycznej. Umowa ekonomiczna nie jest zawierana pod presją takiej przemocy, ale sankcje za niedotrzymanie umowy mają za sobą groźbę stosowania przemocy fizycznej.



Władza ekonomiczna a praworządność.

Władza ekonomiczna, władza oparta na kontraktach i konwencjach, a więc na regułach gry, sięga tak daleko, jak daleko te reguły gry są respektowane. Władza ekonomiczna słabnie w okresach rewolucji. Efektywność władzy ekonomicznej jest zależna od władzy państwowej. Siłę i zasięg władzy ekonomicznej w określonych warunkach wyznacza nie tylko wielkość jej kapitałw, ale rwnież stopień praworządności władzy politycznej, tzn. stopień, w jakim przestrzega ona swych własnych ustaw, umw.



Typy stosunkw pomiędzy władzą polityczną i klasą uprzywilejowaną.

Grupa rządząca posługuje się dwiema kategoriami narzędzi władzy: środki przemocy i środki ekonomiczne. Trzecia kategoria to ideologia. Władza ekonomiczna może być bardzo skromna, w szczeglności tam, gdzie organizacja produkcji przekazana jest klasie uprzywilejowanej. Klasy upośledzone te klasy nie posiadające środkw produkcji, a przynajmniej nie posiadające ich w dostatecznej mierze, aby mogły pretendować do przeciętnego udziału w dochodzie społecznym. Dla klasycznego ustroju kapitalistycznego charakterystyczna jest przewaga władzy ekonomicznej nad władzą polityczną. Rząd może jednak służyć interesom klasy uprzywilejowanej nie tylko wtedy, gdy jest jej funkcjonariuszem. Może to być forma przymierza i podziału funkcji pomiędzy grupą dysponującą legalnymi środkami przemocy i grupą, ktra włada środkami produkcji. Ten trzeci typ to sytuacja, gdzie grupa rządząca stara się osiągnąć stanowisko czynnika niezależnego wchodząc w rolę arbitra pomiędzy antagonistycznymi klasami. Grupy uprzywilejowane ekonomicznie nie dysponują środkami produkcji. Grupa rządząca sama kieruje produkcją.



Władza nieuwarunkowanej przemocy i praworządna władza polityczna.

Władza nieuwarunkowanej przemocy, z drugiej strony – praworządna władza polityczna. Tamta to w idealnej postaci władza nie skrępowana żadnymi regułami gry, żadnymi zobowiązaniami, władza pełnej samowoli. Ta jest władzą, ktra nie tylko stoi na straży ustalonych norm dotyczących stosunkw społecznych, ale sama do tych reguł ściśle się stosuje, mając wyznaczoną dokładnie sferę decyzji w ramach reguł gry. Władza autorytatywna to władza zgodna z tym, co autor nazywa władzą ulegalizowana. Naga władza to władza, ktra opiera się tylko na sile, na przemocy. Władza oparta tylko na przemocy może wprowadzać ład społeczny, może wydawać ustawy, ktrych będzie przestrzegała. Suweren m prawo postępować, jak mu się podoba, i każda jego decyzja staje się prawem. Nard może być silny wtedy tylko, gdy w kraju panuje ład społeczny. Grupa rządząca musi mieć środki nie tylko na własne utrzymanie, ale na utrzymanie aparatu przemocy.



Metody gry politycznej.

Władza nieuwarunkowanej przemocy, jak mwiliśmy, nie może być trwała. Władza oparta jedynie lub głwnie na sankcjach przemocy jest bardzo kosztowna. Grupa rządząca, ktra stanowić pragnie samodzielny czynnik w polityczno - ekonomicznej strukturze, a czerpiąc korzyści z łamania reguł gry nie chce rezygnować z tych korzyści, jakie daje praworządność, ma na swj użytek następujące dyrektywy:

1. Zachowywanie pozorw praworządnych tzn. pozorw respektowania reguł gry tak daleko, jak to jest możliwe, przez stosowanie odpowiedniego rytuału przy łamaniu reguł oraz przez odpowiednie interpretacje istniejących ustaw.

2. Powoływanie się na sytuacje wyjątkową, ktra zmusza do wyjątkowych krokw.

3. Uzasadnienie wszelkich aktw, niezgodnych z regułami gry, dobrem społecznym.

4. Ograniczenie częstości faktycznego, a nie tylko formalnego łamania reguł gry w taki sposb, a by ci, w ktrych te akty godzą, mogli je uwzględnić w rubryce ryzyko i aby to ryzyko nie było tak wielkie, aby ich zniechęcało do działalności gospodarczej.






Przykadowe prace

Charakterystyka Ani Shirley

Charakterystyka Ani Shirley Ania Shirley to głwna bohaterka powieści Lucy Maud Montgomery pt. "Ania z Zielonego Wzgrza". Ania urodziła się w Nowej Szkocji. Jej rodzice byli nauczycielami. Gdy Ania miała trzy miesiące, zmarli. Od tej pory mała sierotka mieszkała u rż...

Omw koncepcję grup społecznych i zasady ich funkcjonowania

Omw koncepcję grup społecznych i zasady ich funkcjonowania Jednym z najbardziej fundamentalnych pojęć socjologicznych jest pojęcie ,,grupy społecznej . W toku życia społecznego wytwarzają się rozmaite międzyludzkie oddziaływania, kontakty i relacje. Mwimy więc,...

Postać, w ktrej postępowaniu znajduję odpowiedź na pytanie "Jak żyć?" Czyli charakterystyka Santiago z powieści "Alchemik"Paulo Coelho

Postać, w ktrej postępowaniu znajduję odpowiedź na pytanie "Jak żyć?" Czyli charakterystyka Santiago z powieści "Alchemik"Paulo Coelho Santiago jest głwnym bohaterem książki Alchemik, autorstwa Paulo Coelho. Przyszedł na świat w nieznanym bliżej mieśc...

Czy powieść Ernesta Hemingwaya Komu bije dzwon może być nazwana utworem pacyfistycznym?

Czy powieść Ernesta Hemingwaya Komu bije dzwon może być nazwana utworem pacyfistycznym? Jest maj, rok 1937. W Hiszpanii trwa wojna domowa. Wspierany przez nazistowskie Niemcy i faszystowskie Włochy gen. Franco walczy przeciw republikanom i Brygadom Międzynarodowym. Znajdujemy się w centralnej H...

Motyw wierności i zdrady w literaturze światowej

Motyw wierności i zdrady w literaturze światowej Ustny egzamin z języka polskiego Imię Nazwisko Klasa Temat prezentacji: Motyw wierności i zdrady w literaturze światowej. Omw na wybranych utworach. Temat doprecyzowany: Motyw wierności i zdrady w literaturze świa...

"Zbytki Polskie" Wacław Potocki.

"Zbytki Polskie" Wacław Potocki. BAROK to epoka literacka między odrodzeniem a oświeceniem, obejmująca w zasadzie wiek XVII, choć także zjawiska z końca XVI i I połowy XVIII wieku. Termin "barok" zapożyczono z historii sztuki, gdzie stosowany był dla okreś...

Recenzja Programu telewizyjnego Top Gear

Recenzja Programu telewizyjnego Top Gear Drogie, piękne oraz szybkie samochody i duża dawka angielskiego humoru, właśnie to mogą obejrzeć widzowie TVN Turbo, a także gruntowne, zabawne i niespotykane testy samochodw i innych pojazdw to podstawa programu Top Gear. Każdy mi...

Osiągnięcia cywilizacyjne ldw starożytnego wschodu

Osiągnięcia cywilizacyjne ldw starożytnego wschodu Swoją pracę chciałabym rozpocząć od wyjaśnienia pojęcia cywilizacja. Otż cywilizacja jest to rozwj społeczny i kulturalny, jaki i materialny, osiągnięty w etapie społeczno- historycznym. Tak, wię...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry