• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: William ...

Nawigacja

William Shakespeare i jego twrczość.



William Shakespeare i jego twrczość.




( 1564 - 1616 )



Urodził się w Strattford ( hrabstwo Warwickshire ). Był jednym z najgłośniejszych romantykw stulecia. Jest znany wszystkim aż do dziś, ze względu na swoją wspaniałą twrczość ( 36 utworw). Nie ukończył szkoły średniej - ze względw finansowych. Grał w teatrach, pisał i poprawiał sztuki. Zdobył sławę i pieniądze, lecz nadal regularnie grał ( w "The Globe" ). Większość życia spędził w Londynie.



Tworząc korzystał z kronik historycznych, podzielił strukturę sztuki i poziom języka literackiego, używał prozy, ale i rwnież rymw. Nie stosował się do żadnych prawideł tragedii renesansowych, mieszał style ( także wpływ kultury ludowej - folklor), nie uznawał jednorodności miejsca i czasu ( odejście od zasady trzech jedności ), wprowadzał teksty moralizatorskie (wpływ moralitetw średniowiecznych). Był fatalistą. Jego bohaterami steruje fatalne przeznaczenie. Shakespeare rysuje pogłębiony portret psychologiczny bohatera (Makbet). Styl jego charakteryzuje powrt cykliczny czasu oraz pewien motyw szaleństwa (Ofelia cierpiała na schizofrenię, a Lady Makbet na manię prześladowczą). Tematem jego sztuk jest walka dobra ze złem i kara za popełnione zbrodnie. Dramat Szekspira to dramat świecki.



Pisał komedie, tragedie, dramaty tzw. "narkotyczne" i kroniki historyczne. Jego twrczość możemy podzielić na cztery okresy:



1590 - 1594 - kroniki historyczne, "Henryk IV", "Henryk V", "Henryk VI", "Ryszard III", "Krl Jan"



1594 - 1600 - "Romeo i Julia", "Juliusz Cezar", "Sen nocy letniej", "Wieczr Trzech Krli", dalszy ciąg kronik historycznych



1600 - ok. 1610 - "Makbet", "Hamlet", "Krl Lir",



.... - 1616 - romanse, "Sonety" (zadedykowane W.H. - elementy biograficzne), "Perykles" i "Opowieść zimowa".



Istnieje twierdzenie, że nie wszystkie utwory Szekspira są jego autorstwa - niektre z nich prawdopodobnie napisał F. Bacon



" Makbet"



Tło historyczne i geneza powstania "Makbeta".



Po wstąpieniu na tron Jakuba II wzrosło w Anglii zainteresowanie historią Szkocji i początkiem dynastii Stuartw.



William Shakespeare sięgnął po kronikę Rafała Holinsheda, w ktrej jest mowa o krlu Dunkanie, zamordowanym przez Makbeta i o Banku, ktry zapoczątkował linię Stuartw. Prawdziwa historia Makbeta, pochodząca ze źrdeł świeckich miesza się w kronice Holinsheda z literacką fikcją.



Tematem tragedii są dzieje Makbeta i Lady Makbet, ktrych żądza władzy popchnęła do morderstwa.



Krtki zarys dziejw Makbeta i jego małżonki:



Powrt Makbeta z wojny z Norwegami

Przepowiednia wiedźm dla Banka i Makbeta

Makbet zostaje namiestnikiem ( Tanem ) Kawdoru za zasługi

Powitanie krla przez Lady Makbet w jej zamku

Zaplanowanie zbrodni

Zasztyletowanie Dukana przez Makbeta

Makbet zostaje krlem Szkocji

Zamordowanie Banka ( Makbet nasyła płatnych mordercw )

Następna wizyta u czarownic - kolejne przepowiednie

Śmierć rodziny Makdufa

Wyprawa wojskowa Malkolma przeciwko Makbetowi

"Pochd lasu" na zamek Makbeta, oblężenie

Pojedynek Makbeta z Makdufem - śmierć Makbeta

Malkolm krlem Szkocji



Lady Makbet jest postacią o skomplikowanym wnętrzu i psychice, to osobowość silna, bezwzględna, zdecydowana. Uważa, że cel uświęca środki. Jest kobietą konsekwentną, zimną, logiczną i przewidującą. Potrafi precyzyjnie zaplanować zbrodnię. Chce aktywnie uczestniczyć w życiu politycznym i społecznym - w ten sposb rekompensuje własne ułomności kobiece (aluzja do Krlowej Elżbiety). Wiemy iż kiedyś miała dziecko, lecz ono przypuszczalnie umarło, a ona nie mogła dać już Makbetowi upragnionego następcy tronu.Dlatego ( chcąc wynagrodzić mężowi stratę ) pragnie pozyskać dla niego koronę, a samą stać się pierwszą damą w krlestwie. Była dobrym psychologiem. Wiedziała, że korona to jego największe, choć nie ujawniane marzenie. To ona pomogła mu "odpowiednio" zinterpretować przepowiednię wiedźm (błyskotliwość i inteligencja R przebiegłość). To ona popycha małżonka do dalszych zbrodni. Mwi , że nie ma już powrotu z raz obranej drogi. Silna, odporna, wytrzymała, załamuje się dopiero wtedy, gdy Makbet odrzuca ją jako kobietę ( i kochankę ) mwiąc, że budzi jego wstręt.



Makbet :



" Jeden, wyłącznie jeden tylko bodziec podrzega we mnie tę pokusę. To jest ambicja, ktra przeskakując siebie spada po drugiej stronie. "



Znakomity wojownik, mąż czynu, uwielbiany przez żołnierzy dowdca. Cieszył się powodzeniem wśrd ludu, ze względu na uczciwość, sławę dobrego żołnierza i cechy charakteru. Za to i za zasługi dla kraju Krl mianował go Tanem Kawdoru.



Był na pewno ambitny. W głębi duszy marzył o wielkich zaszczytach. Nie miał jednak odwagi, aby samemu sięgnąć po władzę.



Był pod zniewalającym urokiem swojej żony. Zawierzył jej przebiegłości, fantazji, sile przekonywania. Makbet, choć mniej błyskotliwy od swej małżonki, nie był pozbawiony inteligencji i pewnego wyrachowania. Świadczy o tym jego język, sposb wyrażania myśli. Do ostatniej chwili wahał się, czy zamordować Dunkana. Po dokonaniu morderstwa był świadom ciężaru moralnego winy.



Nie wytrzymał psychicznie sytuacji, stąd wyrzuty sumienia, majaki, zwidy ( ukazanie się ducha Banka podczas uczty - moment przełomowy ). Makbet popada w szaleństwo, choć nie całkowicie. Do końca zachowuje się jak żołnierz - broni zamku, mimo oblężenia.



Uświadomienie sobie zbrodniczych czynw spowodowało, że odrzucił od siebie żonę ( znienawidził ją ). Pod koniec utworu wydaje nam się, że Makbet jakby pragnął, aby go ukarano za jego niecne postępki. ( Prba "rozgrzeszenia" głwnego bohatera przez Szekspira ).



W czasie trwania akcji utworu Makbet ulega psychicznej metamorfozie. Staje się tyranem, znienawidzonym przez lud. Wszędzie węszył zdradę i podstęp. Obawiał się, że jego czyny obrcą się przeciwko jemu samemu, co też się stało.



Ludzka natura wobec namiętności, zaszczytw, posiadania władzy i bogactwa. Szekspir stwierdza, że człowiek z natury swej rzeczy jest ułomny. Być może dlatego, że przychodzi na świat skażony grzechem pierworodnym lub może dlatego, że jest tylko drobiną w otaczającym nas kosmosie, ulegającą rżnorodnym wpływom i naciskom. W naturze każdego człowieka - powiada Szekspir - tkwią "ciemne strony" jego osobowości (natury). Nie zawsze się ujawniają. Są stymulowane przez wychowanie, urodzenie, obyczajowość, religię, obowiązujący kanon wzorcw i zachowań, itp. Niekiedy jednak uzewnętrzniają się ( Lady Makbet i Makbet, Poloniusz, rodzice Julii - rd Capulettich ).



"Zaklęty krąg prawdy" - zbrodnia rodzi zbrodnię przy jednoczesnej świadomości, że nie ma zbrodni bez kary. Ambicja, blask korony, wizja władzy popycha Makbeta i Lady Makbet do zbrodni. Działają w pełni świadomie. Są to ludzie należący do elity kraju, bogaci, szanowani ( sam Makbet otoczony był sławą dobrego wodza oraz wiernego poddanego ). A jednak decydują się działać zbrodniczo, skrytobjczo. Ofiarami ich spisku padają: starzec, kobieta i dziecko. Przyczyniają się do śmierci służących, oskarżonych przez Lady o morderstwo. Zabiwszy raz, aby otrzymać koronę, zabijają jeszcze i potem, aby utrzymać się przy władzy. Pierwsza popełniona przez nich zbrodnia wyostrza ich reakcje. Stają się nieufni, obawiają się zdemaskowania, obwinienia i kary. "Nie ma winy bez kary". W przepowiedni wiedźm odczytujemy nie tylko projekcję historii Makbeta, ale także i ostrzeżenie , iż nie utrzyma się on przy władzy aż do końca życia. Krlami Szkocji - według przepowiedni - mają być potomkowie Banka. W tym momencie Makbet powinien był odczytać dla siebie przestrogę, ale nie uczynił tego będąc zaślepionym chęcią władzy.



Rola wiedźm w dramacie:



Pierwiastek wywodzący się z tradycji wierzeń ludowych - światło pozazmysłowe, wiedźmy, zwidy ( świat irracjonalny ).





Są symbolem pokus bohatera ( "ciemne strony" człowieka ).

Są symbolem całego zła na świecie, istniejącego poza człowiekiem, ale mającego nad nim kontrolę.



To symbol omamw i złud w świecie pozorw odmiennym od rzeczywistości. To co wydaje nam się piękne - może okazać się szpetne, potworne, ohydne (np. władza). Przecież wiedźmy przepowiedziały Makbetowi to co na pierwszy rzut oka wydawałoby się wprost niewiarygodne:



1. że zostanie krlem

2. że zbliżenie się lasu Birnam pod mury zamku oznacza jego rychły koniec

3. że pokona go człowiek nie urodzony w sposb zgodny z naturą



W końcowym akcie "Makbeta" wszystko to okazuje się być prawdą.



Wiedźmy akcentują w utworze potęgę zła, ktremu nie może przeciwstawić się ani Makbet ani jego małżonka.



Podsumowanie problematyki utworu. Cechy dramatu szekspirowskiego "Makbet".



brak jedności miejsca, czasu i akcji



miejsca akcji:



psychologia portretw głwnych bohaterw, rozbudowanie przeżyć wewnętrznych dylematw i wątpliwości ( monologi wewnętrzne )



natura i jej rola w mechaniźmie działań



reakcje bohaterw



karząca rola Lasu Birnam



wątki ludyczne ( rola przepowiedni wiedźm )



historyzm ( historia Makbeta zdarzyła się kiedyś naprawdę )



"Hamlet"



Utwr został napisany w 1602r. i otwiera tzw. drugi okres twrczości Szekspira charakteryzujący się dramatami pesymistycznymi: "Otello" 1605r. , "Krl Lir" , "Makbet" oraz "Tymon Ateńczyk" 1607r.



Tło, źrdło "Hamleta". Historia księcia Hamleta była dość popularna w ustnej i pisemnej legendzie Danii. Ta postać pojawiła się rwnież u kronikarzy, badających mity średniowiecznej Danii.



Przebieg akcji dramatycznej:



Podczas zmiany warty żołnierze Bernardo, Marcellus i Horacy widzą ducha ojca Hamleta.

Hamlet dowiaduje się od strażnikw o duchu.

Wyjazd Leartesa do Francji.

Rozmowa Hamleta z duchem swojego ojca.

Poloniusz rozmawia z Ofelią, a potem z krlem o szaleństwie Hamleta.

Rozenkrantz i Gildenstern mwią z Hamletem o sztuce, o nim samym i o przyjaźni.

Przyjazd aktorw.

Przedstawienie z wprowadzonymi przez Hamleta zmianami scenariusza.

Rozmowa Hamleta z matką Gertrudą. Zabicie Poloniusza.

Krl namawia Hamleta na wyjazd do Anglii. Zdrada Rozenkrantza i Gildensterna.

Przygody Hamleta podczas drogi do Anglii.

Szaleństwo Ofelii po rozmowie z Hamletem.

Powrt Leartesa z Francji. Rozmowa z krlem.

Śmierć Ofelii ( samobjstwo ). Przybycie Hamleta podczas jej pogrzebu.

Kłtnia i pojedynek Leartesa z Hamletem.

Śmierć krlowej, krla - Klaudiusza, Leartesa i Hamleta.

Hamlet umierając przekazuje władzę księciu norweskiemu - Fortynbrasowi.

Fortynbras krlem Danii.



Konfrontacja ideałw i młodzieńczych marzeń z rzeczywistością zastaną w Elsynorze. Hamlet kształcił się i studiował w Wirttemberdze. Trwa renesans. Wybucha reformacja. Świadkiem tych wydarzeń jest młody, niedoświadczony książę duński. Zetknięcie się ze światopoglądem renesansowym ukształtowało jego osobowość w duchu umiłowania piękna, wolności i tolerancji. Był przeświadczony, że człowiek jest istotą doskonałą - ukształtowaną na wzr i podobieństwo boskie. Młody Hamlet był idealistą, człowiekiem ufnym - wychowany w duchu irenizmu i panteizmu. Przyjeżdża do Elsynoru i spotyka się z rzeczywistością znacznie odbiegającą od tego, co sobie wyobrażał. Państwo jest rządzone przez tyrana i mordercę swego ojca. Jego własna matka dopuszcza się kazirodztwa. Najbliżsi przyjaciele Hamleta zdradzają go. Służba szpieguje. Dwr jest skorumpowany. To wszystko odbiega od wizerunku idealnego renesansowego państwa. "Dania jest więzieniem."



Upadek świata iluzji. Rzeczywistość okazuje się przytłaczająca, okrutna i niemoralna.



Życie dworskie ciąży atmosferą zbrodni, spiskw i niedomwień.



Rozpacz i załamanie się Hamleta na wieść o śmierci ukochanego ojca. Domysły co do nienaturalnego zgonu ojca.



Pojawienie się ducha.



Oburzenie, nienawiść do matki, ktra została żoną Klaudiusza ( Hamlet zarzuca jej kazirodczy związek ze stryjem ). Hamlet czuje się oszukany, zdradzony przez matkę.



Odrzuca miłość Ofelii ( crki Poloniusza ).



Hamlet ucieka w samotność. Wyobcowuje się. Dania jest więzieniem. Brak tu swobody działania, oddechu, możliwości twrczych.



Hamlet ucieka w szaleństwo, "ale w tym szaleństwie jest metoda". Kieruje nim chęć zemsty. Buntuje się popełnia nierozważne czyny. Wewnętrznie rozdarty nie jest przekonany o słuszności swych metod: waha się, błądzi, rozmyśla ( hamletyzuje ).



Prba rozszyfrowania sensu przesłania monologu Hamleta "Być albo nie być".



" Być albo nie być, to wielkie pytanie. Jeśli w istocie najszlachetniejszą rzeczą Znosić pociski zawistnego losu Czy też, stawiwszy czoło morzu nędzy, Przez opr wybrnąć z niego? Umrzeć - zasnąć. I na tym koniec. Gdybyśmy wiedzieli, Że raz zasnąwszy, zakończymy na zawsze Boleści serca i owe tysiączne Właściwe naszej naturze wstrząśnienia, Kres taki byłby celem na tej ziemi Najpożądańszym. Umrzeć - zasnąć - zasnąć. Może śnić? - w tym sęk cały, jakie bowiem W tym śnie śmiertelnym marzenia przyjść mogą. (...) Gdyby obawa czegoś poza grobem, obawa tego obcego nam kraju, skąd nikt nie wraca, nie wątliła woli I nie kazała nam pędzić dni inaczej. "



Hamlet poddaje w wątpliwość istnienie Boga ( a więc w jakiś sposb kwestionuje jeden z najważniejszych dogmatw swej religii). Nie wie, co czeka człowieka w życiu pozagrobowym. Czy może znajduje się tam świat gorszy od rzeczywistego. Hamlet zadaje sobie pytanie: Czy warto cierpieć, aby żyć. Może po prostu popełnić samobjstwo, zrezygnować z życia i z cierpień ( wyrzeczeń ), jakie ze sobą ono niesie. Co spotka nas po śmierci? Życie jak sen, życie - pełne marzeń? Czy też piekło i potępienie. Hamlet jest młodym człowiekiem stojącym u progu życia, niedoświadczonym. Przytoczony monolog jest w pewnym sensie odpowiedzią na pytania: "Jakie jest moje miejsce w świecie?" "Co powinienem robić i jak?" Takie pytania zadajemy sobie rwnież my - wspłcześni ludzie. Książę ma także koszmarne - samobjcze wizje.



Wyznaczniki formalne i ideowe zawarte w "Makbecie" i "Hamlecie" Szekspira.



1. Brak klasycznej jedności miejsca, czasu i akcji.

2. Rezygnacja z chru na rzecz rozbudowanego monologu wewnętrznego postaci.

3. Psychologizacja postaci ( rozbudowany portret wewnętrzny ).






Przykadowe prace

Włosień kręty, spiralny, (Trichinella spiralis); włośnica

Włosień kręty, spiralny, (Trichinella spiralis); włośnica Włosień kręty, spiralny (Trichinella spiralis) Systematyka Domena: Eukarioty Krlestwo: Zwierzęta Typ: Nicienie Gromada: Adenophorea Rząd: Trichocephalida Rodzina: Trichinellidae Gatunek...

Konstanty Ildefons Gałczyński – Pieśń o żołnierzach z Westerplatte , analiza i interpretacja utworu.

Konstanty Ildefons Gałczyński – Pieśń o żołnierzach z Westerplatte , analiza i interpretacja utworu. Utwr Gałczyńskiego, ktry powstał zaraz po wrześniowych wydarzeniach, opowiada o poświęceniu żołnierzy z Westerplatte i wychwala ich bohaterskie czyny...

"Wolność fascynuje i napawa lękiem, dlatego zmusza, by nasza postawa wobec niej była nieokreślona. Twoje refleksje o istocie wolności człowieka na podstawie wybranyc

"Wolność fascynuje i napawa lękiem, dlatego zmusza, by nasza postawa wobec niej była nieokreślona. Twoje refleksje o istocie wolności człowieka na podstawie wybranych utworw literackich. Człowieka od wiekw fascynowała wolność. Zawsze pragnął być wyzwolony z ...

List do Przyjaciela na temat tatusizmw.

List do Przyjaciela na temat tatusizmw. Niebo, 18-02-2007r. Drogi Przyjacielu, Na początku mojego pisania chciałabym Cię bardzo serdecznie pozdrowić i powiedzieć, że u mnie wszystko w porządku. Piszę do Ciebie ten list, ponieważ chcę podzielić się z Tob&#...

Władza - powołanie, zobowiązanie, namiętność, zaszczyt, pokusa...

Władza - powołanie, zobowiązanie, namiętność, zaszczyt, pokusa... Władza - zdolność używania czegoś w sposb dowolny, poruszania czymś, moc, siła; siła duszy, potęga umysłowa: rozum, uczucie, wyobraźnia, pamięć itp.(...) Wł...

Biblijna oraz wspłczesna kosmogonia według Olgi Tokarczuk.

Biblijna oraz wspłczesna kosmogonia według Olgi Tokarczuk. Słowa św. Augustyna: Każdy byt stworzony musi mieć jakieś braki, ponieważ jedynie Bg jest doskonały uczyń punktem wyjścia do rozważań na temat biblijnej oraz wspłczesnej kosmogonii według Olgi ...

Zgrzewanie

Zgrzewanie Zgrzewanie materiałw Charakterystyka i sposoby zgrzewania. Zgrzewanie jest metodą łączenia materiałw lub materiałw niemetalowych polegającą na powstaniu na powierzchni styku łączonych wsplnych ziaren, będących wynikiem dyfuzji i rekrystalizacji s&#...

JERYCHO miasto w Izraelu

JERYCHO miasto w Izraelu Jerycho Izrael JERYCHO Jerycho, ar-RiIa, AriIa, miasto położone na izraelskich terytoriach okupowanych, w tzw. Cisjordanii (Zachodni Brzeg Jordanu), w dolinie rzeki Jordan, w depresji (276 m p.p.m.), na płnocny wschd od Jerozolimy. Jedno z najstarszych miast na świecie. Po...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry