• bullet
  • Rejestracja
  • bullet
Artykuły: Zamach ma...

Nawigacja

Zamach majowy i jego skutki



Zamach majowy i jego skutki


Zamach (przewrót) majowy 12-12 V 1926 r. zapoczątkował 9-letnie autorytarne rządy Józefa Piłsudskiego i jego obozu sanacji (do 1935 r.). Główną jego przyczyną była katastrofalna sytuacja gospodarcza (wzrastające bezrobocie, spadek produkcji przemysłowej, hiperinflacja opanowana dopiero za rządów A. Skrzyńskiego, strajki i utrudniająca eksport polityka celna Niemiec) i niezaradni politycy u władzy (walki polityczne, brak większości parlamentarnej, częste zmiany gabinetu - 13 rządów w ciągu 8 lat niepodległej Polski). Protesty wzbudzało fiasko polityki zagranicznej (układ w Locarno w 1925 roku), wielu przeciwników miała rządząca prawica kojarzona z faszyzmem, nacjonalizmem i zabójstwem prezydenta Narutowicza w 1922 r. Wpływ miał też spór Piłsudskiego z Sikorskim i Szeptyckim nt. sił zbrojnych oraz poprawa koniunktur, która mogła zwiększyć poparcie dla przyszłej władzy. Celem Piłsudskiego było zwiększenie interwencjonizmu państwowego.

W 1925 r. ministrem spraw wojskowych został piłsudczyk Lucjan Żeligowski, który miał potem bezpośredni wpływ na rozpoczęcie przewrotu, a w tymże roku kilkuset oficerów przybyło do Sulejówka prosząc Piłsudskiego o powrót do polityki i władzy. Na wieść o utworzeniu kolejnego rządu Wincentego Witosa w maju 1926 (powielenie rządu Chjeno-Piasta) zaprotestowała lewica (tzw. "kryzys rządowy"). 12 maja oddziały piłsudczyków (zrzeszające głównie legionistów, peowiaków i socjalistów) wkroczyły do Warszawy, po krwawych walkach (379 ofiar, strajk na kolei wywołany przez PPS) i nieudanej próbie zażegnania konfliktu przez Wojciechowskiego i Piłsudskiego na moście Poniatowskiego, prezydent i rząd ewakuowali się z Belwederu do Wilanowa, gdzie wkrótce podali się do dymisji. Pozostał parlament, dopasowując się do nowej sytuacji, wykorzystano marszałka Rataja do powołania rządu sanacyjnego z Kazimierzem Bartlem na czele, prezydentem został Ignacy Mościcki po oddaniu władzy przez Piłsudskiego. Przewrót majowy poparły PPS, Stronnictwo Chłopskie, PSL "Wyzwolenie", niektóre partie mniejszości nar., a także KPP. Przewrót majowy dokonał się w chwili powolnego odbijania się polskiej gospodarki od dna. Skutkiem jego nie było bynajmniej uzdrowienie naszego kraju, a tylko kolejne walki polityczne, ukryta dyktatura Piłsudskiego, powołanie GISZ-u, BBWR, powstanie Obozu Wielkiej Polski (po osłabieniu sanacji zacieśnienie stosunków z endecją - zjazd w Nieświeżu 1926 i Dzikowie 1927), spadek znaczenia sejmu, rządy "grupy pułkowników", nielegalne metody likwidacji opozycji (proces brzeski 1931-32), wojskowo-centralistyczny model rządzenia państwem. W 1935 r. uchwalono konstytucję kwietniową zgodną z ideologią sanacji (silna władza prezydenta przy ograniczeniu władzy parlamentu) i rozszerzającą dotychczasową nowelę sierpniową z 1926.





Przykładowe prace

Swidrygajłow i Raskolnikow - wielcy przegrani?

Swidrygajłow i Raskolnikow - wielcy przegrani? Temat: Swidrygajłow i Raskolnikow – wielcy przegrani? Na podstawie przytoczonego fragm. Zbrodni i kary i znajomości całej powieści Dostojewskiego przedstaw związki między tymi dwoma bohaterami. Głównym bohaterem powieści Fiod...

Portrety władcy. Analizując fragment Księcia Machiavellego oraz Pieśni XIV Jana Kochanowskiego porównaj nakreślone w nich wizerunki władcy.

Portrety władcy. Analizując fragment Księcia Machiavellego oraz Pieśni XIV Jana Kochanowskiego porównaj nakreślone w nich wizerunki władcy. Portret idealnego władcy przewijał się w literaturze od wieków. Ludzie każdej epoki wymagali od swojego władcy, by rządzi ...

Reise nach Hannover

Reise nach Hannover Nchstes Jahr fliege ich mit dem Flugzeug nach Hannover. Ich muss meine Gepcke versichern, bedenken dass jemand meine Wohnung und den Hund besorgt, indem ich meine 4 Wochentlichener Zwischenaufenthalt habe. Es erscheint mich, dass es mein Nachbar sein wird, so gebe ich ihn meine Schlusseln ab. Ich soll nicht ...

Prawo ochrony środowiska

Prawo ochrony środowiska PRAWO OCHRONY SRODOWISKA Definicja ustawowa środowiska Pojęcie środowiska- poprzez środowisko rozumie się ogół elementów przyrodniczych, w tym także przekształconych w wyniku działalności człowieka, a w szczególności: powierzchn...

Alkohol

Alkohol 1. Wpływ alkoholu na organizm człowieka Alkohol bardzo szybko - ze względu na niewielki rozmiar cząsteczek - jest wchłaniany przez organizm, wywołując zmiany w samopoczuciu i nastroju, przez większość konsumentów odbierane jako przyjemne. Działanie alkoholu w ...

Antygona jako tragedia antyczna

Antygona jako tragedia antyczna "Antygona" Sofoklesa jest tragedią antyczną gdyż zachowuje zasady trzech jedności: 1. jedność czasu - akcja dramatu trwa od świtu do zmierzchu, 2. jedność miejsca - wszystkie zdarzenia rozgrywają się przed pałacem kró...

Człowiek istota nieznana

Człowiek istota nieznana Kim jest człowiek? Kogo można tak nazwać? Czy wszyscy ludzie zasługują na tak zaszczytne miano? Nie. Istota ludzka to pojęcie o wiele bardziej złożone niż gatunek. Człowiek przecież to nie tylko organizm. Umie on myśleć, zapamięty...

Co jest dla Ciebie najważniejsze w życiu?

Co jest dla Ciebie najważniejsze w życiu? "Człowiek jest dobry, mądry, spokojny, ufny w swój rozum, w myśl niepodległą, głodu, powietrza, ognia i wojny nie chce i stawia cegłę za cegłą" Słowo wartość, pomimo że obecnie tak często używane...

Zobacz wszystkie

Nawigacja

Tagi

studia szkoła streszczenie notatka ściąga referat wypracowanie biografia opis praca dyplomowa opracowania test liceum matura książka

Prawa

Do g?ry