• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Wpł...

Nawigacja

Wpływ teorii Kopernika na rozwuj nauki



Wpływ teorii Kopernika na rozwuj nauki




Znakomity grecki astronom Ptolemeusz konstruując swj matematyczny system świata, przyjął, że Ziemia jest usytuowana w środku wszechświata. Według Ptolemeusza Słońce, Księżyc i planety krążyły więc wokł nieruchomej Ziemi. W owym czasie uważano rwnież, że wszystko co znajduje się za Księżycem, tj. planety i rozgwieżdżony firmament są czymś doskonałym i niezmiennym, kierowanym przez anioły.Gdzieś za firmamentem miało znajdować się krlestwo boże i sam Bg.Teorię tę jako jedyną popierał kościł,zaś wszystkie inne uważał za szokujące i bezbożne. Przez setki lat system Ptolemeusza wydawał się niepodważalny. Jednakże w XVI w. odkrywcze podrże dostarczały dowodw na to, że świat jest inny niż u Ptolemeusza.Wraz z zachwianiem się autorytetu Kościoła, układ Ptolemeusza zaczął upadać. Pośmiertna publikacja w 1543r., dzieła Mikołaja Kopernika ("O obrotach sfer niebieskich") doprowadziła w końcu do ostatecznego upadku dotychczas przyjmowanego systemu.Kopernik pisał: "...całość opasana przez Księżyc obiega wraz ze środkiem Ziemi dookoła Słońca rocznym obrotem po wielkim kręgu między resztą planet". Udowadniał on więc, że Słońce stanowi nieruchome centrum, wokł ktrego krążą planety. Jedną z tych planet jest Ziemia, wykonująca rocznie jeden pełny obrt wokł Słońca, kręcąc się rwnocześnie wokł własnej osi. Kopernik uważał także, że Księżyc nie jest planetą, lecz satelitą obracającym się dookoła Ziemi.



Tak rozpoczęła się rewolucja kopernikańska, ktra miała potrwać niemal sto lat. Mikołaj Kopernik urodził się w lutym 1473 w Toruniu jako syn Mikołaja Kopernika - kupca i Barbary Watzrode, pochodzącej z bogatej i znanej rodziny. Mając zamożnych rodzicw otrzymał wzorowe wykształcenie. Studiował m.in. grekę, matematykę, filozofię, astronomię, prawo, medycynę, fizykę i języki obce.W 1547 został mianowany kanonikiem. Pełniąc funkcję kanonika katedry we Fromborku miał doskonałe warunki by poświęcić się badaniom naukowym. Przez jakiś czas pracował jako lekarz, a w wolnym czasie zajmował się astronomią. W 1513 zbudował wieżę do obserwacji gwiazd. Bardzo niewiele wiemy o powstaniu i rozwoju koncepcji Kopernika, ale już w 1514 rozesłał on rękopis zawierający streszczenie jego poglądw na temat budowy kosmosu, a swoje wielkie dzieło ukończył w 1530r. Nie śpieszył się jednak z jego wydaniem, obawiając się reakcji kościoła. Ukazało się ono dopiero trzynaście lat pźniej, w roku jego śmierci. Kopernik przekonująco i zdecydowanie podważył twierdzenie Ptolemeusza, że Ziemia jest nieruchoma. Jego dzieło nie było wolne od błędw np. błędnie założył, że planety muszą poruszać się po idealnie okrągłych torach. Jednak zaproponowana przez niego kolejność planet jest właściwa - Merkury najbliżej słońca, a Saturn najdalej. Uran Neptun i Pluton nie były jeszcze w tym czasie odkryte. (Dziś wiemy: Merkury, Wenus, Ziemia, Mars, Jowisz, Saturn, Uran, Neptun, Pluton ). "De revolutionibus" dotarło w końcu do rąk uczonych w całej Europie. Model heliocentryczny (helios - słońce) Kopernika poparli inni uczeni, np: Włoch Galileusz, ktry za pomocą teleskopu mgł potwierdzić słuszność teorii polskiego uczonego. Kopernik zmarł w maju 1543r. Jak głosi legenda, pierwszy egzemplarz swojej książki dostał na łożu śmierci. Miał wylew, nie mgł więc wprowadzić żadnych poprawek, ale zdołał jeszcze przed śmiercią zobaczyć swoje dzieło wydane drukiem. Pozostawił zaledwie kilka listw, a biografia, ktrą napisał jego przyjaciel, zaginęła. Do historii przeszedł jako geniusz kosmologii, ktry przyspieszył rewolucję naukową. Ponieważ zerwał z astronomią Ptolemeusza, mwimy o nim "wstrzymał Słońce, ruszył Ziemię"



Największy przełom w historii nauk fizycznych dokonywał się w XVI i XVII w. dzięki rozwinięciu w tym okresie skutecznej i niemal całkowicie dojrzałej metody naukowej. Proces rozwijania nowej, racjonalno-empirycznej metody badawczej rozpoczął Mikołaj Kopernik. Jego dzieło okazało się wielką, niezwykle ważną i płodną syntezą renesansowego empiryzmu ze średniowieczną metafizyką. Od humanistw odrodzenia przejął Kopernik emiryczną, dociekliwą i poszukującą, krytyczną postawę, ktra była wolna od wszelkiego mistycyzmu i walczyła otwarcie z więzami tradycji, wątpliwymi dogmatami i autorytetami. Od swoich filozujących poprzednikw przejął racjonalny i ścisły, a przy tym śmiały teoretyczny sposb myślenia, umożliwiający głębsze poznanie i zrozumienie świata zamiast poprzestawania na jakościowym, czysto zmysłowym poznaniu i powierzchownym opisie obserwowanych zjawisk. Kopernikańska płodna synteza tych uprzednio rozdzielonych i przeciwstawnych lub źle wymieszanych nurtw, postaw i sposobw myślenia stanowiła narodziny nowożytnego przyrodoznawstwa.



Znajdujemy więc w dziele Kopernika niemal wszystkie podstawowe zasady dzisiejszej metody naukowej, bez tak częstych u jego poprzednikw domieszek religijnych, magicznych, mistycznych itp. Kopernik wierzył w sposb oczywisty w realność świata i jego poznawalność za pomocą zmysłowych obserwacj i i rozumowania. Jego metoda jest ścisła, oparta na pomiarach i matematyce. W przytaczanych argumentach fizycznych na rzecz układu heliocentrycznego korzystał w sposb widoczny z założenia jednolitości materii i powszechności praw fizyki. Unikał wszelkich irracjonalnych i idealistycznych interpretacji obserwowanych zjawisk. Kopernik był przekonany o wyższości swojej metody naukowej i krytykował dowolność i aprioryczność, jakościowy charakter i brak uzasadnienia założeń u wielu swych poprzednikw. Był przekonany, że dobra teoria powinna być nie tylko ilościowo zgodna z doświadczeniem, ale powinna być rwnież zgodna z naturą rzeczy". Choć nie jest całkowicie jasne, jak rozumiał to wymaganie, to z jego własnych rozważań można sądzić, że dobra teoria powinna uwypuklać proste symetrie i prawa oraz powinna mieć jakieś głębsze, np. dynamiczne znaczenie. W sposb widoczny Kopernik szukał fizycznego uzasadnienia swojej heliocentrycznej teorii i aproponował sam ciekawą wielograwitacyjną hipotezę, ktra była pierwszym krokiem w kierunku prawa powszechnego ciążenia.



Zasługi Kopernika dla rozwoju fizyki polegają jednak nie tyle na wadze jego własnych odkryć i hipotez, co na wadze problemw fizycznych, jakie dzieło jego otworzyło dla następnych pokoleń astronomw i fizykw. W przeciwieństwie do zamkniętych od strony fizycznej systemw Eudoksosa-Arystotelesa oraz Ptolemeusza teoria Kopernika stanowiła system otwarty. Stała się więc przebogatym źrdłem fundamentalnych i płodnych dla rozwoju fizyki pytań dotyczących: kinematycznych i dynamicznych praw i zasad mechaniki, fizycznej struktury układu planetarnego i Wszechświata oraz podstawowych zasad metody naukowej przyrodoznawstwa.

Kopernik, tak jak poprzednicy i jemu wspłcześni,dokonywał swych obserwacji astronomicznych nieuzbrojonym okiem. Nie istniały wwczas lunety ani teleskopy. Dokładniejszych pomiarw dokonał 40 lat po Koperniku Tycho Brahe, jednak i on nie korzystał z urządzeń optycznych. Brahe urodził się 14 grudnia 1546 r. w Knudstrup w Skanii (dzisiejsza Szwecja, wwczas przynależna do krlestwa Danii). Studiował na wielu uniwersytetach, między innymi w Kopenhadze. W 1576 r. krl duński Fryderyk II przyznał mu pźniej fundusze na budowę obserwatorium Uraniborg na wyspie Hven. W 1572 r. Brahe był pierwszym astronomem, ktry zaobserwował nową gwiazdę (była to supernowa), ktra pojawiła się w gwiazdozbiorze Kasjopei, co nasunęło mu pomysł skatalogowania wszystkich widocznych na niebie gwiazd. Pracował nad tym przez 20 lat, jednak nowy duński władca, Christian IV, wycofał wsparcie finansowe dla prowadzonych przez Brahego badań. Astronom zdemontował instrumenty i przenisł się do Pragi, gdzie został przyjęty z otwartymi rękoma przez cesarza habsburskiego Rudolga II. W styczniu 1600 r. dołączył do niego młody, niemiecki astronom, Jan Kepler. Brahe zmarł rok pźniej, 24 października 1601r.

Jan Kepler urodził się 27 grudnia 1571 r. w miejscowości Weil w Wirtembergii. Tam usłyszał o teorii Kopernika. W 1594 r. objął stanowisko profesora matematyki w Grazu. W 1596 r. napisał swą pierwszą pracę astronomiczną. Jednocześnie, w wyniku prześladowań religijnych zmuszony był opuścić Graz. Udał się do Pragi, gdzie poznał Tycho Brahego. Po jego śmierci zajął się pracami Duńczyka. Zaczął je publikować w 1602 r. Zawierały one oryginalną, dość zaskakującą teorię Brahego na temat budowy Układu Słonecznego, zgodnie z ktrą w centrum znajdowała się Ziemia, dookoła niej krążył Księżyc oraz Słońce, oraz inne znane wwczas planety - Merkury, Wenus, Mars, Jowisz, Saturn - miały natomiast według duńskiego astronoma krążyć wokł Słońca.Przebywającemu w Pradze Keplerowi pomogły bardzo obserwacje Brahego. Szczeglnie trudne do wyjaśnienia na gruncie teorii Kopernika były pewne nieregularności w ruchu Marsa. W 1609 r. Kepler ogłosił swoją iście rewolucyjną teorię, według ktrej planety krążyły wokł Słońca nie po okręgach, jak głosiła doktryna Kopenika, lecz po elipsach.Zamierzeniem Keplera było ustalenie naturalnej charmoni między rozmiarami orbit rżnych planet, tak jak w dawnej filozofii pitagorejskiej, pod ktrej silnym wpływem się znajdowały. Mimo że założenie to było błędne, obserwacje Keplera stanowię podstawę wspłczesnej astronomii i były ostatecznym przełamaniem tradycji Arystotelesa, ktra ciążyła nad rozwojem nauki przez 2 tysiące lat. Kepler i Galileusz ostatecznie ustalili, w centrum Układu Słonecznego znajduje się Słońce.



Tak więc na samym progu ery nowożytnej astronomia, jako najbardziej ilościowa z wczesnych nauk fizycznych, stała się dzięki Kopernikowi inspiratorką rozwoju całej fizyki. Dzieło Kopernika kontynuował świadomie Galileusz. Uznając i popierając system heliocentryczny Kopernika ugruntowany na początku XVII w. przez odkrycia Keplera - Galileusz skoncentrował swe wysiłki głwnie na ziemskiej fizyce. Przeprowadził systematyczne i wnikliwe pomiary i obserwacje rżnych zjawisk. On pierwszy zrozumiał, że wbrew pozorom siła wiąże się z przyspieszeniem, a nie z prędkością. Skonstruował szereg nowych detektorw (termoskop, luneta, waga hydrostatyczna). Odkrył prawo ruchu wahadła, księżyce Jowisza, fazy Wenus itp. Przede wszystkim jednak pogłębił metodę naukową w zakresie detekcj i i pomiarw zjawisk oraz wprowadził szereg ważnych dla dalszego rozwoju dynamiki pojęć



W XVII w. zostały położone doświadczalne i teoretyczne podwaliny wielu działw fizyki. Zaczęto systematyczne badania gazw i cieczy oraz ciał sprężystych, zjawisk optycznych i falowych (W. Snell, R. Boyle, B. Pascal, Ch. Huygens, O. Romer, P. Deermat, Torricelli, Otto von Guericke i in.). Następcy Galileusza skonstruowali w XVII w. wiele nowych detektorw, np. baroskop do badania zmian ciśnienia, spektroskop pryzmatyczny do badania składu światła, zegary astronomiczne. Nowe, ilościowe metody fizyki, rozwijane przez Galileusza i jego następcw, wymagały adekwatnych metod matematycznych. Niejako na zamwienie fizyki stworzył R. Descartes geometrię analityczną, a I. Newton i G.W. Leibniz - rachunek rżniczkowy i całkowy Słynne dzieło I. Newtona Philosopfiiae naturalis principia mathematica (1687) zawiera już kompletną koncepcję nowożytnej fizyki jako nauki ścisłej, zarazem eksperymentalnej i teoretycznej, opartej na pomiarach i szerokim stosowaniu matematyki. W pracy tej Newton sprecyzował pojęcia przestrzeni, czasu, układu odniesienia, masy, siły, pędu itd. Podał też trzy podstawowe prawa dynamiki, zwane często ze względu na ich wagę zasadami mechaniki. Pierwsza zasada postuluje istnienie inercjalnych układw odniesienia; druga podaje rwnanie wiążące siłę z pochodną pędu; trzecia dotyczy pewnych oglnych własności symetrii sił wzajemnego oddziaływania między ciałami fizycznymi. Newton odkrył rwnież prawo powszechnego ciążenia jako uniwersalne prawo natury, dotyczące wszelkich ciał fizycznych. Korzystając z podanych przez siebie praw ruchu, wyrażonych w ścisłej matematycznej postaci, rozwiązał wiele konkretnych problemw właściwej fizyki oraz astronomii. Szczeglnie ciekawe rezultaty dały prawa Newtona zastosowane do ruchu planet. Okazało się, że ruch punktu masowego w centralnym polu sił grawitacyjnych odwrotnie proporcjonalnych do kwadratu odległości odbywa się po krzywych stożkowych (koło, elipsa, parabola, hiperbola) w zależności od warunkw początkowych. Newton nie tylko fizycznie uzasadnił system Kopernika i trzy prawa Keplera, ale podał jednolitą teorię ruchw ciał na Ziemi oraz planet, komet i innych ciał niebieskich. W ten sposb astronomia stała się po prostu częścią fizyki, a jednocześnie prawa ziemskiej mechaniki objęły co najmniej cały układ planetarny. Zasady jedności materii i powszechności praw fizyki znalazły w mechanice układu planetarnego swoje pierwsze ścisłe potwierdzenie



Newton przyczynił się rwnież niezwykle do razwoj u optyki, nauki o cieple, mechaniki ośrodkw ciągłych itd. Choć jego zasługi dotyczą głwnie teorii, to jednak dokonał on także wielu odkryć eksperymentalnych (np. odkrycie dyspersji światła, rozszczepienia światła białego, dyfrakcji i interferencji w cienkich płytkach, odkrycie prawa stygnięcia ciał, praw lepkości).

Newton podał w jasnej i ścisłej postaci zasady nowoczesnej, empiryczno-racjonalnej metody

Newton podał w jasnej i ścisłej postaci zasady nowoczesnej, empiryczno-racjonalnej metody naukowej, ktra jest stosowana bez zasadniczych zmian do dziś. Dopiero wiek XX przynisł pewne pogłębienie jego metody naukowej. W ciągu minionych prawie 300 lat metodę tę przejęły bez większych zmian inne nauki przyrodnicze i technika, a ostatnio adaptują ją rwnież nauki społeczne i humanistyczne. Mechanika Newtona stanowiła przez niemal 200 lat wzr teorii fizycznej, źrdło inspiracji dla filozofw i przedmiot powszechnego zainteresowania ludzi wykształconych. Następcy Newtana rozwijali przez cały XVIII w. mechanikę teoretyczną, stosując prawa Newtona do rżnych typw sił i rżnych układw, np. układw wielu punktw i ośrodkw ciągłych (gazw, cieczy, ciał sprężystych). W związku z potrzebami doskonalonej mechaniki teoretycznej powstały w tym okresie nowe działy matematyki, np. teoria rwnań rżniczkowych zwyczajnych i cząstkowych, teoria rwnań całkowych, rachunek wariacyjny itp. Wielu spośrd następcw Newtona (np. L. Euler, J.L. Lagrange, J. d'Alembert, J.D. Bernoulli, P.S. Laplace, C.G.J. Jacobi, W.R. Hamilton) przyczyniło się tak jak on do rozwoju zarwno fizyki, jak i matematyki.



Tak na prawdę o wpływie teorii Kopernika na rozwuj nauki można by było pisać bez końca. Dlaczego? Gdyż nauka jest wielkim ciągiem przyczynowo-skutkowym, w ktrym każdy element zależny jest od poprzedniego. Gdyby paręset lat temu Mikołaj Kopernik nie spojrzał w niebo, może po dziś dzień sądzilibyśmy że Ziemia jest centrum wszechświata, a o lotach na Księżyc i w bardziej odległe miejsca nawet nie śmialibyśmy marzyć. Jednak mwiąc o roli Kopernika w rozwoju nauki, czy uoglniając, mwiąc o wpływie jakiegokolwiek uczonego na zbir ludzkich doświadczeń jakim jest wiedza, trudno nie zadać sobie pytania: a co by było gdyby ON czy Ona sie nie urodzili? Czy ktoś inny był by w stanie odkryć Rad, wynaleźć żarwkę? Może nie, a może tak? Nigdy nie poznamy na to pytanie odpowiedzi. Jedno Jest pewne:



KOPERNIK WIELKIM UCZONYM BYŁ!!!






Przykadowe prace

Kozacy, Powstanie Chmielnickiego 1648-1654

Kozacy, Powstanie Chmielnickiego 1648-1654 KOZACY -nazywano ich Zaporożcami był to ufortyfikowany obz zw. Siczą byli podporządkowani dowdcom- atamanom -zajmowali się kupiectwem, handlem -prbowali powiększyć rejestr POWSTANIE CHMIELNICKIEGO 1648-1654 -konflikt religijny Pola...

Stolice Europy

Stolice Europy 1. Albania - Tirana 2.Andora - Andora 3. Austria - Wiedeń 4. Belgia - Bruksela 5. Białoruś - Mińsk 6. Bośnia i H. - Sarajewo 7. Bułgaria - Sofia 8. Chorwacja - Zagrzeb 9. Dania - Kopenhaga 10. Estonia - Tallin 11. Finlandia - Helsinki 12. Francja - Paryż 13. Grecja -...

Mj Bg istnieje!

Mj Bg istnieje! Mj Bg istnieje!!! Mj Bg stworzył świat.Dzięki Niemu kwitnie kwiat.Rosną drzewa, kwitną krzewy człowiekowi dla potrzeby.Żeby cieszyć się mgł życiem, no i marzył czasem skrycie.Wierzył, że ma dobre życie. Dużo ptakw na tym "...

Broń chemiczna

Broń chemiczna • Broń chemiczna – jeden z rodzajw broni, w ktrym podstawowym czynnikiem rażącym jest związek chemiczny o toksycznych właściwościach. Często termin ten jest utożsamiany z gazami bojowymi, gdyż większość - choć nie wszystkie -...

Socjologia Herbert Spencer

Socjologia Herbert Spencer Jednym z prekursorw socjologii i przedstawicielem ewolucjonizmu był Herbert Spencer 1820-1903 , -autor SOCIAL STATICS, THE STUDY OF SOCIOLOGY, oraz 10-ciu tomw SYSTEMU FILOZOFII SYNTETYCZNEJ. Fascynował on swoich wspłczesnych, ponieważ ukazywał świat doskonal...

Rachunkowość żrdła pochodzenia majątku

Rachunkowość żrdła pochodzenia majątku AKTYWA AKTYWA TRWAŁE– składniki trwale związane z jednostką. Jednostka osiąga korzyści ekonomiczne w okresie dłuższym niż 1 rok. I.WARTOŚCI NIEMATERIALNE I PRAWNE: - autorskie prawa majątkowe, pr...

Ferien in Deutschland

Ferien in Deutschland In den Ferien fahre ich oft zu meiner Tante nach Deutschland. Sie wohnt in der Nhe von Kln. Ich bin sehr gerne bei ihr, weil sie mit mir viele schne Sachen unternimmt. Manchmal fahren wir zum Einkaufen nach Kln. Dort gibt es eine Einkaufsstrae mit ganz tollen Geschften und den bekannten Klner Dom, eine gan...

Wspłczesne metody ustalania budowy związkw organicznych

Wspłczesne metody ustalania budowy związkw organicznych Wspłczesne metody ustalania budowy związkw organicznych. Związkiem organicznym nazywamy związki chemiczne pierwiastka węgla z wyłączeniem tlenkw węgla, węglanw metali, węglikw i karbonylkw m...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoa streszczenie notatka ciga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura ksika

Prawa

Do g?ry